0112-KDIL3.4012.405.2026.2.AW

Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe Szanowna Pani, stwierdzam, że Pani stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego stanu faktycznego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe. Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 3 czerwca 2026 r. wpłynął Pani wniosek z 3 czerwca 2026 r. o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy podatku od towarów i usług w zakresie ustalenia, czy otrzymanie kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty (zadośćuczynienia) za szkodę niemajątkową, wynikającą z bezprawnego działania kontrahenta, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Uzupełniła go Pani pismem z 22 czerwca 2026 r. (wpływ 22 czerwca 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie. Treść wniosku jest następująca: Opis stanu faktycznego Wnioskodawczyni zawarła umowę ugody z drugim podmiotem (dalej: Sprawca), na mocy której Sprawca zobowiązał się do wypłaty na rzecz Wnioskodawczyni określonej kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty za naruszenie dobrego imienia Wnioskodawczyni. Do naruszenia dóbr osobistych (dobrego imienia) doszło w wyniku wcześniejszych, bezprawnych działań Sprawcy. Wypłacona rekompensata ma na celu wyłącznie naprawienie szkody niematerialnej oraz zadośćuczynienie za negatywne skutki wizerunkowe, jakich doznała Wnioskodawczyni. Rekompensata ta nie wiąże się ze świadczeniem przez Wnioskodawczynię jakichkolwiek usług na rzecz Sprawcy, ani z dostawą towarów. Wnioskodawczyni w zamian za otrzymane środki nie zobowiązała się do wykonania żadnych czynności promocyjnych, marketingowych ani innych świadczeń o charakterze wzajemnym. Ugoda została zawarta wyłącznie w celu polubownego zakończenia sporu i naprawienia wyrządzonej szkody wizerunkowej. Ponadto, w odpowiedzi na wezwanie, uzupełniła Pani wniosek o następujące informacje: 1.  Czy jest Pani czynnym, zarejestrowanym podatnikiem podatku VAT? 2.  Czy prowadzi Pani działalność gospodarczą? Jeśli tak, to od kiedy i w jakim zakresie? 3.  Czy wypłata na Pani rzecz określonej kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty za naruszenie Pani dobrego imienia jest związana z prowadzoną przez Panią działalnością gospodarczą? 4.  Czy wypłacona dla Pani rekompensata, mająca na celu wyłącznie naprawienie szkody niematerialnej oraz zadośćuczynienie za negatywne skutki wizerunkowe, jakich Pani doznała, jest związana z zobowiązaniem się Pani do wykonywania jakichkolwiek czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji? 5.  Co dokładnie wynika z zawartej przez Panią umowy ugody z drugim podmiotem (Sprawcą), na mocy której Sprawca zobowiązał się do wypłaty na Pani rzecz określonej kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty za naruszenie dobrego imienia? 6.  Jakie dokładnie szkody ma zrekompensować przysługująca Pani zapłata? 7.  Czy ugoda została zawarta w Sądzie (lub zatwierdzona została przez Sąd) czy pozasądowo? 8.  Na jakiej podstawie prawnej doszło do zawarcia ugody pomiędzy Panią a Sprawcą szkody niematerialnej? 9.  Na jakiej podstawie oraz w jaki sposób została ustalona kwota rekompensaty za wyrządzoną przez Sprawcę szkodę wizerunkową (zadośćuczynienie)? Wnioskodawczyni prowadzi działalność gospodarczą od marca 2023 r. w zakresie prowadzenia laboratorium chemicznego. Wnioskodawczyni jest czynnym płatnikiem podatku VAT. W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą doszło do zdarzenia polegającego na bezprawnym posłużeniu się przez kontrahenta atestami firmowymi, należącymi do Wnioskodawczyni, które zostały wykorzystane przez kontrahenta. Działanie kontrahenta spowodowało szkodę o charakterze niemajątkowym, polegającą w szczególności na naruszeniu renomy, wiarygodności oraz dobrego imienia przedsiębiorstwa Wnioskodawczyni. W związku z powyższym, Wnioskodawczyni zawarła z kontrahentem ugodę pozasądową, na podstawie której kontrahent zobowiązał się do zapłaty na rzecz Wnioskodawczyni określonej kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty za powstałą szkodę. Ugoda została zawarta, na podstawie