6586/05

WyrokETPCz2007-07-24ECLI:CE:ECHR:2007:0724JUD000658605

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wielokrotne postępowania karne i wyroki w zawieszeniu za wypowiedzi polityczne, pomimo ich późniejszego umorzenia, naruszyły prawo skarżącego do wolności wypowiedzi z art. 10 Konwencji, wywołując efekt mrożący?
Ratio decidendi
Trybunał uznał, że ingerencja w wolność wypowiedzi skarżącego, choć przewidziana prawem i mająca na celu ochronę porządku publicznego oraz reputacji, nie była "konieczna w społeczeństwie demokratycznym". Podkreślono, że granice dopuszczalnej krytyki są szersze w przypadku osób publicznych, zwłaszcza polityków. Pomimo braku prawomocnych skazań, liczne postępowania i odroczone wyroki stworzyły "efekt mrożący", zmuszając skarżącego do powstrzymania się od dalszych wypowiedzi, co było nieproporcjonalne do zamierzonych celów. Trybunał stwierdził naruszenie art. 10 Konwencji.
Stan faktyczny
Skarżący, Hasan Celal Güzel, były minister i poseł, a w czasie zdarzeń przewodniczący partii politycznej, był przedmiotem licznych postępowań karnych w Turcji. Zarzuty dotyczyły znieważenia Prezydenta, Prokuratora Generalnego, Rządu, sił zbrojnych i wymiaru sprawiedliwości, w związku z jego wypowiedziami w gazetach, radiu i telewizji. W większości przypadków sądy krajowe orzekały wyroki w zawieszeniu lub odraczały postępowania na podstawie ustaw nr 4454 i 4616. Ostatecznie wszystkie sprawy zostały umorzone po upływie okresów odroczenia.
Rozstrzygnięcie
Trybunał jednogłośnie: 1. Uznał skargę za dopuszczalną. 2. Stwierdził naruszenie art. 10 Konwencji. 3. Zasądził skarżącemu 5 000 EUR na pokrycie kosztów i wydatków. 4. Odrzucił pozostałe żądania dotyczące słusznego zadośćuczynienia.

Pełny tekst orzeczenia

C O N S E I L D E   L ' E U R O P E   AVRUPA   KONSEYĐ   AVRUPA ĐNSAN HAKLARI MAHKEMESĐ   GÜZEL - TÜRKĐYE DAVASI (No: 3)   (Baꢀvuru no:6586/05)   KARARIN ÖZET ÇEVĐRĐSĐ   STRAZBURG   Temmuz 2007   Đꢀbu karar AĐHS’nin 44§2. maddesinde belirtilen koꢀullar çerçevesinde kesinleꢀecek olup   bazı ꢀekli düzeltmelere tabi olabilir.   ______________________________________________________________________________________   © T.C. Dışişleri Bakanlığı, 2007. Bu gayrıresmi özet çeviri Dışişleri Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan   Hakları Genel Müdür Yardımcılığı tarafından yapılmış olup, Mahkeme’yi bağlamamaktadır. Bu çeviri, davanın   adının tam olarak belirtilmiş olması ve yukarıdaki telif hakkı bilgisiyle beraber olması koşulu ile Dışişleri   Bakanlığı Avrupa Konseyi ve İnsan Hakları Genel Müdür Yardımcılığı’na atıfta bulunmak suretiyle ticari   olmayan amaçlarla alıntılanabilir.   Türkiye Cumhuriyeti aleyhine açılan (6586/05) baꢀvuru no’lu davanın nedeni, bu ülke   vatandaꢀı olan Hasan Celal Güzel’in (baꢀvuran) 1 Mart 2000 tarihinde Avrupa Đnsan Hakları   Sözleꢀmesi’nin (AĐHS) 34. maddesi uyarınca Avrupa Đnsan Hakları Mahkemesi’ne   (Mahkeme) yapmıꢀ olduğu baꢀvurudur.   