art. 4

Artykuł 4 Definicje Do celów niniejszej dyrektywy stosuje się następujące definicje: 1) „powietrze” oznacza powietrze troposferyczne na zewnątrz budynków, z wyjątkiem miejsc pracy w rozumieniu art. 2 dyrektywy Rady 89/654/EWG (19), do których mają zastosowanie przepisy dotyczące ochrony zdrowia i bezpieczeństwa w miejscu pracy i które nie są zazwyczaj publicznie dostępne; 2) „normy jakości powietrza” oznaczają wartości dopuszczalne, wartości docelowe, wymogi redukcji średniego narażenia, cele średniego stężenia ekspozycji, poziomy krytyczne, progi alarmowe, progi informowania i cele długoterminowe; 3) „zanieczyszczenie” oznacza każdą substancję znajdującą się w powietrzu, która wywołuje prawdopodobieństwo szkodliwego oddziaływania na zdrowie ludzkie lub środowisko; 4) „poziom” oznacza stężenie zanieczyszczenia w powietrzu lub jego depozycję na powierzchniach w określonym czasie; 5) „depozycja całkowita” oznacza masę całkowitą zanieczyszczeń, która przedostaje się z atmosfery na powierzchnie, takie jak gleba, roślinność, woda lub budynki, na określonym obszarze w danym okresie; 6) „PM10” oznacza pył zawieszony przechodzący przez otwór sortujący, zdefiniowany w metodzie referencyjnej pobierania próbek i pomiaru PM10, EN 12341, przy 50 % granicy sprawności dla średnicy aerodynamicznej do 10 μm; 7) „PM2,5” oznacza pył zawieszony przechodzący przez otwór sortujący, zdefiniowany w metodzie referencyjnej pobierania próbek i pomiaru PM2,5, EN 12341, przy 50 % granicy sprawności dla średnicy aerodynamicznej do 2,5 μm; 8) „tlenki azotu” oznaczają sumę ilościowego stosunku mieszanki (ppbv) tlenek azotu i dwutlenku azotu, wyrażoną w jednostkach stężenia wagowego dwutlenku azotu (μg/m3); 9) „arsen”, „kadm”, „ołów”, „nikiel” i „benzo(a)piren” oznaczają całkowitą zawartość tych pierwiastków i związków we frakcji pyłu P zawieszonego M10; 10) „wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne” oznaczają takie związki organiczne, które składają się z co najmniej dwóch połączonych ze sobą pierścieni aromatycznych zbudowanych w całości z węgla i wodoru; 11) „całkowita rtęć w stanie gazowym” oznacza pary rtęci elementarnej (Hg0) i rtęć chemicznie aktywną w stanie gazowym, tj. formy rtęci rozpuszczalne w wodzie o dostatecznie wysokiej prężności pary, by występować w fazie gazowej; 12) „lotne związki organiczne” lub LZO oznaczają związki organiczne pochodzące ze źródeł antropogenicznych i biogenicznych, inne niż metan, które są zdolne do produkowania utleniaczy fotochemicznych w reakcjach z tlenkami azotu przy udziale światła słonecznego; 13) „prekursory ozonu” oznaczają substancje mające udział w tworzeniu ozonu w warstwie przyziemnej; 14) „sadza” lub „BC” oznacza aerozole zawierające węgiel mierzone pochłanianiem światła; 15) „cząstki ultradrobne” lub „UFP” oznaczają cząstki o średnicy mniejszej lub równej 100 nm, gdzie UFP są mierzone jako stężenia cząstek stałych na centymetr sześcienny dla zakresu wielkości o dolnej granicy 10 nm i bez ograniczenia dotyczącego górnej granicy; 16) „potencjał utleniający pyłu zawieszonego” oznacza miarę zdolności pyłu zawieszonego do utleniania potencjalnych cząsteczek docelowych; 17) „strefa” oznacza część terytorium państwa członkowskiego wyznaczoną przez to państwo członkowskie do celów zarządzania jakością powietrza i jej oceny; 18) „jednostka terytorialna średniego narażenia” oznacza część terytorium państwa członkowskiego wyznaczoną przez to państwo członkowskie do celów określenia wskaźnika średniego narażenia odpowiadającą regionowi NUTS 1 lub NUTS 2 zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1059/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady (20) lub połączenie co najmniej dwóch sąsiadujących regionów NUTS 1 lub NUTS 2, pod warunkiem że ich łączna wielkość jest mniejsza niż całe terytorium tego państwa członkowskiego i nie przekracza 85 000 km2; 19) „aglomeracja” oznacza konurbację o liczbie ludności przekraczającej 250 000 