14310/88
WyrokETPCz1994-10-28ECLI:CE:ECHR:1994:1028JUD001431088
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy aresztowanie skarżącej przez siły zbrojne w Irlandii Północnej było zgodne z wymogami art. 5 ust. 1 Konwencji, w szczególności czy istniało "uzasadnione podejrzenie" popełnienia przestępstwa i czy cel aresztowania był zgodny z Konwencją? Czy skarżąca została "niezwłocznie poinformowana" o przyczynach aresztowania zgodnie z art. 5 ust. 2? Czy działania sił zbrojnych w domu skarżącej i zbieranie danych naruszyły prawo do poszanowania życia prywatnego i rodzinnego z art. 8 Konwencji?Ratio decidendi
Trybunał uznał, że w kontekście walki z terroryzmem w Irlandii Północnej, istniało wystarczające, obiektywne i uzasadnione podejrzenie, że skarżąca była zaangażowana w zbieranie funduszy na zakup broni dla IRA, co uzasadniało jej aresztowanie zgodnie z art. 5 ust. 1 lit. c Konwencji. Trybunał podkreślił, że stopień podejrzeń wymagany na etapie aresztowania nie musi być tak wysoki jak do postawienia zarzutów czy skazania. Cel aresztowania, pomimo szybkiego zwolnienia skarżącej, był zgodny z Konwencją, ponieważ dążono do ustalenia faktów związanych z podejrzewanym przestępstwem. Trybunał stwierdził również, że skarżąca została należycie poinformowana o przyczynach aresztowania w trakcie przesłuchania, a krótki czas między aresztowaniem a poinformowaniem nie naruszył wymogu "niezwłoczności". Odnośnie do art. 8, Trybunał uznał, że wkroczenie do domu, ograniczenie swobody członków rodziny, zbieranie danych i wykonanie zdjęcia były proporcjonalne i konieczne w demokratycznym społeczeństwie w celu zapobiegania przestępczości terrorystycznej, biorąc pod uwagę "skrajne napięcie" panujące w regionie.Stan faktyczny
Skarżąca, Margaret Murray, wraz z mężem i czwórką dzieci, mieszkała w Belfaście. Jej dwaj bracia zostali skazani w USA za zakup broni dla IRA. 26 lipca 1982 r. o 6:30 rano, skarżąca została aresztowana w swoim domu przez siły zbrojne pod zarzutem zbierania funduszy dla IRA. Podczas aresztowania i w centrum przesiewowym, gdzie była przesłuchiwana, odmówiła odpowiedzi na większość pytań i zrobiono jej zdjęcie bez zgody. Została zwolniona bez postawienia zarzutów po około 1,5 godziny. Wszyscy członkowie rodziny skarżyli się na wkroczenie do ich domu i ograniczenie swobody.Rozstrzygnięcie
Trybunał stwierdza, że:
1. Nie doszło do naruszenia art. 5 ust. 1 Konwencji w odniesieniu do pierwszej skarżącej (czternastoma głosami do czterech).
2. Nie doszło do naruszenia art. 5 ust. 2 Konwencji w odniesieniu do pierwszej skarżącej (trzynastoma głosami do pięciu).
3. Nie doszło do naruszenia art. 5 ust. 5 Konwencji w odniesieniu do pierwszej skarżącej (trzynastoma głosami do pięciu).
4. Nie doszło do naruszenia art. 8 Konwencji w odniesieniu do żadnego ze skarżących (piętnastoma głosami do trzech).
5. Nie ma potrzeby rozpatrywania zarzutu pierwszej skarżącej na podstawie art. 13 Konwencji w odniesieniu do braku środków odwoławczych przewidzianych w art. 5 ust. 1 i 5 ust. 2 (jednogłośnie).
6. Nie doszło do naruszenia art. 13 Konwencji w odniesieniu do pierwszej skarżącej (jednogłośnie).Pełny tekst orzeczenia
miurei gaerTianebuli samefos winaaRmdeg
MURRAY V. UNITED KINGDOM
saqmis faqtobrivi mxare
A. Sesavali
9.
eqvsive momCivani erTi da imave ojaxis wevrebi arian. pirveli momCivani, qalbatoni
margaret miurei da meore momCivani, batoni tomas miurei, col-qmari arian. danarCeni oTxi
momCivani maTi Svilebia, kerZod – vaJi, mark miurei (dabadebuli 1964 wels), tyupi
qaliSvilebi, alana da maikla miurei (dabadebulebi 1967 wels) da umcrosi qaliSvili, rosina
miurei (dabadebuli 1970 wels). aRwerili movlenebis dros, 1982 wels, yvela momCivani
cxovrobda erT saxlSi qalaq belfastSi, CrdiloeT irlandiaSi.
10. wlis 22 ivniss pirveli momCivanis or Zmas amerikis SeerTebul StatebSi msjavri
daedoT droebiTi irlandiis respublikuri armiisTvis (“droebiTi IRA") iaraRis SeZenaSi.
droebiTi IRA gaerTianebuli samefos kanonmdelobiT CrdiloeT irlandiaSi terorizmTan
brZolis Sesaxeb gamocxadebulia akrZalul organizaciad (ix. punqti 35 qvemoT).
B. pirveli momCivanis dakaveba
11. wlis 26 ivliss, daaxloebiT dilis 6 saaTsa da 30 wuTze, kaprali D., qalTa
samefo SeiaraRebuli Zalebis mosamsaxure, eswreboda samxedro TaTbirs, romelzec mas uTxres,
rom pirveli momCivani eWvmitanili iyo fulis SegrovebaSi IRA-sTvis iaraRis Sesasyidad aSS-
Si, rac warmoadgenda danaSauls Tanaxmad 1978 wlis CrdiloeT irlandiis kanonis (sagangebo
mdgomareobis Sesaxeb) (SemdgomSi “1978 wlis kanoni”) 21-e muxlisa da terorizmis aRkveTis
Sesaxeb 1976 wlis kanonis (droebiTi debulebebi) me-10 muxlisa. kaprals daevala momCivanis
saxlSi misvla da misi moyvana SeiaraRebuli Zalebis Sesamowmebel centrSi springfild
roudze, q. belfastSi.
12. dilis 7 saaTze kaprali D., romelic TviTon ar iyo SeiaraRebuli, magram Tan axlda xuTi
SeiaraRebuli jariskaci, samxedro transportiT gamocxadda momCivanTa saxlTan. pirvelma
momCivanma kari gaaRo da sami mamakaci jariskaci, kapral D.-sTan erTad saxlSi Sevida.
kapralma D.-m gamoarkvia pirveli momCivanis vinaoba da Txova, tanT Caecva. sxva momCivanebi
gaaRviZes da sastumro oTaxSi Sekreba ubrZanes. jariskacebs saxli ar gauCxrekiaT, magram
moaxdines misi aRwera qaRaldze CaniSvniT da Caiweres momCivanTa piradi monacemebi.
daaxloebiT dilis 7 saaTsa da 30 wuTze, saxlis Sesasvlel derefanSi kapralma D.-m erT-
erTi jariskacis, rogorc mowmis, TandaswrebiT, pirvel momCivans ganucxada: “gakavebT, rogorc
misi udidebulesobis SeiaraRebuli Zalebis mosamsaxure”. pirveli momCivanis orjer dasmul
SekiTxvaze, Tu ris safuZvelze akavebdnen mas, kapralma upasuxa “me-14 muxlis”.
