57175/00
WyrokETPCz2006-07-13ECLI:CE:ECHR:2006:0713JUD005717500
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skazanie skarżącego za wygłoszenie przemówienia, które władze krajowe uznały za podżeganie do nienawiści i wrogości oraz propagandę separatystyczną, stanowiło naruszenie jego prawa do wolności wyrażania opinii?Ratio decidendi
Trybunał uznał, że strony osiągnęły dostane rozwiązanie, które jest zgodne z poszanowaniem praw człowieka określonych w Konwencji i jej Protokołach. W związku z tym, Trybunał skreślił sprawę z listy, zgodnie z art. 39 i 37 ust. 1 Konwencji, bez merytorycznego rozstrzygania zarzutów.Stan faktyczny
Skarżący, Ender İmrek, urodzony w 1961 roku i zamieszkały w Malatyi, wygłosił przemówienie 19 kwietnia 1998 roku jako przewodniczący komitetu Partii Pracy w Elazığ. 28 września 1999 roku Sąd Bezpieczeństwa Państwa w Malatyi skazał go za podżeganie do nienawiści i wrogości (art. 312 § 2 TCK) oraz propagandę separatystyczną (art. 8 § 1 Ustawy o walce z terroryzmem nr 3713), orzekając karę roku pozbawienia wolności i grzywnę w wysokości 1 520 000 TL (około 3 EUR), z zawieszeniem wykonania kary. Wyrok ten został utrzymany w mocy przez Sąd Kasacyjny 1 grudnia 1999 roku.Rozstrzygnięcie
Trybunał jednogłośnie postanowił skreślić sprawę z listy i odnotował zobowiązanie stron do nieubiegania się o przekazanie sprawy Wielkiej Izbie.Pełny tekst orzeczenia
CONSEIL
AVRUPA
DE L’EUROPE
KONSEYĐ
AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ
ĐMREK - TÜRKĐYE DAVASI
(Baꢀvuru no: 57175/00)
Kararın Özeti
(Dostane Çözüm) Temmuz 2006
Đꢀbu karar nihai olup, ꢀekli düzeltmelere tabi tutulabilir.
______________________________________________________________________________________
© T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2006. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan
Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri,
davanın adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile
Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak
suretiyle ticari olmayan amaçlarla alıntılanabilir.
Türkiye Cumhuriyeti aleyhine yapılan (57175/00) no’lu baꢀvurunun nedeni bu ülke vatandaꢀı
Ender Đmrek’in (baꢀvuran) Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne 8 Mart 2000 tarihinde
Avrupa Đnsan Hakları Sözleꢀmesi’nin (AĐHS) 34. maddesi uyarınca yapmıꢀ olduğu
baꢀvurudur.
Baꢀvuran Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi (AĐHM) önünde Đstanbul barosu avukatlarından
K.T. Sürek tarafından temsil edilmektedir.
OLAYLAR
Baꢀvuran 1961 doğumlu olup, Malatya’da ikamet etmektedir.
Emeğin Partisi Elazığ Đl Baꢀkanlığı 19 Nisan 1998 tarihinde bu ilde bir toplantı düzenlemiꢀ,
baꢀvuran partinin komite baꢀkanı olarak burada bir konuꢀma yapmıꢀtır. Mart 1999 tarihinde Malatya Devlet Güvenlik Mahkemesi (DGM) Cumhuriyet Savcısı
baꢀvuranı ırk ve bölge ayrımına dayalı olarak halkı kin ve düꢀmanlığa tahrik etme suçu ile
itham etmiꢀ ve TCK’nın 312 § 2. ve 3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu’nun 8 § 1.
maddelerine dayalı olarak mahkumiyetini talep etmiꢀtir. Eylül 1999’da baꢀvuran yazılı savunmasını sunmuꢀ ve hakkında yapılan suçlamaları
reddederek konuꢀmasının kabul edilebilir sınırlar dahilinde olduğunu ileri sürmüꢀtür.
Aynı gün üç sivil hakimden oluꢀan DGM heyeti baꢀvuranı bölücülük propagandası yapma
suçundan serbest bırakmıꢀ, kine ve düꢀmanlığa tahrik etme ithamından suçlu bulmuꢀ ve
TCK’nın 312 § 2. maddesine dayalı olarak baꢀvuranı bir yıl hapis ve 1.520.000 T.L. [yaklaꢀık Euro] para cezasına çarptırmıꢀtır. 647 sayılı Kanunun 6. maddesinin uygulanmasına
istinaden verilen ceza ertelenmiꢀtir.
