§ 6

§ 6. 1. Dom uznaje się za spełniający warunki, jeżeli: 1) w zakresie usług bytowych: a) budynek i jego otoczenie nie mają barier architektonicznych, b) budynek wielokondygnacyjny ma zainstalowaną windę dostosowaną do potrzeb osób niepełnosprawnych; w przypadku domów, o których mowa w art. 56 pkt 3–5 ustawy, zalecana jest winda dostosowana do potrzeb osób niepełnosprawnych, c)3) budynek jest wyposażony w: – system przyzywowo-alarmowy, – system sygnalizacji pożarowej, który nie musi być połączony z obiektem komendy Państwowej Straży Pożar-nej lub innym obiektem, wskazanym przez właściwego miejscowo komendanta powiatowego (miejskiego) Państwowej Straży Pożarnej, d) liczba miejsc w domu jest nie większa niż 100; 1a)4) w budynku jest umieszczona tablica ogłoszeń, znajdująca się w widocznym miejscu, zawierająca informacje dotyczące: a) typu domu, b) nazwy podmiotu prowadzącego dom lub imienia i nazwiska osoby prowadzącej dom pomocy społecznej, c) numeru domu w rejestrze domów pomocy społecznej, d) numerów alarmowych, e) danych teleadresowych organów, właściwych miejscowo instytucji i organizacji działających w zakresie wolności i praw człowieka oraz instytucji kontrolnych, w szczególności: – Rzecznika Praw Obywatelskich, – Rzecznika Praw Pacjenta, – państwowego powiatowego inspektora sanitarnego, – właściwego do spraw pomocy społecznej wydziału urzędu wojewódzkiego, – właściwego ze względu na miejsce położenia domu ośrodka pomocy społecznej, – prokuratury rejonowej, – sądu opiekuńczego; 2) znajdują się w nim następujące pomieszczenia: a) pokoje mieszkalne jednoosobowe i wieloosobowe, b) pokoje dziennego pobytu, c) jadalnia, d)5) gabinet przedmedycznej pomocy doraźnej, 2) Dodany przez § 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rodziny i Polityki Społecznej z dnia 27 października 2023 r. zmieniającego rozpo-rządzenie w sprawie domów pomocy społecznej (Dz. U. poz. 2355), które weszło w życie z dniem 1 listopada 2023 r. 3) W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. a tiret pierwsze rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 4) Dodany przez § 1 pkt 2 lit. a tiret drugie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 5) W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. a tiret trzecie rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dziennik Ustaw – 5 – Poz. 51 e) pomieszczenia do terapii i rehabilitacji, f) kuchenka pomocnicza, g) pomieszczenie pomocnicze do prania i suszenia, h) palarnia, jeżeli wśród mieszkańców domu są osoby palące, i) pokój gościnny, j) miejsce kultu religijnego zgodne z wyznaniem mieszkańca domu, jeżeli nie ma on możliwości uczestniczenia w nabożeństwach poza domem, k) inne pomieszczenia techniczne służące zaspokajaniu potrzeb sanitarnych mieszkańców domu; 3) pokój mieszkalny: a) jednoosobowy ma powierzchnię nie mniejszą niż 9 m2, b) wieloosobowy ma powierzchnię nie mniejszą niż 6 m2 na osobę i: – w przypadku osób poruszających się samodzielnie – jest przeznaczony dla nie więcej niż trzech osób, – w przypadku osób leżących – jest przeznaczony dla nie więcej niż czterech osób, c) jest wyposażony w łóżko lub tapczan, szafę, stół, krzesła, szafkę nocną dla każdego mieszkańca domu oraz odpo-wiednią do liczby osób mieszkających w pokoju liczbę wyprowadzeń elektrycznych; w domach, o których mowa w art. 56 pkt 5 ustawy, wyprowadzenia elektryczne są zabezpieczone przed dostępem dzieci – przy czym pokój uznaje się za spełniający wymagane normy, o których mowa w lit. a i b, jeżeli odstępstwo od tych norm poniżej wymaganej wartości nie jest większe niż 5 %; 3a) mieszkaniec domu charakteryzujący się znacznymi zaburzeniami interakcji społecznych i komunikacji zamieszkuje w pokoju jednoosobowym, za swoją zgodą, a w przypadku osób ubezwłasnowolnionych, za zgodą opiekuna prawnego, o ile warunki domu na to pozwalają i uzasadnione jest to względami terapeutycznymi; 3b)6) dyrektor domu w uzasadnionych przypadkach decyduje