C. pirveli momCivanis dakiTxva
13.
pirveli momCivani miiyvanes SeiaraRebuli Zalebis Sesamowmebel centrSi, romelic
mdebareobdaspringfild roudze, qalaq belfastSi. igi eskortiT Seiyvanes SenobaSi da mcire
zomis oTaxSi dajdoma da cota xniT mocda ubrZanes. dilis 8 saaTsa da 5 wuTze igi
mihgvares serJant B.-s, romelmac mas dausva SekiTxvebi, raTa Seevso standartuli blankis
pirveli nawili, romelSic, inter alia, iwereboda dakavebasTan da SemowmebasTan dakavSirebuli
masalebi, agreTve dasakiTxi piris piradi monacemebi. saxelisa da gvaris dasaxelebis garda,
momCivanma arc erT SekiTxvas pasuxi ar gasca da uari Tqva fotosuraTis gadaRebaze. dakiTxva
oTx wuTSi damTavrda.
14.
dilis 8 saaTsa da 20 wuTze igi gaiyvanes dasakiTx oTaxSi. igi dahkiTxa samoqalaqo
formaSi Cacmulma jariskacma kapral D.-s TandaswrebiT. mas hkiTxes misi Zmebisa da maTTan
kavSirebis Sesaxeb, magram man kvlav uari ganacxada pasuxis gacemaze. dakiTxvis Semdeg,
romelic dilis 9 saaTsa da 35 wuTze damTavrda, igi daabrunes mimRebSi. centrSi yofnis
periodSi mas fotosuraTi gadauRes gaurkvevel dros misi codnis an Tanxmobis gareSe.
fotosuraTi, piradi monacemebi da monacemebi misi ojaxisa da saxlis Sesaxeb daerTo saqmes.
igi bralis wayenebis gareSe gaaTavisufles dilis 9 saaTsa da 45 wuTze.
15.
standartul blankSi, romelsac “Semowmebis proformas” uwodeben, Setanili iyo Semdegi
informacia: pirveli momCivanis saxeli da gvari, misamarTi, moqalaqeoba, ojaxuri da qonebrivi
mdgomareoba, misi dapatimrebis qronologiuri monacemebi, Sesabamisi samxedro mosamsaxureebis
vinaoba, sxva momCivanebis vinaoba da maTi damokidebuleba pirvel momCivanTan, misi fizikuri
mdgomareoba da damokidebuleba dakiTxvis mimarT.
D. samarTalwarmoeba umaRles sasamarTloSi
16.
aRZra
daaxloebiT wlisa da eqvsi Tvis Semdeg, 1984 wlis 9 Tebervals, pirvelma momCivanma
saCivari Tavdacvis saministros winaaRmdeg ukanono dakavebisa da sxva
samarTaldarRvevaTa safuZvelze.
17.
am warmoebaSi pirveli momCivanis mier gamoxatuli erT-erTi ZiriTadi pretenzia iyo is,
rom misi dakaveba moxda ukanonod da arasaTanado mizniT.
18.
am saCivris mxardasaWerad pirveli momCivanis advokatma ara marto gamoiZaxa da dahkiTxa
Tavad momCivani, aramed jvaredini dakiTxva Cautara mopasuxe mxaris or mowmes, kapral D.-sa
da serJant B.-s.
19. pirvelma momCivanma daadastura, rom Sesamowmebel centrSi yofnisas man uari Tqva
fotosuraTis gadaRebaze, nebismieri dokumentis xelis moweraze da SekiTxvebze pasuxis
gacemaze, misi vinaobis dasaxelebis garda. man gasagebad gamoxata, rom ar upasuxebda arc erT
SekiTxvas. misi sityvebiT, serJantma B.-m mas bevrjer auxsna, rom SeiaraRebul ZalebSi
icodnen, rom mas ar hqonda Cadenili danaSauli, magram misi piradi monacemebi dakarguli iyo
da surdaT misi aRdgena. momCivanma aRniSna, rom igi dahkiTxes aSS-Si myofi misi Zmebis Sesaxeb,
maTi adgilsamyofelisa da maTTan kontaqtebis Sesaxeb, Tumca maT araferi ukiTxavT droebiTi
IRA-sTvis iaraRis SeZenis an saerTod raime danaSaulis Sesaxeb. man daadastura, rom hqonda
kavSiri ZmebTan da Cadioda kidec maTTan; bolos Casuli iyo amave wels (1985 wels).
20.
rogorc kapral D.-s Cvenebis amonaweridan Cans, man diliT TaTbirze miiRo brZaneba
dakavebis Sesaxeb. misi TqmiT, TaTbirze mas Seatyobines pirveli momCivanis vinaoba da
misamarTi, agreTve is safuZveli, ris gamoc iyo saWiro pirveli momCivanis dakiTxva, kerZod,
rom is eWvmitanili iyo aSS-Si iaraRis Sesyidvis mizniT fulis SegrovebaSi monawileobaSi.
CvenebaSi kapralma aRniSna: “TaTbiris Sedegad me gamiCnda eWvi da darwmunebuli viyavi, rom q-
ni miurei eWvmitanili iyo iaraRis Sesyidvis mizniT fulis SegrovebaSi”.
21. Semdgom kapral D.-s Cveneba CamoarTves springfild roudze pirveli momCivanis dakiTxvis
Taobaze. kapralma ganacxada:
A. “ar maxsovs, ra SekiTxvebi iqna dasmuli. erTi SekiTxva exeboda fuls. kidev iyo SekiTxva
amerikasTan dakavSirebiT”.
22. serJanti B. dahkiTxes, xolo Semdgom jvaredinad dahkiTxes mis mier standartuli blankis
pirveli nawilis Sevsebis Sesaxeb misaRebSi yofnisas. man kategoriulad uaryo momCivanis
Cveneba imis Sesaxeb, TiTqos man uTxra momCivans, rom icoda, rom igi damnaSave ar iyo, aramed,
ubralod, surda mis Sesaxeb monacemebis aRdgena, radgan Tavdapirveli monacemebi daikarga.
24. 1985 wlis 25 oqtombris gadawyvetilebaSi mosamarTle miureim detalurad gaaanaliza,
erTi mxriv, kapralisa da serJantis Cvenebebi, xolo, meore mxriv, pirveli momCivanis Cvenebebi.
mosamarTlem aRniSna, rom mas “ar SeuZlia [pirveli momCivanis] Cvenebis sinamdvilis dajereba”
imis Sesaxeb, TiTqos serJantma mas uTxra, rom is ar iyo eWvmitanili danaSaulis CadenaSi,
aramed serJants ubralod surda mis Sesaxeb monacemebis aRdgena. serJantma aseve gaaprotesta
momCivanis naTqvami, TiTqos kaprals arasodes hqonia eWvi, rom momCivans danaSauli hqonda
Cadenili. uSualod kapralis Cvenebis gaTvaliswinebiT, romelsac axasiaTebdnen rogorc
“uaRresad keTilsindisier mowmes”, mosamarTle “savsebiT darwmunda, rom masgreiv parkSi
TaTbiris dros kaprals namdvilad gauCnda eWvi, rom [pirveli momCivani] monawileobda fulis
SegrovebaSi CrdiloeT irlandiaSi, iaraRebis Sesyidvis mizniT”.
25. mosamarTle aseve ar daeTanxma pirveli momCivanis mtkicebas, rom 1978 wlis kanonis me-14
muxli gamoyenebuli iyo Semowmebis CatarebisaTvis dabali xarisxis operatiuli informaciis
mosapoveblad: man damajereblad miiCnia kapralisa da serJantis Cvenebebi, romelTa siswore am
ori mowmis jvaredini dakiTxvis dros dadasturda, xolo rogorc maTi Cvenebebidan Cans,
aRniSnuli muxlis safuZvelze momCivanis dakaveba moxda im faqtebis dasadgenad, romlebic
dakavSirebuli iyo danaSaulTan, romelSic momCivani iyo eWvmitanili.
26. mosamarTle aseve ar daeTanxma pirvel momCivans imaSi, rom misTvis suraTis gadaReba
iZleoda saqmis aRZvris safuZvels. mosamarTlis azriT, moqmedi kanonmdeblobis mixedviT, piris
ubralod fotografireba, Tunda misi nebis winaaRmdeg, magram masze fizikuri zewolis an
saxelis gatexvis gareSe, ar warmoadgenda samarTaldarRvevas.
