34027/03

COUNCIL   AVRUPA   OF EUROPE   KONSEYĐ   AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ   ĐKĐNCĐ DAĐRE   DUR/TÜRKĐYE   (Baꢀvuru no. 34027/03)   KARAR   STRAZBURG   Eylül 2008   Đꢀbu karar AĐHS’nin 44/2 maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecektir. ꢁekli   düzeltmelere tabi olabilir.   _____________________________________________________________________________________________   © T.C. Dıꢀiꢀleri Bakanlığı, 2008. Bu gayrıresmi özet çeviri Dıꢀiꢀleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve Đnsan Hakları Genel   Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmı olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri, davanın adının tam olarak   belirtilmi olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması ko ulu ile Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi   ve Đnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.   USULĐ ĐꢀLEMLER   Türkiye Cumhuriyeti Devleti aleyhine açılan 34027/03 no’lu davanın nedeni T.C.   vatandaꢀı Hadiye Dur’un (“baꢀvuran”), Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 27 Mayıs 2003   tarihinde Avrupa Đnsan Hakları ve Temel Özgürlükler Sözleꢀmesi’nin (“AĐHS”) 34. maddesi   uyarınca yapmıꢀ olduğu baꢀvurudur.   Baꢀvuran, Đstanbul Barosu avukatlarından F. Karakaꢀ Doğan ve E. Keskin tarafından   temsil edilmiꢀtir.   OLAYLAR   I. DAVA KOꢀULLARI   Baꢀvuran, 1973 doğumludur ve Almanya’nın Köln kentinde yaꢀamaktadır.   A. Baꢁvuranın yakalanması ve kendisine karꢁı aꢁırı güç kullanımına iliꢁkin sağlık   raporları   1. Baꢀvuranın sunduğu ꢀekliyle olaylar   Ekim 1998 saat 13.00’da aralarında baꢀvuranın da bulunduğu “Barıꢀ Anneleri”ne   mensup 43 kadın, partinin il sorumluları ile görüꢀmek üzere Anavatan Partisi (ANAP)   Đstanbul il baꢀkanlığına gelmiꢀlerdir. Kendilerini binanın giriꢀinde karꢀılayan iki kadın, devam   etmekte olan bir basın toplantısı olduğu cihetle binanın üçüncü katında, solda bulunan   bekleme salonunda beklemelerini istemiꢀler ve gitmiꢀlerdir.   Beꢀ ila on dakika sonra polis memurları, bekleme salonuna gelmiꢀler ve sis bombası   atarak içeri girmiꢀlerdir. Bir polis memuru, elindeki copla baꢀvuranın baꢀının arka kısmına   vurmuꢀ ve saçından tutarak merdivenlerden aꢀağı sürüklemiꢀtir. Baꢀvuran, daha sonra bir   polis aracına bindirilerek Beyoğlu polis karakoluna götürülmüꢀtür.   Aynı gün 15.30’da baꢀvuran, diğer 42 kadınla birlikte Adli Tıp Kurumu Đstanbul   ꢀubesi doktoru tarafından muayene edilmiꢀtir. Sağlık raporuna göre, baꢀvuranın boynunda ve   kafa derisinde ödemler bulunmaktadır. Doktor, baꢀvurana üç gün iꢀgöremezlik raporu   vermiꢀtir   Baꢀvuran geceyi polis karakolundaki diğer 10 kadınla birlikte bir hücrede geçirmiꢀtir.   Polis memurları iki ya da üç kez hücreye gelmiꢀler ve her defasında tutuklulara hakaret   ederek onları dövmüꢀlerdir.   