14896/21

WyrokETPCz2024-10-10ECLI:CE:ECHR:2024:1010JUD001489621

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przewlekłość postępowania karnego trwającego ponad 20 lat naruszyła prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie z art. 6 ust. 1 Konwencji oraz czy brak skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym naruszył art. 13 Konwencji?
Ratio decidendi
Trybunał uznał, że łączna długość postępowania karnego, trwającego ponad 20 lat i nadal będącego w toku, była nadmierna i nie spełniała wymogu "rozsądnego terminu" określonego w art. 6 ust. 1 Konwencji. Oceniając długość postępowania, Trybunał wziął pod uwagę swoje ugruntowane orzecznictwo, w tym kryteria złożoności sprawy, zachowania stron i organów oraz znaczenia sprawy dla skarżącego, nie znajdując żadnych okoliczności uzasadniających tak długi okres. Dodatkowo, Trybunał stwierdził, że skarżący nie miał do dyspozycji skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym w odniesieniu do zarzutu przewlekłości, co stanowiło naruszenie art. 13 Konwencji.
Stan faktyczny
Skarżący, Sebastian Leśniewski, zarzucił przewlekłość postępowania karnego, które wszczęto 27 marca 2002 roku i które w momencie wydania wyroku przez ETPCz nadal było w toku, trwając ponad 20 lat, 3 miesiące i 11 dni. Skarżący podniósł również brak skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym w odniesieniu do tego zarzutu. Wcześniej, 24 lutego 2021 roku, Sąd Okręgowy w Zielonej Górze zasądził na jego rzecz 2 000 PLN w ramach krajowego postępowania dotyczącego przewlekłości.
Rozstrzygnięcie
Trybunał jednogłośnie oddalił wniosek Rządu o skreślenie skargi z listy, uznał skargę za dopuszczalną, stwierdził naruszenie art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji oraz zasądził na rzecz skarżącego kwotę 16 400 EUR tytułem zadośćuczynienia.

