§ 25

§ 25. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia4).5)4) Rozporządzenie zostało ogłoszone w dniu 12 czerwca 2013 r.5) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Finansów z dnia 20 stycznia 2009 r. w sprawie prospektu  informacyjnego funduszu inwestycyjnego otwartego oraz specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwartego, a także skrótu tego prospektu (Dz. U. poz. 88), które utraciło moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia, zgodnie z art. 8 ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. o zmianie ustawy o funduszach inwestycyjnych oraz ustawy o nadzorze nad rynkiem finansowym (Dz. U. z 2013 r. poz. 70). Dziennik Ustaw – 14 –  Poz. 519 Załączniki do rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 22 maja 2013 r. (Dz. U. z 2025 r. poz. 519)Załącznik nr 1SPOSÓB WYLICZANIA WSKAŹNIKA WKC, WSKAŹNIKA SWKC, WSKAŹNIKA SOP I WSKAŹNIKA SWZKCI. Współczynnik Kosztów Całkowitych (wskaźnik WKC) wylicza się za ostatni pełny rok kalendarzowy według wzoru:WKC = Kt/WANt × 100 %,gdzie:K  –   oznacza koszty funduszu, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 81 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. z 2023 r. poz. 120, 295 i 1598 oraz z 2024 r. poz. 619, 1685 i 1863), z wyłączeniem:  1)  kosztów transakcyjnych, w tym prowizji i opłat maklerskich oraz podatków związanych z nabyciem lub zbyciem składników portfela,  2)  odsetek z tytułu zaciągniętych pożyczek lub kredytów,  3)  świadczeń wynikających z realizacji umów, których przedmiotem są instrumenty pochodne,  4)  opłat związanych z nabyciem lub odkupieniem jednostek uczestnictwa lub innych opłat ponoszonych bezpośrednio przez uczestnika,  5)  wartości usług dodatkowych,t  –  oznacza okres, za który są przedstawiane dane,WAN –  oznacza średnią wartość aktywów netto funduszu.II. Syntetyczny Współczynnik Kosztów Całkowitych (wskaźnik SWKC) wylicza się według wzoru:SWKC = (K + I + O)t/WANt × 100 %,gdzie:K  –  oznacza koszty funduszu uwzględnione we wskaźniku WKC,I  –  oznacza koszty funduszy i instytucji wspólnego inwestowania uwzględnione we wskaźniku WKC tych fun-duszy i instytucji, przypadające na tytuły uczestnictwa nabyte przez fundusz w tych funduszach i instytu-cjach,O  –  oznacza koszty poniesione przez fundusz w związku ze zbyciem lub odkupieniem tytułów uczestnictwa w funduszach i instytucjach wspólnego inwestowania,t  – oznacza okres, za który są przedstawiane dane,WAN  – oznacza średnią wartość aktywów netto funduszu.III. Stopę Obrotu Portfela (wskaźnik SOP) wylicza się według wzoru:SOP = [(T1 – T2)t/WANt] × 100 %,gdzie:T1  –  oznacza całkowitą wartość wszystkich dokonanych przez fundusz transakcji nabycia i zbycia papierów war-tościowych, instrumentów rynku pieniężnego lub tytułów uczestnictwa w funduszach inwestycyjnych lub instytucjach wspólnego inwestowania, a w przypadku specjalistycznego funduszu inwestycyjnego otwarte-go stosującego ograniczenia inwestycyjne funduszu inwestycyjnego zamkniętego – także transakcji nabycia i zbycia praw, o których mowa w art. 147 ust. 1 ustawy,T2  – oznacza całkowitą wartość zbytych i odkupionych jednostek uczestnictwa funduszu,t  – oznacza okres, za który są przedstawiane dane,WAN  – oznacza średnią wartość aktywów netto funduszu.IV. Syntetyczną Wartość Zakładanych