27. amitom momCivanis saCivari umaRles sasamarTloSi ar dakmayofilda.
E. samarTalwarmoeba saapelacio sasamarTloSi
29.
saapelacio sasamarTlom erTsulovnad uaryo momCivanis gancxadeba, rom misi dakavebis
mizans da dakiTxvis arss warmoadgenda “saTevzao eqspedicia”, romelic saerTod ar
ukavSirdeboda im sakiTxebs, romelSic igi eWvmitanili iyo, aramed miznad isaxavda momCivansa
da sxvebze dabali xarisxis operatiuli informaciis Segrovebas.
F. samarTalwarmoeba lordTa palataSi
31.
saapelacio sasamarTlom pirvel momCivans neba darTo misi gadawyvetileba lordTa
palataSi gaesaCivrebina. 1988 wlis 25 maiss saCivari arc aq dakmayofilda.
33. pirveli momCivani amtkicebda, rom dakaveba iyo ukanono imdenad, ramdenadac mas ar
ganucxades, rom dakavebuli iyo, rodesac jariskacebi emzadebodnen saxlidan wasasvlelad,. am
mosazrebas ar daeTanxma lordTa palata. lordma grifitsma aRniSna:
"swored me-14
muxliT
gaTvaliswinebuli
dakavebis
SezRuduli
uflebamosilebidan
gamomdinareobs, rom SeiaraRebuli Zalebis mosamsaxure ar aris valdebuli dakavebuls
ganumartos, romeli danaSaulis savaraudo CadenisTvis akaveben mas, rameTu me-14 muxlis me-2
punqti garkveviT adgens, rom sakmarisia, man dakavebuls ganucxados, rom igi akavebs, rogorc
misi udidebulesobis SeiaraRebuli Zalebis mosamsaxure...”
34.
lordTa palataSi pirveli momCivani aseve amtkicebda, rom misi dakavebis periodi ufro
met xans gagrZelda, vidre saWiro iyo imis dasadgenad, gaeTavisuflebinaT igi Tu gadaecaT
policiisTvis. amasTan dakavSirebiT momCivani acxadebda, rom dakiTxvis standartuli oqmis
blanki arasakmarisi iyo eWvmitanilis dasakiTxad, radgan igi moicavda kiTxvebs, romlebic
uSualod ar iyo dakavSirebuli danaSaulTan, romelSic igi iyo eWvmitanili; aseve, CvenebiT ar
dgindeboda, rom momCivanisTvis dasmuli kiTxvebi Seexeboda im sakiTxebs, romlebSic igi
eWvmitanili iyo. es mosazreba erTsulovnad uaryo lordTa palatam.
II Sesabamisi Sida kanonmdebloba da praqtika.
B. sacxovrebel adgilas Sesvla da Cxreka; dakaveba
36.
pirveli momCivani daakaves 1978 wlis kanonis me-14 muxlis safuZvelze, romelic
aRwerili movlenebis dros ase ikiTxeboda:
"(1) misi udidebulesobis SeiaraRebuli Zalebis mosamsaxures samsaxurebrivi movaleobis
Sesrulebisas ufleba aqvs orderis gareSe daakavos ara umetes oTxi saaTis ganmavlobaSi piri,
romelTan dakavSirebiTac mas aqvs eWvi, rom es piri Cadis, Caidina an apirebs danaSaulis
Cadenas.
(2) iTvleba, rom piri, romelic axorcielebs dakavebas am muxlis safuZvelze, akmayofilebs
kanoniT gaTvaliswinebul moTxovnebs dakavebis safuZvlebis dasaxelebasTan dakavSirebiT, Tu
igi acxadebs, rom akavebs, rogorc misi udidebulesobis SeiaraRebuli Zalebis mosamsaxure.
(3) am muxlis safuZvelze piris dakavebis mizniT, misi udidebulesobis SeiaraRebuli Zalebis
mosamsaxures ufleba aqvs Sevides da Caataros Cxreka nebismier SenobaSi Tu sxva adgilas –
(a) sadac eWvmitanili imyofeba...”
38. moqmedi kanonmdeblobis mixedviT, romelzec miuTiTebs am saqmeze gamotanili
gadawyvetilebebi, Tu gasaCivrebulia me-14 muxlis safuZvelze ganxorcielebuli dakavebis
kanoniereba (iqneba es warmoeba habeas corpus-is safuZvelze, saCivari ukanono dakavebis gamo
zianis anazRaurebis Tu SecdomiT dakavebis Sesaxeb), am moqmedebis kanonierebis mtkicebis
tvirTi ekisreba samxedro xelisuflebas. kerZod, samxedro xelisuflebis warmomadgenlebma
unda daamtkicon, rom:
(a) Sesrulebulia dakavebis Sesaxeb yvela formaluri moTxovna;
(b) namdvilad arsebobda eWvi, romlis safuZvelzec ganxorcielda dakaveba;
(c) dakavebis uflebamosileba ar iqna borotad gamoyenebuli, magaliTad, operatiuli
informaciis mosapoveblad;
(d) Cxrekis ufleba gamoyenebuli iyo mxolod dakavebis gasaioleblad da ara samxilis
mosapoveblad.
saqmiswarmoeba komisiaSi
44. 1993 wlis 17 Tebervlis moxsenebaSi (muxli 31) komisiam gamoTqva mosazreba, rom
(a) pirveli momCivanis SemTxvevaSi darRveulia me-5 muxlis pirveli punqti (TerTmeti xmiT
samis winaaRmdeg), me-5 muxlis me-2 punqti (aTi xmiT oTxis winaaRmdeg) da me-5 muxlis me-5
punqti (TerTmeti xmiT samis winaaRmdeg);
(b) ar aris darRveuli me-8 muxli (cameti xmiT erTis winaaRmdeg);
(c) ar aris saWiro pirveli momCivanis saCivaris damatebiT ganxilva me-13 muxlTan
dakavSirebiT, dakavebis kanonierebis gasaCivrebis meqanizmebis da dakavebis safuZvlebis Sesaxeb
mcire informaciis Taobaze;
(d) pirveli momCivanis SemTxvevaSi ar aris darRveuli me-13 muxli arc saxlSi Sesvlasa da
CxrekasTan dakavSirebiT (erTsulovnad) da arc fotosuraTis gadaRebasTan da mis Sesaxeb
piradi monacemebis SenaxvasTan dakavSirebiT.
samarTlebrivi mxare
I. zogadi wesi
47. sasamarTlo ver xedavs mizezs imisa, rom gadauxvios zogadi wesidan, romelic man
daamkvidra adre ganxilul msgavs saqmeebze. Sesabamisad, konvenciis Sesabamisi debulebebis
ganmartebisa da gamoyenebis mizniT, jerovani yuradReba daeTmoba terorizmis danaSaulis
gansakuTrebul xasiaTs, safrTxes, romelsac igi uqmnis demokratiul sazogadoebas da masTan
brZolidan gamomdinare aucilebel moTxovnebs (ix, magaliTad, 1990 wlis 30 agvistos
gadawyvetileba saqmeze - Fox, Campbell and Hartley v. the United Kingdom, Series A no. 182, gv. 15,
punqti 28, sadac miTiTebulia 1988 wlis 29 noembris gadawyvetileba saqmeze - Brogan and
Others v. the United Kingdom, Series A no. 145-B, gv. 27, punqti 48).
II. konvenciis me-5 muxlis pirveli punqtis savaraudo darRveva
48. pirveli momCivani, qalbatoni miurei, acxadebs, rom SeiaraRebuli Zalebis warmomadgenelTa
mier misi dakaveba ewinaaRmdegeba konvenciis me-5 muxlis pirvel punqts, romlis Tanaxmad:
"..."
