0112-KDIL2-2.4011.475.2026.4.WS
Interpretacja indywidualna2026-06-26Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Teza
Odszkodowanie za szkody powstałe w uprawach rolnych oraz w strukturze gleby.Pełna treść interpretacji
Interpretacja indywidualna – stanowisko nieprawidłowe Szanowna Pani, stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku dochodowym od osób fizycznych jest nieprawidłowe.Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 27 kwietnia 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 20 kwietnia 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej. Uzupełniła go Pani pismem z 2 czerwca 2026 r. (wpływ 12 czerwca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca:Opis zdarzenia przyszłego Wnioskodawczyni będąca osobą fizyczną prowadzi działalność rolniczą – gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 4 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych, nadany jej został (…) numer identyfikacyjny w krajowym systemie ewidencji gospodarstw rolny, płaci podatek rolny z tytułu posiadanych gruntów ornych (mających być przedmiotem umowy dzierżawy), a dodatkowo Wnioskodawczyni uzyskuje dopłaty bezpośrednie (…). Ponadto Wnioskodawczyni prowadzi również działalność gospodarczą (PKD 10.32.Z produkcja soków z owoców i warzyw) pod firmą (…) (czynny podatnik VAT), która na swoją działalność gospodarczą pismem z dnia (…)2025 r. wydanym przez (…)otrzymała warunki przyłączenia (…)dla Zakładu (…) (farma fotowoltaiczna). Dodatkowo pismem z dnia (…)2025 r. burmistrz (…) po uprzednio złożonym wniosku z dnia (…)2025 r. wydał decyzję o środowiskowych uwarunkowaniach dla przedsięwzięcia polegającego na: budowie elektrowni fotowoltaicznej (…) W ramach planowanej inwestycji Wnioskodawczyni zamierza wydzierżawić należącą do niej nieruchomość gruntową o łącznej powierzchni (…)ha (nabytą w drodze darowizny), przy czym dzierżawą objęty zostanie obszar (…)ha. Z tytułu dzierżawy Wnioskodawczyni będzie otrzymywać od Inwestora coroczny czynsz dzierżawny stanowiący wynagrodzenie za oddanie gruntu do używania. Na nieruchomości tej prowadzona jest obecnie działalność rolnicza w postaci ekologicznej plantacji (…), stanowiącej składnik gospodarstwa rolnego Wnioskodawczyni. W związku z realizacją przez Inwestora inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej Inwestor – działając we własnym zakresie, na własne ryzyko i odpowiedzialność – podejmie czynności skutkujące likwidacją istniejącej plantacji oraz ingerencją w strukturę gleby. W następstwie powyższych działań dojdzie do powstania szkód majątkowych po stronie Wnioskodawczyni, obejmujących w szczególności utratę upraw oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu, mogące skutkować koniecznością jego rekultywacji po zakończeniu okresu dzierżawy. W związku z powstałą szkodą Inwestor będzie zobowiązany do wypłaty na rzecz Wnioskodawczyni jednorazowego odszkodowania o charakterze kompensacyjnym, którego celem będzie naprawienie rzeczywistego uszczerbku majątkowego. Wartość odszkodowania zostanie ustalona na podstawie wydanego przez biegłego operatu szacunkowego. Uzupełnienie wniosku Z czego wynika wypłata na Pani rzecz jednorazowego odszkodowania za szkody obejmujące w szczególności utratę upraw oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu? Czy warunki jej wypłaty wynikają z podpisanego przez Panią porozumienia? Proszę dokładnie przedstawić opis sprawy w tym zakresie. Wypłata jednorazowego odszkodowania będzie wynikała z porozumienia w sprawie odszkodowania zawartego pomiędzy stronami. W następstwie powstania szkód majątkowych po stronie Wnioskodawczyni wskutek realizacji przez Inwestora inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej na dzierżawionym gruncie Inwestor zobowiązany będzie do wypłaty jednorazowego odszkodowania. Na nieruchomości będącej przedmiotem planowanej dzierżawy prowadzona jest działalność rolnicza w postaci ekologicznej plantacji (…). W celu realizacji inwestycji wyłączona zostanie część nieruchomości z produkcji rolnej, zniszczone zostaną istniejące uprawy, utracone zostaną możliwości prowadzenia działalności rolniczej, pogorszą się właściwości użytkowe i rolnicze gruntu oraz zaistnieje konieczność przyszłej rekultywacji gruntu. Na podstawie porozumienia w sprawie odszkodowania, odszkodowanie będzie należne wyłącznie w związku z faktycznym powstaniem szkody po stronie