Yargıtay Cumhuriyet Baꢀsavcısı’nın görüꢀünün alınmasının ardından 1 Aralık 1999 tarihinde
Yargıtay ilk derece mahkemesi’nin kararını onamıꢀtır.
HUKUKA DAĐR
AĐHM, 29 Mayıs 2006 tarihinde Hükümetin beyanını almıꢀtır:
«Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi önünde bulunan
baꢀvurunun dostane çözüme kavuꢀturulması bakımından baꢀvuran Ender Đmrek’e karꢀılıksız
3.500 (üç bin beꢀ yüz) Euro tutarında ödeme yapmayı önermektedir.
Bu miktar maddi, manevi her türlü tazminat ile masraf ve harcamaları kapsamakta olup tüm
vergilerden muaf olarak, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’nin AĐHS’nin 39. maddesi
uyarınca verdiği kararın bildirilmesini müteakip üç ay içinde baꢀvuran veya temsilcisi
tarafından belirtilen bir banka hesabına ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Y.TL.’ye
çevrilmek suretiyle ödenecektir. Ödemenin öngörülen süre içerisinde yapılmaması
durumunda, sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar
geçecek süre için Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına
eꢀit oranda basit faiz uygulanacaktır. Bu ödeme davanın nihai halini oluꢀturacaktır.
Hükümet ayrıca, AĐHS’nin 43 § 1. maddesi gereğince kararın Büyük Daire’ye götürülmesini
talep etmeyeceğini taahhüt etmektedir.
»
AĐHM, 20 Nisan 2006 tarihinde baꢀvuranın temsilcisi tarafından imzalanan beyanı almıꢀtır:
“Baꢀvuranın temsilcisi olarak Türk Hükümeti’nin, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi önünde
bulunan baꢀvuruyu dostane çözüme kavuꢀturmak üzere baꢀvuran Ender Đmrek’e karꢀılıksız
3.500 (üç bin beꢀ yüz) Euro tutarında ödeme yapmayı teklif ettiğini not ederim.
Bu miktar maddi, manevi her türlü tazminat ile masraf ve harcamaları kapsamakta olup tüm
vergilerden muaf olarak, Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’nin AĐHS’nin 39. maddesi
uyarınca verdiği kararın bildirilmesini müteakip üç ay içinde baꢀvuran veya temsilcisi
tarafından belirtilen bir banka hesabına ödeme tarihindeki döviz kuru üzerinden Y.TL.’ye
çevrilmek suretiyle ödenecektir. Ödemenin öngörülen süre içerisinde yapılmaması
durumunda, sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ve ödemenin yapılmasına kadar
geçecek süre için Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli faizinin üç puan fazlasına
eꢀit oranda basit faiz uygulanacaktır.
Baꢀvuran yapılan teklifi kabul etmekte ve Türkiye Cumhuriyeti aleyhindeki baꢀvuruyla ilgili
tüm ꢀikayetlerden vazgeçmektedir. Baꢀvuran, davanın nihai sonuca ulaꢀtığını beyan
etmektedir.
Mevcut beyan dostane çözüm çerçevesinde Hükümet ile baꢀvuran arasında imzalanmıꢀtır.
Baꢀvuran ayrıca kararın bildirilmesinin ardından AĐHS’nin 43 § 1. maddesi uyarınca davanın
Büyük Daire’ye götürülmeyeceğini beyan eder.”
Mahkeme, tarafların üzerinde uzlaꢀtıkları dostane çözüm antlaꢀmasını dikkate almakta
(AĐHS’nin 39. maddesi) ve bu antlaꢀmanın, Sözleꢀme ve eki Protokollerde tanımlanan Đnsan
Haklarına saygı ilkesine uygun olduğuna kanaat getirmektedir (Sözleꢀmenin 37 § 1 in fine ve
Đçtüzüğün 62 § 3. maddeleri).
BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM, OYBĐRLĐĞĐYLE,
1.Davanın, kayıttan düꢀürülmesine karar vermiꢀ,
2.Tarafların davanın Büyük Dairede tekrar görüꢀülmesini talep etmeyeceklerine iliꢀkin
taahhütlerini dikkate almıꢀtır.
Đꢀbu karar, 13 Temmuz 2006 tarihinde, Đçtüzüğün 77 §§ 2. ve 3. fıkralarına uygun olarak
Fransızca verilmiꢀ ve yazılı olarak tebliğ edilmiꢀtir.
3
© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 14.07.2026. · Źródło