A. kanonierebis sakiTxi
49. konvenciiT Seqmnili organoebis winaSe pirvel momCivans pretenzia ar gamouTqvams imasTan
dakavSirebiT, rom misi dakaveba moxda “kanonierad” CrdiloeT irlandiis kanonmdeblobis
Sesabamisad, kerZod, “kanoniT dadgenili wesiT” – rogorc amas moiTxovs me-5 muxlis pirveli
punqti. man ganacxada, rom misi dakaveba ar momxdara “safuZvliani eWvis” safuZvelze, rom mas
Cadenili hqonda sisxlis samarTlis danaSauli da rom misi dakavebis mizani ar iyo misi
wardgena kompetenturi sasamarTlo xelisuflebis organos winaSe me-5 muxlis pirveli
punqtis (c) qvepunqtis gagebiT.
B. “safuZvliani eWvi”
50.
qalbatoni miurei daakaves 1978 wlis kanonis me-14 muxlis safuZvelze. es debuleba,
rogorc mas Sidasaxelmwifoebrivi sasamarTloebi ganmartaven, SeiaraRebul Zalebs aniWebs
uflebamosilebas daakavon piri, romelic eWvmitanilia danaSaulis CadenaSi; amasTan,
damkavebel pirs keTilsindisierad da namdvilad unda hqondes es eWvi (ix. punqtebi 36 da 38
zemoT). garkveuli, Tumca ara gadamwyveti, mniSvneloba aqvs imas, rom Sida kanonmdebloba im
droisTvis mxolod am subieqtur moTxovnas iTvaliswinebda. evropis sasamarTlom unda
daadginos, am saqmeze aRniSnuli kanondeblobis gamoyenebisas dakmayofilda Tu ara konvenciis
me-5 muxlis pirveli punqtiT dadgenili “safuZvliani eWvis” obieqturi moTxovnebi.
51. Tavis zemoxsenebul gadawyvetilebaSi Fox, Campbell and Hartley-is saqmeze, romelic
Seexeboda CrdiloeT irlandiis policiis mier dakavebas 1978 wlis kanonis identurad
Camoyalibebuli debulebis safuZvelze, sasamarTlom aRniSna (gv. 16-18, punqtebi 32 da 34):
"…"
Tanaxmad zemoaRniSnul saqmeze sasamarTlos mier dadgenili faqtebisa, marTalia, sami momCivani
iqna dakavebuli Sesabamisad 44 saaTis, 44 saaTisa da 5 wuTis da 30 saaTisa da 15 wuTis
ganmavlobaSi keTilsindisieri eWvis safuZvelze, miuxedavad amisa, mTavrobam ver daamtkica,
rom es eWvi iyo “safuZvliani” me-5 muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqtis gagebiT (iqve, gv.
18, punqti 35).
52.
winamdebare saqmeSi mTavroba amtkicebs, rom SeiaraRebul Zalebs sando saidumlo
wyarodan miRebuli informaciis safuZvelze hqondaT myari da konkretuli safuZveli efiqraT,
rom qalbatoni miurei Cabmuli iyo teroristuli miznebisTvis Tanxebis SegrovebaSi. magram
aseTi “winaswari” informacia ar SeiZleba gamJRavndes adamianTa sicocxlisa da piradi
usafrTxoebis interesebidan gamomdinare. mTavrobis azriT, sasamarTlos Sesabamisi mniSvneloba
unda mieniWebina im faqtisTvis, rom misi mtkicebiT aseTi informacia warmoadgenda eWvis
safuZvels. mTavrobam aseve aRniSna ramdenime sxva garemoeba, romlebsac SeiZleba
daedasturebina, Tumca arapirdapir, eWvis safuZvlianoba, kerZod, qalbatoni miureis saqmeze
Sida sasamarTloebis mier gamotanili daskvnebi, droebiTi IRA-sTvis iaraRis Sesyidvis gamo
misi Zmebis msjavrdeba aSS-Si, misi vizitebi aSS-Si da kavSirebi iq myof ZmebTan (ix. kerZod,
punqtebi 10, 19, 24, 25, 28 da 29 zemoT). mTavrobis gancxadebiT, yvela es garemoeba,
mTlianobaSi aRebuli, qmnida sakmaris faqtebs da informacias imisaTvis, rom obieqtur mesame
pirs CaeTvala, rom mocemul saqmeze arsebobs safuZvliani eWvi. mTavrobam aRniSna, rom Tu
sasamarTlo sxva daskvnamde miva, maSin damkavebel organoebs SeiZleba aekrZalos terorizmSi
eWvmitanili piris dakaveba im informaciis safuZvelze, romelic mopovebulia sando, magram
saidumlo wyarodan, riTac Seferxdeboda maTi mxridan organizebuli terorizmis winaaRmdeg
kontr-RonisZiebebis ganxorcieleba.
53. meore mxriv, pirveli momCivani acxadebs, rom mTavrobam ver daakmayofila damajerebeli
mtkicebis moTxovna, romelic mas avaldebulebs konvenciiT Seqmnil organoebs warudginos
sakmarisi faqtebi, romlebiTac dadgindeboda, rom misi dapatimreba moxda safuZvliani eWvis,
da ara ubralod “keTilsindisieri” eWvis, safuZvelze – rogorc amas moiTxovda CrdiloeT
irlandiis kanonmdebloba. iseve, rogorc saqmeze - Fox, Campbell and Hartley, mTavrobis mier
micemuli ganmarteba ar akmayofilebs me-5 muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqtiT dadgenil
minimalur moTxovnebs misi dakavebis safuZvlianobasTan dakavSirebiT. pirveli momCivani ar
daeTanxma, rom sakmarisi faqtebis arwardgenis mizezi iyo namdvili da kanonieri. man, Tavis
mxriv, miuTiTa garemoebebze, romlebic, misi azriT, eWvqveS ayenebda eWvis safuZvlianobas.
kerZod, eWvi rom marTlac safuZvliani yofiliyo, maSin mas daakavebdnen ara 1978 wlis
kanonis me-14 muxliT gaTvaliswinebuli oTxsaaTiani vadiT, aramed ufro meti xniT; garda
amisa, mas dahkiTxavda policia da ara SeiaraRebuli Zalebis warmomadgeneli; dro ar
daikargeboda mis Sesaxeb piradi monacemebis SekrebaSi da mis fotografirebaSi; mas
dahkiTxavdnen saaTsa da TxuTmet wuTze meti xnis ganmavlobaSi; mas SeekiTxebodnen uSualod
mis savaraudo monawileobaze danaSaulSi da ara mxolod mis Zmebze aSS-Si; dabolos, mas
miscemdnen gafrTxilebas. mTavrobis pasuxad, pirvelma momCivanma ganacxada, rom Sida
sasamarTloebi ikvlevdnen ara eWvis safuZvlianobas, aramed imas, Tu ras fiqrobda damkavebeli
oficeri, anu kaprali D.
54.
komisiis azriT, mTavrobis mier aRniSnul saqmeze micemuli ganmarteba arsebiTad ar
gansxvavdeboda Fox, Campbell and Hartley-is saqmeze warmodgenilisagan. komisiam daaskvna, rom
saqmeSi ar aris warmodgenili raime obieqturi mtkicebuleba, romelic mxars dauWerda
gaumJRavnebel informacias im eWvis sasargeblod, rom pirveli momCivani monawileobda
droebiTi IRA-sTvis Tanxebis SegrovebaSi iaraRebis Sesyidvis mizniT, garda misi naTesauri
kavSirisa msjavrdebul ZmebTan. komisiis azriT, mxolod naTesauri kavSiri ar akmayofilebda
me-5 muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqtiT dadgenil minimalur moTxovnebs.
