0114-KDIP4-2.4012.470.2026.1.WH

Interpretacja indywidualna2026-07-01Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej
Teza
Brak prawa do odliczenia w związku z realizacją zadań.

Pełna treść interpretacji

Interpretacja indywidualna - stanowisko prawidłowe Szanowni Państwo, stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe. Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej 8 czerwca 2026 r. wpłynął Państwa wniosek o wydanie interpretacji indywidualnej. Treść wniosku jest następująca: Opis zdarzenia przyszłego Gmina (…) (dalej Gmina, Wnioskodawca lub JST) jest jednostką samorządu terytorialnego zarejestrowaną, jako czynny podatnik VAT. Gmina wykonuje zadania własne zgodnie z ustawą z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym, posiada osobowość prawną i wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Większość z tych zadań realizowana jest przez Wnioskodawcę w ramach reżimu publicznego. Dokonuje sprzedaży opodatkowanej, sprzedaży niepodlegającej VAT oraz zwolnionej z podatku VAT. Niektóre czynności Gmina wykonuje w ramach prowadzonej działalności gospodarczej na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych, które obejmują: infrastrukturę wodno-kanalizacyjną, dzierżawę terenu, dzierżawę targowiska. Gmina realizuje również zadania własne niezwiązane z prowadzeniem działalności gospodarczej m.in.: rozbudowa infrastruktury gminnej, ochrona zdrowia, pomoc społeczna, kultura, porządek publiczny czy edukacja publiczna. Gmina (…) 1 czerwca 2026 r. złożyła wniosek o udzielenie dotacji celowej. Realizacja Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2025/2026. Wnioskodawca planuje zrealizować następujące zadanie: 1) Realizacja zadań własnych z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej w ramach Obszaru II - „(…)” dla JST z terenu (…) z wyłączeniem (…) i Samorządu Województwa (…) |Zadanie własne| Gmina (…). Priorytetowym celem zadania jest zapewnienie ciągłości dostaw wody pitnej oraz odprowadzanie ścieków dla gospodarstw domowych, instytucji, przedsiębiorców oraz Urzędu Gminy i jednostek podległych, w przypadku wystąpienia ewentualnych zagrożeń bezpieczeństwa obywateli. Zapewnienie mieszkańcom gminy nieprzerwalnego dostępu do wody pitnej jest najważniejsze w sytuacjach kryzysowych. Zapewnienie dostaw energii elektrycznej dla możliwości podtrzymania systemów pozyskujących wodę z już istniejących studni głębinowych, dalsze jej przekazanie - transportowanie dla potrzeb spożywczych i sanitarnych społeczeństwa. Na terenie Gminy usytuowane są trzy punkty ujęcia i uzdatniania wody. Na dzień dzisiejszy tylko w jednym punkcie zainstalowany jest agregat prądotwórczy. Inwestycja pozwoli na utrzymanie ciągłości dostaw wody pitnej z wykorzystaniem istniejącej sieci wodociągowej w przypadku braku zasilania z sieci energetycznej. Inwestycja jest konieczna i niezbędna w celu uzyskania autonomii energetycznej dla podtrzymania szeregu systemów niezbędnych i dających możliwość przetrwania w czasie wystąpienia sytuacji kryzysowej. W ramach realizacji powyższego zadania zakupione zostaną: Agregat prądotwórczy stacjonarny o mocy 160 KVAAgregat prądotwórczy mobilny o mocy 160 KVA z uprawnieniami "SPEJCZ" Szacowany łączny koszt zadania: 398 000,00 zł (brutto) Gmina 30 marca 2026 r. złożyła wniosek o udzielenie dotacji celowej. Realizacja Programu Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej 2025/2026. Wnioskodawca planuje zrealizować następujące zadanie: 2) „(…)” Szkolenie z zakresu ochrony ludności i obrony cywilnej odbędzie się w siedzibie Urzędu Gminy w (…) dla prawników JST. Pozwoli na zmianę spojrzenia na zagadnienia ochrony ludności i obrony cywilnej. Dotychczasowa wiedza grupy, do której adresowane będzie szkolenie mieści się w granicach tzw. wiedzy potocznej bez zrozumienia mechanizmów działania oraz możliwości działań i ograniczeń w działaniach JST. Pozytywnie wpłynie na dalsze prace dla lokalnej społeczności zarówno w kwestii zrozumienia konieczności inwestycyjnych, jak również Kształtu i Kierunku rozwoju ochrony ludności i obrony cywilnej na terenie gminy. Szkolenie ma na celu wzmacnianie odporności społeczności lokalnych poprzez przyswajania wiedzy w zakresie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej, wypracowania sposobów radzenia sobie w sytuacjach kryzysu. Łączny koszt zadania: 7 000,00 zł brutto: 3 500,00 zł środki własne3 500,00 zł