mieszkańców lub, w przypadku gdy liczba ludności wynosi 250 000 lub mniej, konurbację o gęstości zaludnienia na km2 ustalonej przez państwa członkowskie; 20) „ocena” oznacza każdą metodę stosowaną do pomiaru, obliczania, przewidywania lub szacowania poziomów zanieczyszczeń; 21) „próg oszacowania” oznacza poziom, który determinuje użycie wymaganego systemu oceny jakości powietrza; 22) „pomiary stałe” oznaczają pomiary przeprowadzane w punktach pomiarowych, zarówno w trybie ciągłym, jak i na zasadzie wyrywkowych prób, w stałych lokalizacjach przez co najmniej 1 rok kalendarzowy w celu określenia poziomów zgodnie ze stosownymi celami w zakresie jakości danych; 23) „pomiary wskaźnikowe” oznaczają pomiary wykonywane w regularnych odstępach czasu w ciągu roku kalendarzowego lub w drodze losowego pobierania próbek w celu określenia poziomów zgodnie z celami w zakresie jakości danych, które są mniej restrykcyjne niż wymagane dla pomiarów stałych; 24) „modelowanie” oznacza stosowanie systemu modelowania rozumiane jako łańcuch modeli i podmodeli, łącznie z wszystkimi niezbędnymi danymi wejściowymi, oraz wszelkie dalsze przetwarzanie; 25) „obiektywne szacowanie” oznacza informacje na temat poziomu stężenia lub depozycji określonych zanieczyszczeń pozyskane na podstawie eksperckiej analizy, która może uwzględniać wykorzystanie narzędzi statystycznych; 26) „reprezentatywność przestrzenna” oznacza podejście do oceny, w ramach którego wskaźniki jakości powietrza rejestrowane w punkcie pomiarowym są reprezentatywne dla wyraźnie wyznaczonego obszaru geograficznego w zakresie, w jakim wskaźniki jakości powietrza na tym obszarze nie odbiegają od wskaźników rejestrowanych w punkcie pomiarowym o więcej niż określony z góry dopuszczalny limit rozbieżności; 27) „obszary wysokich stężeń zanieczyszczenia powietrza” oznaczają miejsca w strefie o najwyższych stężeniach, na jakie ludność może być bezpośrednio lub pośrednio narażona przez istotny okres w stosunku do okresu uśredniania wartości dopuszczalnych lub docelowych, w tym miejsca, gdzie na poziom zanieczyszczenia silny wpływ mają emisje ze źródeł znacznie zanieczyszczających, takich jak pobliskie zatłoczone drogi o dużym natężeniu ruchu, pojedyncze źródło przemysłowe lub obszar przemysłowy z wieloma źródłami, porty, porty lotnicze, intensywne ogrzewanie budynków mieszkalnych lub połączenie tych czynników; 28) „obszary tła miejskiego” oznaczają miejsca na obszarach miejskich i podmiejskich, gdzie poziomy zanieczyszczeń są reprezentatywne dla narażenia ludności miejskiej na działanie zanieczyszczeń; 29) „obszary tła pozamiejskiego” oznaczają miejsca na obszarach pozamiejskich o małej gęstości zaludnienia, gdzie poziomy zanieczyszczeń są reprezentatywne dla narażenia ludności pozamiejskiej, roślinności i ekosystemów naturalnych na działanie zanieczyszczeń; 30) „superstacja monitoringu” oznacza stację monitoringu na obszarze tła miejskiego lub obszarze tła pozamiejskiego, która obejmuje wiele punktów pomiarowych i zbiera długoterminowe dane dotyczące szeregu zanieczyszczeń; 31) „wartość dopuszczalna” oznacza poziom ustalony na podstawie wiedzy naukowej w celu unikania szkodliwych skutków dla zdrowia ludzkiego lub środowiska, zapobiegania im lub ich ograniczania, który należy osiągnąć w danym okresie i który po tym terminie nie powinien być przekraczany; 32) „wartość docelowa” oznacza poziom ustalony na podstawie wiedzy naukowej w celu unikania szkodliwych skutków dla zdrowia ludzkiego lub środowiska, zapobiegania im lub ich ograniczania, który należy osiągnąć, tam gdzie to możliwe w danym okresie; 33) „wskaźnik średniego narażenia” lub „AEI” oznacza średni poziom określony na podstawie pomiarów przeprowadzonych na obszarach tła miejskiego na całym obszarze jednostki terytorialnej średniego narażenia lub, jeżeli w obrębie tej jednostki terytorialnej nie ma obszaru miejskiego, na obszarach tła pozamiejskiego, odzwierciedlający narażenie ludności na działanie