Ekim 1998’de baꢀvuranı muayene eden Adli Tıp Kurumu Beyoğlu ꢀubesi doktoru,   baꢀvuranın bedeninde yeni yaraların oluꢀmadığını belirtmiꢀtir.   Aynı gün baꢀvuran ve diğer 42 kadın, Beyoğlu Sulh Ceza Mahkemesi önüne   çıkarılmıꢀtır. Kahve satıꢀ büfesinde görevli Y.U.’yu rehin alıp almadıkları ve kendilerini   yakalayan polis memurlarına direnip direnmediklerine iliꢀkin sorgulanmıꢀlardır. Y.U.’yu   rehin almadıklarını ve kendilerini yakalayan polis memurlarına direnmediklerini ileri   sürmüꢀlerdir. Mahkeme, kadınlardan beꢀinin tutuklu olarak yargılanmasına ve diğerlerinin   serbest bırakılmasına karar vermiꢀtir.   2. Hükümet’in sunduğu ꢀekliyle olaylar   Ekim 1998’de baꢀvuranın da aralarında bulunduğu 43 kadın, parti baꢀkan   yardımcısı tarafından düzenlenen bir basın toplantısı ardından Anavatan Partisi (ANAP)   Đstanbul il baꢀkanlığı binasına girmiꢀtir. Bu binada düzenlenecek ve parti mensuplarının   katılacak olduğu bir toplantıyı protesto amacıyla binayı iꢀgal etmiꢀlerdir. Güvenlik güçleri,   parti mensupları ile olası bir çatıꢀmaya engel olmak için kadınları bina dıꢀına çıkarmaya   teꢀebbüs etmiꢀtir. Baꢀvuranın da aralarında bulunduğu üç kadın, polise karꢀı koymuꢀlar ve   fiziksel güç kullanmıꢀlardır. Daha sonra sözkonusu 43 kadın yakalanmıꢀ ve muayene edilmek   üzere Adli Tıp Kurumu Beyoğlu ꢀubesine götürülmüꢀtür. Müteakiben, Beyoğlu polis   karakoluna götürülmüꢀlerdir.   Polis, binayı iꢀgal eden kadınların dört parti mensubunu dövdüğünü ve kendisini rehin   aldığını ileri süren Y.U.’nun ifadesini almıꢀtır. Y.U. ayrıca kadınların, yakalanmaları sırasında   polis memurlarına direndiklerini belirtmiꢀtir.   B. Baꢁvuran aleyhindeki cezai takibat   Kasım 1998’de Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı, Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi   önünde bir iddianame sunmuꢀ ve sözkonusu 43 kadını, ideolojik sebeplerle polise direnmek   ve Y.U.’yu rehin almakla suçlamıꢀtır.   Kasım 1999’da Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi, baꢀvuranın ve diğer sanıkların   beraatine karar vermiꢀtir. Mahkeme, kararında itham edilen kadınların, “Barıꢀ Anneleri”ne   mensup olduğunu ve Anavatan Partisi’ni, sorunlarını bildirmek üzere parti mensupları ile bir   toplantı yapmak amacıyla ziyaret ettiklerini belirtmiꢀtir. Mahkeme ayrıca dava dosyasında,   “Barıꢀ Anneleri” mensuplarının bir suç iꢀlediğine iliꢀkin delil bulunmadığını belirtmiꢀtir.   Özellikle de Y.U.’yu rehin almamıꢀlar ya da binaya zarar vermemiꢀlerdir. Ayrıca üzerlerinde   suç iꢀlemelerine olanak verecek materyaller bulunmamaktadır. Kadınlar tarafından dövüldüğü   iddia edilen parti mensupları, kadınların aleyhinde ꢀikayette bulunmamıꢀtır. Mahkeme,   yakalanma sırasında hiçbir polis memurunun yaralanmaması nedeniyle sanığın, polise   direndiğine iliꢀkin delil bulunmadığını gözlemlemiꢀtir. Aksine, baꢀvuranın da aralarında   bulunduğu kadınlardan bazıları yaralanmıꢀtır.   