Wnioskodawczyni, obejmującej w szczególności likwidację plantacji (…)oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu. Prawo do wypłaty odszkodowania powstanie dopiero w momencie podjęcia przez Inwestora działań skutkujących likwidacją istniejącej plantacji oraz powstaniem szkód w majątku Wnioskodawczyni. Wypłata odszkodowania będzie miała na celu wyłącznie naprawienie uszczerbku majątkowego poniesionego przez Wnioskodawczynię. Innymi słowy odszkodowanie to będzie miało charakter rekompensaty za powstałe szkody na skutek realizacji przez Inwestora inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej na dzierżawionym gruncie. Wysokość odszkodowania zostanie ustalona w oparciu o wartość faktycznie poniesionych strat, określonych na podstawie opinii niezależnego biegłego. Odszkodowanie nie będzie stanowiło wynagrodzenia za udostępnienie nieruchomości, za zgodę na realizację inwestycji ani za jakiekolwiek świadczenie wykonywane przez Wnioskodawczynię na rzecz Inwestora. Na podstawie jakich przepisów (umowa, porozumienie, inne), w świetle ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071 ze zm.), Inwestor będzie zobowiązany do wypłaty na Pani rzecz jednorazowego odszkodowania za szkody obejmujące w szczególności utratę upraw oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu? Proszę opisać. Obowiązek wypłaty odszkodowania wynikać będzie z postanowień porozumienia w sprawie odszkodowania, które zostanie zawarte przez strony oraz z zasad odpowiedzialności odszkodowawczej przewidzianych w ustawie z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny. Obowiązek naprawienia szkody będzie wynikał z ogólnych zasad odpowiedzialności odszkodowawczej przewidzianych, w szczególności art. 3531 Kodeksu cywilnego wyrażający zasadę swobody umów oraz art. 361 § 1 i § 2 Kodeksu cywilnego, zgodnie z którymi zobowiązany do naprawienia szkody ponosi odpowiedzialność za normalne następstwa działania, z którego szkoda wynikła, a naprawienie szkody obejmuje poniesione straty oraz utracone korzyści. Odszkodowanie będzie należne wyłącznie w przypadku faktycznego powstania szkody w majątku Wnioskodawczyni i będzie odpowiadało wartości rzeczywiście poniesionych strat ustalonej na podstawie opinii niezależnego biegłego. Przedmiotowe porozumienie nie będzie kreowało samodzielnego świadczenia na rzecz Inwestora, lecz będzie określało zasady naprawienia szkód, które powstaną w majątku Wnioskodawczyni w następstwie działań Inwestora związanych z realizacją inwestycji. W analizowanej sprawie wypłata odszkodowania będzie miała charakter kompensacyjny i będzie służyła naprawieniu szkód powstałych w uprawach rolnych (likwidacja plantacji (…)) oraz w strukturze gleby wskutek działań podejmowanych przez Inwestora podczas realizacji inwestycji. Czy czynsz dzierżawny z tytułu udostępnienia nieruchomości gruntowej na rzecz Inwestora zostanie ustalony odrębnie od jednorazowego odszkodowania za szkody obejmujące w szczególności utratę upraw oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu? Jeśli nie, to w jaki sposób zostanie ustalony czynsz dzierżawny i jednorazowe odszkodowanie? Proszę opisać. Tak. Czynsz dzierżawny z tytułu udostępnienia nieruchomości gruntowej na rzecz Inwestora będzie ustalony odrębnie od jednorazowego odszkodowania za szkody obejmujące utratę upraw oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu.Pytanie w zakresie podatku dochodowego od osób fizycznych Czy otrzymanie przez Wnioskodawczynię odszkodowania od Inwestora za szkody powstałe w uprawach rolnych oraz w strukturze gleby wymagającej późniejszej rekultywacji, w okolicznościach przedstawionych w opisie zdarzenia przyszłego, będzie skutkować powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?Pani stanowisko w sprawie Zgodnie z ogólną zasadą, o której mowa w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jednolity Dz. U. 2025 poz. 163 ze zm.) opodatkowaniu podatkiem dochodowym podlegają wszelkiego rodzaju dochody, z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku. Odnosząc się do analizowanego stanu faktycznego, należy wskazać, że ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. definiuje w art. 2 ust. 4 ustawy gospodarstwo rolne jako gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów ustawy o podatku rolnym. W przepisie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. ustawodawca zawarł katalog