o konieczności odstępstwa od norm wskazanych w pkt 3 lit. c; 4) w zakresie warunków sanitarnych: a) liczba łazienek zapewnia możliwość korzystania z każdej przez nie więcej niż sześć osób, a w przypadku toalet przez nie więcej niż cztery osoby; jeżeli liczba osób leżących przekracza 50 % ogólnej liczby mieszkańców domu, dopuszcza się zmniejszenie liczby tych pomieszczeń o 25 %, b) łazienki i toalety są przystosowane do potrzeb osób niepełnosprawnych, c) łazienka wyposażona co najmniej w miskę ustępową, umywalkę i prysznic albo toaleta wyposażona co najmniej w miskę ustępową i umywalkę oraz łazienka wyposażona co najmniej w prysznic i umywalkę znajdują się w po-mieszczeniach związanych z pokojami mieszkalnymi, d) na każdej kondygnacji domu z pokojami mieszkalnymi znajduje się łazienka przystosowana do kąpieli osób leżą-cych, wyposażona w urządzenia ułatwiające wykonywanie czynności związanych z kąpielą; 5) pomieszczenia mieszkalne domu są czyste, sprzątane w miarę potrzeby, nie rzadziej niż raz dziennie, estetyczne i wolne od nieprzyjemnych zapachów; 6) w zakresie wyżywienia i organizacji posiłków: a)7) mieszkańcom domu zapewnia się co najmniej 3 posiłki dziennie, w tym jeden gorący, a w przypadku domów, o których mowa w art. 56 pkt 5 ustawy, co najmniej 4 posiłki dziennie, w tym jeden gorący, b) zapewnia się wybór zestawu posiłków lub możliwość otrzymania posiłku dodatkowego oraz posiłku dietetycz-nego, zgodnie ze wskazaniem lekarza, c) dla każdego z posiłków czas wydawania wynosi 2 godziny, d) podstawowe produkty żywnościowe oraz napoje są dostępne przez całą dobę, e) mieszkaniec może spożywać posiłki w pokoju mieszkalnym, f) w razie potrzeby mieszkaniec jest karmiony; 6) Dodany przez § 1 pkt 2 lit. a tiret czwarte rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 7) W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. a tiret piąte rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dziennik Ustaw – 6 – Poz. 51 7) mieszkańcom domu nieposiadającym własnej odzieży i obuwia oraz możliwości ich zakupienia z własnych środków zapewnia się odzież i obuwie odpowiedniego rozmiaru, dostosowane do ich potrzeb i pory roku, utrzymane w czystości i wymieniane w razie potrzeby, w tym: a) odzież całodzienną – co najmniej dwa zestawy, b) odzież zewnętrzną: płaszcz lub kurtkę – co najmniej jeden zestaw, c) bieliznę dzienną – co najmniej 4 komplety, d) bieliznę nocną – co najmniej 2 komplety, e) co najmniej jedną parę obuwia oraz pantofle domowe – przy czym w przypadku mieszkańców leżących zaopatrywanie w odzież i obuwie dostosowuje się do potrzeb wyni-kających z ich stanu zdrowia; 8) mieszkańcom domu zapewnia się pomoc w utrzymaniu higieny osobistej, a w przypadku gdy sami nie są w stanie za-pewnić sobie środków czystości i środków higienicznych, zapewnia się im w szczególności: a) w miarę potrzeby: mydło, pastę i szczoteczkę do mycia zębów oraz środki piorące, szampon do mycia włosów, a dla mężczyzn i starszych chłopców – przybory do golenia, b) co najmniej dwie sztuki ręczników, zmienianych w miarę potrzeby, nie rzadziej niż raz na tydzień, c) pościel, zmienianą w miarę potrzeby, nie rzadziej niż raz na dwa tygodnie; 9) dzieci mają zapewnione zabawki odpowiednie do ich wieku i sprawności; 10) w zakresie usług opiekuńczych i wspomagających zapewnia się mieszkańcom domu: a) świadczenie pracy socjalnej, b) organizację zajęć terapeutycznych, w tym terapii zajęciowej, w pracowniach terapii, a w przypadku osób przeby-wających w domach, o których mowa w art. 56 pkt 3 i 4 ustawy, także umożliwienie korzystania z usług w warsz-tatach terapii zajęciowej, c) możliwość korzystania z biblioteki lub punktu bibliotecznego oraz codziennej prasy, a także możliwość zapozna-nia się z przepisami prawnymi dotyczącymi domów, d) organizację świąt i uroczystości okazjonalnych oraz umożliwia się udział w imprezach kulturalnych i turystycz-nych, e) możliwość kontaktu z kapłanem i udział w praktykach religijnych, zgodnie z wyznaniem mieszkańca domu, f) regularny kontakt z dyrektorem domu w określonych dniach tygodnia i godzinach, podanych do wiadomości w do-stępnym miejscu, g) sprawienie pogrzebu, zgodnie z wyznaniem zmarłego mieszkańca domu. 1a.8) Przepis ust. 1 pkt 1 lit. c tiret drugie stanowi przepis przeciwpożarowy w rozumieniu ustawy z dnia 24 sierpnia 1991 r. o ochronie przeciwpożarowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 275, 1222, 1692 i 1907). 