Dava dosyasında yer alan bilgilere göre, 4 Kasım 1999 tarihli karar temyiz   edilmemiꢀtir.   C. Baꢁvuranın kötü muamele iddialarına iliꢁkin soruꢁturma   Mart 1999’da baꢀvuran, Beyoğlu Cumhuriyet Savcılığı’na ꢀikayette bulunarak   polis memurlarının, kendisini yakaladıkları sırada fiziksel güç kullandıklarını ileri sürmüꢀ ve   soruꢀturma baꢀlatılmasını talep etmiꢀtir.   Belirsiz bir günde Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı soruꢀturma baꢀlatmıꢀtır. Bu   soruꢀturma kapsamında, 26 Mayıs 1999’da baꢀvuran, Cumhuriyet Savcısı’na ifade vermiꢀ ve   iddialarını yinelemiꢀtir. Aynı gün, bedeninde yaralanma bulunmadığını belirten bir doktor   tarafından muayene edilmiꢀtir. 30 Eylül 1999’da Cumhuriyet Savcısı, baꢀvuranın kötü   muameleye maruz kaldığı iddialarını reddeden polis memuru F.M.S.’nin ifadesini almıꢀtır.   Ekim 1999’da Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı, baꢀvuranın iddiası hususunda F.M.S.   aleyhinde kovuꢀturma baꢀlatmama kararı almıꢀtır. Kararında F.M.S.’nin, yasadıꢀı bir   gösteriye katılan ve polise direnen baꢀvuranı kötü muameleye maruz bıraktığını ileri sürmek   için yeterli delil bulunmadığını belirtmiꢀtir. Cumhuriyet Savcısı, polisin kullandığı gücün aꢀırı   olmadığı ve görevleri kapsamında hareket ettikleri kanısındadır.   Ekim 1999 tarihli karar, baꢀvurana ya da yasal temsilcilerine bildirilmemiꢀtir.   Baꢀvuranın yasal temsilcilerinden biri, 2002 Ekim ayında Fatih Cumhuriyet Savcılığı’ndan   kararın bir nüshasını almıꢀtır.   Ekim 2002’de baꢀvuran, 8 Ekim 1999 tarihli karara itiraz etmiꢀtir.   Mart 2003’te Đstanbul Ağır Ceza Mahkemesi, 8 Ekim 1999 tarihli kararın kanuna   uygun olduğu sonucuna vararak baꢀvuranın itirazını reddetmiꢀtir.   HUKUK   I. AĐHS’NĐN 3., 6. VE 13. MADDELERĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI   Baꢀvuran, yakalandığı sırada maruz bırakıldığı muamelenin AĐHS’nin 3. maddesinin   ihlaline neden olduğu hususunda ꢀikayette bulunmuꢀtur. Ayrıca, AĐHS’nin 3., 6. ve 13.   maddeleri uyarınca kötü muamele iddialarına iliꢀkin yeterli ve etkili bir soruꢀturma   yapılmadığını ileri sürmüꢀtür.   Mahkeme, sözkonusu ꢀikayetleri müstakilen AĐHS’nin 3. maddesi uyarınca   incelemenin uygun olduğuna karar vermiꢀtir.   A. Kabuledilebilirlik   Hükümet, baꢀvuranın AĐHS’nin 35/1 maddesi kapsamında mevcut olan iç hukuk   yollarını tüketmemiꢀ olduğunu ileri sürmüꢀtür. Bu bağlamda, hukuk mahkemelerinde ya da   idari mahkemelerde dava açarak uğradığını iddia ettiği zararın telafisini arayabileceğini ancak   aramadığını ileri sürmüꢀtür.   Baꢀvuran, Hükümet’in iddiasına itiraz etmiꢀtir.   AĐHM, benzer davalarda Hükümet’in ilk itirazlarını incelemiꢀ ve reddetmiꢀ olduğunu   yinelemektedir (bkz., örneğin, Balçık ve Diğerleri, 22. paragraf; Eser Ceylan/Türkiye, no.   14166/02, 23. paragraf, 13 Aralık 2007). Sözkonusu davada yukarıda kaydedilen baꢀvurularda   vardığı sonuçlardan farklı bir sonuca varmasını gerektirecek özel koꢀullar bulunmamaktadır.   