13062/03

COUNCIL   AVRUPA   OF E U R O P E   KONSEYİ   AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ   KUZU - TÜRKĐYE DAVASI   (Baꢀvuru no: 13062 / 03)   Kararın Özeti   STRAZBURG   Ocak 2006   Đꢀbu karar Sözleꢀmenin 44 § 2. maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecek olup   ꢀekli bazı düzeltmelere tabi olabilir.   ______________________________________________________________________________________   © T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2006. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan   Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,   davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile   Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak   suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.   Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan ve (13062/03) baꢀvuru no’lu davanın nedeni   Emine Kuzu’nun (Baꢀvuran) Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 31 Mart 2003 tarihinde   Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesinin Temel Đnsan Haklarını güvence altına alan 34. maddesi   uyarınca yapmıꢀ olduğu baꢀvurudur. Baꢀvuran, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi (AĐHM)   önünde Diyarbakır barosu avukatlarından S. Çınar tarafından temsil edilmektedir.   OLAYLAR   Baꢀvuran, 1963 doğumlu olup Diyarbakır’da ikamet etmektedir. Baꢀvuran baꢀvuruyu kendisi   ve çocukları («müteveffanın mirasçıları») adına yapmaktadır.   Mayıs 1999 tarihinde, baꢀvuranın eꢀi iꢀçi olarak çalıꢀtığı Sur Belediyesi’nde (Đdare) iꢀten   çıkarılmıꢀtır. Kendisine hiçbir iꢀ tazminatı ödenmemiꢀtir.   Diyarbakır Đꢀ Mahkemesi, 11 Kasım 1999 tarihinde davaya el koymuꢀ ve 2 Haziran 1999   tarihinden itibaren iꢀletilecek yasal faiz oranıyla birlikte Đdareyi baꢀvuranın eꢀine 895.977.795   TL. (yaklaꢀık 1.749 Euro) iꢀ sonu tazminatı ödemeye mahkum etmiꢀtir.   Đdare tarafından temyize gidilmediğinden 22 Kasım 1999 tarihinde Đlk derece mahkemesi’nin   kararı nihai hale gelmiꢀtir.   Baꢀvuranın eꢀi 5 Haziran 2002 tarihinde vefat etmiꢀtir. Eꢀinin mirasçısı olarak baꢀvuran Đdare   hakkında sonuç alınamayan bir icra takibi baꢀlatmıꢀtır.   Đdare tarafından müteveffanın mirasçılarına hiçbir ödeme yapılmamıꢀtır.   HUKUKA DAĐR   I. KABULEDĐLEBĐLĐRLĐK HAKKINDA   Baꢀvuran, Đdare’nin haksız yere iꢀten çıkararak iꢀ sonu tazminatı ödemediğinden ꢀikayetçi   olmakta, AĐHS’nin 6 § 1. ve Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddelerinin ihlal edildiğini öne   sürmektedir.   AĐHM, Mahkemenin yerleꢀik içtihatlarından doğan kıstaslar ve sunulan delillerin bütünü   ıꢀığında baꢀvurunun esastan incelenmesi gerektiğine itibar etmektedir (Bkz. özellikle,   Hornsby-Yunanistan kararı, 9 Temmuz 1997 ve Tunç-Türkiye kararı, no: 54040/00, 24 Mayıs   2005). Baꢀvurunun kabuledilemez bulunması için hiçbir gerekçe tespit edilmemiꢀtir.   