źródeł przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. W myśl art 10 ust. 1 pkt 9 ww. ustawy źródłem przychodów są „inne źródła”. Stosownie do art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17. Użyty we wskazanym przepisie zwrot „w szczególności” dowodzi, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w tym przepisie. Przyjąć zatem należy, że otrzymanie odszkodowania co do zasady powoduje powstanie obowiązku podatkowego. Jednakże w świetle art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 15 listopada 1984 r. o podatku rolnym (tekst jednolity Dz. U. 2025 poz. 1344 ze zm.) za gospodarstwo rolne uważa się obszar gruntów, o których mowa w art. 1, o łącznej powierzchni przekraczającej 1 ha lub 1 ha przeliczeniowy, stanowiących własność lub znajdujących się w posiadaniu osoby fizycznej, osoby prawnej albo jednostki organizacyjnej, w tym spółki nieposiadającej osobowości prawnej. Ponadto art. 1 ustawy o podatku rolnym wskazuje, że opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. Stosownie do art. 1 ustawy o podatku rolnym opodatkowaniu podatkiem rolnym podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, z wyjątkiem gruntów zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej innej niż działalność rolnicza. W myśl treści art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej. Jak wynika z analizowanego stanu faktycznego, Wnioskodawczyni odprowadza podatek rolny, został nadany jej (…)numer identyfikacyjny w krajowym systemie ewidencji gospodarstw rolnych oraz uzyskuje bezpośrednie dopłaty (…). Powyższe oznacza, że Wnioskodawczyni prowadzi działalności rolniczą. W związku z powyższym znajdzie zastosowanie treść art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r., zgodnie z którym przepisy tej ustawy nie znajdują zastosowania. W związku z powyższym należy wskazać, że otrzymane odszkodowania od Inwestora za szkody powstałe w uprawach rolnych oraz w strukturze gleby wymagającej w przyszłości rekultywacji na skutek planowanego wybudowania na tej nieruchomości farmy fotowoltaicznej nie będzie podlegało opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych jako przychód z innych źródeł w rozumieniu art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. Powyższe oznacza, że odszkodowanie dotyczy ściśle działalności rolniczej i tym samym to działalność rolnicza jest źródłem powstania przychodu, który jest wyłączony z opodatkowania. Stanowisko to potwierdzone zostało m.in. w interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora KIS z dnia 4 września 2024 r. o nr 0113-KDIPT2-1.4011.494.2024.4.RK; interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora KIS z dnia 22 maja 2019 r. o nr 0115-KDIT2-1.4011.109.2019.2.KK; interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora KIS z dnia 26 września 2023 r. o nr 0115-KDIT1.4011.566.2023.1.MR; interpretacji indywidualnej wydanej przez Dyrektora KIS z dnia 27 marca 2023 r. o nr 0115-KDIT1.4011.830.2022.2.AS. W ocenie Wnioskodawczyni przyszłe odszkodowanie za szkody powstałe w uprawach rolnych oraz w strukturze gleby wymagającej późniejszej rekultywacji, uzyskane w związku z realizacją budowy farmy fotowoltaicznej na nieruchomości wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego, na którym Wnioskodawczym prowadzi działalności rolniczą, pozostaje w bezpośrednim związku z tą działalnością i stanowi odszkodowanie za utratę składników majątkowych oraz potencjału produkcyjnego gospodarstwa rolnego. W konsekwencji przychód ten stanowić będzie przychód, który na podstawie art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. nie podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.Ocena stanowiska Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku, jest nieprawidłowe. Uzasadnienie interpretacji indywidualnej Zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2026 r. poz. 592 ze zm.): Przepisów ustawy nie stosuje się do przychodów z działalności rolniczej, z wyjątkiem przychodów z działów specjalnych produkcji rolnej. Ta regulacja wskazuje więc, że przychody z działalności rolniczej, z wyjątkiem dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej, zostały wyłączone z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Pojęcie działalności rolniczej dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych ustawodawca określił w art. 2 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zgodnie