dotacja Gmina ponosić będzie wydatki zarówno inwestycje, jak i bieżące na zrealizowanie zadań będących przedmiotem wniosku. Zobowiązania będą pokryte ze środków własnych Gminy oraz budżetu państwa (dotacja). Wydatki poniesione przez Gminę na zadania wyżej opisane będą każdorazowo udokumentowane wystawianymi przez dostawców towarów i usług fakturami, na których Gmina oznaczona będzie jako Nabywca. Zakupione towary/nabyte usługi będą wykorzystywane nieodpłatnie na potrzeby ochrony ludności i obrony cywilnej, a w przypadku wystąpienia zagrożeń także celem przeciwdziałania skutkom kataklizmów. Majątek będący przedmiotem ww. Zadań nie będzie zatem wykorzystywany do celów zarobkowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, lecz wyłącznie celem zapewnienia obrony cywilnej i ochrony ludności. Zgodnie z ustawą o samorządzie gminnym do zadań własnych Gminy należy m.in.: porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowegoochrony ludności i obrony cywilnej, w tym tworzenia i utrzymywania zasobów ochrony ludności, z wyłączeniem zadań określonych w ustawie z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej (Dz. U. poz. 1907) jako zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. Pytanie Czy Gminie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego w związku z realizacją zadań opisanych we wniosku? Państwa stanowisko w sprawie Zdaniem Wnioskodawcy Gminie nie będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków związanych z realizacją ww. zadań, z uwagi na brak wykorzystania do czynności opodatkowanych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej (czynności opodatkowane VAT). Zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2024 r. o podatku od towarów i usług: W zakresie w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15 ustawy o VAT, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. W świetle art. 86 ust. 2 pkt 1 lit. a ustawy o VAT, kwotę podatku naliczonego stanowi: 1. suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu: a) nabycia towarów i usług b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi. Jak wynika z przywołanych przepisów, prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje zarejestrowany, czynny podatnik VAT oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do czynności opodatkowanych. Warunkiem umożliwiającym podatnikowi skorzystanie z prawa do odliczenia podatku naliczonego jest związek zakupów z czynnościami opodatkowanymi, tzn. których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego). Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi. Towary i usługi nabyte przez Gminę, w związku z realizacją zadań nie będą w jakimkolwiek zakresie wykorzystywane do celów prowadzenia działalności gospodarczej, generującej podatek należny. W przypadku ww. zadań brak jest bezpośredniego związku pomiędzy wydatkami, które ponoszone będą na ich realizację, a wykonywaniem czynności podlegających opodatkowaniu podatkiem VAT. Zgodnie z treścią art. 5 ust. 1 ustawy o VAT, opodatkowaniu podatkiem VAT podlegają m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. Jednocześnie w myśl art. 7 ust. 1 ww. ustawy, przez dostawę towarów rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Z kolei zgodnie z art. 8 ust. 1 ustawy o VAT, przez świadczenie usług rozumie się każde świadczenie na rzecz osoby fizycznej, osoby prawnej lub jednostki organizacyjnej niemającej osobowości prawnej, które nie stanowi dostawy towarów. Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, iż na gruncie przepisów ustawy o VAT opodatkowaniu podlega dostawa towarów lub świadczenie usług wyłącznie wówczas, gdy mają one charakter odpłatny (z pewnymi wyjątkami dotyczącymi nieodpłatnych świadczeń zrównanych z czynnościami świadczonymi odpłatnie, które nie znajdują zastosowania w przedmiotowej sprawie). Nabyte usługi oraz majątek zakupiony w ramach Zadań nie będą bezpośrednio odpłatnie udostępniane przez Gminę w celach komercyjnych. Ponadto Gmina nie planuje przy tym zmiany charakteru korzystania z przedmiotowego majątku, w tym jego udostępniania za odpłatnością na podstawie umów cywilnoprawnych. Wnioskodawca nie będzie czerpać dochodów z tytułu wykorzystania przedmiotowego majątku. Ocena stanowiska Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe. Uzasadnienie interpretacji indywidualnej Podstawowe zasady dotyczące odliczania podatku naliczonego zostały