art. 3531 Kodeksu cywilnego oraz przepisów dotyczących ochrony dóbr osobistych, w szczególności art. 23, art. 24 oraz art. 448 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z treścią ugody ustalona kwota ma charakter kompensacyjny i zaspokaja roszczenia Wnioskodawczyni, wynikające z opisanego zdarzenia oraz kompensuje wszelkie uszczerbki powstałe w związku z tym incydentem. Wnioskodawczyni nie zobowiązała się, w ramach zawartej ugody, do świadczenia jakichkolwiek usług, dostawy towarów, powstrzymania się od określonych czynności ani tolerowania określonych sytuacji na rzecz kontrahenta. Ugoda nie przewiduje żadnych świadczeń wzajemnych po stronie Wnioskodawczyni. Otrzymana kwota stanowi wyłącznie świadczenie o charakterze kompensacyjnym (odszkodowawczym/zadośćuczynieniem) związane z wyrządzoną szkodą niemajątkową. Kwota rekompensaty została ustalona w drodze negocjacji pomiędzy stronami, z uwzględnieniem charakteru naruszenia, skali bezprawnego wykorzystania atestów, skutków wizerunkowych dla prowadzonej działalności oraz rozmiaru szkody niemajątkowej. Kwota ta stanowi świadczenie kompensacyjne i nie jest wynagrodzeniem za jakiekolwiek świadczenie usługowe po stronie Wnioskodawczyni. Pytanie (ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku) Czy otrzymana przez Wnioskodawczynię kwota pieniężna tytułem rekompensaty (zadośćuczynienia) za szkodę niemajątkową wynikającą z bezprawnego działania kontrahenta stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT? Pani stanowisko w sprawie (ostatecznie przedstawione w uzupełnieniu wniosku) W ocenie Wnioskodawczyni, otrzymana kwota pieniężna tytułem rekompensaty (zadośćuczynienia) za szkodę niemajątkową powstałą w wyniku bezprawnego działania kontrahenta nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie usług w rozumieniu art. 8 ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług. Wnioskodawczyni nie wykonuje na rzecz kontrahenta żadnego świadczenia wzajemnego, w szczególności nie świadczy usług, nie dostarcza towarów, nie zobowiązuje się do powstrzymania się od określonych czynności ani do tolerowania jakiejkolwiek sytuacji. W konsekwencji, otrzymana kwota ma charakter wyłącznie kompensacyjny i stanowi naprawienie szkody niemajątkowej (odszkodowanie/zadośćuczynienie), a tym samym nie podlega opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Ocena stanowiska Stanowisko, które przedstawiła Pani we wniosku jest prawidłowe. Uzasadnienie interpretacji indywidualnej Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy z 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.), zwanej dalej „ustawą”: Opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, zwanym dalej „podatkiem”, podlegają odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Stosownie do art. 2 pkt 22 ustawy: Ilekroć w dalszych przepisach jest mowa o sprzedaży – rozumie się przez to odpłatną dostawę towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju, eksport towarów oraz wewnątrzwspólnotową dostawę towarów. Na mocy art. 7 ust. 1 ustawy: Przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel (…). Stosownie do art. 8 ustawy: Przez świadczenie usług, o którym mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1, rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów w rozumieniu art. 7, w tym również: 1)  przeniesienie praw do wartości niematerialnych i prawnych, bez względu na formę, w jakiej dokonano czynności prawnej; 2)  zobowiązanie do powstrzymania się od dokonania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji; 3)  świadczenie usług zgodnie z nakazem organu władzy publicznej lub podmiotu działającego w jego imieniu lub nakazem wynikającym z mocy prawa. Z tak szeroko sformułowanej definicji wynika, że przez świadczenie usług należy przede wszystkim rozumieć określone zachowanie podatnika na rzecz odrębnego podmiotu, które zasadniczo wynika z dwustronnego stosunku zobowiązaniowego, zakładającego istnienie podmiotu, będącego odbiorcą (nabywcą usługi), jak również podmiotu świadczącego usługę. Wobec tego, każde świadczenie, niebędące dostawą towarów, polegające na