55.
rac Seexeba “eWvis” xarisxs, sasamarTlo, pirvel rigSi, miuTiTebs mis gadawyvetilebaze
Brogan and Others saqmeze, sadac man aRniSna: “me-5 muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqti ar
gulisxmobs, rom [gamoZiebis organoebs] unda gaaCndeT sakmarisi mtkicebuleba bralis
wasayeneblad dakavebis momentisTvis an [piris] dakavebaSi yofnisas. SesaZloa, aseTi
mtikicebulebis mopoveba iyos SeuZlebeli an, savaraudo danaSaulis xasiaTis gaTvaliswinebiT,
misi warmodgena sasamarTlosTvis SeuZlebeli iyos sxvaTa sicocxlis safrTxeSi Cayenebis
gareSe” (loc. cit., gv. 29, puqnti 53). me-5 muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqtis mixedviT,
dakiTxvis mizania gamoZiebis win waweva dakavebis safuZvlad gamoyenebuli konkretuli eWvis
dasabuTebis an gaqarwylebis gziT. amdenad, eWvis gamomwvevi faqtebi aucilebeli araa im
xarisxis iyos, rac saWiroa msjavrdebis gasamarTleblad an Tundac bralis wasayeneblad, rac
gamoZiebis Semdgomi etapia.
56. eWvis aucilebeli xarisxis dasadgenad SeiZleba arsebiTi mniSvneloba hqondes kanoniT
gaTvaliswinebuli Tavisuflebis aRkveTis xangrZlivobasac. dakavebis periodi, romelic
gaTvaliswinebuli iyo debulebiT, romlis safuZvelzec qalbatoni miurei daakaves, kerZod, wlis me-14 muxliT, iyo maqsimum oTxi saaTi.
57. uSualod eWvis “safuZvlianobas” rac Seexeba, aqac Fox, Campbell and Hartley-is saqmeze
dadgenili principebi unda iqnes gamoyenebuli, Tumca, rogorc im gadawyvetilebaSia aRniSnuli,
safuZvliani eWvis arseboba-ararseboba yovel calkeul SemTxvevaSi saqmis konkretuli
garemoebebis safuZvelze unda gadawydes.
58. pirvel rigSi, sasamarTlo kvlav adasturebs, rom konfidencialuri informaciis gamoyenebas
arsebiTi mniSvneloba aqvs teroristuli Zaladobis winaaRmdeg da im safrTxis winaaRmdeg
brZolaSi, romelsac is uqmnis moqalaqeTa sicocxles da demokratiul sazogadoebas
mTlianobaSi (ix., agreTve 1978 wlis 6 seqtembris gadawyvetileba saqmeze - Klass and Others v.
Germany, Series A no. 28, gv. 23, punqti 48). magram es ar niSnavs, rom me-5 muxli gamoZiebis
organoebs aniWebs srul Tavisuflebas daakavon da dahkiTxon eWvmitanilebi Sida
sasamarTloebis mxridan an konvenciiT Seqmnili zedamxedvelobis organoebis mxridan efeqturi
kontrolis gareSe, roca ki moesurvebaT imis mtkiceba, rom saqme exeba terorizms (iqve, gv.
23, punqti 49).
59.
rac Seexeba am konkretul saqmes, eWvgareSea, rom CrdiloeT irlandiaSi wlebis
ganmavlobaSi arsebobda teroristuli kampania, romelmac Sedegad moitana sisxlisRvra, aseve
dadasturebuli faqtia isic, rom droebiTi IRA am kampaniaSi monawileobas iRebda. sasamarTlo
adasturebs, rom 1978 wlis kanonis me-14 muxliT SeiaraRebuli ZalebisTvis miniWebuli
dakavebis uflebamosileba warmoadgens demokratiulad arCeuli parlamentis keTilsindisier
mcdelobas aRmofxvras teroristuli danaSauli kanonis uzenaesobis pirobebSi. am mosazrebas
ar cvlis is faqti, rom zemoaRniSnuli kanonis debulebebi Seicvala 1987 wels beikeris
moxsenebis Sedegad, romelSic gamoTqmuli iyo winadadeba, dakaveba efuZnebodes safuZvlian da
ara ubralod keTilsindisier eWvs.
amdenad, sasamarTlo mzadaa, garkveulwilad gaiziaros mopasuxe mTavrobis mosazreba imis
Taobaze, rom arsebobda sando, magram konfidencialuri informacia, ramac warmoSva eWvi
qalbatoni miureis mimarT.
60. miuxedavad amisa, rogorc naTqvami iyo Fox, Campbell and Hartley-is gadawyvetilebaSi,
mopasuxe mTavrobam sasamarTlos unda miawodos “garkveuli faqtebi an informacia, romlis
safuZvelzec is daadgenda, rom dakavebulis mimarT arsebobda safuZvliani eWvi, rom man
SesaZloa Caidina danaSauli” (punqti 51 zemoT). amasTan dakavSirebiT, zemoaRniSnuli saqmisgan
gansxvavebiT, konvenciiT Seqmnil organoebs hqondaT SesaZlebloba, gacnobodnen Sida
sasamarTloebis mier gamotanil daskvnebs qalbaton miureis mier aRZrul samoqalaqo
sarCelSi arsebuli faqtebisa da Tu mtkicebulebebis Taobaze.
61. gamoricxuli ar aris, rom Sida sasamarTloebisTvis wardgenil yvela an zogierT
mtkicebulebas eWvis namdvilobasTan dakavSirebiT agreTve arsebiTi mniSvneloba hqondes imis
dasadgenad, iyo Tu ara eWvi safuZvliani konvenciis me-5 muxlis pirveli punqtis (c)
qvepunqtis miznebisTvis. rogorc minimum, eWvis WeSmaritad da keTilsindisierad qona misi
safuZvlianobis erT-erT aucilebel elements Seadgens.
qalbatoni miureis mier Tavdacvis saministros winaaRmdeg ukanoni dakavebis da sxva darRvevaTa
Taobaze aRZrul saqmeze umaRlesi sasamarTlos mosamarTlem, mousmina ra mowmeebs da Seafasa
ra maTi Cvenebebis sandooba, daadgina, rom qalbatoni miureis mimarT namdvilad arsebobda eWvi,
rom igi agrovebda fulad saxsrebs droebiTi IRA-sTvis iaraRis SesaZenad aSS-Si (ix. punqti zemoT). mosamarTlem damajereblad miiCnia damkavebeli piris – kapralis, Cveneba (romelic
daaxasiaTes rogorc “uaRresad keTilsindisieri mowme”), imasTan dakavSirebiT, Tu ra uTxres
mas TaTbirze dakavebis ganxorcielebamde (ix. punqtebi 11 da 24 zemoT). mosamarTlem aseve
miiCnia, rom marTalia, dakiTxva SeiaraRebuli Zalebis centrSi Catarda dakavebis Semdeg,
serJantis mier Catarebuli dakiTxvac aCvenebs, rom qalbatoni miurei eWvmitanili iyo
konkretuli sisxlis samarTlis danaSaulis CadenaSi (ix. punqtebi 14 da 25 zemoT).
62.
qalbatoni miureis dakavebamde ramdenime kviriT adre mis or Zmas aSS-Si msjavri daedo
droebiTi IRA-sTvis iaraRis SesyidvisaTan dakavSirebuli danaSaulis CadenaSi. rogorc
qalbatonma miureim moaxsena umaRles sasamarTlos, igi xSirad mogzaurobda aSS-Si da kavSiri
hqonda iq myof Tavis ZmebTan (ix. punqti 19 zemoT). danaSaulebi, risTvisac mis Zmebs msjavri
daedo, moiTxovda CrdiloeT irlandiaSi myof “sando” pirebTan TanamSromlobas.