Baꢀvuran, AĐHM önünde Ankara Barosu avukatlarından H.A. Özkan tarafından temsil   edilmektedir.   OLAYLAR   Eski bir bakan ve milletvekili olan baꢀvuran 1945 doğumlu olup Ankara’da ikamet   etmektedir. Olayların meydana geldiği dönemde baꢀvuran Yeniden Doğuꢀ Partisi’nin genel   baꢀkanlığını yürütmekteydi. Yaptığı beyanlar nedeniyle baꢀvuran, bir çok cezai takibata konu   olmuꢀtur.   1. Ankara 2. Asliye Ceza Mahkemesi önünde yapılan yargılamalar   Ankara 2. Asliye Ceza Mahkemesi baꢀvuranı 23 Haziran 1997 tarihinde Yeni Günaydın   Gazetesi’nde yayınlanan beyanları nedeniyle Cumhurbaꢀkanı’na hakaretten suçlu bularak bir   yıl üç ay hapse mahkum etmiꢀtir. Mahkeme kararında tartıꢀmalı beyanların kabul edilebilir   eleꢀtiri sınırlarını aꢀtığı hükmüne varmıꢀtır.   Yargıtay 29 ꢁubat 2000 tarihinde kararı bozmuꢀtur.   Asliye Ceza Mahkemesi 4 Mayıs 2000 tarihinde ilk kararını onamıꢀtır.   Yargıtay 10 Ekim 2000 tarihinde bu hükmü yeniden bozarak Asliye Ceza Mahkemesi’ne   göndermiꢀtir.   Asliye Ceza Mahkemesi 7 ꢀubat 2001 tarihinde 4616 sayılı kanun uyarınca kararı beꢀ yıl   süreyle ertelemiꢀtir.   Baꢀvuran 30 Eylül 1997 tarihinde Refah partisi aleyhinde kapatma davası açan Yargıtay   Baꢀsavcısı’na hakaret etmekle suçlanmıꢀtır. Baꢀvuranın suçlanan beyanları 23 Mayıs 1997   tarihli Milli Gazete’de yayınlanan bir makalede yer almaktaydı.   2. Batman Ağır Ceza Mahkemesi önünde yapılan yargılama   Batman Ağır Ceza Mahkemesi 8 haziran 1999 tarihinde baꢀvuranı Hükümet’in manevi   ꢀahsiyetini tahkir ve tezyif etmek suçundan ertelenmek üzere on ay hapis cezasına   çarptırmıꢀtır. Mahkeme kararını baꢀvuranla Batman FM’de yayınlanan bir röportaja istinaden   vermiꢀtir.   Ağır Ceza Mahkemesi baꢀvuran hakkında açılan ceza davası hakkında karar vermek üzere   davayı üç yıl süreyle ertelemiꢀtir.   3. Konya Ağır Ceza Mahkemesi önünde yapılan yargılama   Kasım 1998 tarihinde Konya Ağır Ceza Mahkemesi Savcısı 6 Mayıs 1998 tarihinde yerel   Merhaba Gazetesi’nde yayınlanan makalesi nedeniyle baꢀvuran hakkında silahlı kuvvetleri   tahkir ve tezyif etmek suçlamasında bulunmuꢀtur.   Ağır ceza Mahkemesi 13 Ekim 1999 tarihinde 4454 sayılı kanun uyarınca davayı üç yıl   süreyle ertelemiꢀtir.   4. Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi önünde yapılan yargılama   Beyoğlu Ağır Ceza Mahkemesi Savcısı 27 Mayıs 1997 tarihinde katıldığı bir televizyon   programında yaptığı konuꢀmada adaletin manevi ꢀahsiyetini tahkir ve tezyif ettiği   gerekçesiyle baꢀvuran hakkında Ceza Kanunu’nun 159. maddesi temelinde suç duyurusunda   bulunmuꢀtur.   sayılı kanunun yürürlüğe girmesiyle baꢀvuran hakkında açılan dava üç yıl süreyle   ertelenmiꢀtir.   5. Yozgat Asliye Ceza Mahkemesi önünde yapılan yargılama   Baꢀvuran 2 aralık 1998 tarihinde bölgesel bir televizyon kanalına bir röportaj vermiꢀtir.   Yozgat cumhuriyet Savcısı 16 Nisan 1999 tarihinde baꢀvuran hakkında Cumhurbaꢀkanı2na   hakarette bulunmaktan suç duyurusunda bulunmuꢀtur.   