502/03

CONSEIL DE   L'EUROPE   AVRUPA   KONSEYĐ   AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ   ĐKĐNCĐ DAĐRE   APAYDIN - TÜRKĐYE DAVASI   (Baꢀvuru no: 502/03)   KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ   STRAZBURG   ꢀubat 2008   Đꢀbu karar AĐHS’nin 44 § 2. maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecek olup,   ꢀekli bazı düzeltmelere tabi olabilir.   ______________________________________________________________________________________   © T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2008. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan   Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,   davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile   Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak   suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.   Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan ve 502/03 baꢀvuru no’lu davanın nedeni bu ülke   vatandaꢀları Münüre Apaydın ve Fulya Apaydın’ın (baꢀvuranlar) Avrupa Đnsan Hakları   Mahkemesi’ne (AĐHM) 19 Ağustos 2002 tarihinde Temel Đnsan Hakları ve Özgürlüklerini   güvence altına Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesi’nin (AĐHS) 34. maddesi uyarınca yapmıꢀ   olduğu baꢀvurudur. Baꢀvuranlar Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi (AĐHM) önünde Đzmir   barosu avukatlarından S. Pekdaꢀ tarafından temsil edilmektedir.   Eylül 2006 tarihinde AĐHM, baꢀvuruyu kısmen kabuledilemez bulmuꢀ ve baꢀvuranların   AĐHS’nin 6. maddesinin 1. ve 3. paragraflarına ve 1 No’lu Ek Protokol’ün 1. maddesine   iliꢀkin ꢀikayetlerini Hükümete iletmeye karar vermiꢀtir.   OLAYLAR   DAVANIN KOꢀULLARI   Kız kardeꢀ olan baꢀvuranlar sırasıyla 1979 ve 1978 doğumlu olup Eskiꢀehir’de ikamet   etmektedir.   Baꢀvuranlar 26 Aralık 1995 tarihinde Manisa Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele ꢁubesi   polisleri tarafından yakalanarak gözaltına alınmıꢀlardır. Baꢀvuranlar yasadıꢀı örgüt DHKP/C   (Devrimci Halk Kurtuluꢀ Partisi/Cephe) üyesi olmakla suçlanmıꢀtır.   Đlk baꢀvuran 5 Ocak 1996 tarihinde Đzmir Devlet Güvenlik Mahkemesi (DGM) yedek hakimi   karꢀısına çıkarılmıꢀ, hakim adı geçenin tutuklanmasına karar vermiꢀtir.   Aynı gün Đzmir DGM Cumhuriyet Savcısı karꢀısına çıkarılan ikinci baꢀvuran hakkında savcı   serbest bırakma kararı almıꢀtır.   DGM 16 Nisan 1996 tarihinde ilk baꢀvuranı serbest bırakmıꢀtır.   DGM 28 Kasım 2000 tarihinde baꢀvuranların beraatına karar vermiꢀ, bu karar 6 Aralık   2000’de nihai hale gelmiꢀtir.   Baꢀvuranlar 2 Mart 2001 tarihinde 466 sayılı Kanun’a dayalı olarak, 26 Aralık 1995 ve 16   Nisan 1996 tarihleri arasında birinci baꢀvuranın ve 26 Aralık 1995 ve 5 Ocak 1996 tarihleri   arasında ikinci baꢀvuranın özgürlüklerinden yoksun bırakılması nedeniyle maruz kaldıkları   zararın giderilmesi için Eskiꢀehir Ağır Ceza Mahkemesi’nde tazminat davası açmıꢀlardır.   