z którym: Działalnością rolniczą, w rozumieniu ust. 1 pkt 1, jest działalność polegająca na wytwarzaniu produktów roślinnych lub zwierzęcych w stanie nieprzetworzonym (naturalnym) z własnych upraw albo hodowli lub chowu, w tym również produkcja materiału siewnego, szkółkarskiego, hodowlanego oraz reprodukcyjnego, produkcja warzywnicza gruntowa, szklarniowa i pod folią, produkcja roślin ozdobnych, grzybów uprawnych i sadownicza, hodowla i produkcja materiału zarodowego zwierząt, ptactwa i owadów użytkowych, produkcja zwierzęca typu przemysłowo-fermowego oraz hodowla ryb, a także działalność, w której minimalne okresy przetrzymywania zakupionych zwierząt i roślin, w trakcie których następuje ich biologiczny wzrost, wynoszą co najmniej: 1) miesiąc – w przypadku roślin, 2) 16 dni – w przypadku wysokointensywnego tuczu specjalizowanego gęsi lub kaczek, 3) 6 tygodni – w przypadku pozostałego drobiu rzeźnego, 4) 2 miesiące – w przypadku pozostałych zwierząt – licząc od dnia nabycia. W świetle powyższego stwierdzam, że ustawodawca wyraźnie sprecyzował, co dla celów podatku dochodowego od osób fizycznych należy rozumieć przez działalność rolniczą, a wyliczenie dokonane w art. 2 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych ma charakter wyczerpujący. Zgodnie z przedstawioną definicją działalności rolniczej – podstawową jej cechą jest uzyskiwanie produktów w stanie nieprzetworzonym, pochodzącym z uprawy (produkty roślinne), chowu lub hodowli (produkty zwierzęce). Definicja ta określa więc w ujęciu rzeczowym rodzaje działalności zaliczane do działalności rolniczej. Przyjmując zatem tę działalność za źródło przychodów, wszystkie przychody z tego źródła uznać należy za ich integralną część. Natomiast wszelkie inne przychody pośrednio związane z działalnością rolniczą czy też powstające przy okazji prowadzenia działalności rolniczej – nie stanowią przychodów z tej działalności W pierwszej kolejności zaznaczam, że skoro ustawodawca zdefiniował pojęcie działalności rolniczej, to tylko w granicach wyznaczonych zakresem owej definicji można mówić o przychodzie z tego tytułu. Zakresu wyłączenia przedmiotowego określonego w art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych nie stosuje się natomiast do przychodów wynikających z działalności związanej z działalnością rolniczą lub produkcją rolniczą. Do przychodów z działalności rolniczej zalicza się przychody pochodzące (a nie „związane”) z działalności wymienionej w art. 2 ust. 2 tej ustawy. Wyłączenie nie ma więc zastosowania do przychodów związanych z działalnością rolniczą, które jako przychody pochodzące z innej niż rolnicza działalności podlegają opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zatem powołana powyżej regulacja art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych wskazuje, że przychody z działalności rolniczej, z wyjątkiem dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej, zostały wyłączone z opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Zawarty w tym przepisie zwrot normatywny „przychodów z działalności rolniczej” oznacza, że ustawodawca odwołuje się w nim do efektów działalności rolniczej (jej przychodów), a nie do działalności rolniczej jako takiej. Zgodnie ze wskazaną powyżej definicją działalności rolniczej podstawową jej cechą jest uzyskanie produktów w stanie nieprzetworzonym, pochodzących z uprawy (produkcja roślinna), chowu lub hodowli (produkcja zwierzęca). Zgodnie z art. 10 ust. 1 pkt 9 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych: Źródłem przychodów są inne źródła. Przy czym art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych precyzuje, że: Za przychody z innych źródeł, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 9, uważa się w szczególności: kwoty wypłacone po śmierci członka otwartego funduszu emerytalnego wskazanej przez niego osobie lub członkowi jego najbliższej rodziny, w rozumieniu przepisów o organizacji i funkcjonowaniu funduszy emerytalnych, kwoty uzyskane z tytułu zwrotu z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego oraz wypłaty z indywidualnego konta zabezpieczenia emerytalnego, w tym także dokonane na rzecz osoby uprawnionej na wypadek śmierci oszczędzającego, zasiłki pieniężne z ubezpieczenia społecznego, alimenty, stypendia, świadczenia otrzymane z tytułu umowy o pomocy przy zbiorach, dotacje (subwencje) inne