Kosztów Całkowitych (wskaźnik SWZKC) wylicza się jako sumę kosztów fun-duszy i instytucji wspólnego inwestowania, uwzględnionych we wskaźniku WKC tych instytucji, przypadających na tytuły uczestnictwa nabyte przez fundusz, a w przypadku funduszy i instytucji wspólnego inwestowania, które nie pub-likują wskaźnika WKC – przypadające na nabyte tytuły uczestnictwa możliwe do oszacowania koszty, które wchodzi-łyby do wskaźnika WKC, gdyby wskaźnik ten był publikowany, oraz opłat z tytułu zbycia lub odkupienia tych tytułów uczestnictwa. Dziennik Ustaw – 15 –  Poz. 519 Załącznik nr 2SPOSÓB I METODOLOGIA WYLICZANIA WSKAŹNIKA ZYSKU DO RYZYKA FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGO I SPECJALISTYCZNEGO FUNDUSZU INWESTYCYJNEGO OTWARTEGOI. Ogólne zasady wyliczania wskaźnika zysku do ryzyka1. Wskaźnik zysku do ryzyka wylicza się w oparciu o zmienność stóp zwrotu funduszu lub subfunduszu (zwanych dalej „funduszem”).2. Zmienność stóp zwrotu funduszu należy oszacować na podstawie historycznych tygodniowych stóp zwrotu fundu-szu, a w przypadku braku takiej możliwości – na podstawie historycznych miesięcznych stóp zwrotu funduszu.3. Do wyliczenia zmienności stóp zwrotu funduszu należy wykorzystać stopy zwrotu funduszu za okres obejmujący 5 lat działalności funduszu, a w przypadku wypłaty dochodów pomiaru stóp zwrotu funduszu należy dokonać z uwzględnieniem wypłaconych dochodów.4. Zmienność stóp zwrotu funduszu (σf) należy wyliczyć i przeskalować do roku, z zastosowaniem następującej me-tody standardowej: m Tσf = √   ∑ (rf,t − rˉf  )2 T − 1 t = 1gdzie stopa zwrotu funduszu (rf,t ) jest mierzona na przestrzeni T niepokrywających się okresów o długości 1/m roku. Oznacza to w przypadku tygodniowych stóp zwrotu funduszu: m = 52, T = 260, a w przypadku miesięcznych stóp zwrotu funduszu: m = 12, T = 60, przy czym rˉf oznacza średnią arytmetyczną stopę zwrotu funduszu na przestrzeni T niepokrywających się okresów: 1 Trˉf =  ∑ rf,t T t = 15. Wskaźnik zysku do ryzyka powinien być przyporządkowany do liczby całkowitej przedstawiającej pozycję fundu-szu na skali od 1 do 7, zgodnie z rosnącym poziomem zmienności od najniższej do najwyższej.II. Określenie przedziałów zmienności stóp zwrotu funduszu1. Wyliczenia wskaźnika zysku do ryzyka dla funduszu należy dokonać w oparciu o następującą tabelę przedziałów zmienności w ujęciu rocznym:Kategoria ryzykaPrzedziały zmienności stóp zwrotu funduszurówne lub większemniejsze niż1   0,5 %2  0,5 % 2 %3 2 % 5 %4 5 %10 %510 %15 %615 %25 %725 %2. Przedziały zmienności stóp zwrotu funduszu odzwierciedlają rosnący poziom ryzyka ponoszonego przez fundusz, a tym samym umiejscowienie funduszu na skali ryzyka. Dziennik Ustaw – 16 –  Poz. 519 III. Przegląd wskaźnika zysku do ryzyka – zasady zmiany kategorii ryzyka1. Wskaźnik zysku do ryzyka należy zaktualizować, jeżeli w okresie ostatnich 4 miesięcy zmienność stóp zwrotu funduszu znajdowała się poza przedziałem zmienności stóp zwrotu funduszu odpowiadającym dotychczasowej kategorii ryzyka w każdym z tygodniowych lub miesięcznych okresów.2. Z zastrzeżeniem pkt 1, jeżeli zmienność stóp zwrotu funduszu uległa zmianie w taki sposób, że przez okres 4 mie-sięcy odpowiadała ona więcej niż jednemu przedziałowi zmienności stóp zwrotu funduszu, fundusz należy przypo-rządkować do kategorii