Pełny tekst orzeczenia

© Ministerstwo Sprawiedliwości, www.gov.pl/web/sprawiedliwosc [Translation already published on the official website of the Polish Ministry of Justice] Permission to re-publish this translation has been granted by the Polish Ministry of Justice for the sole purpose of its inclusion in the Court’s database HUDOC © Ministerstwo Sprawiedliwości, www.gov.pl/web/sprawiedliwosc [Tłumaczenie zostało już opublikowane na oficjalnej stronie Ministerstwa Sprawiedliwości] Zezwolenie na publikację tego tłumaczenia zostało udzielone przez Ministerstwo Sprawiedliwości wyłącznie w celu zamieszczenia w bazie Trybunału HUDOC     PIERWSZA SEKCJA SPRAWA LEŚNIEWSKI przeciwko POLSCE (Skarga nr 14896/21)           WYROK   STRASBURG 10 października 2024 r.   Niniejszy wyrok jest ostateczny, ale może podlegać korekcie wydawniczej. W sprawie Leśniewski przeciwko Polsce Europejski Trybunał Praw Człowieka (pierwsza sekcja), zasiadając jako Komitet w składzie: Lətif Hüseynov, Przewodniczący, Krzysztof Wojtyczek, Erik Wennerström, Sędziowie, oraz Viktoriya Maradudina, p.o. Zastępcy Kanclerza Sekcji, obradując na posiedzeniu niejawnym w dniu 19 września 2024 r., wydaje następujący wyrok, który został przyjęty w tym dniu: POSTĘPOWANIE 1.  Sprawa wywodzi się ze skargi przeciwko Polsce, wniesionej do Trybunału w dniu 10 marca 2021 r. na podstawie art. 34 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności („Konwencja”). 2.  Skarga została zakomunikowana Rządowi polskiemu („Rząd”). FAKTY 3.  Dane skarżącego oraz informacje istotne dla skargi zostały przedstawione w załączonej tabeli. 4.  Skarżący zarzucił przewlekłość postępowania karnego oraz brak skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym. PRAWO     WNIOSEK RZĄDU O SKREŚLENIE SKARGI NA PODSTAWIE art. 37 UST. 1 KONWENCJI 5.  Rząd przedłożył jednostronną deklarację, która nie stanowiła wystarczającej podstawy do stwierdzenia, że poszanowanie praw człowieka w rozumieniu Konwencji nie wymaga od Trybunału dalszego badania sprawy (art. 37 ust. 1 in fine). Trybunał odrzuca wniosek Rządu o skreślenie skargi i w związku z tym będzie kontynuował badanie przedmiotu sprawy (zob. Tahsin Acar przeciwko Turcji (zastrzeżenia wstępne) [WI], nr 26307/95, § 75, ETPCz 2003-VI). ZARZUCANE NARUSZENIE ART. 6 UST. 1 I ART. 13 KONWENCJI 6.  Skarżący zarzucił, że długość przedmiotowego postępowania karnego była niezgodna z wymogiem „rozsądnego terminu” i że w związku z tym był pozbawiony skutecznego środka odwoławczego. Powołał się na art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji. 7.  Trybunał przypomina, że rozsądny charakter długości postępowania należy oceniać w świetle okoliczności sprawy i z uwzględnieniem następujących kryteriów: złożoności sprawy, zachowania skarżącego i odpowiednich organów oraz znaczenia sprawy dla interesów skarżącego (zob. m.in. Pélissier i Sassi przeciwko Francji [WI], nr 25444/94, § 67, ETPCz 1999‑II, oraz Frydlender przeciwko Francji [WI], nr 30979/96, § 43, ETPCz 2000‑VII). 8.  Już w wiodącej sprawie Rutkowski i Inni przeciwko Polsce, nr 72287/10 i 2 inne, 7 lipca 2015 r., Trybunał stwierdził naruszenie art. 6 Konwencji w odniesieniu do długości postępowania sądowego. 9.  Po zapoznaniu się z całym przedstawionym mu materiałem Trybunał nie ustalił żadnych okoliczności faktycznych ani argumentów mogących uzasadnić łączną długość postępowania na poziomie krajowym. Mając na względzie swoje orzecznictwo w tym przedmiocie, Trybunał stwierdza, że długość postępowania w przedmiotowej sprawie była nadmierna i nie spełniała wymogu „rozsądnego terminu”. 10.  Trybunał zauważa ponadto, że skarżący nie miał do dyspozycji skutecznego środka odwoławczego w odniesieniu do tych skarg. 11.  Skargi te są zatem dopuszczalne i ujawniają naruszenie art. 6 ust. 1 oraz art. 13 Konwencji. ZASTOSOWANIE ART. 41 KONWENCJI 12.  Uwzględniając dokumenty znajdujące się w jego posiadaniu oraz swoje orzecznictwo (zob. w szczególności ww. wyrok w sprawie Rutkowski i Inni), Trybunał uważa za zasadne zasądzenie kwot wskazanych w załączonej tabeli. Z POWYŻSZYCH WZGLĘDÓW TRYBUNAŁ JEDNOGŁOŚNIE oddala wniosek Rządu o skreślenie skargi z listy; uznaje skargę za dopuszczalną; stwierdza, że skarga ujawnia naruszenie art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji dotyczące przewlekłości postępowania karnego i braku skutecznego krajowego środka odwoławczego w tym zakresie; stwierdza (a)  że pozwane państwo winno, w terminie trzech miesięcy, uiścić na rzecz skarżącego kwotę wskazaną w załączonej tabeli, przeliczoną na walutę pozwanego państwa według kursu obowiązującego w dniu płatności; (b)  że od upływu wyżej wskazanego terminu trzech miesięcy aż do momentu uregulowania należności, należne będą odsetki zwykłe od kwoty wskazanej w załączonej tabeli, naliczone według stopy równej marginalnej stopie procentowej Europejskiego Banku Centralnego obowiązującej w tym okresie, powiększonej o trzy punkty procentowe. Sporządzono w języku angielskim i obwieszczono pisemnie w dniu 10 października 2024 r. zgodnie z Regułą 77 § 2 i 3 Regulaminu Trybunału.  Viktoriya Maradudina  Lətif Hüseynov p.o. Zastępcy Kanclerza Sekcji  Przewodniczący       ZAŁĄCZNIK Skarga zawierająca zarzuty na podstawie art. 6 ust. 1 i art. 13 Konwencji (przewlekłość postępowania karnego oraz brak skutecznego środka odwoławczego w prawie krajowym)   Nr skargi Data złożenia Imię i nazwisko skarżącego Rok urodzenia   Wszczęcie postępowania Zakończenie postępowania Łączny czas trwania Instancje Decyzja krajowa w sprawie skargi na mocy ustawy z 2004 r. Kwota zasądzona przez sąd krajowy (w PLN) Kwota zasądzona tytułem odszkodowania za szkodę majątkową i zadośćuczynienia za szkodę niemajątkową oraz zwrotu kosztów i wydatków na jednego skarżącego (w EUR)[1] 14896/21 10.03.2021 r. Sebastian LEŚNIEWSKI 1980 r.   27.03.2002 r.   w toku   Ponad 20 lat, 3 miesiące i 11 dni   2 instancje   Sąd Okręgowy w Zielonej Górze, 24.02.2021 r., sygn. akt VII S 3/21 2 000 PLN 16 400     [1] Powiększona o wszelkie należne od skarżącego podatki.

© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 13.07.2026. · Źródło