II. ESAS HAKKINDA   A. AĐHS’nin 6 § 1. ve Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddelerinin ihlal edildiği iddiaları   hakkında   Baꢀvuran, mirasçı sıfatıyla, Đdare’nin eꢀine iꢀ sonu tazminatı verilmesine hükmedilen hukuki   kararda icra takibinin baꢀlatılmadığından yakınmaktadır. Baꢀvuran, icranın davanın   tamamlayıcı bir bölümünü oluꢀturduğundan AĐHS’nin 6 § 1. maddesi uyarınca hakkaniyete   uygun olarak yargılanmadığını ileri sürmektedir.   Baꢀvuran ayrıca, kararın ifa edilmemesi nedeniyle mülkiyetini kaybettiğinden, öte yandan,   yüksek enflasyon oranı karꢀısında yasal faiz oranının yetersiz kalmasıyla tazminat miktarının   değer kaybetmeye devam etmesinden ꢀikayetçi olmakta ve Ek 1 no’lu Protokol’ün 1.   maddesinin ihlal edildiğini öne sürmektedir.   Hükümet, AĐHS’nin 6. maddesine iliꢀkin ꢀikayet hakkında görüꢀ bildirmemiꢀtir. Ek 1 no’lu   Protokol’ün 1. maddesine yönelik ꢀikayetle ilgili olarak, diğerleri arasında, baꢀvuranın   mülkiyet hakkının ulusal yetkililer tarafından teyit edildiğini, davanın Sur Belediyesi’nin mali   güçlüklerine iliꢀkin olduğunu kaydetmektedir.   AĐHM, daha önce benzer pek çok sorunun dile getirildiğini ve bunların AĐHS’nin 6 § 1. ve Ek   no’lu Protokol’ün 1. maddesi’nin ihlali tespiti ile sonuçlandığını belirtmektedir (Bkz.   örneğin, Bourdov-Rusya kararı, no: 59498/00, AĐHM 2002-III, ve Romachov-Ukrayna kararı,   no: 67534/01, 27 Temmuz 2004).   AĐHM özellikle, Devlet’in bir kurumunun yargı kararında belirtilen bir ödemenin geciktirmesi   için kaynak yetersizliğini öne süremeyeceğini, bu kararın uygulanmasındaki kayda değer   gecikmelerin AĐHS ve Ek 1 no’lu Protokol’ün hükümlerinin ihlalini oluꢀturacağını   hatırlatmaktadır (Bourdov kararı, §§ 35 ve 40).   AĐHM, Bayan Kuzu’nun eꢀinin lehine alınan yargı kararının altı yıldır uygulanmadığını   hatırlatmaktadır. O halde, nihai hale gelmiꢀ bir karar için gerekli önlemlerin yıllardan beri   alınmamasında Türk yetkilileri AĐHS’nin 6 § 1. ve Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesinde yer   alan hükümleri kısmi olarak sonuçsuz bırakmıꢀtır.   Bu unsurlar AĐHM’nin AĐHS’nin 6 § 1. ve Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddelerinin bu açıdan   ihlal edildiği sonucuna varmasına yetmektedir.   III. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐ’NĐN UYGULANMASI   AĐHM, baꢀvuranın yasal temsilcisine 12 Ocak 2005 tarihinde gönderilen ve AĐHM   Đçtüzüğü’nün 60. maddesinde yer alan hususlara dikkat çekilen yazıya rağmen baꢀvuran   tarafından adil tazmin için hiçbir talepte bulunulmadığını not etmektedir.   Bu durumda AĐHM, bu yönde bir tazminat ödenmesini gerekli görmemektedir.   Bununla birlikte AĐHM, tespitinde bulunduğu ihlalin ꢀu ana kadar devam ettiğini not   etmektedir, Savunmacı Devlet’e düꢀen ödemekle yükümlü olduğu borcunu baꢀvurana en kısa   zamanda ödemektir.   BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM, OYBĐRLĐĞĐYLE,   1. Baꢀvurunun kabul edilebilir olduğuna;   2. AĐHS’nin 6 § 1. maddesinin ihlal edildiğine;   3. AĐHS’nin Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edildiğine;   KARAR VERMĐꢀTĐR.   Đꢀbu karar Fransızca olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77 §§ 2 ve 3. maddelerine   uygun olarak 17 Ocak 2006 tarihinde yazıyla bildirilmiꢀtir.   4