Yozgat Asliye Ceza Mahkemesi 23 aralık 2000 tarihinde 4616 sayılı kanun uyarınca davayı   beꢀ yıl süreyle ertelemiꢀtir.   6. Ankara 2. Ağır Ceza Mahkemesi önünde yapılan yargılamalar   Temmuz 1997 tarihinde Milli Gazete’de yayınladığı bir makale yüzünden 22 Eylül 1997   tarihinde baꢀvuran hakkında Hükümet’in manevi ꢀahsiyetini tahkir ve tezyif ettiği iddiasıyla   suç duyurusunda bulunulmuꢀtur. Baꢀvuran «onbaꢀılar hükümeti» ifadesini kullandığı için   suçlanmıꢀtı.   ve 10 Ağustos tarihleri arasında Akꢀam, Siyah Beyaz, Zaman ve Hürriyet Gazeteleri’nde   yayınlanan makalelerinde silahlı kuvvetleri alenen tahkir ve tezyif ettiği iddiasıyla 9 Ekim   tarihinde baꢀvuran hakkında suç duyurusunda bulunulmuꢀtur.   Nisan 1997 tarihli Kanal D haber bülteninde yaptığı açıklamalarında silahlı kuvvetleri tahkir   ve tezyif ettiği iddiasıyla belirtilmeyen bir tarihte baꢀvuran hakkında suç duyurusunda   bulunulmuꢀtur.   Nisan 1997 tarihli Akit Gazetesi’nde yayınlanan makalesinde silahlı kuvvetleri tahkir ve   tezyif ettiği iddiasıyla 9 Eylül 1997 tarihinde baꢀvuran hakkında suç duyurusunda   bulunulmuꢀtur.   Nisan 1997 tarihli Akit Gazetesi’nde yayınlanan «Hayali Anayasa Projesi» baꢀlıklı   makalesinde silahlı kuvvetleri tahkir ve tezyif ettiği iddiasıyla 9 Eylül 1997 tarihinde   baꢀvuran hakkında suç duyurusunda bulunulmuꢀtur.   Haziran 1997 tarihli Kanal 7 haber bülteninde yaptığı açıklamalarla silahlı kuvvetleri alenen   tahkir ve tezyif ettiği iddiasıyla baꢀvuran hakkında suç duyurusunda bulunulmuꢀtur.   mart 1997 tarihli basın toplantısında yaptığı ve 8 Mart 1997 tarihinde Yeni ꢁafak ve Posta   Gazeteleri’nde yayınlanan açıklamalarıyla silahlı kuvvetleri tahkir ve tezyif ettiği iddiasıyla   Baꢀvuran hakkında suç duyurusunda bulunulmuꢀtur.   Mayıs 1997 tarihli Akit Gazetesi’nde yayınlanan makalesinde silahlı kuvvetleri tahkir ve   tezyif ettiği iddiasıyla belirtilmeyen bir tarihte baꢀvuran hakkında suç duyurusunda   bulunulmuꢀtur.   Daha evvel baꢀvuran hakkındaki davaların birleꢀtirildiği Ankara 2. Ağır Ceza Mahkemesi   sayılı kanun uyarınca davaları üç yıl süreyle ertelemiꢀtir.   Đlgili mahkemeler baꢀvuranın talebi üzerine farklı tarihlerde, açılan tüm ceza davalarının   düꢀürülmesine hükmetmiꢀlerdir.   HUKUK AÇISINDAN   AĐHS’NĐN 10. MADDESĐNĐN ĐHLAL EDĐLDĐĞĐ ĐDDĐASI HAKKINDA   Baꢀvuran, aleyhinde açılan davalarda verilen erteleme kararlarına rağmen, hakkında verilen   ceza mahkumiyeti kararlarının ifade özgürlüğü hakkını ihlal ettiğini iddia etmektedir.   Baꢀvuran, ertelemeler sonucunda dolaylı olarak getirilen kısıtlamanın fikir beyan etme   imkanını sınırladığını savunmaktadır. Baꢀvuran, bir siyasi partinin genel baꢀkanı sıfatıyla   ülkesinin meselelerine iliꢀkin görüꢀlerini ifade ettiğini ve sözlerinin ifade özgürlüğü sınırları   içinde kaldığını ileri sürmektedir.   AĐHS’nin 11. maddesine atıfta bulunan baꢀvuran, hakkında açılan davaların siyasi kariyeri ve   seçimler üzerinde yarattığı olumsuz etkilerden ꢀikayetçi olmaktadır.   AĐHS’nin 7. maddesine atıfta bulunan baꢀvuran, eski Türk Ceza Kanunu’nun 158 ve 159.   