działaniu, zaniechaniu lub tolerowaniu czyjegoś zachowania stanowi, co do zasady, usługę w rozumieniu ustawy o podatku od towarów i usług. Niemniej muszą być przy tym spełnione następujące warunki: ·      w następstwie zobowiązania, w wykonaniu którego usługa jest świadczona, druga strona (wierzyciel/nabywca) jest bezpośrednim beneficjentem świadczenia, ·      świadczonej usłudze odpowiada świadczenie wzajemne ze strony nabywcy (wynagrodzenie). Oba ww. warunki powinny być spełnione łącznie, aby świadczenie podlegało, jako usługa, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Przy czym, z treści powołanego przepisu art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy jednoznacznie wynika, że dostawa towarów i świadczenie usług, co do zasady, podlegają opodatkowaniu VAT, wówczas, gdy są wykonywane odpłatnie. Aby uznać dane świadczenie za odpłatne, musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a odbiorcą, a w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Przy czym, przepisy ustawy nie określają postaci wynagrodzenia. W dorobku orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej (np. wyrok z 8 marca 1988 r. w sprawie C-102/86 Apple and Pear Development Council przeciwko Commissioners of Customs and Excise), przyjmuje się, że odpłatność ma miejsce wtedy, gdy istnieje bezpośredni związek pomiędzy dostawą towarów lub świadczeniem usług a otrzymanym wynagrodzeniem, przy czym wynagrodzenie jakkolwiek musi być wyrażone w pieniądzu, to jednak nie musi być w tej formie dokonane. Co istotne, na gruncie przepisów o podatku od towarów i usług, bez znaczenia pozostaje to, czy kwota uzyskanego wynagrodzenia (cena) została skalkulowana tak, że stanowi tylko koszt wytworzenia towaru lub wykonania usługi, czy została powiększona także o zysk sprzedającego. Powyższe stanowisko potwierdza orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W wyroku C-16/93 z 3 marca 1994 r. pomiędzy R. J. Tolsma v. Inspecteur der Omzetbelasting Leeuwarden, Trybunał zauważył, że czynność: podlega opodatkowaniu wyłącznie wtedy, gdy istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, przy czym wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy. Natomiast, w wyroku C-90/20 ws. Apcoa Parking Danmark, TSUE wskazał, że aby świadczenie usług można było uznać za odpłatne, i wobec tego opodatkowane podatkiem VAT, to pomiędzy usługodawcą a usługobiorcą musi istnieć stosunek prawny, w ramach którego następuje wymiana świadczeń wzajemnych – usługi i wynagrodzenia, między którymi istnieje bezpośredni związek. W opinii Rzecznika Generalnego w sprawie C‑295/17 w pkt 34 czytamy: Nie ma jednak znaczenia, w jaki sposób prawo krajowe traktuje opłatę wyrównawczą. Jak podkreśliły również Komisja i Portugalia podczas rozprawy, z punktu widzenia przepisów o VAT nie ma znaczenia, czy jest to roszczenie o odszkodowanie z tytułu deliktu czy kara umowna, ani czy jest to określane jako odszkodowanie, rekompensata czy wynagrodzenie. Ocena, czy płatność jest dokonywana w zamian za dostawę lub usługę, jest kwestią z zakresu prawa Unii, która musi być rozstrzygana odrębnie od oceny dokonywanej na mocy prawa krajowego (15). Skoro przepisy nie określają formy zapłaty za świadczoną usługę, należy uznać, że zobowiązanie usługobiorcy może mieć postać świadczenia nie tylko określonej sumy pieniędzy, ale także świadczenie innej usługi (usługi wzajemnej). Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Ponadto, aby dana czynność (świadczenie) podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT, musi istnieć bezpośredni związek o charakterze przyczynowym pomiędzy świadczoną usługą a świadczeniem wzajemnym. Otrzymana zapłata powinna być konsekwencją wykonania świadczenia. Odpłatność określana jest przez strony umowy i jeśli strony ustalą zapłatę, wówczas wykonane świadczenie staje się odpłatne. W przypadku istnienia świadczenia wzajemnego otrzymanego przez świadczącego usługę, należy uznać czynności wykonywane, w ramach zawartej umowy, za odpłatne świadczenie usług, określone w art. 8 ust. 1 ustawy, podlegające opodatkowaniu na zasadach ogólnych. Zatem, za