37614/02

WyrokETPCz2007-11-29ECLI:CE:ECHR:2007:1129JUD003761402

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne

Czy odmowa władz krajowych zarejestrowania skarżącej jako członka organizacji religijnej i wydania jej zaświadczenia o członkostwie, wymagana do jej zatrudnienia, stanowiła naruszenie prawa do poszanowania życia prywatnego (art. 8) w związku z zakazem dyskryminacji (art. 14) ze względu na przekonania religijne?

Ratio decidendi

Trybunał uznał, że odmowa zarejestrowania skarżącej jako członka organizacji religijnej i wydania jej zaświadczenia o członkostwie stanowiła ingerencję w jej prawo do poszanowania życia prywatnego, objęte zakresem art. 8 Konwencji. Następnie Trybunał zbadał tę ingerencję w świetle art. 14, stwierdzając, że skarżąca była traktowana odmiennie ze względu na swoje przekonania religijne. Władze krajowe uzasadniały odmowę 'destrukcyjnym' charakterem religii Świadków Jehowy i potrzebą ochrony dzieci, jednak Trybunał uznał, że takie uzasadnienie nie było obiektywne ani rozsądne, a państwo nie zachowało neutralności i bezstronności w kwestiach religijnych, co doprowadziło do dyskryminacji.

Stan faktyczny

Skarżąca, pani Ismailova, była członkinią organizacji religijnej Świadków Jehowy. Pracowała jako nauczycielka i jej pracodawca wymagał od niej zaświadczenia o członkostwie w organizacji religijnej. Władze lokalne odmówiły zarejestrowania jej jako członka i wydania zaświadczenia, powołując się na rzekomo 'destrukcyjny' charakter Świadków Jehowy i potrzebę ochrony dzieci. Sądy krajowe podtrzymały tę decyzję, co doprowadziło do złożenia skargi do ETPCz.

Rozstrzygnięcie

Trybunał, sześcioma głosami do jednego, stwierdził naruszenie art. 8 Konwencji w związku z art. 14. Jednogłośnie uznał, że nie jest konieczne rozpatrywanie skargi na podstawie art. 9 Konwencji w związku z art. 14. Sześcioma głosami do jednego, zasądził od pozwanego państwa na rzecz skarżącej 6 000 EUR z tytułu szkody niemajątkowej oraz 1 500 EUR z tytułu kosztów i wydatków, powiększone o wszelkie należne podatki i odsetki ustawowe za opóźnienie. Jednogłośnie oddalił pozostałą część roszczenia skarżącej o słuszne zadośćuczynienie.