maddelerinin cezalandırdığı suç teꢀkil eden unsurları yeterince açık bir biçimde   tanımlamadığını savunmaktadır.   AĐHM, bu ꢀikayetlerin sadece AĐHS’nin 10. maddesi yönünden incelenmesinin yerinde   olacağını değerlendirmektedir.   A. Kabuledilebilirliğe dair   Hükümet baꢀvuranın mağdur sıfatına itiraz etmektedir. Hükümet, 4454 ve 4616 sayılı   kanunların yürürlüğe girmesini müteakiben baꢀvuran hakkında verilen mahkumiyet   kararlarının geçersiz hale gelerek ve yok hükmünde olduğunu ve bu durumun yukarıda anılan   çeꢀitli mahkemelerce hükme bağlandığını belirtmektedir.   Baꢀvuran bu sava itiraz etmektedir.   AĐHM, daha evvel de, kesin mahkumiyet kararının verilmesinden önce kararın ertelenmesi   halinde bir baꢀvuranın mağdur sıfatına iliꢀkin görüꢀlerini ifade etme fırsatı bulduğunu   kaydetmektedir. AĐHM, AĐHS’nin 10. maddesi bakımından bir baꢀvuran hakkında verilen   erteleme kararının baꢀvuranı mağdur sıfatı taꢀımaktan mahrum bırakmadığı kanaatine   varmıꢀtı (bkz., bu anlamda, Erdoğdu – Türkiye, no: 25723/94, § 72, diğerleri arasında, Veysel   Turhan – Türkiye, no: 53648/00, 17 Haziran 2004; Yaꢀar Kaplan – Türkiye, no: 56566/00, §   32, 24 Ocak 2006).   AĐHM mevcut davada daha önce vardığı sonuçlardan ayrı bir yol tutması için herhangi bir   gerekçe olmadığı kanaatindedir. Sonuç olarak, baꢀvuran hakkında herhangi bir kesin   mahkumiyet kararı verilmemiꢀ olsa bile, erteleme kararı yalnızca baꢀvuranın ilgili dönem   içinde kasten herhangi bir suç iꢀlememesi durumunda geçerliydi. Aksi halde tüm yargılamalar   yeniden baꢀlayacak ve hakkında bir hüküm verilecekti. Ertelenen davaların sayısı ve verilmesi   muhtemel cezalar göz önüne alındığında AĐHM, baꢀvuranın, hakkında yeniden cezai takibat   baꢀlatılmasına yol açabilecek nitelikte her türlü açıklama yapmaktan imtina etmeye mecbur   kaldığı kanaatindedir. Sonuçları kesin olmasa da cezai takibatın yeniden baꢀlatılacağı korkusu   ilgilinin fikirlerini açıkça sergileme imkanlarını kısıtlamıꢀtır. Bu durum baꢀvuranın eski bir   bakan, milletvekili ve bir partinin genel baꢀkanı oluꢀu göz önüne alındığında daha zorlayıcı   bir hal almaktadır.   AĐHM, baꢀvurunun AĐHS’nin 35 § 3 maddesi anlamında açıkça dayanaktan yoksun ilan   edilemeyeceğini tespit etmektedir. AĐHM ayrıca baꢀvurunun herhangi bir kabuledilemezlik   gerekçesiyle karꢀılaꢀmadığını tespit etmektedir. Bu itibarla baꢀvuruyu kabuledilebilir ilan   etmek yerinde olacaktır.   B. Esasa dair   Hükümet, baꢀvuranın eleꢀtirilerinin kabul edilebilirlik sınırlarını ve siyasi tartıꢀma boyutunu   aꢀtığını savunmaktadır. Hükümet’e göre baꢀvuran silahlı kuvvetler, adalet, Hükümet gibi   çeꢀitli kurum ve Devlet ꢀahsiyetlerini aꢀağılamıꢀ, bunlara karꢀı küfür ve hakaretlerde   bulunmuꢀtur. AĐHS’nin bu husustaki içtihadını esas alan Hükümet ifade özgürlüğünün mutlak   olamdığının ve görev ve sorumlulukları beraberinde getirdiğinin altını çizmektedir. Hükümet   ayrıca baꢀvuran hakkında verilen hiçbir kesinleꢀmiꢀ hüküm bulunmadığını, açılan ceza   davalarının tamamının erteleme süresinin sonunda düꢀürüldüğünü ve adli sicil kaydına   yapılan eklemelerin silindiğini anımsatmaktadır. Hükümet’e göre yapılan müdahale, yasayla   öngörülen, meꢀru hedefler gözeten, demokratik bir toplumda zorunlu ve izlenen hedefle   orantılı bir müdahaleydi.   