Birinci baꢀvuran 3.000.000.000 TL. [yaklaꢀık 3.530 Euro] maddi ve 30.000.000.000 TL.   [yaklaꢀık 35.294 Euro] manevi tazminat talep etmiꢀtir. Đkinci baꢀvuran 500.000.000 TL.   [yaklaꢀık 588 Euro] maddi ve 5.000.000.000 TL. [yaklaꢀık 5.882 Euro] manevi tazminat   istemiꢀtir.   Ağır Ceza Mahkemesi 25 Mayıs, 13 Temmuz ve 6 Eylül 2001 tarihlerinde üç duruꢀma   gerçekleꢀtirmiꢀtir. Son duruꢀmada bilirkiꢀi baꢀvuranların maddi kayıplarına iliꢀkin   değerlendirmesini mahkemeye sunmuꢀtur. Bilirkiꢀi raporu baꢀvuranlara bildirilmemiꢀtir. Aynı   duruꢀmada mahkeme, Cumhuriyet Savcısı’ndan baꢀvuranların tazminat talepleri hakkında   görüꢀlerini yazılı olarak bildirmesini istemiꢀtir. Cumhuriyet Savcısı aynı gün görüꢀlerini yazılı   olarak sunmuꢀ, bu görüꢀler baꢀvuranlara bildirilmemiꢀtir.   Ağır Ceza Mahkemesi 6 Eylül 2001 tarihinde Cumhuriyet Savcısının görüꢀüne uyarak birinci   baꢀvurana 800.000.000 TL. [yaklaꢀık 647 Euro], ikinci baꢀvurana 125.000.000 TL. [yaklaꢀık   Euro] manevi tazminat verilmesini kararlaꢀtırmıꢀtır. Mahkeme yapılan diğer taleplerin   dayanağının olmadığına ve öne sürülen gelir kayıplarının kanıtlanmadığına itibar etmiꢀtir.   Mahkeme bilhassa maddi tazminat talebi için bilirkiꢀi raporunun aksine, baꢀvuranların   öğrenci olduğu, tutuklandıkları dönemde çalıꢀmadıkları ve gelir kayıplarının bulunmadığı   saptamasını yapmıꢀtır.   Baꢀvuranlar 24 Eylül 2001 tarihinde temyize gitmiꢀ, kendilerine ödenen tazminatların yetersiz   olduğunu, Ağır Ceza Mahkemesi’nin vermiꢀ olduğu kararında tazminat taleplerinde gecikme   faizinin uygulanmasını dikkate almadığını, bilirkiꢀi raporunun kendilerine iletilmediğini ve   açık duruꢀma yapılmadığını ileri sürmüꢀlerdir. Baꢀvuranlar AĐHS’nin 6. ve Ek 1 no’lu   Protokol’ün 1. maddesine atıfta bulunmuꢀ ve aynı zamanda duruꢀma yapılmasını talep   etmiꢀtir.   Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısı 30 Kasım 2001 tarihinde iki baꢀvurunun esası hakkında   görüꢀünü sunmuꢀtur. Baꢀsavcı tebliğnamesinde adı geçenlerin itirazında yeterli gerekçelerinin   olmadığı cihetiyle baꢀvurunun reddedilmesi yönünde görüꢀ bildirmiꢀtir.   Yargıtay, Baꢀsavcının tebliğnamesini incelemesinin ardından Ağır Ceza Mahkemesi’nin   kararını 21 Ocak 2002 tarihinde onamıꢀtır. Yargıtay duruꢀma yapmamıꢀtır.   Yargıtay’ın kararı 27 ꢁubat 2002 tarihinde baꢀvuranlara tebliğ edilmiꢀtir.   Hazine 19 Mart 2003 tarihinde baꢀvuranların 16 Ağustos 2002 tarihinde belirtmiꢀ oldukları   talebe istinaden birinci baꢀvurana 800.000.000 TL. [yaklaꢀık 445 Euro], ikinci baꢀvurana   125.000.000 TL. [yaklaꢀık 69 Euro] tutarında ödeme yapmıꢀtır.   HUKUK   I. AĐHS’NĐN 6. MADDESĐ’NĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA   Baꢀvuranlar tazminat davasına bakan mahkemede ve Yargıtay’da hakkaniyete uygun bir   yargılamanın yapılmadığını ileri sürmektedir. Baꢀvuranlar duruꢀma yapılmadığını, Ağır Ceza   Mahkemesindeki süreçte bilirkiꢀi raporunun kendilerine iletilmediğini ve Yargıtay   Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın tebliğnamesinin kendilerine tebliğ edilmemesinin «çekiꢀmeli   dava» ve «silahların eꢀitliği» ilkelerine aykırı bulunduğunu öne sürmektedir. Baꢀvuranlar bu   çerçevede AĐHS’nin 6/1. ve 3. maddelerine atıfta bulunmaktadır.   Hükümet bu iddiaya karꢀı çıkmaktadır. Hükümet 466 sayılı Kanun’un uygulandığı davalarda   prensip olarak duruꢀma yapılmasının öngörülmediğini, fakat ꢀayet ulusal mahkemeler   baꢀvuranın talebinin kamu yararına dair önemli hususlar içerdiğine kanaat getirdikleri   takdirde bir duruꢀmanın yapılabileceğini hatırlatmaktadır. Hükümet 466 sayılı Kanun’un   tazminat taleplerinde duruꢀma yoluyla oluꢀabilecek masraf ve gecikmelere mahal vermekten   kaçınarak ivedi bir çözüme ulaꢀmayı amaçladığını belirtmektedir. Ayrıca, sürece iliꢀkin hiçbir   kuralın talep sahiplerinin dosyaya görüꢀlerini veya bilirkiꢀi raporlarına iliꢀkin uygun   gördükleri unsurları dosyaya koymalarını engellemediğini söylemektedir.   Öte yandan Hükümet kanundıꢀı yakalanan ve tutuklanan kiꢀilerin tazminat taleplerine iliꢀkin   anlaꢀmazlıklarda izlenecek prosedüre dair yapılan değiꢀiklikler hakkında da bilgi vermektedir.   Haziran 2005’te yürürlüğe giren 4 Aralık 2004 tarihli Ceza Muhakemeleri Kanunu’nun   142/7. maddesine göre mahkeme, davacı tarafı, baꢀsavcıyı ve Hazine avukatını dinlemesinin   ardından kararını vermektedir.   A. Kabuledilebilirliğe dair   AĐHS’nin 35. maddesinin 3. paragrafı çerçevesinde baꢀvurunun dayanaktan yoksun   olmadığını kaydeden AĐHM, ayrıca baꢀka açılardan bakıldığında da kabuledilemezlik unsuru   bulunmadığını tespit eder. Bu nedenle baꢀvurular kabuledilebilir niteliktedir.   B. Esas hakkında   1. Ulusal yargılama çerçevesinde duruꢀma yapılmaması   AĐHM’nin yerleꢀik içtihadına göre, duruꢀma yapılmamasını haklı gösteren istisnai haller   olmadığı takdirde ilk ve tek derece mahkemesindeki yargılamalarda AĐHS’nin 6. maddesinin   1. paragrafına uygun olarak «açık duruꢀma hakkı» beraberinde «duruꢀma» isteme hakkını   getirir (Bkz. örneğin Hakansson ve Sturesson-Đsveç kararı, 21 ꢁubat 1990, Fredin-Đsveç   kararı, 23 ꢁubat 1994, Allan Jacobsson-Đsveç kararı, 19 ꢁubat 1998, sözü edilen Göç kararı).   AĐHM baꢀvuranların talebinin Eskiꢀehir Ağır Ceza Mahkemesi ve ardından ikinci derecede   Yargıtay’ın ilgili dairesi tarafından incelendiğini hatırlatır. Baꢀvuranlara yargılamanın hiçbir   aꢀamasında ulusal mahkemeler önünde iddialarını sözlü olarak dile getirme olanağı   tanınmamıꢀtır.   