63.
eWvis mitanis am etapisTvis saWiro faqtobrivi dasabuTebis saWiro xarisxisa da
teoristul danaSaulTa gamoZiebis TaviseburebaTa gaTvaliswinebiT, sasamarTlo zemoaRniSnul
garemoebaTa safuZvelze adgens, rom namdvilad arsebobda sakmarisi faqtebi an informacia,
romlebic qmnida namdvil da obieqtur safuZvels eWvisaTvis, rom qalbatoni miurei SeiZleba
Cabmuli yofiliyo droebiTi IRA-sTvis Tanxebis SegrovebaSi. am konkretul saqmeSi arsebuli
faqtebidan
gamomdinare,
sasamarTlo
midis
daskvnamde,
rom
Sida
kanonmdeblobiT
gaTvaliswinebuli eWvis ufro dabali xarisxis miuxedavad SeiZleba iTqvas, rom qalbatoni
miurei daakaves sisxlis samarTlis danaSaulis CadenaSi “safuZvlian eWvis” safuZvelze, me-5
muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqtis gagebiT.
C. dakavebis mizani
64. pirveli momCivanis gancxadebis Tanaxmad, aSkara iyo, rom, arsebuli garemoebebidan
gamomdinare, igi ar daukavebiaT “kompetenturi sasamarTlo organosTvis” wardgenis mizniT,
aramed mxolod imisaTvis, rom daekiTxaT da am gziT mieRoT zogadi operatiuli informacia.
momCivanma miuTiTa SeiaraRebuli Zalebis Sesamowmebel centrSi dakiTxvis standartuli oqmis
blankSi mis Sesaxeb gakeTebul Canawerebze (punqti 15 zemoT), imaze, rom saqmeSi policia ar
CaubiaT da dakiTxvis mcire xangrZlivobaze.
mTavroba uaryo es mtkiceba da miuTiTa, rom Sidasaxelmwifoebrivi samarTalwarmoebis dros
mosamarTlem uari Tqva mis dakmayofilebaze mowmeTa jvaredini dakiTxvis Sedegad miRebuli
Cvenebebis safuZvelze.
65. CrdiloeT irlandiis moqmedi kanonmdeblobis mixedviT, 1978 wlis kanonis me-14 muxliT
SeiaraRebuli ZalebisTvis miniWebuli dakavebis uflebamosileba ar SeiZleba borotad iqnes
gamoyenebuli, magaliTad, operatiuli informaciis mopovebis mizniT (ix. punqti 38(c) zemoT).
qalbatoni
miureis
mier
Tavdacvis
saministros
winaaRmdeg
aRZruli
samoqalqo
samarTalwarmoebis dros mosamarTlem daadgina, rom mis winaSe arsebuli mtkicebulebebidan
gamomdnare, 1978 wlis kanonis me-14 muxlis safuZvelze qalbatoni miureis dakavebis mizani
iyo mis mier savaraudod Cadenili danaSaulis Taobaze faqtebis dadgena (punqti 25 zemoT). am
daskvnis gamotanisas mosamarTles SesaZlebloba hqonda moesmina sxvadasxva mowmis Cvenebebi da
Seefasebina am Cvenebebis damajerebloba. man kapralisa da serJantis Cvenebebi sandod miiCnia da
ar daakmayofila qalbatoni miureis moTxovnebi, kerZod, misi gancxadeba, rom TiTqos serJantma
mas uTxra, rom igi ar iyo eWvmitanili danaSaulis CadenaSi, aramed dakaveba miznad isaxavda
mxolod da mxolod mis Sesaxeb piradi monacemebis ganaxlebas (ix. punqtebi 19, 20-22, 24 da zemoT). Tavis mxriv, saapelacio sasamarTlomac, CvenebaTa ganxilvis Semdeg, ar gaiziara
qalbatoni miureis argumenti, rom misi dakavebis mizani iyo “saTevzao eqspedicia”, raTa
mopovebuli yofiliyo dabali xarisxis operatiuli informacia (ix. punqti 29 zemoT). es
argumenti momCivans ar warudgenia lordTa palataSi (punqti 32 zemoT).
66. sasamarTlom unda daadginos, am konkretuli saqmis garemoebebSi dakmayofilda Tu ara me- muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqtiT dadgenili moTxovnebi, maT Soris kanonieri miznis
miRwevis moTxovna. magram am konteqstSi, Cveulebriv, sasamarTlos ufleba ar aqvs Sida
sasamarTloebis mier dadgenili faqtobrivi garemoebebi Secvalos Tavisi sakuTariT, radgan
Sida sasamarTloebs ukeTesi SesaZlebloba aqvT Seafason maTTvis wardgenili mtkicebulebebi
(ix. magaliTad, 1981 wlis 5 noembris gadawyvetileba saqmeze - X v. the United Kingdom, Series A
no. 46, gv. 19-20, punqti43, me-5 muxlis pirveli punqtis (e) qvepunqtTan dakavSirebiT; da 1993
wlis 22 seqtembris gadawyvetileba saqmeze - Klaas v. Germany, Series A no. 269, gv. 17, punqti29,
me-3 muxlTan dakavSirebiT). am konkretul saqmeze pirvel momCivans ar warmoudgenia raime
garemoeba an mtkicebuleba, romelic gamoiwvevda konvenciiT Seqmnili organoebis mier
CrdiloeT irlandiis sasamarTloebisagan gansxvavebuli faqtobrivi garemoebebis dadgenas.
67. qalbatoni miureis arc brali wauyenes da arc sasamarTlos warudgines, aramed daaxloebiT
erTsaaTiani dakiTxvis Semdeg gaaTavisufles. Tumca es TavisTavad ar niSnavs, rom dakavebis
mizani ewinaaRmdegeba me-5 muxlis pirveli punqtis (c) qvepunqts, radgan “aseTi miznis arseboba
ganxilul unda iqnes misi miRwevisagan damoukideblad” (ix. zemoxsenebuli gadawyvetileba
Brogan and Others saqmeze, gv. 29-30, punqti 53). rogorc Sida sasamarTloebma aRniSnes
(punqtebi 25, 29 da 34 zemoT), radgan qalbatoni miurei daJinebiT uars ambobda SeiaraRebuli
Zalebis centrSi nebismier SekiTxvaze pasuxis gacemaze, gasakviri ar aris, rom xelisuflebis
organoebma ver SeZles saqmis win waweva mis mimarT eWvis TvalsazrisiT. SeiZleba iTqvas, es
eWvebi rom dadasturebuliyo, maSin momCivans bralsac wauyenebdnen da waradgendnen
kompetenturi sasamarTlo organos winaSe.
68. pirvelma momCivanma dakavebis arasaTanado miznis dasabuTeba imiTac scada, rom praqtikaSi
SeiaraRebuli Zalebis mier me-14 muxlis safuZvelze dakavebuli pirebi arasodes waredginebian
kompetentur sasamarTlo organos Tavad SeaiaraRebuli Zalebis mier, aramed, dakiTxvisas
eWvebis dadasturebis SemTxvevaSi isini gadaecemian policias, romelic, Tavis mxriv, wauyenebs
brals da waradgens maT sasamarTlos winaSe. sasamarTlo am arguments naklebad damajereblad
miiCnevs. konvenciiT dadgenili valdebulebebis Sesrulebis Sefasebisas mniSvneloba aqvs saqmis
arss da ara mis formas. Tu dakavebis mizani piris kompetenturi sasamarTlo organosTvis
wardgenaa, imas, Tu wardgena ra gziT moxdeba, didi mniSnveloba ar aqvs.
69.
aqedan gamomdinareobs, rom pirveli momCivanis dakaveba me-5 muxlis pirveli punqtis (c)
qvepunqtiT gatvaliswinebuli miznebisTvis moxda.
D. daskvna
70. amrigad, pirveli momCivanis mimarT ar aris darRveuli me-5 muxlis pirveli punqti.
III. konvenciis me-5 muxlis me-2 punqtis savaraudo darRveva
71.
pirvelma momCivanma aseve ganacxada, rom mis mimarT darRveulia konvenciis me-5 muxlis
me-2 punqti, romlis Tanaxmad:
"..."
