39652/98
WyrokETPCz2000-10-05ECLI:CE:ECHR:2000:1005JUD003965298
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy postępowanie dotyczące uchylenia zakazu wjazdu na terytorium państwa dotyczyło "oskarżenia w sprawie karnej" lub "praw i obowiązków o charakterze cywilnym" w rozumieniu art. 6 ust. 1 Konwencji, uzasadniając tym samym skargę na jego przewlekłość?Ratio decidendi
Trybunał uznał, że decyzje dotyczące zakazu wjazdu na terytorium państwa dla cudzoziemców nie wchodzą w zakres "oskarżenia w sprawie karnej" ani "praw i obowiązków o charakterze cywilnym" w rozumieniu art. 6 ust. 1 Konwencji. Trybunał podkreślił, że krajowa kwalifikacja prawna środka nie jest decydująca dla określenia jego charakteru w świetle Konwencji, a należy brać pod uwagę inne czynniki, w szczególności istotę środka. Stwierdził, że zakazy wjazdu są środkami prewencyjnymi związanymi z kontrolą imigracyjną, a ich zastosowanie w kontekście postępowania karnego nie zmienia ich prewencyjnego charakteru. W konsekwencji, postępowanie dotyczące uchylenia takiego zakazu również nie podlega art. 6 ust. 1 Konwencji.Stan faktyczny
Skarżący, który przybył do Francji w 1980 roku i poślubił obywatelkę Francji, został skazany w 1988 roku na sześć lat więzienia za rozbój. Po zwolnieniu w 1990 roku, w 1991 roku wydano wobec niego nakaz deportacji, a w 1992 roku został skazany na rok więzienia i 10-letni zakaz wjazdu za nieprzestrzeganie nakazu deportacji. Mimo że nakaz deportacji został uchylony przez sąd administracyjny w 1994 roku, skarżący złożył wniosek o uchylenie zakazu wjazdu. Postępowanie w tej sprawie trwało od 1994 do 1998 roku, co skarżący uznał za nadmiernie długie.Rozstrzygnięcie
Stwierdza, że art. 6 ust. 1 Konwencji nie ma zastosowania do niniejszej sprawy.Pełny tekst orzeczenia
Maaouia Fransaya qarşı
Ərizə №: 39652/98
Qərarın tarixi: 05-10-2000
Xülasə:
Faktlar:
Ərizəçi Fransaya 1980-ci ildə gəlmiş və 1992-ci ildə 1983-
cü ildən birgə yaşadığı Fransa vətəndaşı ilə nikah bağlamışdır.
1988-ci il dekabrın 1-də Ağır Cinayətlər Məhkəməsi silahlı
quldurluq və silahlı basqın cinayətlərini törətməsinə onu görə altı il
müddətində azadlıqdan məhrum etmə cəzasına məhkum etmişdir.
1990-cu il aprelin 14-də o, azadlığa buraxılmışdır. 1991-ci il
avqustun 8-də daxili işlər naziri ərizəçinin deportasiyası haqqında
order vermişdir. Ərizəçi Tunisə getməkdən imtina etmiş və
deportasiya orderinə əməl etmədiyinə görə barəsində cinayət
təqibinə başlanmışdır. 1992-ci il noyabrın 19-da Nitsa şəhəri
Cinayət Məhkəməsi ərizəçini bir il müddətində azadlıqdan
məhrum etməyə məhkum etmiş və on il müddətində Fransa
ərazisinə daxil olmasını qadağan etmişdir. 1992-ci ilin dekabr
ayında ərizəçi deportasiyası haqqında orderin ləğv edilməsi barədə
vəsatət vermiş və Nitsa İnzibati Məhkəməsi 1994-cu il 14 fevral
tarixli qərarı ilə 1991-ci il 8 avqust tarixli orderi ləğv etmişdir.