Baꢀvuranlar tarafından dile getirilen tazminat talebine bağlı bir duruꢀma yapılmamasını haklı   çıkaracak istisnai koꢀulların olup olmadığı sorusuna iliꢀkin AĐHM, Eskiꢀehir Ağır Ceza   Mahkemesi’nin baꢀvuranların davalarının 466 sayılı Kanun’un 1. maddesinde yer alan   gerekçelerden birini ortaya koyduğuna kanaat getirdiğinde adı geçenlere verilecek tazminat   tutarının saptanmasında takdir yetkisi olduğunu gözlemlemektedir. Hükümet, Ağır Ceza   Mahkemesi’nin yalnızca baꢀvuranların tutuklu olduğu gün sayılarını temel alan maktu bir   tarifeye dayanarak tazminat miktarını belirlediğini öne sürmemektedir. Aksine, bahse konu   mahkeme baꢀvuranların avukatı tarafından yapılan taleplerin tamamını, baꢀta ilgililerin   ekonomik ve sosyal durumu olmak üzere birçok kiꢀisel faktörü ve tutuklu bulundukları süre   boyunca duygusal bakımdan çektikleri sıkıntıları göz önüne almıꢀtır.   Baꢀvuranların tutuklulukları ve tutukluluk süreleri ile ekonomik ve sosyal durumlarının,   baꢀvuranların dinlenmesine gerek olmadan raportör hakim tarafından derlenen bilgilerden   hareketle saptanabileceği doğru olsa bile baꢀvuranlar tarafından çekildiği iddia edilen   duygusal acıların değerlendirilmesinde baꢀka hususlar devreye girmektedir. AĐHM   baꢀvuranların Ağır Ceza Mahkemesi huzurunda tutuklamanın yol açtığı manevi zararı sözlü   olarak dile getirme imkânları olması gerektiği görüꢀündedir. Baꢀvuranların yaꢀadıkları   deneyimin kiꢀisel niteliği ve kendilerine verilecek uygun tazminat düzeyinin belirlenmesi   mahkeme karꢀısına çıkarılmalarını gerekli kılmaktadır. Davanın konusunun sadece dava   dosyasına dayalı olarak tatmin edici ꢀekilde çözümlenebilecek teknik nitelikli olduğu   söylenemez. Tam tersine, AĐHM baꢀvuranlara ꢀahsi durumlarını iç hukuktaki mahkemelerde   ve kamu kontrolünde dile getirmelerine izin verilmesinin, adaletin iyi tecelli etmesine ve   Devletin sorumluluğunun en iyi ꢀekilde yerine getirilmesine daha iyi hizmet edeceğini   düꢀünmektedir. AĐHM’ye göre bu unsur, Hükümetçe 466 sayılı Kanun’da yer aldığı öne   sürülen ivedilik ve etkililik unsurlarından daha önemlidir (Bkz. sözü edilen Göç kararı, Özata-   Türkiye kararı, no: 19578/02, 20 Ekim 2005).   Bu nedenlerden dolayı AĐHM duruꢀma yapılmamasını haklı çıkaracak hiçbir istisnai koꢀulun   yer almadığına kanaat getirmektedir. Sonuç olarak AĐHS’nin 6/1. maddesi ihlal edilmiꢀtir.   2. Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısının tebliğnamesinin tebliğ edilmemesi hakkında   AĐHM baꢀvuranların sunduğu ꢀikayete benzer bir ꢀikayeti daha önce incelediğini ve   Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın gözlemlerinin niteliğini ve yargılanan kiꢀinin yazılı olarak bunlara   cevap verme olanağının bulunmamasını göz önüne alarak, Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın   görüꢀünün tebliğ edilmemesinden dolayı AĐHS’nin 6/1. maddesinin ihlal edildiği sonucuna   ulaꢀtığını hatırlatır (Bkz. diğerleri arasında sözü edilen Göç kararı, Sağır-Türkiye kararı, no:   37562/02, 19 Ekim 2006; Ayçoban vd.-Türkiye kararı, no: 42208/02, 43491/02 ve 43495/02,   Ekim 2005).   