czynność podlegającą opodatkowaniu VAT uważane mogą być takie sytuacje, w których: ·      istnieje związek prawny między usługodawcą i usługobiorcą, w ramach którego następuje świadczenie wzajemne, ·      wynagrodzenie otrzymane przez usługodawcę stanowi wartość faktycznie przekazaną w zamian za usługi świadczone na rzecz usługobiorcy, ·      istnieje bezpośrednia i jasno zindywidualizowana korzyść po stronie dostawcy towaru lub usługi, ·      odpłatność za otrzymane świadczenie (towar lub usługę) pozostaje w bezpośrednim związku z czynnością, która miałaby być opodatkowana tym podatkiem, ·      istnieje możliwość wyrażenia w pieniądzu wartości tego świadczenia wzajemnego. Z powołanych przepisów wynika, że definicja świadczenia usług ma charakter dopełniający definicję dostawy towarów i jest wyrazem realizacji zasady powszechności opodatkowania podatkiem od towarów i usług transakcji wykonywanych przez podatników w ramach ich działalności gospodarczej. Przez świadczenie należy zatem rozumieć każde zachowanie, niebędące dostawą towarów, i świadczone na rzecz innego podmiotu. Powołane przepisy wskazują, że pojęcie świadczenia usług ma bardzo szeroki zakres, gdyż nie obejmuje wyłącznie działań podatnika, lecz również zobowiązanie do powstrzymania się od dokonywania czynności lub do tolerowania czynności lub sytuacji. Usługą będzie tylko takie świadczenie, w przypadku którego istnieje bezpośredni konsument, odbiorca świadczenia odnoszący korzyść o charakterze majątkowym. W związku z powyższym, czynność podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywana jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta tej czynności. Przy czym, związek pomiędzy otrzymywaną płatnością a świadczeniem na rzecz dokonującego płatności musi mieć charakter bezpośredni i na tyle wyraźny, aby można powiedzieć, że płatność następuje w zamian za to świadczenie. W konsekwencji, aby uznać dane świadczenie za świadczenie odpłatne musi istnieć stosunek prawny pomiędzy świadczącym usługę a beneficjentem i w zamian za wykonanie usługi powinno zostać wypłacone wynagrodzenie. Musi istnieć bezpośredni związek pomiędzy świadczoną usługą i przekazanym za nią wynagrodzeniem. Oznacza to, że z danego stosunku prawnego, na podstawie którego wykonywana jest usługa, musi wynikać wyraźna, bezpośrednia korzyść na rzecz świadczącego usługę. Tym samym, opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług będzie podlegało tylko to świadczenie (usługa), w przypadku którego istnieje konsument, tj. odbiorca świadczenia odnoszący z niego choćby potencjalną korzyść. Dopóki nie istnieje podmiot, który odnosiłby lub powinien odnosić konkretne korzyści o charakterze majątkowym związanym z danym świadczeniem, dopóty świadczenie to nie będzie usługą podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Opodatkowaniu podlegają tylko takie transakcje, w ramach których występuje możliwy do zidentyfikowania konsument towarów lub usług. W związku z powyższym, zaniechanie działania lub tolerowanie czynności lub sytuacji podlega opodatkowaniu jedynie wówczas, gdy wykonywane jest w ramach umowy zobowiązaniowej, a jedna ze stron transakcji może zostać uznana za bezpośredniego beneficjenta usługi. Zauważyć należy, że nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu podatkiem VAT. Aby dana czynność podlegała opodatkowaniu tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika. W myśl art. 15 ust. 1 ustawy: Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Na podstawie art. 15 ust. 2 ustawy: Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Definicja działalności gospodarczej zawarta w ustawie ma zatem charakter uniwersalny, pozwalający na objęcie pojęciem „podatnik” tych wszystkich podmiotów, które prowadzą określoną działalność gospodarczą. Z opisu sprawy wynika, że zawarła Pani umowę ugody z drugim podmiotem, na mocy której Sprawca zobowiązał się do wypłaty na Pani rzecz określonej kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty za naruszenie dobrego Pani imienia. Do naruszenia dóbr osobistych (dobrego imienia) doszło w wyniku wcześniejszych, bezprawnych