art. 13

Artykuł 13 Wymogi ogólne dotyczące modułów wytwarzania energii typu A 1.   Moduły wytwarzania energii typu A muszą spełniać następujące wymogi dotyczące stabilności częstotliwościowej: a) w odniesieniu do zakresów częstotliwości: (i) moduł wytwarzania energii musi mieć zdolność do zachowania połączenia z siecią oraz pracy w zakresach częstotliwości i okresach określonych w tabeli 2; (ii) właściwy operator systemu, w porozumieniu z właściwym OSP, oraz właściciel zakładu wytwarzania energii mogą uzgodnić szersze zakresy częstotliwości, dłuższe minimalne czasy pracy lub szczególne wymogi dotyczące łącznych odchyleń częstotliwości i napięcia w celu zapewnienia najlepszego wykorzystania zdolności technicznych modułu wytwarzania energii, jeżeli jest to wymagane w celu utrzymania lub przywrócenia bezpieczeństwa systemu; (iii) właściciel zakładu wytwarzania energii nie może bezzasadnie odmówić zgody na zastosowanie szerszych zakresów częstotliwości lub dłuższych minimalnych czasów pracy, biorąc pod uwagę możliwości finansowe i techniczne wykonalności; b) w odniesieniu do zdolności wytrzymania prędkości zmiany częstotliwości, moduł wytwarzania energii musi mieć zdolność do zachowania połączenia z siecią oraz do pracy przy prędkościach zmiany częstotliwości do wartości określonej przez właściwego OSP, chyba że odłączenie zostało spowodowane zadziałaniem zabezpieczenia dedykowanego do identyfikacji, poprzez analizę prędkości zmian częstotliwości, pracy wyspowej. Właściwy operator systemu, w porozumieniu z właściwym OSP, określa nastawy powyższego zabezpieczenia. Tabela 2 Minimalne czasy, w których moduł wytwarzania energii musi być zdolny do pracy przy różnych częstotliwościach, odbiegających od wartości znamionowej, bez odłączenia od sieci Obszar synchroniczny Zakres częstotliwości Czas pracy Europa kontynentalna 47,5 Hz–48,5 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż 30 minut 48,5 Hz–49,0 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż okres dla 47,5 Hz–48,5 Hz 49,0 Hz–51,0 Hz nieograniczony 51,0 Hz–51,5 Hz 30 minut Nordycki 47,5 Hz–48,5 Hz 30 minut 48,5 Hz–49,0 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż 30 minut 49,0 Hz–51,0 Hz nieograniczony 51,0 Hz–51,5 Hz 30 minut Wielka Brytania 47,0 Hz–47,5 Hz 20 sekund 47,5 Hz–48,5 Hz 90 minut 48,5 Hz–49,0 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż 90 minut 49,0 Hz–51,0 Hz nieograniczony 51,0 Hz–51,5 Hz 90 minut 51,5 Hz–52,0 Hz 15 minut Irlandia i Irlandia Północna 47,5 Hz–48,5 Hz 90 minut 48,5 Hz–49,0 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż 90 minut 49,0 Hz–51,0 Hz nieograniczony 51,0 Hz–51,5 Hz 90 minut Bałtycki 47,5 Hz–48,5 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż 30 minut 48,5 Hz–49,0 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż okres dla 47,5 Hz–48,5 Hz 49,0 Hz–51,0 Hz nieograniczony 51,0 Hz–51,5 Hz określa każdy OSP, ale nie mniej niż 30 minut 2.   W odniesieniu do trybu LFSM-O zastosowanie mają następujące zasady, określone przez właściwego OSP dla jego obszaru regulacyjnego w porozumieniu z innymi OSP z tego samego obszaru synchronicznego w celu zminimalizowania wpływu na sąsiednie obszary: a) moduł wytwarzania energii musi mieć zdolność do aktywowania rezerwy mocy czynnej w odpowiedzi na wzrost częstotliwości zgodnie z rys. 1, przy progu częstotliwości i ustawieniach statyzmu określonych przez właściwego OSP; b) zamiast zdolności, o której mowa w lit. a), właściwy OSP może zezwolić w ramach swojego obszaru regulacyjnego na automatyczne odłączanie i przyłączanie modułów wytwarzania energii typu A przy różnych poziomach częstotliwości, które w idealnej sytuacji powinny być rozłożone równomiernie, powyżej progu częstotliwości określonego przez właściwego OSP, w przypadku gdy jest w stanie wykazać wobec właściwego organu regulacyjnego, przy współpracy z właścicielami zakładów wytwarzania energii, że wywołuje to ograniczone skutki transgraniczne i umożliwia