AĐHM, Hükümetin Mahkemenin bu davada farklı bir sonuca ulaꢀmasını sağlayacak ikna edici   hiçbir tespit ve delil sunmadığını tespit etmiꢀtir. Bu nedenle AĐHS’nin 6/1. maddesi bu   bakımdan ihlal edilmiꢀtir.   3. Bilirkiꢀi raporunun verilmemesi hakkında   AĐHM, yukarıda yer alan gerekçelerle baꢀvuranların adil yargılanma haklarının ihlal edildiği   sonucuna varıldığı dikkate alındığında, bilirkiꢀi raporunun iletilmediği gerekçesiyle   sözkonusu sürecin hakkaniyete uygun olmadığı iddiasını ayrıca incelenmesini gerekli   görmemektedir.   II. EK 1 NO’LU PROTOKOL’ÜN 1. MADDESĐ’NĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI   HAKKINDA   Baꢀvuranlar tazminatın gecikmeli olarak verilmesi ve yasal faizin uygulanmaması nedeniyle   gelir kaybına uğradıklarından ꢀikayetçi olmakta, Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesine atıfta   bulunmaktadır.   A. Kabuledilebilirliğe dair   Hükümete göre 19 Mart 2003 tarihinde tazminatların ödenmesiyle baꢀvuranların AĐHS’nin   ihlali iddiasıyla ileri sürdükleri mağdur sıfatları ortadan kalkmıꢀtır. Ayrıca cebri icra sürecinin   baꢀlatılmaması ile baꢀvuranlar AĐHS’nin 35/1. maddesinde belirtildiği üzere iç hukuk   yollarını tüketmemiꢀlerdir. Hükümet ilgili miktarın ödenmesi için yetkili merciler nezdinde   yapılan müracaattan yalnızca üç gün sonra baꢀvurunun 19 Ağustos 2002 tarihinde   yapıldığının altını çizmektedir.   1. Münüre Apaydın   a. Baꢁvuranın mağdur sıfatı hakkında   AĐHM bir baꢀvuran hakkında alınan bir kararın veya uygulamanın, baꢀvuranın “mağdur”   statüsünü ortadan kaldırmasının, ancak, ulusal makamların Sözleꢀme’nin ihlal edildiğini   açıkça veya esastan kabul etmeleri ve bunu telafi yoluna gitmeleri ile mümkün olduğunu   yineler (Bkz. örneğin Amuur-Fransa kararı 25 Haziran 1996, Dalban-Romanya no: 28114/95;   Bordovski-Rusya kararı no: 49491/99, 8 ꢁubat 2005).   Mevcut baꢀvuruda, sözü edilen meblağ iç hukuktaki mahkemelerin kararlarına uygun olarak   baꢀvurana ödenmiꢀtir. Bununla birlikte, ödeme icra baꢀvurusunun yapılmasından sonra ve   Yargıtay’ın nihai kararının ardından yaklaꢀık bir yıldan fazla bir süre sonunda ödeme   gerçekleꢀtirilmiꢀtir. Bu ödeme, ayrıca, baꢀvurana uygun bir telafi sunmamaktadır.   Bu koꢀullar çerçevesinde AĐHM, baꢀvuranın Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlaliyle   mağdur olduğunu öne sürebileceğini belirtmektedir.   b. Đç hukuk yollarının tüketilmemesi hakkında   AĐHM, yerleꢀik içtihadına göre kesinleꢀmiꢀ yargı kararı sonucu Devlet karꢀısında alacaklı   konumundaki bir kiꢀinin tazminatını alabilmek için icra sürecini baꢀlatması zorunluluğunun   uygun bir yöntem olmadığını hatırlatır (Bkz. Metaxas-Yunanistan kararı, no: 8415/02, 27   Mayıs 2004; son olarak Mehmet Sait Kaya-Türkiye kararı no: 17747/03, 25 Temmuz 2006).   Dolayısıyla bu itiraz kabul edilmemektedir.   