72.
me-5 muxlis me-2 punqtis interpretaciisa da gamoyenebis principebi am saqmis msgavs
saqmeebze sasamarTlom ganmarta mis gadawyvetilebaSi Fox, Campbell and Hartley-s saqmeze (loc.
cit., gv. 19, punqti 40):
"…"
aRniSnul saqmeze sasamarTlom faqtobriv garemoebebTan dakavSirebiT daadgina, rom momCivanebs
maTi dakavebis mizezebi acnobes dakiTxvis dros, romelic moxda dakavebidan ramdenime saaTSi.
am SemTxvevaSi sasamarTlom daadgina, rom me-5 muxlis me-2 punqtiT gaTvaliswinebuli
moTxovnebi daculi iyo (iqve, gv. 19-20, punqtebi 41-43).
73. pirvelma momCivanma ganacxada, rom arc dakavebis momentSi da arc Semdgom mas araferi
Seatyobines dakavebis safuZvlis Sesaxeb. marTalia, man icoda, rom SeiaraRebuli Zalebi
dainteresebuli iyo misi Zmebis saqmianobiT, magram, misi TqmiT, man ver gaigo SeiaraRebuli
Zalebis centrSi, rom uSualod TviTon iyo eWvmitanili droebiTi IRA-sTvis Tanxebis
SegrovebaSi. erTaderTi uSualo informacia, rac mas miawodes, iyo dakavebisas kapralis mier
warmoTqmuli sityvebi.
74. komisiis azriT, dakiTxvisas qalbatoni miureisTvis dasmuli SekiTxvebi ar iyo sakmarisad
zusti imisaTvis, rom Sesrulebuliyo me-5 muxlis me-2 punqtis moTxovna dakavebis
safuZvlebis Setyobinebis Sesaxeb.
75. Tavis mxriv, mTavrobis mtkicebiT, Cvenebebidan cxadi iyo, rom dakiTxvisas qalbaton miureis
gasagebad Seatyobines, rom igi eWvmitanili iyo droebiTi IRA-sTvis Tanxebis SegrovebaSi.
mTavrobam ar gaiziara komisiis daskvna im faqtebTan dakavSirebiT, romelic gansxvavdeboda
Sida sasamarTloebis mier dadgenili faqtebisgan. mTavrobas dadasturebulad miaCnia, rom
qalbaton miureis miawodes sakmarisi informacia misi dakavebis safuZvlebis Sesaxeb. meore
mxriv, misTvis romc ar miewodebinaT sakmarisi informacia konvenciis me-5 muxlis me-4 punqtis
safuZvelze dakavebis kanonierebis gasaCivrebis uflebiT sargeblobis Sesaxeb, amiT mas mainc ar
miadgeboda me-5 muxlis me-2 punqtis darRvevis tolfasi ziani, radgan igi swrafadve iqna
gaTavisuflebuli, dakavebis kanonierebis sakiTxis dayenebamde.
76.
eWvgareSea, rom kanoniT gaTvaliswinebuli dakavebis formalur SetyobinebasTan erTad,
damkavebelma pirma – kapralma, aseve dausaxela qalbaton miureis 1978 wlis kanonis
konkretuli muxli, romlis safuZvelzec xdeboda dakaveba (ix. punqtebi 12 da 36 zemoT).
dakavebis iuridiuli safuZvlis aseTi formaluri Setyobineba, TavisTavad, ar aris sakmarisi
me-5 muxlis me-2 punqtis miznebisTvis (ix. zemoxsenebuli saqme - Fox, Campbell and Hartley, gv.
19, punqti 41).
77.
qalbaton miureis mier Tavdacvis saministros winaaRmdeg aRZruli saqmis msvlelobisas,
Cvenebebi SeiaraRebuli Zalebis centrSi dakiTxvasTan dakavSirebiT misces qalbatonma miureim
da kapralma, magram ara dakiTxvis Camtarebelma jariskacma (ix. punqtebi 14, 19 da 21 zemoT).
qalbatonma miureim daadastura, rom igi dahkiTxes aSS-Si misi Zmebisa da maTTan kavSirebis
Sesaxeb, magram ara mis mier droebiTi IRA-sTvis iaraRis Sesyidvis an sxva danaSaulis Sesaxeb
(ix. punqti 19 zemoT). kaprals zustad ar axsovda, ra SekiTxvebi dausves qalbaton miureis.
albaT, es arc aris gasakviri, radgan Tavdacvis saministros winaaRmdeg sasamarTlo ganxilva
Catarda aRniSnuli movlenebidan sami wlis Semdeg – qalbatonma miureim mxolod 18 Tvis
Semdeg aRZra saqme – da kaprals, marTalia igi dakiTxvas eswreboda, dakiTxvaSi uSualod
monawileoba ar miuRia (ix. punqtebi 14, 16, 17 da 21 zemoT). magram kaprals axsovda, rom
SekiTxvebi Seexeboda fuls da amerikas, xolo mosamarTlem igi “uaRresad keTilsindisier
mowmed” miiCnia (ix. punqtebi 21 da 24 zemoT). dakavebamde mcire droiT adre, rac albaT
dakiTxvaSi monawile yvela pirisTvis cnobili iyo, qalbatoni miureis ori Zma msjavrdebul
iqna aSS-Si droebiTi IRA-sTvis iaraRis SesyidvasTan dakavSirebul danaSaulSi.
sasamarTlos azriT, qalbatoni miureisTvis gasagebi unda yofiliyo, rom mas hkiTxavdnen
misi Zmebis mier aSS-Si droebiTi IRA-sTvis iaraRis Sesyidvis mizniT mis mier Tanxebis
SegrovebaSi savaraudo monawileobis Sesaxeb. rogorc Cans, “is sinamdvileSi ar daukiTxavT
Tanxebis SegrovebasTan dakavSirebiT” – rogorc es mosamarTlem aRniSna, – magram es moxda
imis gamo, rom, rogorc Sida sasamarTloebma aRniSnes, qalbatonma miureim uari Tqva misi
vinaobis garda yvela sxva SekiTxvaze pasuxis gacemaze (ix. punqtebi 14, 23, 25, 29 da 34
zemoT). amitom sasamarTlo adgens, rom dakiTxvis dros qalbaton miureis damakmayofileblad
Seatyobines dakavebis safuZvlebi.
78.
qalbatoni miurei daakaves missave saxlSi daaxloebiT dilis 7 saaTze da daikiTxa
SeiaraRebuli Zalebis centrSi imave dRes dilis 8:20-dan 9:35-mde saaTebis periodSi (punqtebi da 14 zemoT). am konkretuli saqmis garemoebaTa gaTvaliswinebiT, es Sualedi ar SeiZleba
CaiTvalos me-5 muxlis me-2 punqtiT gaTvaliswinebuli “dauyovnebelis” cnebis darRvevad.
79. aRniSnuli mosazrebebidan gamomdinare, sasamarTlo ar Tvlis saWirod Seafasos mTavrobis
alternatiuli gancxadeba amave sakiTxTan dakavSirebiT.
80.
aqedan gamomdinare, pirveli momCivanis mimarT ar aris darRveuli me-5 muxlis me-2
punqti.
IV. konvenciis me-5 muxlis me-5 punqtis savaraudo darRveva
81. dabolos, pirvelma momCivanma ganacxada, rom mis mimarT darRveulia konvenciis me-5
muxlis me-5 punqti, romlis Tanaxmad:
"..."
82.
radgan sasamarTlom daadgina, rom ar aris darRveuli me-5 muxlis pirveli an meore
punqtebi, amitom me-5 muxlis me-5 punqtTan dakavSirebiT raime sxva sakiTxi ar warmoiSoba.
aqedan gamomdinare, mocemul saqmeze ar aris darRveuli me-5 muxlis me-5 punqti.
V. konvenciis me-8 muxlis savaraudo darRveva
83.
eqvsive momCivani acxadebs, rom isini dazaraldnen konvenciis me-8 muxlis darRvevis
Sedegad, romlis Tanaxmad:
“1. yvelas aqvs ufleba pativi scen mis pirad da ojaxur cxovrebas, binas da korespondencias.