działań Sprawcy. Wypłacona rekompensata ma na celu wyłącznie naprawienie szkody niematerialnej oraz zadośćuczynienie za negatywne skutki wizerunkowe, jakich Pani doznała. Rekompensata ta nie wiąże się ze świadczeniem przez Panią jakichkolwiek usług na rzecz Sprawcy, ani z dostawą towarów. W zamian za otrzymane środki nie zobowiązała się Pani do wykonania żadnych czynności promocyjnych, marketingowych ani innych świadczeń o charakterze wzajemnym. Ugoda została zawarta wyłącznie w celu polubownego zakończenia sporu i naprawienia wyrządzonej szkody wizerunkowej. Prowadzi Pani działalność gospodarczą od marca 2023 r. w zakresie prowadzenia laboratorium chemicznego, z tytułu prowadzenia, której jest Pani czynnym płatnikiem podatku VAT. W związku z prowadzoną działalnością gospodarczą doszło do zdarzenia polegającego na bezprawnym posłużeniu się przez kontrahenta atestami firmowymi, należącymi do Pani, które zostały wykorzystane przez kontrahenta. Działanie kontrahenta spowodowało szkodę o charakterze niemajątkowym, polegającą w szczególności na naruszeniu renomy, wiarygodności oraz dobrego imienia Pani przedsiębiorstwa. W związku z powyższym, zawarła Pani z kontrahentem ugodę pozasądową, na podstawie której kontrahent zobowiązał się do zapłaty na Pani rzecz określonej kwoty pieniężnej tytułem rekompensaty za powstałą szkodę. Ugoda została zawarta, na podstawie art. 353¹ Kodeksu cywilnego oraz przepisów dotyczących ochrony dóbr osobistych, w szczególności art. 23, art. 24 oraz art. 448 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z treścią ugody ustalona kwota ma charakter kompensacyjny i zaspokaja Pani roszczenia, wynikające z opisanego zdarzenia oraz kompensuje wszelkie uszczerbki powstałe w związku z tym incydentem. Nie zobowiązała się Pani, w ramach zawartej ugody, do świadczenia jakichkolwiek usług, dostawy towarów, powstrzymania się od określonych czynności ani tolerowania określonych sytuacji na rzecz kontrahenta. Ugoda nie przewiduje żadnych świadczeń wzajemnych po Pani stronie. Otrzymana kwota stanowi wyłącznie świadczenie o charakterze kompensacyjnym (odszkodowawczym/zadośćuczynieniem) związane z wyrządzoną szkodą niemajątkową. Kwota rekompensaty została ustalona w drodze negocjacji pomiędzy stronami, z uwzględnieniem charakteru naruszenia, skali bezprawnego wykorzystania atestów, skutków wizerunkowych dla prowadzonej działalności oraz rozmiaru szkody niemajątkowej. Kwota ta stanowi świadczenie kompensacyjne i nie jest wynagrodzeniem za jakiekolwiek świadczenie usługowe po Pani stronie. Pani wątpliwości dotyczą ustalenia, czy otrzymana przez Panią kwota pieniężna tytułem rekompensaty (zadośćuczynienia) za szkodę niemajątkową, wynikającą z bezprawnego działania kontrahenta, stanowi czynność podlegającą opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy. W tym miejscu wskazać trzeba, że w myśl art. 353¹ ustawy z 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 795): Strony zawierające umowę mogą ułożyć stosunek prawny według swego uznania, byleby jego treść lub cel nie sprzeciwiały się właściwości (naturze) stosunku, ustawie ani zasadom współżycia społecznego. W świetle art. 23 Kodeksu cywilnego: Dobra osobiste człowieka, jak w szczególności zdrowie, wolność, cześć, swoboda sumienia, nazwisko lub pseudonim, wizerunek, tajemnica korespondencji, nietykalność mieszkania, twórczość naukowa, artystyczna, wynalazcza i racjonalizatorska, pozostają pod ochroną prawa cywilnego niezależnie od ochrony przewidzianej w innych przepisach. Zgodnie z art. 24 Kodeksu cywilnego: § 1. Ten, czyje dobro osobiste zostaje zagrożone cudzym działaniem, może żądać zaniechania tego działania, chyba że nie jest ono bezprawne. W razie dokonanego naruszenia może on także żądać, ażeby osoba, która dopuściła się naruszenia, dopełniła czynności potrzebnych do usunięcia jego skutków, w szczególności ażeby złożyła oświadczenie odpowiedniej treści i w odpowiedniej formie. Na zasadach przewidzianych w kodeksie może on również żądać zadośćuczynienia pieniężnego albo zapłaty odpowiedniej sumy pieniężnej na wskazany cel społeczny. § 2. Jeżeli