Sonuç olarak, Hükümet’in ilk itirazının sözkonusu kısmını reddetmektedir.   Hükümet ayrıca Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı tarafından yürütülen soruꢀturmadaki   geliꢀmelere iliꢀkin bilgi almadan önce üç yıl beklemesi nedeniyle baꢀvuranın iddialarının   aldatıcı olduğunu belirtmiꢀtir. 8 Ekim 1999 tarihli kararın Cumhuriyet Savcılığı kayıtlarından   bulunabileceğini ileri sürmüꢀ ve baꢀvuranın neden 2002 Ekim ayından önce haberdar   olmadığını sormuꢀtur. Baꢀvuranın, baꢀvurusunu yakalanmasından itibaren altı ay içerisinde   sunması gerektiğini ileri sürmüꢀtür.   Hükümet, görüꢀlerinde her ne kadar baꢀvuranın baꢀvurusunu zamanında yapmadığını   değil baꢀvuranın dayanaktan yoksun olduğunu iddia etmiꢀse de AĐHM, yukarıdaki   argümanların baꢀvuranın AĐHS’nin 35/1 maddesi bağlamındaki altı ay kuralına uymasına   iliꢀkin olduğu kanısındadır.   Bu bağlamda AĐHM, baꢀvuranın ex officio nihai yerel kararın yazılı bir nüshasının   kendisine tebliğ edilmesine hakkı olduğu hallerde, AĐHS’nin 35/1 maddesinin amaç ve   kapsamının, en iyi ꢀekilde, altı aylık sürenin yazılı kararın tebliğ edilme tarihinden itibaren   iꢀlemeye baꢀladığının kabul edilmesi ile yerine getirildiğini yinelemektedir.   Sözkonusu davada, baꢀvuranın Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı’nın kararından Ekim   2002’de haberdar olduğu konusunda bir tereddüt bulunmamaktadır. Sözkonusu tarihte   yürürlükte olan ve Cumhuriyet savcılarının takipsizlik kararlarını sanıklara ve davacılara   bildirmelerini öngören eski CMK’nın 164. maddesi aksine, sözkonusu karar baꢀvurana ya da   yasal temsilcilerine tebliğ edilmemiꢀtir. Ayrıca Hükümet, AĐHM’ye bu konuda herhangi bir   açıklama yapmamıꢀtır. Aksine, baꢀvuranın gereken özeni göstermediğini belirtmiꢀtir.   Ayrıca Đstanbul Ağır Ceza Mahkemesi, baꢀvuranın itirazını gereğinden geç sunulduğu   gerekçesiyle reddetmemiꢀ, itirazının esasına iliꢀkin bir soruꢀturma baꢀlatmıꢀtır. Bu nedenle   AĐHM, AĐHS’nin 35/1 maddesi bağlamındaki “nihai karar”ın, Đstanbul Ağır Ceza   Mahkemesi’nin 31 Mart 2003 tarihli kararı olduğu ve baꢀvuranın, baꢀvurusunu 27 Mayıs   tarihinde sunarak altı ay kuralına uymuꢀ olduğu kanısındadır. Sonuç olarak, Hükümet’in   ilk itirazının sözkonusu kısmını reddetmektedir.   AĐHS’nin 35/3 maddesi çerçevesinde baꢀvurunun sözkonusu kısmının dayanaktan   yoksun olmadığını kaydeden AĐHM, baꢀka açılardan bakıldığında da kabuledilemezlik unsuru   taꢀımadığını tespit eder. Bu nedenle, baꢀvurunun bu kısmı kabuledilebilir niteliktedir.   