1994-cu il avqustun 12-də ərizəçi Es-an-Provans (Aix-en-
Provence) Apellyasiya Məhkəməsinin Baş prokuroru ofisinə
vəsatət verərək ölkəyə daxil olmasını qadağan edən qərarın ləğv
edilməsini xahiş etmişdir. Apellyasiya Məhkəməsi 1998-ci il
yanvarın 26-da həmin xahişi təmin etmiş və Nitsa İnzibati
Məhkəməsi tərəfindən deportasiya haqqında orderin ləğv
edilməsinə əsaslanaraq ərizəçinin ölkəyə daxil olmasını qadağan
edən qərarı ləğv etmişdir. Ərizəçi qərarın ləğv edilməsinə dair
vəsatətin 1994-cü il avqustun 12-də verilməsi ilə başlanmış və Es-
an-Provans (Aix-en-Provence) Apellyasiya Məhkəməsi tərəfindən
1998-ci il yanvarın 26-də qərarın çıxarılması ilə nəticələnmiş
prosesin İHAK-ın 6-cı maddəsinin 1-ci hissəsinə zidd olaraq
həddən artıq uzun çəkməsindən şikayət etmişdir.
Məhkəmə hesab etmişdir ki, əcnəbilərin Fransaya daxil
olmasını qadağan edən qərarların cinayət ittihamının irəli
sürülməsinə aidiyyəti yoxdur. Bununla əlaqədar Məhkəmə qeyd
etmişdir ki, daxili hüquq baxımından belə qərarların xarakteri
müxtəlif şərhlər üçün açıqdır. Hər halda, daxili hüquqda cəzanın
bu və ya digər kateqoriyaya aid edilməsi özü-özlüyündə həmin
cəzanın cinayət xarakterli olub-olmamasının müəyyən edilməsi
üçün həlledici rol oynamır. Burada digər amillər, xüsusilə də
cəzanın mahiyyəti nəzərə alınmalıdır. Bununla bağlı Məhkəmə
qeyd etmişdir ki, ümumilikdə, ölkəyə daxil olmasını qadağan edən
qərarlar Avropa Şurasının üzv dövlətlərində cinayət xarakterli
tədbirlər kimi qiymətləndirilmir. Əksər ölkələrdə həmçinin inzibati
orqanlar tərəfindən qəbul edilə bilən belə qərarlar immiqrasiya
nəzarətinin məqsədləri üçün xüsusi preventiv tədbirlər təşkil
etməklə, 6-cı maddənin 1-ci hissəsinin mənasında ərizəçiyə qarşı
cinayət ittihamının irəli sürülməsinə aid deyillər. Onların cinayət
prosesinin kontekstində tətbiqi faktı bu qərarların preventiv
təbiətini dəyişmir. Belə çıxır ki, bu tədbirlərin ləğv edilməsi ilə
bağlı proses də cinayət hüququ sahəsinə aid edilə bilməz.
Məhkəmə belə nəticəyə gəlmişdir ki, ərizəçilərin ölkəyə daxil
olması, onların ölkədə olması və ölkədən deportasiyasına dair
qərarların İHAK-ın 6-cı maddəsinin 1-ci hissəsinin mənasında
ərizəçinin mülki hüquq və vəzifələrinin müəyyən edilməsinə,
yaxud ona qarşı cinayət ittihamının irəli sürülməsinə aidiyyəti
yoxdur. Beləliklə, 6-ci maddənin 1-ci hissəsi hazırkı işə tətbiq
edilə bilməzdi.
II Miqrantların qəbul edilməsi üzrə tədbirlərin
keyfiyyəti
1. İHAK-ın 3-cü maddəsi:
a. Həbsdə saxlama ilə bağlı ümumi məsələlər (qərarlar,
Orkovski Polşaya qarşı iş üzrə qərar (2009));
b. Qaçqınların / sığınacaq axtaran şəxslərin həbsdə
saxlanması (Mubilanzila Mayeka and Kaniki Mitunga Belçikaya
qarşı iş üzrə qərar (2006))
94
© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 13.07.2026. · Źródło