niż wymienione w art. 14, dopłaty, nagrody i inne nieodpłatne świadczenia nienależące do przychodów określonych w art. 12-14 i art. 17. Użycie sformułowania „w szczególności” oznacza, że definicja przychodów z innych źródeł ma charakter otwarty i nie ma przeszkód, aby do tej kategorii zaliczyć również przychody inne niż wymienione wprost w przepisie art. 20 ust. 1 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Z opisu sprawy wynika, że prowadzi Pani działalność rolniczą – gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 2 ust. 4 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Zamierza Pani wydzierżawić należącą do Pani nieruchomość gruntową. Z tytułu dzierżawy będzie Pani otrzymywać od Inwestora coroczny czynsz dzierżawny stanowiący wynagrodzenie za oddanie gruntu do używania. Na tej nieruchomości jest prowadzona obecnie działalność rolnicza w postaci ekologicznej plantacji (…), stanowiącej składnik Pani gospodarstwa rolnego. W związku z realizacją inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej Inwestor – działając we własnym zakresie, na własne ryzyko i odpowiedzialność – podejmie czynności skutkujące likwidacją istniejącej plantacji oraz ingerencją w strukturę gleby. W następstwie tych działań dojdzie do powstania szkód majątkowych po Pani stronie, obejmujących w szczególności utratę upraw oraz pogorszenie właściwości użytkowych gruntu, mogące skutkować koniecznością jego rekultywacji po zakończeniu okresu dzierżawy. W związku z powstałą szkodą Inwestor będzie zobowiązany do wypłaty na Pani rzecz jednorazowego odszkodowania o charakterze kompensacyjnym, którego celem będzie naprawienie rzeczywistego uszczerbku majątkowego. W tym miejscu wskazuję, ze przepisy prawa podatkowego nie zawierają definicji pojęcia „odszkodowanie”. Zatem w niezbędnym zakresie należy posiłkować się przepisami prawa cywilnego. Kwestie odszkodowań regulują przepisy ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795). Z postanowień art. 361 Kodeksu cywilnego wynika, że: § 1. Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. § 2. W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Na gruncie prawa cywilnego odszkodowanie za doznaną szkodę majątkową lub niemajątkową jest uzależnione od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto, między zdarzeniem a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy. Stosownie do art. 363 Kodeksu cywilnego: § 1. Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. § 2. Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili. Zgodnie z art. 471 Kodeksu cywilnego: Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Na podstawie wyżej przytoczonych przepisów, na gruncie stosunków cywilnoprawnych szkoda polega na nienależytym wykonaniu bądź niewykonaniu zobowiązania przez dłużnika, istnieniu adekwatnego związku przyczynowego między działaniem lub zaniechaniem a szkodą. Brak tych przesłanek powoduje, że nie mamy do czynienia ze szkodą, za powstanie której dłużnik jest zobowiązany do wypłaty odszkodowania. Istotą odszkodowań nie jest zatem płatność za świadczenie, lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczenie w zamian za wynagrodzenie – co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika. Zapłata taka nie jest też związana ze zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. Zaznaczam również, że bez znaczenia pozostaje nazwa danej płatności. Istotnym jest natomiast, czy stanowi ona zapłatę za konkretne świadczenie, czy też jest odszkodowaniem w znaczeniu wyżej opisanym. Przenosząc powołane wyżej przepisy prawa podatkowego na grunt Pani sprawy stwierdzam, że wynagrodzenie, które ma Pani otrzymać od Inwestora w formie odszkodowania za szkody powstałe w uprawach rolnych oraz w strukturze gleby wymagającej późniejszej rekultywacji, wypłacone Pani zgodnie z postanowieniami porozumienia w sprawie odszkodowania, które zostanie zawarte przez Panią i Inwestora, nie będzie stanowić odszkodowania jako rekompensaty za szkodę. Płatność ta będzie wynikać ze stosunku prawnego istniejącego między stronami, jakimi są umowa dzierżawy oraz porozumienie w sprawie odszkodowania, które zostanie zawarte między Panią a Inwestorem. Wskazuję przy tym, że oddaje Pani w dzierżawę nieruchomość, na której prowadzona jest obecnie działalność rolnicza w postaci ekologicznej plantacji (…). Jak Pani wskazała w opisie sprawy, w związku z realizacją