246/07

WyrokETPCz2009-02-24ECLI:CE:ECHR:2009:0224JUD000024607

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy deportacja skarżącego do Tunezji, mimo zastosowania środka tymczasowego przez ETPCz, naruszyła art. 3 (zakaz tortur), art. 2 (prawo do życia), art. 6 (prawo do rzetelnego procesu) oraz art. 34 (prawo do skargi indywidualnej) Konwencji?

Ratio decidendi

Trybunał uznał, że deportacja skarżącego do Tunezji naraziła go na realne ryzyko tortur i nieludzkiego traktowania, powołując się na wcześniejsze orzecznictwo (Saadi v. Italy) oraz raporty organizacji międzynarodowych dotyczące sytuacji w Tunezji. Trybunał odrzucił argumenty rządu włoskiego dotyczące gwarancji dyplomatycznych, uznając je za niewystarczające do wyeliminowania ryzyka. Ponadto, Trybunał stwierdził naruszenie art. 34, ponieważ deportacja uniemożliwiła skarżącemu skuteczne przedstawienie swojej obrony i pozbawiła orzeczenie Trybunału jego użytecznego efektu, a także uniemożliwiła Włochom wypełnienie zobowiązań wynikających z Konwencji.

Stan faktyczny

Skarżący, obywatel Tunezji, urodzony w 1968 roku, został skazany we Włoszech za przynależność do organizacji przestępczej, a następnie za uszkodzenie ciała, po czym zarządzono jego deportację. W Tunezji został skazany zaocznie na 10 lat więzienia za przynależność do organizacji terrorystycznej. Mimo zastosowania przez ETPCz środka tymczasowego nakazującego wstrzymanie deportacji, Włochy deportowały skarżącego do Tunezji, powołując się na gwarancje dyplomatyczne.

Rozstrzygnięcie

Trybunał stwierdził naruszenie art. 3 Konwencji. Trybunał stwierdził naruszenie art. 34 Konwencji. Trybunał uznał, że nie ma potrzeby rozstrzygania, czy doszło do naruszenia art. 2 i 6 Konwencji. Trybunał zasądził skarżącemu zadośćuczynienie.

Pełny tekst orzeczenia

riz N2 246/07 Qrariii terixi: 24-02-2009 X�las riz�i 1968-ci ild anadan olmu, Tunis vtndaidn-" Hal-hazirda o, Tunisd hbsxanada saxlanihr. riz�inin terror�u tkilatda �zvl�y g�r 10 il m�ddtind azadliqdan mhrum etm czasma mhkum edildiyi Tunis deportasiyasi il balidir. 2002ci iHn fevrahnda cnab Ben Khemais cinaytkar tkilatda �zvl�y g�r taliya mhkmlri trfindn 5 il m�ddtind azadliqdan mhrum etm czasma mhkum edilmidir. O, czasmi tamamil �kmidir. 2006-ci ihn martmda Como Rayon Mhkmsi onu bdn xsarti yetirmy g�r azadliqdan mhrum etm il bali digr czaya mhkum edrk czasmi �kdikdn sonra taliyadan deportasiya olunmasmi mr etmidir. riz�inin Kassasiya Mhkmsin verdiyi ikayt baxilmasmm nticlri mlum deyil. Eyni zamanda, Tunis Hrbi Mhkmnin 2002-ci il 30 yanvar tarixH h�km� il riz�inin mhkmd itirakiolmadan onun ten'or�u tkilatda �zvl�y g�r 10 il m�ddtind azadliqdan mhrum etm czasma mhkum edilmidir. Bu h�km m�stsna olaraq i �zr digr tqsirlndiriln xslrin ifadlrin saslanmidir. 2007-ci ilin yanvannda cnab Ben Khemais nsan H�quqlari �zr Avropa Mhkmsin ikayt etmidir. Mhkm Qaydalannm 39-cu maddsin (m�vqqti tdbir) m�vafiq olaraq 2007-ci ilin martmda Mhkm taiiya H�kumtin bildinnidir ki, trflrin maraqlari v Mhkm prosesinin srbst inkiafi namin mahiyyt �zr qrar �ixai'ilanadk riz�inin deportasiyasi bard mrin dayandirilmasi mqsduyundur. Buna baxmayaraq, 2008-ci il iyunun 2-d riz�inin n�mayndsi Mhkm katibliyin mlumat vermidir ki, onun m�trisi Tunis deportasiya olunmaq ��n Milan hava Hmanma aparilmidn'. yunun 11-d taHya H�kumd Mhkmy mlumat vermidir ki, riz�inin slam ekstremistlrinin faHyytind rolunu nzr alaraq hqiqtn 2008-ci il maym 31-d onun barsind deportasiya mri qbul edilmidir. Milan Cinayt Mhkmsi digr msllr arasma qeyd etmidir ki, o, htta beynlxalq miqyasda teiTor�uluq faliyyHn yenidn balamaq mqsdil laqlrini yenilmk iqHdarmda olduuna g�r milli thl�ksizlik ��n thdid tkil etmidir. 2008-ci il iyunun 3-d riz�i Tunis deportasiya edilmidir. taHya h�kumti hm�inin Tunis d�vlt orqanlarmdan daxil olmu diplomatik tminatlari ehHva edn sndlri Mhkmy tqdim etmidir. Bu sndlr m�vafiq olaraq, riz�i igncy, qeyri-insani v ya lyaqH al�aldan rftara mruz qalmayacaq, yaxud qanunsuz surtd hbs edilmyckdi. Ona zruri Hbbi yardim g�strilckdi, habel onun vkili v ail �zvlri il g�r�lrin icaz verilckdi. 2 (yaamaq h�quqii), 3 (ign clrin v qeyri4n san i, yaxud lyaqti al�aldan rftarin qadaan olunmasi) v 6~ci maddlr (daltli mhkm haxii hiiququ) saslan araq riz�i x�susn iddia etmidir ki, onun Tun is deportasiyasi n ticsin d onun ii�n� �lmk, ign cy mruz qalmaq v dalt m�hakimsindn a�iq-akar surtd mhrum olun maq thl�ksi yaranmidir. 34-c� maddy (frdi ikayt vermk h�ququ) sasn o, iddia etmidir ki, onun deportasiyasi haqqmda qrarin icra edilmsi n ticsin d on un frdi ikayt vermk h�ququ pozulmudur. Madd 3 Mhkm xatirlatmidir ki, B�y�k Palatanin Saadi taHyaya qari i �zr qrarmda (28 fevral 2008-ci il, riz N2 37201/06) m�yyn edilmidir ki, beynlxalq hesabatlarda Tunisd teiTor�uluqda �bhh, yaxud tqsirh biHnn xslr barsind ignc v pis rftarm ttbiq etmnin �oxsayli v ra�ntzm haHarma diqqt yeHrihni, Beynlxalq Qn-mizi Xa� Komitsmin Tunis hbsxanalarina ba�kmlri is 3-c� maddy zidd olaraq pis rftara mruz qalmaq thl�ksini isHsna ed. bilmmi.dir. H�zirki id Mhkm "Beynlxalq AmnisHya" tkilaHnm Tunis �zr 2008-ci il hesabatmda tsdiq olunm� �z nHclrin� yenidn baxmaq ii��n hr hansi sbb g�rmmidir. Bu hesabatda hm�inin bildirilmidir ki, bir �ox saxlanilan xslrin poHsin saxlama yerlrind igncy mruz qalrnasmdan ikayt etmlrin baxmayaraq "fak�ki olaraq b�t�n hallarda d�vlt