ryzyka odpowiadającej temu przedziałowi zmienności stóp zwrotu funduszu, którego zmienność w okresie ostatnich 4 miesięcy odpowiadała większej liczbie tygodniowych lub miesięcznych okresów.3. Aktualizacja wskaźnika zysku do ryzyka powinna być przeprowadzana zawsze, jeżeli zmiany kluczowych infor-macji dla inwestorów w części odnoszącej się do profilu zysku i ryzyka funduszu wynikają z decyzji towarzystwa w zakresie dotyczącym polityki lub strategii inwestycyjnej funduszu. W takim przypadku każda zmiana wskaźnika zysku do ryzyka powinna skutkować nową klasyfikacją funduszu w zakresie profilu ryzyka, przeprowadzoną zgodnie z ogólnymi zasadami dotyczącymi wyznaczania wskaźnika zysku do ryzyka.IV. Fundusze zarządzane zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, odwzorowującą profil zysku i ryzyka określonych segmentów rynku kapitałowego, dla których nie istnieje pełna historia stóp zwrotu funduszuW przypadku funduszy zarządzanych zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną odwzorowującą profil ryzyka  i zysku określonych segmentów rynku kapitałowego, dla których nie istnieje pełna historia stóp zwrotu funduszu speł-niająca wymogi określone w pkt I, metodę wyliczania wskaźnika zysku do ryzyka należy dostosować przez:1) pobranie (przyjęcie, wykorzystanie) dostępnej historii stóp zwrotu funduszu;2) określenie reprezentatywnego portfela modelowego funduszu, docelowej struktury aktywów funduszu lub bench-marku funduszu;3) wyliczenie stopy zwrotu funduszu z reprezentatywnego portfela modelowego funduszu, docelowej struktury akty-wów funduszu lub benchmarku funduszu od początku wymaganego okresu do dnia, w którym są dostępne rzeczy-wiste stopy zwrotu funduszu, zgodnie z wymogami określonymi w pkt I;4) połączenie obu serii stóp zwrotu funduszu w jeden szereg dla całego okresu, zgodnie z wymogami określonymi w pkt I;5) oszacowanie zmienności historycznej w ujęciu rocznym, zgodnie z ogólnymi zasadami wyznaczania wskaźnika zysku do ryzyka.V. Fundusze zarządzane zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, zakładającą zmienną alokację aktywów zgromadzonych w funduszach między różnymi klasami aktywów, z zastosowaniem ograniczenia w postaci określonego wcześniej limitu ryzyka1. W przypadku funduszy zarządzanych zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, zakładającą zmienną alokację aktywów zgromadzonych w funduszach między różnymi klasami aktywów, z zastosowaniem ograniczenia w po-staci określonego wcześniej limitu ryzyka, przy wyliczaniu wskaźnika zysku do ryzyka należy:1) jeżeli jest dostępna pełna historia stóp zwrotu funduszu – przyjąć wartość najwyższą spośród:a) rzeczywistej historycznej zmienności obliczonej w stosunku rocznym,b) zmienności zgodnej z limitem ryzyka przyjętym przez fundusz;2) w przypadku funduszy, dla których nie istnieje dostateczna historia stóp zwrotu funduszu, oraz dla funduszy, które w ostatnim czasie dokonały zmiany polityki inwestycyjnej – przyjąć obliczoną w stosunku rocznym zmienność zgodną z limitem ryzyka funduszu.2. Zmienność, o której mowa w pkt 1 ppkt 1 lit. b, należy uznać za zgodną z limitem ryzyka funduszu, jeżeli stanowi ona jednocześnie cel funduszu wyrażony w kategoriach ryzyka lub jeżeli po przełożeniu limitu ryzyka na miarę VaR zostanie ona obliczona przez dekompozycję