AĐHS’nin 35. maddesinin 3. paragrafı çerçevesinde baꢀvurunun dayanaktan yoksun   olmadığını kaydeden AĐHM, ayrıca baꢀka açılardan bakıldığında da kabuledilemezlik unsuru   bulunmadığını tespit eder. Bu nedenle baꢀvuru kabuledilebilir niteliktedir.   2. Fulya Apaydın   AĐHM, takip eden gerekçelerle ꢀikayetin bu kısmının kabuledilemez ilan edilmesi gerektiği   doğrultusunda Hükümetin baꢀvuranın mağdur sıfatının bulunmadığı ve iç hukuk yollarının   tüketilmediği yönündeki itirazlarını incelemeyi gerekli görmemektedir.   AĐHM, 21 Ocak 2002 tarihinde nihai hale gelen Ağır Ceza Mahkemesi’nin 6 Eylül 2001   tarihli kararının Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesi uyarınca bir «mülkü» oluꢀturduğunu ve iç   hukuk mercilerinin nihai hale gelen yargı kararının ardından ödemeyi hemen yapmadığını   anımsatır (Bkz. Angelov-Bulgaristan no: 44076/98, 22 Nisan 2004).   Buna karꢀın, ilgili hesaplama yöntemi (Bkz. mutatis mutandis, Aka-Türkiye kararı 9 Temmuz   1997) ve eldeki ekonomik veriler ıꢀığında AĐHM, baꢀvuranın uğradığı kaybın 18 Euro’ya   ulaꢀtığı saptamasını yapmaktadır. AĐHM’ye göre Yargıtay kararının tarihindeki alacak değeri   ile ödemenin yapılacağı sıradaki değeri arasındaki farkı oluꢀturan bu miktar önemsizdir ve   baꢀvurunun özel koꢀullarında Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesi ile güvence altına alınan   hakka yönelik bir zarar olarak sayılamamaktadır (Bkz. mutatis mutandis, Derin-Türkiye   kararı, no: 12225/03, 11 Eylül 2007; Arabacı-Türkiye kararı, no: 65714/01, 7 Mart 2002).   Baꢀvurunun bu kısmı dayanaktan yoksundur ve AĐHS’nin 35/3. ve 4. maddelerinin   uygulanmasına istinaden reddedilmelidir.   B. Esas hakkında   Hükümet baꢀvuranın talebinin ardından yetkililerin mümkün olan en kısa zamanda Münüre   Apaydın’a ödemeyi yaptıklarını savunmaktadır.   AĐHM mevcut durumda Ağır Ceza Mahkemesi’nin 21 Ocak 2002’de nihai hale gelen 6 Eylül   tarihli kararının baꢀvuranın lehine, bir alacak yarattığı ve bu durumun Ek 1 no’lu   Protokol’ün 1. maddesine uyarınca bir «mülkü» oluꢀturduğunu tespit etmektedir. (sözü edilen   Angelov kararı). Bununla birlikte, adı geçen kendisine ödenecek tazminatı iç hukuktaki nihai   kararın ardından 13 aydan fazla bir süre sonunda 19 Mart 2003 tarihinde elde edebilmiꢀtir.   Üstelik iç hukuktaki mahkeme gecikme faizine hükmetmemiꢀ olup bu dönemde yıllık   ortalama enflasyon % 25’e ulaꢀmaktaydı. (Bkz. Ertuğrul Kılıç-Türkiye kararı, no: 38667/02,   Aralık 2006).   AĐHM ödemedeki gecikmeden dolayı baꢀvuranın alacağının gerçek değerinin ilgili   dönemdeki enflasyon oranı hesaba katıldığında hatırı sayılır biçimde azaldığı görüꢀündedir.   Yargıtay karar tarihindeki alacak değeri ile ödeme sırasındaki değeri arasındaki farktan dolayı   baꢀvuran önemli ölçüde zarara uğramıꢀtır (Bkz. mutatis mutandis, sözü edilen Aka ve Akkuꢀ   kararları). Yalnızca Đdarenin eksikliklerine yüklenilebilecek bu fark AĐHM’yi Münüre   Apaydın’ın hükmedilen ilk meblağa göre orantısız bir yüke katlanmak zorunda kaldığı   düꢀüncesine sevk etmektedir.   