B. Esas   1. Sorumlu Hükümet’in AĐHS’nin 3. maddesi kapsamında esas bakımından sorumluluğu   (a) Tarafların görüꢁleri   Baꢀvuran, polis memurlarının Anavatan Partisi Đl Baꢀkanlığı’na yapılan polis baskını   sırasında fiziksel güç kullanmalarının, kötü muamele teꢀkil ettiğini ileri sürmüꢀtür. Bu   bağlamda baꢀının arka kısmına copla vurulduğunu ve saçlarından tutularak merdivenlerden   aꢀağı sürüklendiğini belirtmiꢀtir.   Hükümet, baꢀvuran ve kadınlardan 42’sinin, güvenlik güçlerinin müdahalesini   gerektirecek ꢀekilde ꢀiddet içeren bir gösteri baꢀlattıklarını ve yakalanmaya karꢀı   direndiklerini ileri sürmüꢀtür. Baꢀvurana ve diğer kadınlara uygulanan gücün, bu tür   koꢀullarda orantılı olduğunu ileri sürmüꢀtür.   (b) AĐHM’nin değerlendirmesi   AĐHM, 3. maddenin yakalama gibi belirli koꢀullar altında güç kullanımını   yasaklamadığını yineler. Ancak, bu tür bir güç, yalnızca zaruri durumlarda kullanılabilir ve   aꢀırı olmamalıdır.   Sözkonusu davada baꢀvuran, polis memurlarından birinin baꢀının arka kısmına copla   vurduğunu ve kendisini saçlarından tutarak merdivenlerden aꢀağı sürüklediğini ileri   sürmüꢀtür. AĐHM, sağlık raporunda baꢀvuranın boynunda ve kafa derisinde ödemler olarak   belirtilen bulguların, baꢀvuranın iddiaları ile tutarlı olduğu kanısındadır. Baꢀvuranın aldığı   yaraların, 3. madde kapsamına girecek derecede ciddi olduğu sonucuna varmıꢀtır.   AĐHM ayrıca baꢀvuranın aldığı yaraların, Devlet’in güvenlik güçlerinin görevlerini   yerine getirirken güç kullanmaları sonucu oluꢀtuğunun taraflar arasında ihtilaflı olmadığını   belirtir. Bu nedenle AĐHM, ikna edici iddialar ile kullanılan gücün zaruri ve yerinde olduğunu   gösterme sorumluluğunun Hükümet’e ait olduğu kanısındadır.   AĐHM bu bağlamda Hükümet’in sunduğu iddialarda ve dokümanlarda aralarında   baꢀvuranın da yer aldığı 43 kiꢀilik grubun, Anavatan Partisi binasını iꢀgal ettiği, bir kiꢀiyi   rehin aldığı ve diğer dört kiꢀiyi dövdüğünün görüldüğünü gözlemler. Ancak, olaylara iliꢀkin   görüꢀleri, Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi’nin 4 Kasım 1999 tarihli kararı ile çürütülmüꢀtür.   Sözkonusu karara göre, baꢀvuran ya da diğer kadınlar Y.U.’yu rehin almamıꢀ ya da iddia   edildiği gibi kimseyi dövmemiꢀtir. Anavatan Partisi’ne, polis memurlarına saldırmamıꢀ ya da   karꢀı koymamıꢀlardır. Sivil toplum hareketi haklarını kullanarak parti mensupları ile   görüꢀmek üzere gitmiꢀlerdir. Dava koꢀullarını ve özellikle de Beyoğlu Ağır Ceza   Mahkemesi’nin vardığı sonuçları göz önüne alan AĐHM, Hükümet’in baꢀvurana karꢀı   kullanılan gücün zaruri olduğunu açıklamak ya da göstermek için ikna edici iddialarda   bulunmadığı kanısındadır.   AĐHM, Devlet’in AĐHS’nin 3. maddesi bağlamında baꢀvuranın 27 Ekim 1998’de   aldığı yaralardan sorumlu olduğu sonucuna varmıꢀtır. Bu nedenle AĐHS’nin 3. maddesi, esas   bakımından ihlal edilmiꢀtir.   2. Sorumlu Hükümet’in AĐHS’nin 3. maddesi kapsamında usul bakımından sorumluluğu   (a) Tarafların görüꢁleri   Baꢀvuran yetkili makamların, 27 Ekim 1998 tarihli sağlık raporu ile desteklenen ciddi   nitelikteki iddialarına iliꢀkin etkili bir soruꢀturma yürütmediklerini ileri sürmüꢀtür. Beyoğlu   Cumhuriyet Savcısı’nın ve Đstanbul Ağır Ceza Mahkemesi’nin Beyoğlu Ağır Ceza   Mahkemesi önündeki dava dosyasını incelememelerinin, yerel makamların polis tarafından   maruz bırakıldığı kötü muameleye göz yumduğunu gösterdiğini belirtmiꢀtir.   Hükümet cevaben Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı’nın baꢀvuranın iddialarına iliꢀkin bir   soruꢀturma baꢀlattığını, ilgili delilleri topladığını ve araꢀtırma yaptığını belirtmiꢀtir.   (b) AĐHM’nin değerlendirmesi   AĐHM, bir kiꢀinin polis ya da Devlet görevlilerince, 3. maddeyi ihlal edecek ꢀekilde   kötü muameleye maruz bırakıldığını iddia ettiği durumlarda, Devlet’in AĐHS’nin 1. maddesi   bağlamındaki “kendi yetki alanları içinde bulunan herkese bu Sözleꢀme’nin birinci   bölümünde açıklanan hak ve özgürlükleri tanı[ma]” görevi ile birlikte yorumlanan sözkonusu   maddenin, etkili bir resmi soruꢀturma baꢀlatılmasını öngördüğünü yinelemektedir. 2. madde   kapsamındaki soruꢀturma gibi sorumlu kiꢀilerin tespitine ve cezalandırılmasına olanak   vermeli ve ꢀikayetçinin dava dosyasına kolayca eriꢀimine imkan tanımalıdır.   AĐHM öncelikle baꢀvuranın, mevcut baꢀvuruya yol açan olaydan hemen sonra   muayene edildiğini gözlemlemektedir. Baꢀvuranı muayene eden doktorun hazırladığı   rapordan baꢀvuranın boynunda ve kafa derisinde ödemler bulunduğu anlaꢀılmaktadır. Ancak,   Beyoğlu Cumhuriyet Savcılığı, eski CMK’nın, savcıya, herhangi bir suretle bir suçun   iꢀlendiği izlenimi verecek bir durumdan haberdar olur olmaz kamu davası açmağa mahal   olup olmadığına karar vermek üzere hemen iꢀin hakikatini araꢀtırma zorunluluğu getiren 153.   maddesine rağmen baꢀvuranın aldığı yaralar hususunda bir soruꢀturma baꢀlatmamıꢀtır. Ancak   beꢀ ay sonra baꢀvuran tarafından yapılan ꢀikayet üzerine Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı,   baꢀvuranın kötü muamele iddialarına iliꢀkin bir soruꢀturma baꢀlatmıꢀtır.   Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı baꢀvuranın ve baꢀvuranın yakalandığı sırada görevde   olan polis memuru F.M.S.’nin ifadelerini almıꢀtır. Ayrıca baꢀvuranın muayene edilmesini   öngörmüꢀtür. Soruꢀturma, Ağır Ceza Mahkemesi’nin Cumhuriyet Savcısı’nın takipsizlik   kararını onaylaması ile sona ermiꢀtir.   Ancak AĐHM, soruꢀturmanın yürütülmesi aꢀamasında aksaklıklar olduğunu   gözlemlemiꢀtir. Öncelikle, Cumhuriyet Savcısı olay sırasında Anavatan Partisi binasında   bulunan diğer kadınların ifadelerini almaya teꢀebbüs etmemiꢀtir. Görevde olan diğer polis   memurlarını çağırmamıꢀ ya da Y.U. dıꢀında Anavatan Partisi Đstanbul Đl Baꢀkanlığı’nda   çalıꢀan olası görgü tanıklarını tespit etmemiꢀtir. Ayrıca Cumhuriyet Savcısı, Beyoğlu Ağır   Ceza Mahkemesi baꢀvuranın beraat etmesi kararını vermeden önce 8 Ekim 1999’da F.M.S.   