zachowanie takiego samego poziomu bezpieczeństwa pracy systemu we wszystkich stanach jego pracy; c) próg częstotliwości musi się mieścić w zakresie 50,2 Hz–50,5 Hz; d) ustawienia statyzmu muszą się mieścić w zakresie 2–12 %; e) moduł wytwarzania energii musi mieć zdolność do aktywowania mocy w odpowiedzi na zmianę częstotliwości przy jak najkrótszej zwłoce początkowej. Jeżeli powyższa zwłoka wynosi więcej niż dwie sekundy, właściciel zakładu wytwarzania energii musi ją uzasadnić, przedstawiając właściwemu OSP uzasadnienie techniczne; f) właściwy OSP może wymagać, aby po osiągnięciu minimalnego poziomu regulacji moduł wytwarzania energii miał zdolność do: (i) utrzymania pracy na tym poziomie; lub (ii) dodatkowego zmniejszenia generowanej mocy czynnej; g) moduł wytwarzania energii musi mieć zdolność do stabilnej pracy podczas pracy w trybie LFSM-O. Kiedy tryb LFSM-O jest aktywny, nastawa LFSM-O jest nadrzędna w stosunku do wszystkich innych aktywowanych nastaw mocy czynnej. Rysunek 1 Zdolność modułów wytwarzania energii do odpowiedzi częstotliwościowej mocy czynnej w trybie LFSM-O · Synchroniczne moduły wytwarzania energii: Pref oznacza moc maksymalną. · Moduły parku energii: Pref oznacza rzeczywistą wyjściową moc czynną w momencie osiągnięcia progu LFSM-O lub mocmaksymalną, jak określił właściwy OSP. Pref oznacza znamionową moc czynną, z którą związane jest ΔΡ i można ją określić inaczej dla synchronicznych modułów wytwarzania energii i modułów parku energii. ΔΡ oznacza zmianę generowanej mocy czynnej modułu wytwarzania energii. fn oznacza częstotliwość znamionową (50 Hz) sieci, a Δf oznacza odchylenie częstotliwości sieci. Przy wzrostach częstotliwości, gdy wartość Δf jest powyżej wartości Δf1 moduł wytwarzania energii musi zapewniać negatywną zmianę generowanej mocy czynnej zgodnie z wartością statyzmu S2. 3.   Moduł wytwarzania energii musi mieć zdolność do utrzymania stałej generowanej mocy na poziomie docelowej zadanej wartości mocy czynnej bez względu na zmiany w częstotliwości, z wyjątkiem przypadków, gdy generowana moc podlega zmianom określonym w kontekście, odpowiednio, ust. 2 i 4 niniejszego artykułu lub art. 15 ust. 2 lit. c) i d). 4.   Właściwy OSP określa dopuszczalną redukcję mocy czynnej w stosunku do maksymalnej generowanej mocy przy zmniejszającej się częstotliwości w swoim obszarze regulacyjnym, przy czym określona przez właściwego OSP krzywa redukcji mocy musi się znajdować w granicach wyznaczonych pogrubionymi liniami na rys. 2: a) poniżej częstotliwości 49 Hz – dopuszczalny poziom redukcji wynosi 2 % mocy maksymalnej przy częstotliwości 50 Hz, na 1 Hz spadku częstotliwości; b) poniżej częstotliwości 49,5 Hz – dopuszczalny poziom redukcji wynosi 10 % mocy maksymalnej przy częstotliwości 50 Hz, 1 Hz spadku częstotliwości. 5.   Definiując wymagania dopuszczalnej redukcji mocy czynnej, od maksymalnej mocy należy: a) wyraźnie określić mające zastosowanie warunki otoczenia; b) uwzględnić zdolności techniczne modułów wytwarzania energii. Rysunek 2 Maksymalny spadek zdolności do generacji mocy przy spadku częstotliwości Wykres przedstawia granice, w których właściwy OSP może określić poziom zdolności. 6.   Moduł wytwarzania energii musi być wyposażony w interfejs logiczny (port wejściowy), który umożliwi zaprzestanie generacji mocy czynnej w ciągu pięciu sekund od przyjęcia polecenia w porcie wejściowym. Właściwy operator systemu ma prawo określić wymogi dla urządzeń w celu zapewnienia zdalnego sterowania obiektem. 7.   Właściwy OSP określa warunki, na jakich moduł wytwarzania energii ma zdolność do automatycznego przyłączenia się do sieci. Warunki takie obejmują: a) zakresy częstotliwości, w których automatyczne przyłączenie jest dopuszczalne, i odpowiednią zwłokę czasową; oraz b) maksymalny dopuszczalny gradient wzrostu generowanej mocy czynnej. Automatyczne przyłączenie jest dozwolone, chyba że właściwy operator systemu określił inaczej w porozumieniu z właściwym OSP.