Baꢀvuran bu sava itiraz etmektedir. Baꢀvuran, aleyhinde baꢀlatılan tüm takibatın silahlı   kuvvetlerin mevcut sivil iktidara silahlı kuvvetler tarafından yapılan müdahalelere yönelik   bulunduğu aynı siyasi söylem için olduğunu iddia etmektedir. Baꢀvuran, farklı ꢀehirlerde   farklı mahkemeler önünde davalar açılmasının sebebinin kendisine göz dağı vermek   olduğunu, halbuki ceza kanunun ilgili düzenlemelerine göre benzer bir dizi söylem için tek bir   dava açılmasını gerektiğini belirtmektedir. Hakkında verilmiꢀ veya uygulanmıꢀ herhangi bir   kesin hüküm bulunmamasına karꢀın bu takibatın ifade özgürlüğünü son derece kısıtladığını ve   özellikle de 1999 yılında yapılan milletvekili seçimlerine yönelik kampanyayla ilgili olarak   siyasi kariyerini etkilediğini savunmaktadır. Baꢀvuran ꢀiddet kullanımını asla teꢀvik   etmediğini iddia etmektedir.   AĐHM, kesinleꢀmiꢀ bir hüküm bulunmamasına rağmen verilen mahkumiyet kararlarının ve   cezai takibatın baꢀvuranın AĐHS’nin 10 § 1 maddesiyle korunan ifade özgürlüğü hakkına   yönelik bir müdahale olduğu hususunda tarafların hemfikir olduğunu tespit etmektedir. AĐHM   ayrıca sözkonusu müdahalenin AĐHS’nin 10 § 2 maddesi anlamında yasayla öngörüldüğü,   kamu düzeninin sağlanması, baꢀkalarının ꢀöhret ve haklarının korunması yargı gücünün   otorite ve tarafsızlığının sağlanması gibi meꢀru hedefleri gözettiği hususunda da taraflar   arasında bir anlaꢀmazlık olmadığını tespit etmektedir (bkz., diğerleri arasında, Thorgeir   Thorgeirson – Đzlanda, 25 Haziran 1992 tarihli karar, § 9; Birol – Türkiye, no: 44104/98, § 24,   Mart 2005; Sabou ve Pircalab – Romanya, no: 46572/99, § 37, 28 Eylül 2004; Kürkçü –   Türkiye, no: 43996/98, § 25, 27 Temmuz 2004). AĐHM bu değerlendirmeye katılmaktadır.   Mevcut davada anlaꢀmazlık müdahalenin «demokratik bir toplumda zorunlu» olup olmadığı   sorusuna dayanmaktadır.   Daha önce de mevcut davada gündeme getirilen benzer soruları inceleyen AĐHM, AĐHS’nin   10. maddesinin ihlal edildiğini tespit etmiꢀti.   AĐHM mevcut davayı içtihatlarının ıꢀığında incelemiꢀ ve Hükümet’in daha önce vardığı   sonuçtan ayrı bir sonuca varmasını sağlayacak nitelikte ikna edici ne bir olgu ne de bir   argüman sunduğunu tespit etmiꢀtir. AĐHM, siyasi söylemde kullanılan ifadelere ve söylemin   gerçekleꢀtiği bağlama özel bir dikkat sarfetmiꢀtir. Bu bakımdan incelemesine sunulan vakayı   çevreleyen koꢀulları göz önünde bulundurmuꢀtur. AĐHM ayrıca kabul edilebilir eleꢀtiri   sınırlarının siyasi bir kiꢀilik sözkonusu olduğunda kamusal bir ꢀahsiyet olması itibariyle   sıradan bir kiꢀiden daha geniꢀ olduğunu müteaddit defalar kabul ettiğini anımsatmaktadır   (Pakdemirli – Türkiye, no: 35839/97, § 45, 22 ꢁubat 2005).   