29912/96
WyrokETPCz2002-02-07ECLI:CE:ECHR:2002:0207JUD002991296
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przewlekłość postępowania karnego, trwającego ponad 16 lat i zakończonego umorzeniem z powodu przedawnienia, naruszyła prawo do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie z art. 6 ust. 1 Konwencji?Ratio decidendi
Trybunał stwierdził, że postępowanie karne przeciwko skarżącemu, które trwało ponad 16 lat i ostatecznie zakończyło się umorzeniem z powodu przedawnienia, było nadmiernie długie. Taka długość postępowania naruszyła prawo skarżącego do rozpoznania sprawy w rozsądnym terminie, gwarantowane przez art. 6 ust. 1 Konwencji, co stanowiło naruszenie zobowiązań państwa wynikających z Konwencji.Stan faktyczny
Skarżący, obywatel turecki, został zatrzymany 21 kwietnia 1979 r. przez policję w Stambule pod zarzutem aktywnego członkostwa w nielegalnej organizacji terrorystycznej DHKP/C. 28 kwietnia 1979 r. został aresztowany i rozpoczął się jego proces przed Wojskowym Sądem Stanu w Stambule, gdzie prokurator wojskowy zażądał kary śmierci na podstawie art. 146 Tureckiego Kodeksu Karnego. Postępowanie trwało ponad 16 lat, przechodząc przez sądy wojskowe, a następnie Sąd Kasacyjny i Sąd Karny w Izmirze, aż do 1995 r. Ostatecznie Sąd Kasacyjny umorzył sprawę z powodu przedawnienia na podstawie art. 322 Tureckiego Kodeksu Karnego.Rozstrzygnięcie
Trybunał jednogłośnie stwierdził naruszenie art. 6 ust. 1 Konwencji. Trybunał zasądził od państwa tureckiego na rzecz skarżącego 16 450 euro tytułem odszkodowania. Trybunał odrzucił wszystkie pozostałe żądania skarżącego.Pełny tekst orzeczenia
CONSEIL DE
L'EUROPE
AVRUPA
KONSEYİ
AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ
ÜÇÜNCÜ KISIM
ÇĐLENGĐR v. TURKEY DAVASI
(Başvuru No: 29912/96)
MAHKEME
STRASBOURG ꢀubat 2002
______________________________________________________________________________________
© T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2002. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan
Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,
davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile
Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak
suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.
ÖZET
Bir Türk vatandaꢁı olan baꢁvuru sahibi 21 Nisan 1979 tarihinde Đstanbul Emniyet Müdürlüğünde görevli polis
memurları tarafından, yasadıꢁı ve bölücü terör örgütü DHKP/C`ye aktif üye olmak iddiasıyla gözlem altına alınmıꢁtır.
Davacı, 28 Nisan 1979`da da Đstanbul Sıkıyönetim Mahkemesinde tutuklu olarak yargılanmaya baꢁlamıꢁtır. Askeri
Savcı davacı hakkında DHKP/C örgütüne üye olmak iddiasıyla TCK`nın 146. Maddesi gereği idam cezası talebinde
bulunmuꢁtur.
Davacıyla ilgili iꢁlemler Askeri Yargıtay, Askeri Mahkemelerin görevlerinin sona erdirilmesinden sonra da Yargıtay ve
Đzmir Ağır ceza mahkemesi nezdinde 1995 yılına kadar 16 yılı aꢁkın bir süre devam eder. Yargıtay nihai olarak, Ceza
Kanununun 322. Maddesi gereği bu davanın zamanaꢁımına uğradığı düꢁüncesiyle yargılamanın bitirilmesine karar
verir.
Bunun üzerine Davacı da yargılama süresinin gereğinden fazla uzun sürdüğü ve kendisinin bilerek maddi-manevi zarara
uğratıldığı iddiasıyla Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesine baꢁvurmuꢁtur.
Kendisine ulaꢁtırılan bilgi ve belgeler ıꢁığında Mahkeme oy birliğiyle;
(1) Mantıki dava sürelerini belirleyen Konvansiyon`un 6. Maddesinin 1. Fıkrasının Türk Hükümeti tarafından ihlal
edildiğine,
(2) Türkiye Devletinin davacıya toplamda 16,450 Euro nakdi tazminat ödemesine,
(3) ve davacının diğer tüm taleplerinim reddine,
karar vermiꢁtir.
2
© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 13.07.2026. · Źródło