przez Inwestora inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej, Inwestor – działając we własnym zakresie, na własne ryzyko i odpowiedzialność – podejmie czynności skutkujące likwidacją istniejącej plantacji oraz ingerencją w strukturę gleby. Zatem, aby Inwestor mógł zrealizować planowaną inwestycję, musi dokonać zniszczenia istniejących upraw, utracone zostaną możliwości prowadzenia działalności rolniczej, pogorszą się również właściwości użytkowe i rolnicze gruntu oraz zaistnieje konieczność przyszłej rekultywacji gruntu. Wobec powyższych działań Inwestora na dzierżawionym gruncie, Pani i Inwestor zawrą porozumienie, na podstawie którego Inwestor inwestycji polegającej na budowie farmy fotowoltaicznej będzie zobowiązany do wypłaty jednorazowego odszkodowania na Pani rzecz. Z przedstawionych we wniosku okoliczności wynika zatem, że mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczeniem w zamian za dodatkową kwotę określoną w odrębnej umowie – porozumieniu zawartym z Inwestorem. Jak stwierdziłem wyżej, świadczeniem jest każde zachowanie polegające na działaniu, zaniechaniu działania lub znoszeniu (tolerowaniu) określonej sytuacji lub stanu rzeczy. Podkreślam przy tym, że na podstawie zawartego z Inwestorem porozumienia wyraża Pani zgodę na dokonanie przez Inwestora czynności skutkujących likwidacją istniejącej plantacji oraz ingerencją w strukturę gleby, akceptując przy tym dokonywane przez Inwestora działania na dzierżawionym gruncie. Dlatego też, w związku z oddaniem w dzierżawę gruntu, na którym prowadzona jest obecnie działalność rolnicza w postaci ekologicznej plantacji (…), podjęła Pani określone działania, za które otrzyma Pani, oprócz kwot czynszu dzierżawnego, dodatkowe wynagrodzenie w postaci jednorazowego odszkodowania. Z kolei Inwestor stanie się niewątpliwie beneficjentem tego działania, ponieważ będzie mógł bez przeszkód użytkować grunt i zrealizować na nim inwestycję polegającą na budowie farmy fotowoltaicznej, mimo faktu, że w momencie oddania w dzierżawę grunt ten był wykorzystywany przez Panią na cele prowadzenia działalności rolniczej w postaci ekologicznej plantacji (…). W Pani sprawie kwota jednorazowego odszkodowania o charakterze kompensacyjnym za naprawę rzeczywistego uszczerbku majątkowego, którą ma Pani otrzymać w związku z zawartym porozumieniem z Inwestorem (będącym konsekwencją zawarcia umowy dzierżawy), nie będzie zatem spełniać funkcji odszkodowawczej. Stąd stwierdzam, że środki, które Pani otrzyma, nie mogą być uznane za przychody z działalności rolniczej, gdyż nie zostały one uzyskane z wymienionych w sposób wyczerpujący w art. 2 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych rodzajów aktywności rolniczej. W konsekwencji, otrzymane przez Panią środki stanowią dla Pani przychód z innych źródeł, o którym mowa w art. 20 ust. 1 w zw. z art. 10 ust. 1 pkt 9 tej ustawy. Podsumowanie: otrzymanie przez Panią odszkodowania od Inwestora za szkody powstałe w uprawach rolnych oraz w strukturze gleby wymagającej późniejszej rekultywacji, w okolicznościach przedstawionych w opisie zdarzenia przyszłego, będzie skutkować powstaniem przychodu podlegającego opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.Dodatkowe informacjeInformacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Pani przedstawiła, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji. W odniesieniu do powołanych przez Panią interpretacji stwierdzam, że zapadły one w indywidualnych sprawach i nie są wiążące dla organu wydającego tę interpretację. Ponadto informuję, że wniosek w zakresie podatku od towarów i usług podlega odrębnemu rozpatrzeniu.Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji · Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosuje się Pani do interpretacji. · Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. · Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych. Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): · w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo · w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA).Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Powołane przepisy
[PIT] Ustawa o podatku dochodowym od osób fizycznych-Rozdział 2-art. 20
Słowa kluczowe
działalność-działalność rolniczaodszkodowaniaszkody
Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (eureka.mf.gov.pl), pozyskano 11.07.2026. · Źródło (Eureka)