1b.8) W przypadku budynku domu pomocy społecznej przeznaczonego dla nie więcej niż 10 mieszkańców, w którym personel domu jest stale obecny, dopuszcza się jego wyposażenie w autonomiczne czujki dymu zamiast w system sygnali-zacji pożarowej, o którym mowa w ust. 1 pkt 1 lit. c tiret drugie. Autonomiczne czujki dymu powinny obejmować wszystkie pomieszczenia, z wyjątkiem pomieszczeń niewymagających ochrony za pomocą automatycznego wykrywania pożaru – z uwagi na niskie ryzyko pożarowe. 2. Warunkiem efektywnej realizacji usług opiekuńczych i wspomagających jest: 1) zatrudnianie w pełnym wymiarze czasu pracy nie mniej niż dwóch pracowników socjalnych na stu mieszkańców domu; 2) zapewnianie mieszkańcom domu kontaktu z psychologiem, a w przypadku domów, o których mowa: a)9) w art. 56 pkt 3–5 i 7 ustawy – również z psychiatrą lub lekarzem w trakcie specjalizacji w dziedzinie psychiatrii, b) w art. 56 pkt 7 ustawy – również ze specjalistą psychoterapii uzależnień lub instruktorem terapii uzależnień albo osobą przeszkoloną w zakresie oddziaływań terapeutyczno-rehabilitacyjnych wobec osób uzależnionych od alkoholu; 8) Dodany przez § 1 pkt 2 lit. b rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. 9) W brzmieniu ustalonym przez § 1 pkt 2 lit. c tiret pierwsze rozporządzenia, o którym mowa w odnośniku 2. Dziennik Ustaw – 7 – Poz. 51 3) posiadanie wskaźnika zatrudnienia pracowników zespołu terapeutyczno-opiekuńczego w przeliczeniu na pełny wymiar czasu pracy, w odpowiednim typie domu dla: a) osób w podeszłym wieku – nie mniej niż 0,4 na jednego mieszkańca domu, b) osób przewlekle somatycznie chorych – nie mniej niż 0,5 na jednego mieszkańca domu, c) osób przewlekle psychicznie chorych – nie mniej niż 0,5 na jednego mieszkańca domu, d) osób dorosłych niepełnosprawnych intelektualnie – nie mniej niż 0,5 na jednego mieszkańca domu, e) dzieci i młodzieży niepełnosprawnych intelektualnie – nie mniej niż 0,5 na jednego mieszkańca domu, f) osób niepełnosprawnych fizycznie – nie mniej niż 0,5 na jednego mieszkańca domu, g) osób uzależnionych od alkoholu – nie mniej niż 0,5 na jednego mieszkańca domu – przy czym przy ustalaniu wskaźników zatrudnienia uwzględnia się również wolontariuszy, stażystów, praktykantów oraz osoby odbywające służbę zastępczą w domu, a także osoby wykonujące pracę na podstawie umów cywilnopraw-nych, jeżeli pracują bezpośrednio z mieszkańcami domu; przy wyliczaniu wskaźnika udział tych osób nie może prze-kroczyć 20 % ogólnej liczby osób zatrudnionych w zespole terapeutyczno-opiekuńczym, a także pracowników pierw-szego kontaktu zatrudnionych na stanowiskach administracyjnych lub obsługi, w wymiarze proporcjonalnym do czasu, w jakim koordynują działania wynikające z indywidualnego planu wsparcia mieszkańca domu;10) 4) uczestniczenie pracowników zespołu terapeutyczno-opiekuńczego co najmniej raz na dwa lata w organizowanych przez dyrektora domu szkoleniach na temat praw mieszkańca domu oraz kierunków prowadzonej terapii, a także metod pracy z mieszkańcami, w tym w zakresie komunikacji wspomagającej lub alternatywnej, o ile występują problemy z komunikacją werbalną wśród mieszkańców; 4a)11) ukończenie przez pracowników zespołu terapeutyczno-opiekuńczego szkolenia z zakresu udzielania pierwszej po-mocy przedmedycznej zorganizowanego przez dyrektora domu; 5) pracownicy domu, o którym mowa w art. 56 pkt 7 ustawy, powinni posiadać przeszkolenie w zakresie podstawowej pomocy osobom uzależnionym od alkoholu.