wskutek naruszenia dobra osobistego została wyrządzona szkoda majątkowa, poszkodowany może żądać jej naprawienia na zasadach ogólnych. § 3. Przepisy powyższe nie uchybiają uprawnieniom przewidzianym w innych przepisach, w szczególności w prawie autorskim oraz w prawie wynalazczym. Stosownie do art. 415 Kodeksu cywilnego: Kto z winy swej wyrządził drugiemu szkodę, obowiązany jest do jej naprawienia. Z kolei, na mocy art. 448 Kodeksu cywilnego: § 1. W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę albo zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. § 2. W przypadkach określonych w art. 445 § 1 i 2 oraz art. 446² ten, czyje dobro osobiste zostało naruszone, może obok zadośćuczynienia pieniężnego żądać zasądzenia odpowiedniej sumy na wskazany przez niego cel społeczny. § 3. Do roszczeń, o których mowa w § 1 i 2, przepis art. 445 § 3 stosuje się. Z kolei, kwestię odszkodowań regulują przepisy art. 361-363 ustawy Kodeks cywilny. Na podstawie art. 361 § 1 i § 2 Kodeks cywilny: Zobowiązany do odszkodowania ponosi odpowiedzialność tylko za normalne następstwa działania lub zaniechania, z którego szkoda wynikła. W powyższych granicach, w braku odmiennego przepisu ustawy lub postanowienia umowy, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. W świetle art. 362 Kodeksu cywilnego: Jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności, a zwłaszcza do stopnia winy obu stron. Na podstawie art. 363 § 1 i § 2 Kodeks cywilny: Naprawienie szkody powinno nastąpić, według wyboru poszkodowanego, bądź przez przywrócenie stanu poprzedniego, bądź przez zapłatę odpowiedniej sumy pieniężnej. Jednakże gdyby przywrócenie stanu poprzedniego było niemożliwe albo gdyby pociągało za sobą dla zobowiązanego nadmierne trudności lub koszty, roszczenie poszkodowanego ogranicza się do świadczenia w pieniądzu. Jeżeli naprawienie szkody ma nastąpić w pieniądzu, wysokość odszkodowania powinna być ustalona według cen z daty ustalenia odszkodowania, chyba że szczególne okoliczności wymagają przyjęcia za podstawę cen istniejących w innej chwili. Na gruncie prawa cywilnego odszkodowanie za doznaną szkodę majątkową lub niemajątkową uzależnione jest zatem od zaistnienia zdarzenia, z którym przepisy łączą obowiązek naprawienia szkody. Ponadto, między zdarzeniem a zaistniałą w jego wyniku szkodą musi istnieć związek przyczynowy. Ponadto, w myśl art. 471 ustawy Kodeks cywilny: Dłużnik obowiązany jest do naprawienia szkody wynikłej z niewykonania lub nienależytego wykonania zobowiązania, chyba że niewykonanie lub nienależyte wykonanie jest następstwem okoliczności, za które dłużnik odpowiedzialności nie ponosi. Zgodnie z art. 361 Kodeksu cywilnego, naprawienie szkody obejmuje straty, które poszkodowany poniósł, oraz korzyści, które mógłby osiągnąć, gdyby mu szkody nie wyrządzono. Odszkodowanie pieniężne ma odpowiadać szkodzie doznanej przez poszkodowanego, ustalonej według metody dyferencyjnej. Na tym polega jego „odpowiedniość”, wynikająca z art. 363 § 1 Kodeksu cywilnego. W świetle wyżej przytoczonych przepisów, na gruncie stosunków cywilnoprawnych, szkoda polega na nienależytym wykonaniu bądź niewykonaniu zobowiązania przez dłużnika, istnienia adekwatnego związku przyczynowego pomiędzy działaniem lub zaniechaniem a szkodą. Brak tych przesłanek powoduje, że nie mamy do czynienia ze szkodą, za powstanie której dłużnik zobowiązany jest do wypłaty odszkodowania. Istotą odszkodowań nie jest zatem płatność za świadczenie, lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczenie w zamian za wynagrodzenie – co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika. Zapłata taka nie jest też związana z zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. Zgodnie z art. 917 Kodeksu cywilnego: Przez ugodę strony czynią sobie wzajemne ustępstwa w zakresie istniejącego między nimi stosunku prawnego w tym celu, aby uchylić niepewność co do roszczeń wynikających z tego stosunku lub zapewnić ich wykonanie albo by uchylić spór istniejący lub mogący powstać. Ustalanie statusu wypłacanej rekompensaty, jako podlegającej bądź niepodlegającej opodatkowaniu VAT, należy