sformułowane w art. 86 ust. 1 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług (t. j. Dz. U. z 2025 r. poz. 775 ze zm.) - zwanej dalej „ustawą”: W zakresie, w jakim towary i usługi są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi, o którym mowa w art. 15, przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego, z zastrzeżeniem art. 114, art. 119 ust. 4, art. 120 ust. 17 i 19 oraz art. 124. Zgodnie z art. 86 ust. 2 pkt 1 ustawy: Kwotę podatku naliczonego stanowi suma kwot podatku wynikających z faktur otrzymanych przez podatnika z tytułu: a) nabycia towarów i usług, b) dokonania całości lub części zapłaty przed nabyciem towaru lub wykonaniem usługi. Na podstawie art. 88 ust. 4 ustawy: Obniżenia kwoty lub zwrotu różnicy podatku należnego nie stosuje się również do podatników, którzy nie są zarejestrowani jako podatnicy VAT czynni, zgodnie z art. 96, z wyłączeniem przypadków, o których mowa w art. 86 ust. 2 pkt 7. Z powyższych przepisów wynika, że prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego przysługuje wówczas, gdy zostaną spełnione określone warunki, tzn. odliczenia tego dokonuje podatnik podatku od towarów i usług oraz gdy towary i usługi, z których nabyciem podatek został naliczony, są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, tzn. takich, których następstwem jest określenie podatku należnego (powstanie zobowiązania podatkowego). Przedstawiona wyżej zasada wyklucza zatem możliwość dokonania obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego związanego z towarami i usługami, które nie są wykorzystywane do wykonywania czynności opodatkowanych, czyli w przypadku ich wykorzystania do czynności zwolnionych od podatku VAT oraz niepodlegających temu podatkowi. Ponadto należy podkreślić, że ustawodawca przyznał podatnikowi prawo do odliczenia podatku naliczonego w całości lub w części, pod warunkiem spełnienia przez niego zarówno przesłanek pozytywnych, wynikających z art. 86 ust. 1 ustawy oraz niezaistnienia przesłanek negatywnych, określonych w art. 88 ustawy. Przepis ten określa listę wyjątków, które pozbawiają podatnika prawa do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego. Odliczenia podatku naliczonego, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, może więc dokonać zarejestrowany czynny podatnik podatku VAT pod warunkiem, że nabyte towary i usługi są lub będą związane z czynnościami opodatkowanymi wykonywanymi przez tego podatnika. Na zakres prawa do odliczeń w sposób bezpośredni wpływa również pojmowanie statusu danego podmiotu jako podatnika podatku od towarów i usług wykonującego czynności opodatkowane. Tylko podatnik w rozumieniu art. 15 ustawy, ma prawo do odliczenia podatku naliczonego. Co do zasady status podatnika związany jest z prowadzeniem przez dany podmiot działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy. Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy: Podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w ust. 2, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Zgodnie z art. 15 ust. 2 ustawy: Działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody. Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. W myśl art. 15 ust. 6 ustawy: Nie uznaje się za podatnika organów władzy publicznej oraz urzędów obsługujących te organy w zakresie realizowanych zadań nałożonych odrębnymi przepisami prawa, dla realizacji których zostały one powołane, z wyłączeniem czynności wykonywanych na podstawie zawartych umów cywilnoprawnych. Z powołanych przepisów wynika, że organy władzy publicznej nie będą podatnikami podatku od towarów i usług w związku z realizacją zadań, które podejmują jako podmioty prawa publicznego, nawet jeśli pobierają należności, opłaty lub składki. Organy te, będą natomiast podatnikami podatku od towarów i usług, w przypadku wykonywanych przez nie czynności na podstawie umów cywilnoprawnych. Kryterium podziału stanowi charakter wykonywanych czynności: czynności o charakterze publicznoprawnym wyłączają te podmioty z kategorii podatników, natomiast czynności o charakterze cywilnoprawnym skutkują uznaniem tych podmiotów za podatników podatku od towarów i usług, a realizowane przez nie odpłatne dostawy towarów i świadczenie usług podlegają opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Zgodnie z art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 662): Gmina wykonuje zadania