VaR przeprowadzoną przy założeniu neutralności względem ryzyka.VI. Fundusze zarządzane zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, służącą osiąganiu określonych stóp zwrotu funduszu przez elastyczne inwestowanie zgromadzonych aktywów w różne klasy aktywów finansowychW przypadku funduszy zarządzanych zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, służącą osiąganiu określonych stóp zwrotu funduszu przez elastyczne inwestowanie zgromadzonych aktywów w różne klasy aktywów finansowych, w szczególności na rynkach instrumentów udziałowych i instrumentów dłużnych, przy wyliczaniu wskaźnika zysku do ryzyka należy:1) jeżeli jest dostępna pełna historia stóp zwrotu funduszu – przyjąć wartość najwyższą spośród:a) rzeczywistej historycznej zmienności stóp zwrotu funduszu obliczonej w stosunku rocznym, Dziennik Ustaw – 17 –  Poz. 519 b)  przeskalowanej do roku zmienności stóp zwrotu funduszu z modelowej struktury aktywów zgodnej z bazo-wą alokacją aktywów funduszu na moment wykonania obliczeń,c)  zmienności zgodnej z limitem ryzyka funduszu, jeżeli taki limit ryzyka istnieje i ma zastosowanie;2)  w przypadku nowych funduszy, które nie dysponują dostateczną historią stóp zwrotu funduszu, oraz funduszy, które dokonały zmian w zakresie polityki inwestycyjnej w trakcie wymaganego okresu przyjętego do wyliczenia wskaźnika zysku do ryzyka – przyjąć wyższą z wartości wskazanych w ppkt 1 lit. b i c.VII. Fundusze zarządzane zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, zakładającą zmieniającą się w czasie alokację aktywów funduszu z instrumentów udziałowych na instrumenty dłużne wraz ze zbliżającym się terminem rozwiązania funduszu, zgodnie z wcześniej przyjętymi zasadamiW przypadku funduszy zarządzanych zgodnie z polityką lub strategią inwestycyjną, zakładającą zmieniającą się w czasie alokację aktywów funduszu z instrumentów udziałowych na instrumenty dłużne wraz ze zbliżającym się terminem rozwiązania funduszu, zgodnie z wcześniej przyjętymi zasadami, przy wyliczaniu wskaźnika zysku do ryzyka należy:1)  jeżeli jest dostępna pełna historia stóp zwrotu funduszu, a fundusz w tym okresie nie zmienił docelowej struktu-ry aktywów – przyjąć rzeczywistą zmienność historycznych stóp zwrotu funduszu;2)  w przypadku nowych funduszy, które nie dysponują dostateczną historią stóp zwrotu funduszu:a)  przyjąć istniejącą historię stóp zwrotu funduszu,b)  określić reprezentatywny benchmark, portfel modelowy lub strukturę aktywów funduszu i obliczyć stopy zwrotu funduszu z tych przybliżonych indeksów (wskaźników), zgodnie z wymogami określonymi w pkt IV,c)  połączyć obie serie stóp zwrotu funduszu w celu oszacowania właściwej zmienności w ujęciu rocznym.VIII. Fundusze wypłacające inwestorowi, w terminach wcześniej ustalonych, dochody z inwestycji wyliczone w oparciu o algorytm, związane z wynikami lub ze zmianą cen albo z innymi warunkami dotyczącymi indeksu odniesienia1.  Wskaźnik zysku do ryzyka dla funduszy wypłacających inwestorowi, w terminach wcześniej ustalonych, docho-dy z inwestycji wyliczone w oparciu o algorytm, związane z wynikami lub ze zmianą cen albo z innymi warun-kami dotyczącymi indeksu odniesienia, należy wyliczyć z uwzględnieniem obliczonej w stosunku rocznym zmienności odpowiadającej 99 % VaR w terminie rozwiązania funduszu.2.  