2. dauSvebelia xelisuflebis organos mier am uflebis ganxorcielebaSi Careva, garda im
SemTxvevisa, Tu es gaTvaliswinebulia kanoniT da aucilebelia demokratiul sazogadoebaSi
erovnuli uSiSroebis, sazogadoebrivi usafrTxoebis an qveynis ekonomikuri keTildReobis,
wesrigis darRvevis an danaSaulis Tavidan acilebis, janmrTelobis an zneobis dacvis anda
sxvaTa uflebebisa da Tavisuflebebis dacvis interesebidan gamomdinare.”
A. sasamarTlosTvis wardgenili argumentebi
84. pirvelma momCivanma gaaprotesta, Tu rogor moepyrnen mas binaze da Semdgom SeiaraRebuli
Zalebis centrSi; amasTan dakavSirebiT, man protesti gamoTqva imis gamo, rom misi da misi
ojaxis Sesaxeb Caiweres piradi monacemebi da misgan gaucnobiereblad da Tanxmobis gareSe
gadauRes fotosuraTi (ix. punqtebi 12-15 zemoT). eqvsive momCivanma ganacxada, rom
SeiaraRebuli Zalebis warmomadgenelTa mier maT saxlSi Sesvla da Cxreka, maT Soris, meore,
mesame, meoTxe, mexuTe da meeqvse momCivanebis erT oTaxSi gaCereba mcire xniT ewinaaRmdegeboda
me-8 muxls (punqti 12 zemoT).
85.
mTavrobac da komisiac im mosazrebisa iyo, rom aRniSnuli RonisZieba ar ewinaaRmdegeba
me-8 muxlis me-2 punqts, radgan es aris kanonieri RonisZiebebi, romlebic aucilebelia
demokratiul sazogadoebaSi danaSaulis Tavidan asacileblad, CrdiloeT irlandiaSi
terorizmis winaaRmdeg mimdinare brZolis konteqstSi.
E. aucilebloba demokratiul sazogadoebaSi
90.
unda dadgindes, warmoadgenda Tu ara es RonisZiebebi aucileblobas demokratiul
sazogadoebaSi, kerZod ki, gamoyenebuli meTodebi proporciuli iyo Tu ara kanonieri miznisa.
amasTan dakavSirebiT, sasamarTlos ar SeuZlia sakuTari Sefaseba moaxvios Tavs
Sidasaxelmwifoebriv organoebs imis Taobaze, Tu rogor unda ganxorcieldes teroristul
danaSaulTan brZola (ix. gadawyvetileba Klass and Others saqmeze, gv. 23, punqti 49).
Sidasaxelmwifoebriv organoebs unda hqondeT garkveuli moqmedebis Tavisufleba imis
dagenisas, Tu ra RonisZiebebi unda iqnes gamoyenebuli zogadad da yovel konkretul
SemTxvevaSi.
92. sasamarTlo adasturebs, rom principSi arsebobda aucilebloba rogorc 1978 wlis me-14
muxliT gaTvaliswinebuli uflebamosilebisa, aseve, am konkretul SemTxvevaSi, qalbatoni
miureis ojaxis sacxovrebel saxlSi Sesvlisa da Cxrekis Catarebisa, qalbatoni miureis
dakavebis mizniT. garda amisa, mxedvelobaSi unda iqnes miRebuli “ukiduresi daZabulobis
pirobebi”, rogorc lordma grifitsma aRniSna mis mier lordTa palataSi warmoTqmul
sityvaSi, romlebSic amgvari dakavebebi tardeba CrdiloeT irlandiaSi. sasamarTlo uTiTebs
lord grifitsis mosazrebaze, romlis Tanaxmad (ix. punqti 33 zemoT):
“Zebna ar SeiZla Semoifarglos mxolod dasakavebeli piris aRmoCeniT, aramed moicavs Cxrekis
Catarebasac, romlis mizania dakavebis mSvidobianad uzurvelyofa. ....mimaCnia, rom saxlSi myofi
yvela pirisTvis Txovna erT oTaxSi TavSeyris Sesaxeb aris sruliad gonivruli windaxeduli
nabiji. ... yvelas interesebSi Sedis is, rom dakaveba moxdes mSvidobianad; Cemi azriT,
SeiaraRebuli Zalebis mier gamoyenebuli RonisZiebebi aris windaxeduli, gonivruli da miznad
isaxavs piris dapatimrebas minimaluri saSiSroebis pirobebSi da danarCenebis arasaxarbielo
mdgomareobaSi Cayenebis gareSe”.
es aris marTebuli mosazreba, romelic ganmartavs da asabuTebs imas, Tu rogorc moxda
momCivanTa saxlSi Sesvla da Cxrekis Catareba. sasamarTlos miaCnia, rom arc erT momCivanTan
mimarTebaSi SeiaraRebuli Zalebis warmomadgenlebs ar gamouyenebiaT dasaxuli miznis
misaRwevad araproporciuli meTodi.
93. es meTodi aseve ar SeiZleba CaiTvalos teroristuli danaSaulis gamoZiebis procesSi
kanonieri farglebis gadaWarbebad, romlis drosac xelisuflebis kompetentur organoebs
surdaT dakavebulis an dakavebis adgilas myofi Tundac sxva pirebis Sesaxeb piradi
monacemebis Cawera da Segroveba. agreTve, saxlis Cxrekis dros da SeiaraRebuli Zalebis
centrSi qalbatoni miureis dakiTxvis dros CaniSnuli piradi monacemebi ar SeiZleba miCneul
iqnes dakavebisa da dakiTxvisTvis arasaWiro monacemebad (ix. punqtebi 12-15 zemoT). igive
iTqmis SeiaraRebuli Zalebis centrSi qalbatoni miureis fotosuraTis gadaRebisa da
saqmisTvis darTvis Taobaze (punqtebi 13 da 14 zemoT). amasTan dakavSirebiTac, sasamarTlos ar
miaCnia, rom miznis misaRwevad gamoyenebuli saSualeba ar iyo miznis proporciuli.
94.
saqmis konkretuli garemoebebis gaTvaliswinebiT, sasamarTlo midis daskvnamde, rom
gasaCivrebuli RonisZiebebi SeiZleba CaiTvalos aucileblad demokratiul sazogadoebaSi
danaSaulis Tavidan acilebisTvis, me-8 muxlis me-2 punqtis gagebiT.
F. daskvna
95. aqedan gamomdinare, arc erTi momCivanis mimarT ar aris darRveuli konvenciis me-8 muxli.
aRniSnul garemoebaTa safuZvelze, sasamarTlo
1. ToTxmeti xmiT oTxis winaaRmdeg acxadebs, rom pirveli momCivanis mimarT ar aris
darRveuli konvenciis me-5 muxlis pirveli punqti;
2. cameti xmiT xuTis winaaRmdeg acxadebs, rom pirveli momCivanis mimarT ar aris darRveuli
konvenciis me-5 muxlis me-2 punqti;
3. cameti xmiT xuTis winaaRmdeg acxadebs, rom pirveli momCivanis mimarT ar aris darRveuli
konvenciis me-5 muxlis me-5 punqti;
4. TxuTmeti xmiT samis winaaRmdeg acxadebs, rom arc erTi momCivanis mimarT ar aris
darRveuli konvenciis me-8 muxli;
5. erTsulovnad acxadebs, rom ar aris saWiro konvenciis me-13 muxlis safuZvelze ganxilul
iqnes pirveli momCivanis gancxadeba me-5 muxlis pirveli da meore punqtebiT gaTvaliswinebuli
saSualebebis ararsebobis Sesaxeb;
6. erTsulovnad acxadebs, rom pirveli momCivanis mimarT ar aris darRveuli konvenciis me-13
muxli.
15
© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 13.07.2026. · Źródło