publiczne w imieniu własnym i na własną odpowiedzialność. Art. 6 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym: Do zakresu działania gminy należą wszystkie sprawy publiczne o znaczeniu lokalnym, niezastrzeżone ustawami na rzecz innych podmiotów. Art. 7 ust. 1 pkt 14 i 14a ustawy o samorządzie gminnym: Zaspokajanie zbiorowych potrzeb wspólnoty należy do zadań własnych gminy. W szczególności zadania własne obejmują sprawy: 14) porządku publicznego i bezpieczeństwa obywateli oraz ochrony przeciwpożarowej i przeciwpowodziowej, w tym wyposażenia i utrzymania gminnego magazynu przeciwpowodziowego; 14a) ochrony ludności i obrony cywilnej, w tym tworzenia i utrzymywania zasobów ochrony ludności, z wyłączeniem zadań określonych w ustawie z dnia 5 grudnia 2024 r. o ochronie ludności i obronie cywilnej (Dz.U. poz. 1907 oraz z 2025 r. poz. 1705) jako zadania zlecone z zakresu administracji rządowej. Państwa wątpliwości dotyczą prawa do odliczenia podatku naliczonego w związku z realizacją zadań. Zgodnie z przytoczonymi przepisami, rozliczenie podatku naliczonego na zasadach określonych w art. 86 ust. 1 ustawy uwarunkowane jest tym, aby nabywane towary i usługi były wykorzystywane przez czynnego podatnika podatku od towarów i usług w ramach działalności gospodarczej do wykonywania czynności opodatkowanych tym podatkiem. Analiza przedstawionego we wniosku opisu sprawy oraz obowiązujących przepisów prawa podatkowego prowadzi do wniosku, że rozpatrywanym przypadku nie będzie spełniony podstawowy warunek uprawniający do odliczenia podatku od towarów i usług zawartego w fakturach dokumentujących dokonane zakupy, tj. związek nabywanych towarów i usług ze sprzedażą opodatkowaną. Jak wynika z wniosku, planują Państwo zrealizować następujące zadania: 1) „(…)” - priorytetowym celem zadania jest zapewnienie ciągłości dostaw wody pitnej oraz odprowadzanie ścieków dla gospodarstw domowych, instytucji, przedsiębiorców oraz Urzędu Gminy i jednostek podległych, w przypadku wystąpienia ewentualnych zagrożeń bezpieczeństwa obywateli. 2) „(…)” Szkolenie ma na celu wzmacnianie odporności społeczności lokalnych poprzez przyswajania wiedzy w zakresie Ochrony Ludności i Obrony Cywilnej, wypracowania sposobów radzenia sobie w sytuacjach kryzysu. Wydatki poniesione przez Państwa na zadania będą każdorazowo udokumentowane wystawianymi przez dostawców towarów i usług fakturami, na których Państwo oznaczeni będą jako Nabywca. Zakupione towary/nabyte usługi będą wykorzystywane nieodpłatnie na potrzeby ochrony ludności i obrony cywilnej, a w przypadku wystąpienia zagrożeń także celem przeciwdziałania skutkom kataklizmów. Majątek będący przedmiotem ww. Zadań nie będzie zatem wykorzystywany do celów zarobkowych związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej, lecz wyłącznie celem zapewnienia obrony cywilnej i ochrony ludności. Tym samym mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że w okolicznościach analizowanej sprawy w związku z realizacją zadań: „(…)” oraz „(…)” nie będzie przysługiwało Państwu prawo do odliczenia podatku naliczonego wynikającego z faktur dokumentujących wydatki poniesione w ramach tych zadań, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy, gdyż towary i usługi nabyte na potrzeby realizacji tych zadań nie będą wykorzystywane do czynności opodatkowanych podatkiem od towarów i usług. Tym samym Państwa stanowisko jest prawidłowe. Dodatkowe informacje Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy zdarzenia przyszłego, które Państwo przedstawili, i stanu prawnego, który obowiązuje w dniu wydania interpretacji. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 622). Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji.Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n Ordynacji podatkowej nie stosuje się, jeśli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej jest elementem czynności, które są przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych. Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art. 47 § 1 PPSA), albow formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.

Powołane przepisy

[VAT][WIS] Ustawa o podatku od towarów i usług-Dział IX-Rozdział 1-art. 86-ust. 1

Słowa kluczowe

gminaodliczenia-brak prawa do odliczeniazadania-zadania własne

Źródło: System Informacji Celno-Skarbowej EUREKA (eureka.mf.gov.pl), pozyskano 11.07.2026. · Źródło (Eureka)