aleyhinde takibat yapmama kararı almıꢀtır. AĐHM, Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı’nın   baꢀvuranın yasadıꢀı bir gösteriye katıldığına, polise direndiğine ya da baꢀvuranın iddialarına   iliꢀkin cezai takibat baꢀlatmama kararı vermeden önce baꢀvuran aleyhindeki cezai takibatın   sonuçlanmasını beklemesi gerektiği kanısındadır. AĐHM ayrıca Đstanbul Ağır Ceza   Mahkemesi’nin, sözkonusu tarihte bir diğer ceza mahkemesinin, olayları çevreleyen koꢀulları   tespit etmesine ve baꢀvuranın ve diğer kadınların, yasadıꢀı bir gösteriye katılmadıkları ya da   polise direnmedikleri sonucuna varmasına rağmen Beyoğlu Cumhuriyet Savcısı’nın kararını   onaylamasını dikkat çekici bulmaktadır.   AĐHM, yukarıda kaydedilenler ıꢀığında, baꢀvuranın kötü muamele iddialarına iliꢀkin   soruꢀturmanın yeterli olmadığı ve bu nedenle Devlet’in AĐHS’nin 3. maddesi bağlamındaki   usuli yükümlülüklerinin ihlaline yol açtığı sonucuna varmıꢀtır.   Bu nedenle AĐHS’nin 3. maddesi usul bakımından ihlal edilmiꢀtir.   II. AĐHS’NĐN 13. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI   Baꢀvuran, AĐHS’nin 13. maddesine dayanarak etkili bir soruꢀturma yapılmaması   nedeniyle kendisini kötü muameleye maruz bırakan polis memurları aleyhinde tazminat   davası açma fırsatı olmadığını ileri sürmüꢀtür.   Hükümet, bu iddiaya itiraz etmiꢀtir.   AĐHM bu ꢀikayetin yukarıda incelenen ꢀikayetlerle bağlantılı olduğunu ve aynı ꢀekilde   kabuledilebilir olduğuna karar verilmesi gerektiğini belirtmektedir.   Ancak, dava koꢀullarını, tarafların görüꢀlerini ve AĐHS’nin 3. maddesinin esas ve usul   bakımından ihlal edildiği tespitini göz önüne alan AĐHM, mevcut baꢀvuruda ortaya konan   yasal konuları incelemiꢀ olduğu kanısındadır. Bu nedenle baꢀvuranın AĐHS’nin 13. maddesi   kapsamındaki ꢀikayetini ayrıca karara bağlamaya gerek olmadığı sonucuna varmıꢀtır.   III. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐNĐN UYGULANMASI   AĐHS’nin 41. maddesine göre:   “Mahkeme iꢀbu Sözleꢀme ve protokollerinin ihlal edildiğine karar verirse ve ilgili Yüksek Sözleꢀmeci   Tarafın iç hukuku bu ihlali ancak kısmen telafi edebiliyorsa, Mahkeme, gerektiği takdirde, hakkaniyete   uygun bir surette, zarar gören tarafın adil tazminine hükmeder.”   A. Tazminat   Baꢀvuran, manevi tazminat olarak 20,000 Euro talep etmiꢀtir. Ayrıca maddi tazminat   olarak 2,000 Euro talep etmiꢀtir.   Hükümet bu taleplere itiraz etmiꢀtir.   Baꢀvuranın uğradığını iddia ettiği maddi zarara iliꢀkin olarak AĐHM, bu baꢀlık   altındaki talebinin gerekçesini gösteremediği sonucuna varmıꢀ ve dolayısıyla talebi   reddetmiꢀtir. Ancak AĐHM, baꢀvuranın sıkıntı ve strese maruz kalmıꢀ olduğu ve bunun   yalnızca ihlal bulgusu ile telafi edilemeyeceği sonucuna varmıꢀtır. Mahkeme baꢀvuranın   sadece ihlal tespiti ile yeterli olarak tazmin edilemeyecek manevi zarara uğradığını kabul   etmektedir. Mevcut davada tespit edilen ihlalin niteliğini göz önüne alan ve hakkaniyet   temelinde karar veren AĐHM, baꢀvurana manevi tazminat olarak 7,000 Euro ödenmesine   karar vermiꢀtir.   