więc oceniać w kontekście związku z konkretnym świadczeniem. Zatem, jeżeli płatność o charakterze odszkodowawczym nie ma bezpośredniego związku z żadną czynnością, mającą charakter świadczenia, wówczas kwota otrzymanych odszkodowań nie będzie mieściła się w katalogu czynności wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy i jako taka nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. TSUE w sprawie o sygnaturze C-277/05 Société thermale d’Eugénie-les-Bains stwierdził, że Artykuły 2 ust. 1 i 6 ust. 1 Szóstej Dyrektywy Rady 77/388/EWG z dnia 17 maja 1977 r. w sprawie harmonizacji ustawodawstw państw członkowskich w odniesieniu do podatków obrotowych – wspólny system podatku od wartości dodanej: ujednolicona podstawa wymiaru podatku, powinny być interpretowane w ten sposób, że kwoty zapłacone tytułem zadatku w ramach umów dotyczących świadczenia usług hotelarskich podlegających podatkowi VAT, w przypadku, gdy klient skorzysta z uprawnienia do odwołania rezerwacji, a kwoty te są zatrzymywane przez przedsiębiorstwo hotelarskie, należy uznać za odszkodowanie ryczałtowe płacone w celu naprawienia szkody poniesionej w następstwie niewykonania umowy przez klienta, bez bezpośredniego związku z jakąkolwiek odpłatnie świadczoną usługą, które jako takie nie podlega opodatkowaniu. Z powołanych wyżej przepisów wynika, że istotą odszkodowań nie jest płatność za świadczenie, lecz rekompensata za szkodę. W takim przypadku nie mamy do czynienia z transakcją ekwiwalentną – świadczenie w zamian za wynagrodzenie, co oznacza, że otrzymane odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika. Zapłata ta nie jest też związana z zobowiązaniem się otrzymującego daną kwotę do wykonania czynności, powstrzymania się od dokonania czynności lub tolerowania czynności lub sytuacji. Ustalanie statusu wypłacanego odszkodowania jako podlegającego bądź niepodlegającego opodatkowaniu VAT należy więc oceniać w kontekście związku z konkretnym świadczeniem. Płatność o charakterze odszkodowawczym nie będzie podlegała opodatkowaniu podatkiem VAT tylko wtedy, gdy nie będzie istniał związek pomiędzy tą płatnością a jakąkolwiek czynnością mającą charakter świadczenia ze strony podmiotu, na rzecz którego ta płatność jest dokonywana. W konsekwencji powyższego, aby móc mówić o odszkodowawczym charakterze płatności, musimy mieć do czynienia nie z płatnością za świadczenie, lecz rekompensatą za szkodę. W takim przypadku brakuje czynnika ekwiwalentności, bowiem odszkodowanie nie wiąże się z żadnym świadczeniem ze strony podatnika, ale koniecznością pokrycia szkody powstałej w wyniku niewykonania lub nienależytego wykonania usługi. Bez znaczenia pozostaje, jak strony umowy nazwą daną płatność. Istotnym jest, czy stanowi ona zapłatę za konkretne świadczenie, czy też jest odszkodowaniem. Innymi słowy – nazwanie płatności „rekompensatą” nie zmienia jej charakteru w opisanym powyżej znaczeniu. W sytuacji uznania płatności za odszkodowanie niemające bezpośredniego związku z żadną czynnością o charakterze świadczenia ze strony podmiotu zobowiązanego, otrzymanie odszkodowania nie mieści się w katalogu czynności wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy i nie podlega opodatkowaniu tym podatkiem. W analizowanej sprawie, otrzymana przez Panią kwota pieniężna za naruszenie Pani dóbr osobistych (renomy, wiarygodności oraz dobrego imienia przedsiębiorstwa), nie jest płatnością za świadczenie usług, lecz – jak Pani wskazała – rekompensatą za szkodę niemajątkową, wynikającą z bezprawnego działania kontrahenta. W konsekwencji, wypłacona Pani przez Sprawcę – tytułem rekompensaty (zadośćuczynienia) – kwota pieniężna – jak sama Pani wskazała we wniosku – ma charakter kompensacyjny i zaspokaja Pani roszczenia wynikające z opisanego zdarzenia oraz kompensuje wszelkie uszczerbki powstałe w związku z tym incydentem. Poza tym, rekompensata ta – jak wskazała Pani w opisie sprawy – nie wiąże się ze świadczeniem przez Panią jakichkolwiek usług na rzecz Sprawcy, ani z dostawą towarów. W zamian za otrzymane środki nie zobowiązała się Pani do wykonania żadnych czynności