Bu nedenle Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesi ihlal edilmiꢀtir.   III. AĐHS’NĐN 13. MADDESĐ’NĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA   Baꢀvuranlar Türk hukukunda sözkonusu durumu giderebilecek bir mekanizmanın yokluğu   nedeniyle Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesiyle birlikte AĐHS’nin 13. maddesinin ihlal   edildiğini ileri sürmektedir.   AĐHM yukarıda varılan sonuçlar dikkate alındığında bu ꢀikayetin ayrı bir baꢀlık altında   incelenmesini gerekli görmemektedir.   IV. AĐHS’NĐN 41. MADDESĐ’NĐN UYGULANMASI   AĐHS’nin 41. maddesine göre “Mahkeme iꢀbu Sözleꢀme ve Protokollerinin ihlal edildiğine   karar verirse ve ilgili Yüksek Sözleꢀmeci Tarafın iç hukuku bu ihlali ancak kısmen telafi   edebiliyorsa, AĐHM, gerektiği takdirde, hakkaniyete uygun surette, zarar gören tarafın adil   tatminine hükmeder.”   A. Tazminat   Baꢀvuranlar 20.000 (ilk baꢀvuran) Euro ve 5.000 (ikinci baꢀvuran) Euro maddi ve manevi   tazminat talep etmektedir.   Hükümet bu meblağlara karꢀı çıkmakta, baꢀvuranların gözaltı süresinin uzunluğu nedeniyle   AĐHS’nin 5/3. maddesinin ihlal edildiği ꢀikayeti ile ilgili baꢀvurularının (Göktaꢀ vd-Türkiye   (dostane çözüm) no: 31787/96, 25 Eylül 2001) dostane çözüm anlaꢀması ile sonuçlandığı ve   sırasıyla 120.000 ve 110.000 Fransız Frangı (yaklaꢀık 18.000 ve 17.000 Euro) elde ettiklerini   hatırlatmaktadır. Hükümet baꢀvuranların taleplerinin gözaltı dönemine iliꢀkin olduğu cihetle   mükerrer olduğunu hatırlatarak, daha önce verilen miktarları göz önünde bulundurularak   reddedilmesi gerektiğini savunmaktadır.   AĐHM, baꢀvuranlara yukarıda sözü edilen miktarın ödendiği Göktaꢀ vd., davasındaki dostane   çözümün, AĐHS’nin 5/3. maddesi uyarınca gözaltı süresi ile ilgili olduğunu oysa mevcut   baꢀvurunun, ulusal mahkemeler nezdinde adil yargılamayı ve 466 sayılı Kanun uyarınca,   baꢀvuranlara karꢀı açılan ceza davasının beraat ile sonuçlanmasından dolayı kanun dıꢀı   tutuklama nedeniyle verilmesine hükmedilen tazminatın gecikmeli olarak ödenmesini   içerdiğini tespit etmektedir. AĐHS’nin 6. ve 13. maddelerinin yanı sıra Ek 1 no’lu Protokol’ün   1. maddesine iliꢀkin olan bu baꢀvuru kapsamında, baꢀvuranların AĐHS’nin 5/3. maddesi   hakkındaki ꢀikayetleri 19 Eylül 2006 tarihli karar ile kabuledilemez bulunmuꢀtur.   Sonuç itibarıyla, AĐHM bu baꢀvurunun esas olarak Göktaꢀ ve diğerleri baꢀvurusuyla aynı   olmadığını kaydederek daha önce verilen tutarları dikkate almamaktadır.   1. Münüre Apaydın   AĐHM’nin yerleꢀik içtihadı (sözü edilen Aka ve Akkuꢀ) ve ilgili dönemdeki ekonomik veriler   ıꢀığında AĐHM baꢀvurana maddi tazminat olarak 121 Euro ödenmesini kararlaꢀtırmıꢀtır.   