Tartıꢀmalı sözler farklı biçimlerde ve faklı vasıtalarla ifade edilmiꢀtir. Gazeteye verilen bir   beyanat, on farklı gazetede farklı tarihlerde yayınlanan makaleler, radyoda yayınlanan bir   röportaj, bir televizyon programında yapılan açıklamalar, bölgesel bir televizyon kanalıyla   yapılan bir röportaj, televizyonda yayınlanan bir haber bülteninde yapılan açıklamalar,   televizyonda yayınlanan bir basın toplantısı sırasında yapılan ve iki gazetede yer alan   açıklamalar. Baꢀvuran bir siyasi partinin genel baꢀkanı sıfatıyla görüꢀlerini ifade ederek çeꢀitli   devlet adamları ve kurumların eylemlerini eleꢀtirmiꢀtir. Toplumu ilgilendiren konularda fikir   beyan etmiꢀtir. Sözleri eleꢀtiriden ibaret olup hem içerik hem de kullanılan ifadeler itibariyle   siyasi söylem biçimini almıꢀtır.   Ulusal makamlar bu tartıꢀmalı ifadeleri Cumhurbaꢀkanı’nın, Yargıtay Baꢀsavcısı’nın,   Hükümet’in, silahlı kuvvetlerin ve adaletin manevi ꢀahsiyetini tahkir ve tezyif eder nitelikte   ifadeler olarak değerlendirmiꢀlerdir.   AĐHM, ulusal mahkemelerin kararlarında yer verdikleri gerekçeleri incelemiꢀ ve bazı   durumlarda tartıꢀmalı metinlerde son derece sert ifadeler bulunduğunu ve sözkonusu kurum   ve ꢀahsiyetlerle ilgili olarak son derece olumsuz bir tablo çizildiğini kabul etmiꢀtir. Hatta   sözgelimi 23 Haziran ve 27 Mayıs 1997 tarihinde yayınlanan makalelerdeki Cumhurbaꢀkanı   Demirel ve bazı yargı görevlileri ile ilgili bazı pasajlar hakaretamiz olarak nitelenebilir.   Bununla birlikte, ulusal makamlar tarafından ileri sürülen bazı gerekçeler kabul edilebilir   niteliktelerse de, müdahalenin orantılılığının tespit edilmesi sözkonusu olduğunda AĐHM,   cezaların ağırlığı ve niteliğini de dikkate almalıdır. Bu bakımdan AĐHM, baꢀvuranın ilk   aꢀamada Ankara Asliye Ceza Mahkemesi tarafından bir yıl üç ay, Batman Ağır Ceza   Mahkemesi tarafından on ay hapse mahkum edildiğini ve bu iki yargılamada ceza davalarının   sırasıyla beꢀ yıl ve üç yıl ertelemeye konu edildiğini kaydetmektedir. Ayrıca, baꢀvuran   hakkında yürütülen dört takibat çerçevesinde Ankara, Konya ve Beyoğlu Asliye Ceza   Mahkemeleri üç yıl, Yozgat Asliye Ceza Mahkemesi ise beꢀ yıl süreyle davanın   ertelenmesine karar vermiꢀtir. Son olarak Ankara Ağır Ceza Mahkemesi sekiz takibat   çerçevesinde 4454 sayılı kanun uyarınca davaların üç yıl süreyle ertelenmesine karar   vermiꢀtir. AĐHM, eski bir bakan ve milletvekili olan, olayların meydana geldiği dönemde ise   siyasi bir partinin genel baꢀkanlığını yürüten baꢀvuran aleyhinde açılan davaların sayısı ve   hakkında verilen erteleme kararlarının erteleme süresi içindeki faaliyetleri üzerinde kısmi bir   sansür etkisi yarattığını ve kamusal bir tartıꢀmadaki yeri olan ve varlığı inkar edilemeyen bir   eleꢀtiriyi açıkça sergileme imkanının büyük ölçüde sınırlandığını değerlendirmektedir (bkz.   Erdoğdu, adıgeçen, § 72; Aslı Güneꢀ – Türkiye, no: 53916/00, § 26, 27 Eylül 2005).   