B. Yargılama masraf ve giderleri   Baꢀvuran ayrıca AĐHM önünde yaptığı harcamalar için 5,500 yeni Türk Lirası (TRY)   (yaklaꢀık 3,000 Euro) ve kırtasiye, fotokopi ve posta masrafları için 2,000 Euro talep etmiꢀtir.   Bu masrafları, avukatlık ücreti sözleꢀmesine dayanarak belgelemiꢀtir. Bu sözleꢀmeye göre   AĐHM önündeki davanın baꢀarılı olması halinde avukata 5,500 TRY ödeyecekti. Baꢀvuran,   diğer masraflarına iliꢀkin olarak 34 Euro harcadığını gösteren faturalar sunmuꢀtur.   Hükümet, baꢀvuranın taleplerinin gerekçelerini gösteremediğini belirtmiꢀtir.   AĐHM’nin içtihadına göre bir baꢀvuran, ancak masrafların gerçekten ve gerektiği için   yapıldığı ve miktarın makul olduğu kanıtlanmıꢀ ise bunları geri almaya hak kazanmaktadır.   Sözkonusu davada özellikle avukatlık ücreti sözleꢀmesi olmak üzere elindeki bilgileri ve   yukarıdaki ölçütleri göz önünde bulunduran AĐHM, baꢀvuranın AĐHM önünde yaptığı   harcamaları da kapsayacak ꢀekilde, daha önce verilen 850 Euro adli yardım miktarı düꢀülmek   üzere, 2,534 Euro ödenmesinin uygun olduğu kanısındadır.   C. Gecikme Faizi   AĐHM, Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı faiz   oranına üç puanlık bir artıꢀın ekleneceğini belirtmektedir.   BU GEREKÇELERE DAYANARAK AĐHM, OYBĐRLĐĞĐ ĐLE   1. Baꢀvurunun kabuledilebilir olduğuna;   2. AĐHS’nin 3. maddesinin esas ve usul bakımından ihlal edildiğine;   3. AĐHS’nin 13. maddesi bağlamında baꢀvuranın kendisini kötü muameleye maruz bırakan   polis memurları aleyhinde tazminat davası açamadığına iliꢀkin ꢀikayeti ayrıca incelemeye   gerek olmadığına;   4. (a) AĐHS’nin 44. maddesinin 2. paragrafı gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç   ay içinde, ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Yeni Türk Lirası’na çevrilmek üzere   Savunmacı Hükümet tarafından baꢀvurana aꢀağıda kaydedilen meblağların ödenmesine;   (i) manevi tazminat olarak 7,000 EUR (yedi bin Euro) ve uygulanabilecek her tür   vergi;   (ii) yargılama masraf ve giderleri için, 850 Euro adli yardım miktarı düꢀülmek üzere,   2,534 EUR (iki bin beꢀ yüz otuz dört Euro) ve uygulanabilecek her tür vergi;   (b)Yukarıda belirtilen üç aylık sürenin sona erdiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına   kadar, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan marjinal kredi kolaylığı oranının   üç puan fazlasına eꢀit oranda basit faiz uygulanmasına;   5. Adil tatmine iliꢀkin diğer taleplerin reddedilmesine;   KARAR VERMĐꢁTĐR.   Đꢀbu karar Đngilizce olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM Đçtüzüğü’nün 77. maddesinin 2. ve 3.   paragrafları gereğince 18 Eylül 2008 tarihinde yazılı olarak bildirilmiꢀtir.   9