zanieczyszczeń, wykorzystywany do weryfikowania, czy wymóg redukcji średniego narażenia oraz cel średniego stężenia ekspozycji dla tej jednostki terytorialnej zostały osiągnięte; 34) „wymóg redukcji średniego narażenia” oznacza procentowe ograniczenie średniego narażenia ludności jednostki terytorialnej średniego narażenia wyrażonego wskaźnikiem średniego narażenia, ustalone w celu ograniczenia szkodliwych skutków dla zdrowia ludzkiego, które należy osiągnąć w danym okresie i które po tym terminie nie powinno być przekraczane; 35) „cel średniego stężenia ekspozycji” oznacza poziom wskaźnika średniego narażenia, który należy osiągnąć w celu ograniczenia szkodliwych skutków dla zdrowia ludzkiego; 36) „poziom krytyczny” oznacza poziom, po przekroczeniu którego mogą wystąpić bezpośrednie niepożądane skutki w odniesieniu do niektórych receptorów, takich jak drzewa, inne rośliny lub ekosystemy naturalne, jednak nie w odniesieniu do ludzi; 37) „próg alarmowy” oznacza poziom, powyżej którego istnieje ryzyko dla zdrowia ludzkiego dla ogółu ludności spowodowane krótkotrwałym narażeniem na działanie zanieczyszczeń i w przypadku którego państwa członkowskie podejmują natychmiastowe działania; 38) „próg informowania” oznacza poziom, powyżej którego istnieje ryzyko dla zdrowia ludzkiego w przypadku wrażliwych i szczególnie narażonych grup ludności spowodowane krótkotrwałym narażeniem na działanie zanieczyszczeń w przypadku którego niezbędna jest natychmiastowa i właściwa informacja; 39) „cel długoterminowy” oznacza poziom, który należy osiągnąć w dłuższej perspektywie – z wyjątkiem przypadków, gdy nie jest to możliwe w drodze zastosowania proporcjonalnych środków – w celu zapewnienia skutecznej ochrony zdrowia ludzkiego i środowiska; 40) „udział zanieczyszczeń pochodzących ze źródeł naturalnych” oznacza emisję zanieczyszczeń, która nie jest spowodowana bezpośrednio lub pośrednio działalnością człowieka, w tym zjawiska naturalne, takie jak wybuchy wulkanów, aktywność sejsmiczną, aktywność geotermiczną, pożary nieużytków, gwałtowne wichury, aerozole morskie lub resuspensję lub transport w powietrzu cząstek pochodzenia naturalnego, lub ich przenoszenie z regionów suchych; 41) „plan ochrony powietrza” oznacza plan, w którym określa się polityki i środki mające na celu zapewnienie zgodności z wartościami dopuszczalnymi, wartościami docelowymi lub wymogami redukcji średniego narażenia w przypadku gdy zostaną one przekroczone; 42) „plan działania na rzecz jakości powietrza” oznacza plan ochrony powietrza przyjęty przed terminem osiągnięcia wartości dopuszczalnych i wartości docelowych, który określa polityki i środki mające na celu zapewnienie zgodności z tymi wartościami dopuszczalnymi i wartościami docelowymi w terminie osiągnięcia tych wartości; 43) „plan działań krótkoterminowych” oznacza plan, w którym określa się środki nadzwyczajne, które należy wprowadzić w perspektywie krótkoterminowej w celu zmniejszenia bezpośredniego ryzyka wystąpienia przekroczenia progów alarmowych lub ograniczenia czasu jego trwania; 44) „wrażliwe i szczególnie narażone grupy ludności” oznaczają te grupy ludności, które są w sposób stały lub czasowy bardziej wrażliwe lub bardziej narażone na skutki zanieczyszczenia powietrza niż przeciętni członkowie społeczeństwa, ze względu na szczególne cechy, które sprawiają, że skutki zdrowotne narażenia są poważniejsze, lub ponieważ mają wyższą wrażliwość lub niższy próg wystąpienia skutków dla zdrowia lub mają ograniczoną zdolność chronienia się przed nimi; 45) „zainteresowana społeczność” oznacza co najmniej jedną osobę fizyczną lub prawną, która odczuwa lub może odczuć skutki procedur decyzyjnych związanych z realizacją art. 9, 19 lub 20 lub która jest zainteresowana tymi procedurami; na użytek niniejszej definicji organizacje pozarządowe promujące ochronę zdrowia ludzkiego lub środowiska i spełniające wszelkie wymogi prawa krajowego uznaje się za mające interes w tym zakresie.