Yukarıda ifade edilenler göz önünde bulundurulduğunda tartıꢀmalı mahkumiyet kararları   gözetilen amaçlarla orantılı olarak addedilemez. Bu itibarla, baꢀvuranın ifade özgürlüğüne   yönelik olarak yapılan müdahalelerin tamamı genel olarak ele alındıklarında «demokratik bir   toplumda zorunlu» değillerdi. Bu nedenle AĐHM, AĐHS’nin 10. maddesinin ihlal edildiği   sonucuna varmaktadır.   A. Tazminat   Baꢀvuran 100.000 Euro tutarında maddi zarara uğradığını iddia etmektedir. Baꢀvuran aynı   ꢀekilde 100.000 Euro manevi tazminat talebinde bulunmaktadır.   Hükümet bu taleplere itiraz etmektedir.   AĐHM, sunulan delillerin AĐHS’nin 10. maddesinin ihlali neticesinde doğan zararın   hesaplanması için yeterli olmadığını değerlendirmektedir (bkz. aynı anlamda, Karakoç ve   diğerleri – Türkiye, no: 27692/95, 28138/95 ve 28498/95, § 69, 15 ekim 2002).   Manevi zarara iliꢀkin olarak ise AĐHM manevi zararın tazmini için ihlal tespitinin baꢀlı baꢀına   bir tatmin teꢀkil edeceği kanaatindedir.   B. Masraf ve harcamalar   Baꢀvuran, AĐHM ve ulusal mahkemeler önünde yaptığı temsil masraf ve harcamaları için   73.750 Euro (avukat ücreti için 53.750 Euro, genel masraflar içinse 20.000 Euro) talep   etmektedir. Baꢀvuran, ulusal mahkemeler önünde 50 Euro saat ücreti üzerinden 905 saat,   AĐHM önünde ise 100 Euro saat ücreti üzerinden 180 saat mesai harcandığını belirtmektedir.   Hükümet bu taleplere itiraz etmektedir.   AĐHS’nin 41. maddesi uyarınca masrafların iadesi ancak bu masrafların gerçek, zorunlu ve   makul bir oranda oldukları kanıtlandığı takdirde mümkündür (bkz., diğerleri arasında,   Nikolova – Bulgaristan, no: 31195/96, § 79).   Elindeki mevcut unsurları ve bu husustaki içtihadını göz önünde bulunduran AĐHM, tüm   masrafları için baꢀvurana 5.000 Euro ödenmesinin makul olacağı kanaatindedir.   C. Gecikme faizi   AĐHM, gecikme faizi olarak Avrupa Merkez Bankası’nın marjinal kredi kolaylıklarına   uyguladığı faiz oranına üç puan eklenmesinin uygun olacağına hükmetmektedir.   BU GEREKÇELERE DAYALI OLARAK, AĐHM OYBĐRLĐĞĐYLE,   1. Baꢀvurunun kabuledilebilir olduğuna;   2. AĐHS’nin 10. maddesinin ihlal edildiğine;   3. a) AĐHS’nin 44 § 2 maddesi gereğince kararın kesinleꢀtiği tarihten itibaren üç ay içinde,   döviz kuru üzerinden Y.T.L.’ye çevrilmek üzere, Savunmacı Hükümet tarafından baꢀvurana:   i.masraf ve harcamalar için baꢀvurana 5.000 Euro (beꢀ bin) ödenmesine;   ii. bu miktarın yansıtılabilecek her türlü vergiden muaf tutulmasına;   b) Sözkonusu sürenin bittiği tarihten itibaren ödemenin yapılmasına kadar Hükümet   tarafından, Avrupa Merkez Bankası’nın o dönem için geçerli olan faiz oranının üç puan   fazlasına eꢀit oranda faiz uygulanmasına;   4. Adil tazmine iliꢀkin diğer taleplerin reddine;   Karar vermiꢀtir.   Đꢀbu karar Fransızca olarak hazırlanmıꢀ ve AĐHM’nin iç tüzüğünün 77 §§ 2 ve 3.   maddesine uygun olarak 24 Temmuz 2007 tarihinde yazıyla bildirilmiꢀtir.   9

© Rada Europy / Europejski Trybunał Praw Człowieka, źródło: HUDOC (hudoc.echr.coe.int), pozyskano 13.07.2026. · Źródło