Manevi tazminat ile ilgili ise olayların koꢀulları göz önüne alındığında baꢀvurana 225 Euro   ödenmesine karar vermiꢀtir.   2. Fulya Apaydın   AĐHM tespit edilen ihlal kararı ile öne sürülen maddi tazminat arasında hiçbir illiyet bağı   kuramamakta ve bu talebi reddetmektedir (sözü edilen Özata kararı). Manevi tazminata   gelince, AĐHM bu davanın ꢀartlarında, ihlallerin tespitinin baꢀlı baꢀına adil tatmin   sağlayacağı kanısındadır.   B. Yargılama masraf ve giderleri   Baꢀvuranlar iç hukukta ve AĐHM önünde yapmıꢀ oldukları yargılama giderleri için 2.000   Euro talep etmektedir.   Hükümet hiçbir dayanağı olmadığı gerekçesiyle bu meblağlara karꢀı çıkmaktadır.   AĐHM’nin yerleꢀik içtihadına göre 41. madde uyarınca bir baꢀvuran gerçekliğini, gerekliğini   kanıtladığı makul miktarlardaki yargı giderlerini elde edebilir (Bkz. Iatridis-Yunanistan   (dostane çözüm) kararı, no: 31107/96).   AĐHM baꢀvuranlar tarafından öne sürülen miktarların gerekli belgelerle kanıtlanmadığını   gözlemlemekte ve bu talebi reddetmektedir.   C. Gecikme faizi   Gecikme faizi olarak, Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına uyguladığı   faiz oranına 3 puanlık bir artıꢀ eklenecektir.   BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM, OYBĐRLĐĞĐYLE,   1. Fulya Apaydın tarafından Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesi hakkındaki ꢀikayetin   kabuledilebilir, bunun dıꢀında kalanların kabuledilemez olduğuna;   2. Đç hukuktaki yargılama sürecinde duruꢀma gerçekleꢀtirilmemesi nedeniyle AĐHS’nin 6/1.   maddesinin ihlal edildiğine;   3. Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısının tebliğnamesinin tebliğ edilmemesi nedeniyle AĐHS’nin   6/1. maddesinin ihlal edildiğine;   4. Baꢀvuranlara bilirkiꢀi raporlarının iletilmemesi hakkındaki ꢀikayetlerin ayrıca   incelenmesine gerek olmadığına;   5. Münüre Apaydın için Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesinin ihlal edildiğine;   6. Ek 1 no’lu Protokol’ün 1. maddesiyle birlikte AĐHS’nin 13. maddesine yönelik ꢀikayetin   ayrıca incelenmesine gerek olmadığına;   7. Đhlallerin tespitinin Fulya Apaydın’ın maruz kaldığı manevi zarar için yeterli bir adil   tatmini oluꢀturduğuna;   a) AĐHS’nin 44 § 2. maddesi gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç ay içinde,   ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Y.T.L.’ ye çevrilmek ve her türlü vergiden muaf   tutulmak üzere Savunmacı Hükümetin baꢀvuran Münüre Apaydın’a maddi tazminat için 121   (yüz yirmi bir) Euro ve yargı giderleri için 225 (iki yüz yirmi beꢀ) Euro ödemesine;   b) Sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar, bu meblağlara   Avrupa Merkez Bankasının o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına eꢀit oranda basit   faizin uygulanmasına;   9. Adil tatmine iliꢀkin diğer taleplerin reddine;   KARAR VERMĐꢀTĐR.   Đꢀbu karar Fransızca olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77 / 2. ve 3. maddelerine   uygun olarak 12 ꢁubat 2008 tarihinde yazıyla bildirilmiꢀtir.   9