promocyjnych, marketingowych ani innych świadczeń o charakterze wzajemnym. Nie zobowiązała się Pani również, w ramach zawartej ugody, do powstrzymania się od określonych czynności ani tolerowania określonych sytuacji na rzecz kontrahenta. Ugoda nie przewiduje żadnych świadczeń wzajemnych po Pani stronie. Tym samym, stwierdzić należy w niniejszej sprawie, że ww. kwota odszkodowawcza – kwota pieniężna otrzymana przez Panią tytułem rekompensaty za powstałą szkodę nie stanowi wynagrodzenia za świadczenie podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług, gdyż nie mieści się w katalogu czynności podlegających opodatkowanych wymienionych w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy. Podsumowując, stwierdzam, że w przedstawionym stanie faktycznym otrzymana przez Panią kwota pieniężna tytułem rekompensaty (zadośćuczynienia) za szkodę niemajątkową, wynikającą z bezprawnego działania kontrahenta, nie stanowi czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług na podstawie art. 5 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 8 ust. 1 ustawy. Tym samym, Pani stanowisko należało uznać za prawidłowe. Dodatkowe informacje Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego, który Pani przedstawiła i stanu prawnego, który obowiązywał w dacie zaistnienia zdarzenia. Zgodnie z art. 14b § 3 ustawy Ordynacja podatkowa, składający wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej obowiązany jest do wyczerpującego przedstawienia zaistniałego stanu faktycznego albo zdarzenia przyszłego. Organ jest ściśle związany przedstawionym we wniosku stanem faktycznym (opisem zdarzenia przyszłego). Zainteresowany ponosi ryzyko związane z ewentualnym błędnym lub nieprecyzyjnym przedstawieniem we wniosku opisu stanu faktycznego (zdarzenia przyszłego). Interpretacja indywidualna wywołuje skutki prawnopodatkowe tylko wtedy, gdy rzeczywisty stan sprawy będącej przedmiotem interpretacji pokrywał się będzie z opisem stanu faktycznego podanego przez Panią w złożonym wniosku. Dotyczy to w szczególności informacji zawartych we wniosku, że: „rekompensata nie wiąże się ze świadczeniem przez Panią jakichkolwiek usług na rzecz Sprawcy, ani z dostawą towarów. W zamian za otrzymane środki nie zobowiązała się Pani do wykonania żadnych czynności promocyjnych, marketingowych ani innych świadczeń o charakterze wzajemnym. Nie zobowiązała się Pani również, w ramach zawartej ugody, do powstrzymania się od określonych czynności ani tolerowania określonych sytuacji na rzecz kontrahenta. Ugoda nie przewiduje żadnych świadczeń wzajemnych po Pani stronie”. W związku z powyższym, w przypadku zmiany któregokolwiek elementu przedstawionego we wniosku opisu sprawy, udzielona odpowiedź traci swą aktualność. Podkreślam, że przedmiotowa interpretacja została wydana na podstawie przedstawionego we wniosku opisu sprawy, co oznacza, że w przypadku gdy w toku postępowania podatkowego, kontroli podatkowej, kontroli celno-skarbowej zostanie określony odmienny stan sprawy, interpretacja nie wywoła w tym zakresie skutków prawnych. Zwrócić należy uwagę, że wydana interpretacja dotyczy tylko sprawy, będącej przedmiotem wniosku, (zapytania) Wnioskodawcy. Inne kwestie wynikające z opisu sprawy, które nie zostały objęte pytaniem, nie mogą być – zgodnie z art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej – w wydanej interpretacji rozpatrzone. Informuję jednocześnie, że interpretacja ta wywołuje skutki podatkowe jedynie dla Pani, nie ma natomiast zastosowania dla Sprawcy szkody. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji ·      Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Pani sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego i zastosuje się Pani do interpretacji. ·      Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. ·      Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych. Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację Ma Pani prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): ·      w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albo ·      w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.