orqanlari isHntaq aparmami, yaxud ikayt ediln xslri msuliyyt clb etmmilr". Tunisd saxlanilan xslrin onarm htta beynlxalq mhkm proseslrind trf kimi �ixi etdiklri halda m�stqil xarici vkiHrl g�r�mkd �tinliklri cnab Ben Khemaisin Mhkmdki n�mayndsinin �z m�trisin ba �kmk imkanindan mhrum olunmasi il tsdiq Ounmudur. riz�i Tunis deportasiya olunduqda, vkillr onun hallarmi aradirmaq v onun mruz qaldri hr hansi rftarla bah veril bilck ikaydri m�yyn etmk imkaninda olmamaq thl�ksi il �zlmilr. Hm�inin taliya H�kumH ��n hr hansi yoxlamanm apanlmasi m�rak�n olraaraidir, ��nki onun sfiri riz�i il saxlaraa yerind g�r� bilraraidir. Bel raitd Mhkra Tunis d�vlt orqanlanmn verdiyi tminatlarm riz�inin pis rftara mruz qamaq thl�ksindn smrH m�dafi tkil etdiyi bard H�kuraHn irli s�rd�y� dHH qbul ed bilraraidir. O, bununla laqdar olaraq Avropa urasi ParJaraent Assarableyasinin 1433(2005). n�rai-li qtnarasind tsdiq olunrau prinsipi xatirlatraidir ki, ona sasn pis rftar thl�ksinin ra�vcud olraadii dqiq m�yyn edilndk diplomaHk tminaUara eHbar edil bilmz. Mhkm hm�inin qeyd etmidir ki, Tunis d�vlt �rqanlan riz�inin �z ail �zvlri v Tunis vkiH il �oxsayli g�r�lr ke�irdiyini bildirmilr. Axinnci is bildirmidir ki, onun m�trisi pis rftara mruz qaldiini iddia etmmi, bu is diploraaHk tminaHara qoulmu Hbbi arayila tsdiq edihnidir. Eyni zamanda, bununla riz�inin deportasiya olunduqdan sonraki bir ne� hft rzind pis rftara raruz qalraadii g�strils d, bu, onun glck taleyindn qabaqcadan xbr vermmidir. Bununla laqdar olaraq Mhkm qrara ahnidir ki, riz�inin Tun is deportasiyasi bard mrin icrasi n ticsin d 3~cii madd pozubnudur. Maddlr 2 v 6 Mhkm qrara almidir ki, riz�ni ni deportasiyasi bard mrin icrasi n ticsin d hm�in in maddlrin pozulub-pozulmadiim aradirmaa olmamidir. n Tu is 2 v 6-ci ehtiyac Mhkm vurulamidir ki, 2 v 3-c� maddd tsbit edilmi h�quqlarla bali Mhkmnin riz�iy ver bildiyi m�dafi sviyysi onun deportasiyasindan sonra brpa olunmaz surtd azalmidir. Onun deportasiyasmin trflrin m�lahizlrinin tqdim olunraasmdan sonra ba vermsi he� bir hmiyyt ksb etmir; hr halda, bu tdbir nHcsind pozuntunun m�yyn olunraasi �z faydah tsirindn mhrum olunmudur, ��nki riz�i onun Konvensiyaya zidd olan rftara mruz qalmaq thl�ksind olduu, Konvensiyaya trfdar �ixraarai �lky deportasiya edilmidir. Bundan lav, ikayt etmk h�ququnun smrH qaydada hyata ke�irilmsi anlayii il S trasburqda mhkm prosesinin gedii zamani Mhkmnin rizy �z normal prosessual qaydalarma sasn baxmaq irakanmda olmasi hat olunur. Buna baxmayaraq, Tunis d�vlt orqanlan tsdiq etmilr ki, cnab Ben Khemaisin Mhkmdki n�mayndsin ona hbsxanada ba �kmk slahiyyH veril bihnzdi. Bununla yanai, Mdhkm qeyd etmidir ki, Italiya H�kumti hzd�ni i deportasiya etdikdn qabaq, Mhkm Qaydalannm 39-cu maddsin sasn qbul olunmu m�vqqti tdbir bard qrarm lv olunmasmi xahi etmmi v htta �z m�lahizdhrind istni ad etdiyi diplomatik tmin atlari almadan deportasiya prosesin i balamidir. Bu sbbdn, riz�inin Tunis deportasiya edildiyin g�r o, �z m�dafisi il bali b�t�n dHllrini irH s�mik imkanmda olmami v Mhkmnin qran �z faydaH tsirindn. mhrura edilmidir. riz�inin taliya yurisdiksiyasmdan knara �ixanlraasi nticsind taHya H�kuraHnin riz�inin h�quqlarmi ra�dafi etrak v Mhkranin ra�yyn etdiyi pozuntularm nticlrini aradan qaldiiTnaq �hdliklrin ral edilrasinin qarisi ahnmidir. Ntic etiharil, Mhkm qrara almidir ki, 34'C� maddnin pozuhn asi ha vermidir. Konvensiyanin 41-ci maddsin (daltli kompen sasiya) sasn Mhkm rizn in �kdiyi mn vi zrr g�r 10000 Avro mblind, mhkm xrclrin g�r 5000 Avro mblind daltli kompen sasiya tyin etmidir. 16