Zmienność odpowiadająca 99 % VaR w terminie rozwiązania funduszu powinna być oszacowana na podstawie symulacji historycznej stóp zwrotu funduszu w oparciu o model: σ2w NAV Tln(Rfund ) ~ N((rfw − ) × T; σw √T) ; Rfund = 2 NAV0gdzie:T –  oznacza liczbę tygodni w okresie inwestycji w fundusz równą okresowi, na jaki został utworzony fundusz, ograniczonemu przez algorytm zastosowany w polityce inwestycyjnej,rfw –  oznacza średnią tygodniową stopę zwrotu wolną od ryzyka w okresu inwestycji w fundusz, obowiązującą na moment dokonania wyliczenia,σw  –  oznacza zmienność tygodniowych logarytmicznych stóp zwrotu funduszu.3.  Wyliczenia 99 % VaR w terminie rozwiązania funduszu, który zapewnia wypłatę dochodów opartych na wyni-kach określonego wcześniej indeksu odniesienia, należy dokonać przez:1)  zidentyfikowanie odpowiednich zmian wartości określonego wcześniej indeksu odniesienia dla każdego  z T okresów inwestycji kończących każdy tydzień w okresie ostatnich 5 lat, a jeżeli długość szeregu czaso-wego wartości indeksu odniesienia jest niewystarczająca – można dokonać połączenia szeregów czasowych przez przeprowadzenie odwrotnej symulacji, zgodnie z wymogami określonymi w pkt IV;2)  przeprowadzenie symulacji logarytmicznych stóp zwrotu funduszu w terminie rozwiązania funduszu, odpo-wiadających stosowanym zmianom wartości indeksu odniesienia określonego zgodnie z ppkt 1, a jeżeli przyjęta metoda pozwala na wypłatę dochodów lub daje możliwość prognozowania wyników – w momencie spełniania określonych przesłanek, które zostały uwzględnione w symulacji, należy dokonać kapitalizacji tych płatności w terminie rozwiązania funduszu (pod koniec okresu inwestycji T ), z wykorzystaniem odpo-wiedniej stopy procentowej wolnej od ryzyka, obowiązującej na moment przeprowadzania symulacji; Dziennik Ustaw – 18 –  Poz. 519 3)  wyodrębnienie z symulacji przeprowadzonej w sposób określony w ppkt 2 pierwszego (1 %) percentyla roz-kładu logarytmicznych stóp zwrotu funduszu (subfunduszu), który przedstawia historyczną symulację VaR funduszu w terminie rozwiązania z 99 % poziomem ufności;4)  po wyliczeniu 99 % VaR w terminie rozwiązania funduszu – wyliczenie odpowiadającej mu zmienności wyrażonej w stosunku rocznym, przez:a)  określenie rfw jako średniej tygodniowej stopy procentowej wolnej od ryzyka w okresie inwestycji w fundusz, obowiązującej na moment wyliczeń, a w przypadku gdy nie jest ona dostępna bezpośrednio z krzywej swapowej stóp procentowych – jej oszacowanie,b)  przekształcenie modelu w celu oszacowania tygodniowej zmienności (σw) stóp zwrotu funduszu, zgod-nej z wartością VaR obliczonej w sposób określony w ppkt 3, przy czym dopuszczalne jest zastosowanie równania: σ2wVaR = − (rfw − ) × T + 2,33 × σw × √T 25) przeskalowanie zmienności do roku zgodnie z wykorzystaniem pierwiastka kwadratowego:σA = σw × √524.  Ze względu na potencjalne przesunięcie indeksu odniesienia w okresie, dla którego są dokonywane obliczenia, użycie konkretnego historycznego okresu do wyznaczenia wskaźnika zysku do ryzyka przy wykorzystaniu me-tody określonej w pkt 3 może generować błąd. W takim przypadku fundusz powinien dostosować metodę przez odpowiednie skorygowanie tego potencjalnego efektu przesunięcia w taki sposób, aby wskaźnik zysku do ryzy-ka odzwierciedlał poziom ryzyka funduszu.