Pełny tekst orzeczenia

� - - � ), ( ), - : . - . , - , I. - . , - . , 6. - - . , . - . , - . , � . . - .. , , - � A. , . , - [ISMAILOVA V. RUSSIA] , , - ( 37614/02) 7. - - . , . - 2007 . 2007 . , , - - - , 2 - . : . 8. . , , 1997 - 2008 . . 1. 9. , ( 37614/02) - , - . ( -- ) - 10. - , - , 5 - , . - , , - . , , 1999 . - . -, - . , , - � �. ( ). 11. 2000 . - 2. ( -- - , - -) - , , . , . . . 3. - 12. 2000 . , , - � �. 13. , 2000 . 8, 9 14 . . 4. , 31 2006 ., - . - - . , 2001 - 5. , - - . 26 2001 . , ( 1 59 ). -- - . -- , - 14. 1 2001 . - ( 3 [ ] , 26 2001 . . , 8 ( ), 9 ( ) 14 ( ) . , , � �, , , . -- ( ) -- , , . -- ( ). 7 2008 . , . B. 15. 17 2001 . . ( -- ) . 16. , , , � �, , . 17. , , . 1. , . 18. , . . 19. , 24 2001 ., , � , " "�. 20. 4 2001 . . . 68,5 . , , , : �<...> []: [] " "; . [] . , , <...> �. 21. 4 2001 . . � . , [] <...>. 1990 , : , 1993 , , 1997 . . ; . 2000 . . . [] " ". [] , [ ], . []. , -- -- " ". . . . , , " " ( " " , , [] "", , ). <...> , ; . . [] [ ] <...>. , , , , , �. 3. 15 2002 . 24. 15 2002 . . 25. : 2. . 22. 11 2001 . . , . 23. . : �<...> [] 6 1990 ., , 1997 -- , , . [] : , 30 1993 ., , 15 1997 . 2000 ., , [] "- 2008 213 ". , , . . , . , , . [] <...> , " " , [] , . , [] " ". [ ] , , " " . [ ] , [] " ". , [ ] . . . . , , [ ] . [] , . [] , [], [] . " " . [] " ; [], [ ] ". , -- , [] , [], 54--56 61--66 -- <...>�. C. 26. 15 2002 . . 27. , , � �, , , , , 65 ( , , -- -- , , ..) , � � . 28. 23 1993 . � � [Hoffmann v. Austria]. 29. 17 2002 . , , . 30. , : �<...> , , . , . , , <...>, " , . 28 , . 2 17 . [ ] [] , " . 3 17 1 65 , [] , , . , , 66 , . , [ ] , []. [ ] , . [ ] , . [] . 48 . , , 1977 , 1983 1985 . , <...>. [], , 7 2008 , . , " , , , , . [] , <...>�. 31. , , : �<...> , , , , , 3 65 �. 32. . 33. . 34. 28 2003 . D. , 35. , , , . , , . 36. , . 37. - , , , . , . II. 38. 28 12 1993 . : � , , , , �. 39. 65 (� �) : �3. . . , , , , , , ( , , )�. 40. 66 (� , �) : �1. , , , . , , , , . 2. , . , ( ). 3. , . , , . 4. , , , , . . �. I. - 41. - , 31 2006 . - . , , , . 42. , 31 2006 . - . , , , , -- - 2008 215 -, -- , , , . , -, , . -- -- , . , 15 17 2002 . , . 43. , , -, , 1 35 . -. II. 8 14 44. . , 8 14 . -- , , -- : , , , - � � , - , . - , , , , . - , . 11 2002 ., , , . - , , , , 8 , , , 2 8 . , - , , , . - , , - , , , , . - , . 2. , �1. , . 2. , , , , , �. 14 � , , <...> <...> �. A. , 1. -, 45. - , - 46. , - , , , , . , 3 65 . , , . B. , 47. , 14 . 14 , � �, . 14 , -- -- , (. 7 2008 1997 . � � [Van Raalte v. the Netherlands], Reports of Judgments and Decisions 1997-I, . 184, � 33, � � [Camp and Bourimi v. the Netherlands], 28369/95, � 34, ECHR 2000-X). 1. , 8 48. , , 2000 ., 2001 ., , . , , . 8 (. 23 1993 . � � [Hoffmann v. Austria], ��, 255-C, . 58, � 29, �- � [Palau-Martinez v. France], 64927/01, � 30, ECHR 2003-XII). 2. , 49. , 14 , , -, , , ( 18 1991 . � ( 1)� [Fredin v. Sweden ( 1)], ��, 192, � 61). 50. , , , , . 51. , , . , , , : � , [ ] . . , <...>. . , , [ ] �. 52. , : �<...> [] <...> , " " , [] , . , [] " " <...>. [ ] , , " " . [ ] , [] " " <...>. [] . [] , [], [] . " " . [] " ; [] <...>�. 53. : �<...> [ ] <...>. , -- , [] , [], 54--56 61--66 -- <...>�. 54. , : �<...> , , . , . , , <...>, " , . 28 , . 2 17 . [ ] [] , " . 3 17 1 65 - 2008 217 , [] , , . , , 66 , . , [ ] , []. [ ] , . [ ] , . [] . 48 . , , 1977 , 1983 1985 . , <...>. [], , , . , " , , , , . [] , <...>�. 55. , �- � (. � 33--38 ) , . , , , . , , , , -, (. � �, � 33, � � [Frett� v. France], 36515/97, � 32, ECHR 2002-I). 56. , , , . , -. 3. , - 57. 14 , , , � �, � � � , �. , ( ) (. 18 1994 . � � [Karlheinz Schmidt v. Germany], ��, 291-B, . 32--33, � 24, � �, � 37). 58. , , -- , . 59. , , : �- � (. � 42 43 ) , . 60. - , . 11 2001 ., . : �<...> , , " " ( " " , , "", , ) <...>�. 61. , 15 2002 .: �<...> " " , [] , . , [] " " <...>. [ ] , , " " . [ ] , [] " " <...>. 7 2008 " " �. 62. , , , . , � �, , . , . , . , , , , , , . , . 63. , , , (. � �, � 36, �- �, � 42--43). , - 8 , 14 . III. 8 , , 9 , 14 64. , 9 9 , 14 . , - 8 , . 65. , 8 , , 9 , 14 , , , 8 , 14 ; . 1. -- -- -; 2. -- �� -- -- , 14 ; 3. -- -- 8 , , 9 , 14 . , 29 2007 . 2 3 77 . , , 45 2 74 - , - - 1. , , , , - 8 , 14 . , , -- -- , , � �. , , . , , -- 23 1993 . � � ( 12875/87) � � ( 64927/01), -- , � �. , , , . , , , , , (. 23 25 ). , , - 74 (� �) , , , , , � � ( ). 2008 219 , , . , , . , - , , : ( ) , , , , , . , , , , , 2000 . 2001 ., , 26 2001 . . , , - , . , , , , , , . , , � �, , , , , (., mutatis mutandis1, � �, � 33). , . , . , , , 8 , 14 . . � � . � Mutatis mutandis (.) -- ( ). 220 7 2008