V KO 70/19

Izba Karna2019-08-07

Skład orzekający: Krzysztof Cesarz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w sytuacji, gdy pokrzywdzonymi w sprawie karnej są sędziowie sądu właściwego do jej rozpoznania oraz sądu nadrzędnego, zachodzi podstawa do przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu ze względu na dobro wymiaru sprawiedliwości?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że dobro wymiaru sprawiedliwości, rozumiane jako potrzeba zagwarantowania bezstronności orzekania i utwierdzenia opinii publicznej w przekonaniu o merytorycznym charakterze rozstrzygnięć, uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy pokrzywdzonymi są sędziowie sądu właściwego i nadrzędnego. Taka sytuacja może stwarzać realną podstawę do powzięcia przekonania o braku warunków do bezstronnego orzekania, nawet jeśli jest to przekonanie mylne.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w S. wystąpił do Sądu Najwyższego z wnioskiem o przekazanie sprawy karnej przeciwko C.T. innemu sądowi równorzędnemu. Zarzuty wobec oskarżonego dotyczą popełnienia przestępstw zniesławienia i znieważenia na szkodę sędziów Sądu Okręgowego w S. oraz Sądu Rejonowego w S. Sąd Rejonowy uzasadnił wniosek tym, że pokrzywdzeni są sędziami sądów właściwego i nadrzędnego, co może stwarzać pozory braku bezstronności.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy przekazał sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V KO 70/19 POSTANOWIENIE Dnia 7 sierpnia 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Cesarz w sprawie C.T. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 7 sierpnia 2019 r., wniosku o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, zawartego w postanowieniu Sądu Rejonowego [...] w S. z dnia 15 lipca 2019 r., sygn. akt IV K […], na podstawie art. 37 kpk p o s t a n o w i ł: przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w G. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy […] w S. na podstawie art. 37 k.p.k. wystąpił do Sądu Najwyższego z inicjatywą przekazania innemu sądowi równorzędnemu sprawy przeciwko C.T., któremu zarzucono popełnienie szeregu przestępstw wypełniających znamiona art. 212 § 1 k.k. w zb. z art. 226 § 1 k.k. w zw. z art. 11 § 2 k.k. (25 czynów) oraz art. 226 § 1 k.k. (1 czyn) na szkodę sędziów Sądu Okręgowego w S. oraz Sądu Rejonowego […] w S.. Okolicznością, która miała uzasadniać przekazanie sprawy na tej podstawie z uwagi na dobro wymiaru sprawiedliwości jest to, że pokrzywdzonymi w sprawie pozostają sędziowie Sądu właściwego jak i Sądu nadrzędnego. Powoduje to, że rozpoznanie sprawy przez sad właściwy z uwagi na relacje koleżeńskie czy wręcz niejednokrotnie 2 przyjacielskie sędziów tych Sądów mogłoby stwarzać, choć mylną, to jednak realną podstawę do powzięcia w opinii społecznej przekonania o braku warunków do bezstronnego orzekania przez sędziów Sądu właściwego. Powyższy wniosek zasługiwał na uwzględnienie. Zaprezentowane w nim okoliczności uzasadniały zastosowanie określonego w art. 37 k.p.k. odstępstwa od zasady rozpoznania sprawy przez sad właściwy miejscowo. Kierując się przesłanką w postaci dobra wymiaru sprawiedliwości uznać należało za niepożądaną sytuację, w której w danym sądzie orzeka się w kwestii odpowiedzialności karnej polegającej na działaniu na szkodę sędziów tego sądu. Tego rodzaju niezręcznych sytuacji, mogących rodzić, choćby nawet nieuzasadniony negatywny społeczny wydźwięk, czy też ingerować w swobodę orzekania, w interesie dobra wymiaru sprawiedliwości, należy unikać poprzez dopuszczalną w drodze wyjątku zmianę właściwości miejscowej sądu (np. postanowienia SN: z dnia 21 lutego 2013 r., sygn. V KO 3/13, LEX nr 1284787, z dnia 20 października 2016 r., V KO 70/16, LEX nr 2135822 z dnia 8 listopada 2016 r., sygn. III KO 83/16, LEX nr 2147282; z dnia 12 grudnia 2018 r., V KO 81/18, LEX nr 2592822, z dnia 17 stycznia 2019, V KO 90/18, LEX nr 2609133, z dnia 5 lutego 2019, V KO 5/19, LEX nr 2616190, wskazane przez Sąd występujący). Słusznie podniesiono we wniosku, że takie uwarunkowania mogłyby stwarzać nawet mylnie, lecz jednak realną podstawę do przekonania o braku możliwości bezstronnego procedowania przez Sąd właściwy. Dobro wymiaru sprawiedliwości w opisanych realiach postrzegać należy zarówno w aspekcie potrzeby zagwarantowania warunków bezstronności orzekania jak również utwierdzenia opinii społecznej w przekonaniu, że jedynymi względami mającymi wpływ na treść orzeczenia w przedmiocie odpowiedzialności karnej oskarżonego C.T., pozostają kryteria merytoryczne. Dlatego też przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu – Sądowi Rejonowemu w G. na podstawie art. 37 k.p.k. okazało się celowe.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 37 kpkart. 212 § 1 KKart. 226 § 1 KKart. 11 § 2 KK§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy