39224/98
WyrokETPCz2007-01-23ECLI:CE:ECHR:2007:0123JUD003922498
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy warunki do skreślenia sprawy z listy Trybunału na skutek ugody polubownej zostały spełnione zgodnie z Konwencją?Ratio decidendi
Trybunał stwierdził, że strony osiągnęły ugodę polubowną zgodnie z art. 39 Konwencji. Uznał, że warunki ugody są zgodne z poszanowaniem praw człowieka określonych w Konwencji i jej Protokołach. W związku z tym, zgodnie z art. 37 ust. 1 in fine Konwencji oraz art. 62 ust. 3 Regulaminu Trybunału, sprawa powinna zostać skreślona z listy.Stan faktyczny
Skarżący to żona i dzieci Sabriego Çardakçı, który zmarł 8 września 1993 roku w Hakkâri w Turcji. Okoliczności jego śmierci były sporne; raport wskazywał na atak rakietowy bojowników PKK na wioskę Başbulak, który trafił w dom Çardakçı, po czym nastąpił atak zbrojny. Krajowe dochodzenia w sprawie śmierci zostały wszczęte, ale napotkały problemy z jurysdykcją między prokuraturami i wciąż trwały w momencie złożenia skargi do ETPCz.Rozstrzygnięcie
Trybunał jednogłośnie postanowił skreślić sprawę z listy. Odnotował również zobowiązanie stron do nieżądania ponownego rozpatrzenia sprawy przez Wielką Izbę.Pełny tekst orzeczenia
CONSEIL
DE L’EUROPE
AVRUPA
KONSEYİ
AVRUPA İNSAN HAKLARI MAHKEMESİ
ÇARDAKÇI VE DİĞERLERİ - TÜRKİYE DAVASI
(Başvuru no: 39224/98)
Kararın Özeti
(Dostane Çözüm) Ocak 2007
İşbu karar nihai olup, şekli düzeltmelere tabii tutulabilir.
______________________________________________________________________________________
© T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2007. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan
Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,
davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile
Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak
suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.
Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan ve (39224/98) başvuru no’lu davanın nedeni bu ülke
vatandaşları Nafiye Çardakçı, Saniye Çardakçı, Atifet Çardakçı ve Harun Çardakçı’nın
(başvuranlar) 2 Ekim 1997 tarihinde Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’ne Avrupa İnsan
Hakları Sözleşmesi’nin eski 25. maddesi uyarınca yapmış olduğu başvurudur. Başvuran
Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM) önünde Diyarbakır Barosu avukatlarından T. Elçi
tarafından temsil edilmektedir.
OLAYLAR
Başvuranlar sırasıyla 1950, 1974, 1977 ve 1978 doğumlu olup Hakkâri’de ikamet etmektedir.
Başvuranların eşi ve babası Sabri Çardakçı 8 Eylül 1993 tarihinde ölmüştür. Ölüm olayına
dair koşullar taraflar arasında ihtilafa yol açmıştır. Eylül 1993 tarihinde düzenlenen tutanağa göre PKK militanları Başbulak köyüne roket
atarlı saldırı düzenlemiş, roket Sabri Çardakçı’nın evinin çatısına isabet etmiş ve adı geçenin
evinin yakınında silahlı saldırı olmuştur.
Yüksekova Cumhuriyet Savcısı 11 Mart 1994 tarihinde Diyarbakır Devlet Güvenlik
Mahkemesi Cumhuriyet Savcılığı lehine ratione materia bakımından yetkisizlik kararı
vermiştir.
Diyarbakır Cumhuriyet Savcılığı 25 Mayıs 1997 tarihinde ratione loci bakımından yetkisizlik
kararı alarak dava dosyasını Van Devlet Güvenlik Mahkemesi’ne göndermiştir.
Tarafların yazılı görüşlerine göre, süreç Van Devlet Güvenlik Mahkemesi Cumhuriyet
Savcılığı’nda halen soruşturma aşamasındadır.
HUKUKA DAİR
AİHM, 19 Ekim 2006 tarihinde Hükümetin beyanını almıştır:
«Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde bulunan
başvurunun dostane çözüme kavuşturulması bakımından başvuranlar Saniye Çardakçı, Atifet
Çardakçı ve Harun Çardakçı’ya karşılıksız olarak 20.000 (yirmi bin) Euro tutarında ödeme
yapmayı önermektedir.
Bu miktar maddi, manevi her türlü tazminat ile masraf ve harcamaları kapsamakta olup
yansıtılabilecek tüm vergilerden muaf olarak, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin AİHS’nin
39. maddesi uyarınca verdiği kararın bildirilmesini müteakip üç ay içinde ödeme tarihindeki
döviz kuru üzerinden Y.TL.’ye çevrilmek suretiyle ödenecektir. Ödemenin öngörülen üç aylık
süre içerisinde yapılmaması durumunda, sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve
ödemenin yapılmasına kadar geçecek süre için Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için
geçerli faizinin üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanacaktır. Bu ödeme davanın
nihai halini oluşturacaktır.»
AİHM, 22 Eylül 2006 tarihinde başvuranlar tarafından imzalanan beyanı almıştır:
«Bizler Nafiye Çardakçı, Saniye Çardakçı, Atifet Çardakçı ve Harun Çardakçı olarak Türk
Hükümeti’nin Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi önünde bulunan başvuruyu dostane çözüme
kavuşturmak amacıyla karşılıksız olarak 20.000 (yirmi bin) Euro tutarında ödeme yapmayı
teklif ettiğini not etmekteyiz.
Bu miktar maddi, manevi her türlü tazminat ile masraf ve harcamaları kapsamakta olup
yansıtılabilecek tüm vergilerden muaf olarak, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi’nin AİHS’nin
39. maddesi uyarınca verdiği kararın bildirilmesini müteakip üç ay içinde ödeme tarihindeki
döviz kuru üzerinden Y.TL.’ye çevrilmek suretiyle ödenecektir. Ödemenin öngörülen süre
içerisinde yapılmaması durumunda, sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin
yapılmasına kadar geçecek süre için Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli faizinin
üç puan fazlasına eşit oranda basit faiz uygulanacaktır.
Yapılan öneriyi kabul etmekte ve bu başvuruya neden olan olaylarla ilgili Türkiye
Cumhuriyeti aleyhindeki tüm şikayetlerimizden vazgeçmekteyiz. Davanın nihai hale geldiğini
beyan ederiz.»
AİHM, tarafların üzerinde uzlaştıkları dostane çözüm antlaşmasını dikkate almakta ve bu
antlaşmanın (AİHS’nin 39. maddesi) Sözleşme ve eki Protokollerde tanımlanan İnsan
Haklarına saygı ilkesine uygun olduğuna kanaat getirmektedir (Sözleşmenin 37 § 1 in fine ve
İçtüzüğün 62 § 3. maddesi).
Bu nedenle davanın kayıttan düşürülmesi gerekmektedir.
BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AİHM, OYBİRLİĞİYLE,
1. Davanın kayıttan düşürülmesine karar vermiş;
2. Tarafların davanın Büyük Dairede tekrar görüşülmesini talep etmeyeceklerine ilişkin
taahhütlerini dikkate almıştır.
İşbu karar Fransızca olarak hazırlanmış ve AİHM’nin iç tüzüğünün 77 §§ 2. ve 3.
maddelerine uygun olarak 23 Ocak 2007 tarihinde yazıyla bildirilmiştir.
3
© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 13.07.2026. · Źródło