V KK 345/20
WyrokIzba Karna2020-09-01
Skład orzekający: Wiesław Kozielewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie przepisów prawa procesowego przez sąd odwoławczy, może skutecznie kwestionować ustalenia faktyczne sądu pierwszej instancji, które zostały utrzymane w mocy przez sąd odwoławczy?Ratio decidendi
Kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia i może być oparta jedynie na uchybieniach wskazanych w art. 439 k.p.k. lub innych rażących naruszeniach prawa materialnego bądź procesowego, które mogły mieć istotny wpływ na treść orzeczenia. Zarzut błędnych ustaleń faktycznych, nawet jeśli nazwany naruszeniem prawa, nie uprawnia Sądu Najwyższego do badania zasadności tych ustaleń w postępowaniu kasacyjnym. Sąd odwoławczy, utrzymując w mocy wyrok sądu pierwszej instancji, nie narusza art. 410 k.p.k., jeśli sam nie czyni własnych ustaleń faktycznych. Ocena dowodów przez sąd pierwszej instancji, jeśli mieści się w granicach zasady swobodnej oceny dowodów (art. 7 k.p.k.) i nie wykazuje błędów faktycznych, logicznych lub sprzeczności z doświadczeniem życiowym, pozostaje pod ochroną tego przepisu.Stan faktyczny
Skazany G. Z. został uznany za winnego popełnienia przestępstw związanych z obrotem znaczną ilością substancji psychotropowych i środków odurzających oraz posiadania substancji psychotropowej. Sąd pierwszej instancji wymierzył mu kary jednostkowe, które następnie połączył w karę łączną. Sąd Okręgowy utrzymał wyrok w mocy po rozpoznaniu apelacji skazanego. Obrońca skazanego wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie przepisów prawa procesowego przez sąd odwoławczy, w tym nierozważenie wszystkich zarzutów apelacji oraz bezkrytyczne uznanie oceny dowodów przez sąd pierwszej instancji. Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił kasację jako oczywiście bezzasadną i obciążył skazanego kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 345/20 POSTANOWIENIE Dnia 1 września 2020 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Wiesław Kozielewicz po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 1 września 2020 r., sprawy G. Z. skazanego z art. 56 ust.1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k. i in. z powodu kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w Z. z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt VII Ka (…) utrzymującego w mocy wyrok Sądu Rejonowego w Z. z dnia 24 maja 2019 r., sygn. akt II K (…), oddala kasację jako oczywiście bezzasadną, a kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciąża skazanego UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w Z. wyrokiem z dnia 24 maja 2019 r., sygn.. akt II K (…), uznał G. Z. za winnego tego, że I. w okresie od nieustalonego dnia września 2016 r. do 15 listopada 2016 r. w Z. , województwa (…), wbrew przepisom ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii, w krótkich odstępach czasu, w wykonaniu z góry powziętego zamiaru, działając czterokrotnie, uczestniczył w obrocie znaczną ilością substancji psychotropowej w postaci amfetaminy o łącznej wadze 200 gramów oraz środka odurzającego w postaci konopi, innej niż włóknista, o łącznej wadze 200 gramów, w ten sposób, że nabywał je od nieustalonej osoby, a następnie sprzedawał je M. S., w celu dalszej dystrybucji wśród innych ustalonych i nieustalonych osób, otrzymując dwukrotnie za 100 gram amfetaminy po 1200
2 złotych oraz raz za 100 gram marihuany 2000 złotych, za kolejne 100 gram marihuany 1900 złotych, uzyskując łącznie korzyść pieniężną w wysokości co najmniej 6300 złotych, czyniąc sobie z popełnienia tego przestępstwa stałe źródło dochodu, przy czym zarzucanego przestępstwa dopuścił się w ciągu pięciu lat po odbyciu co najmniej sześciu miesięcy kary pozbawienia wolności, za umyślne przestępstwo podobne, to jest popełnienia występku z art. 56 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 12 § 1 k.k. w zw. z art. 65 § 1 k.k. i w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. 56 ust. 3 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 65 § 1 k.k. wymierzył mu karę dwóch lat i ośmiu miesięcy pozbawienia wolności oraz karę grzywny w wysokości trzystu stawek dziennych przy ustaleniu wysokości jednej stawki dziennej na kwotę dwudziestu złotych, jak też tego, że II. w okresie od nieustalonego dnia listopada 2016 r. do 16 listopada 2016 r. w N. , województwa (…), posiadał wbrew przepisom ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii, substancję psychotropową w postaci 30 tabletek Clonazepam, przy czym zarzucanego przestępstwa dopuścił się w ciągu pięciu lat po odbyciu, co najmniej sześciu miesięcy kary pozbawienia wolności, za umyślne przestępstwo podobne, to jest popełnienia występku z art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 64 § 1 k.k. i za to na podstawie art. art. 62 ust. 1 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii w zw. z art. 64 § 1 k.k. wymierzył mu karę czterech miesięcy pozbawienia wolności; na podstawie art. 85 § 1 i 2 k.k. i art. 86 § 1 k.k. połączył orzeczone wobec niego w pkt. I i II wyroku jednostkowe kary pozbawienia wolności i wymierzył mu karę łączną dwóch lat i dziesięciu miesięcy pozbawienia wolności; na podstawie art. 63 § 1 k.k. na poczet orzeczonej kary pozbawienia wolności zaliczył G. Z. okres rzeczywistego pozbawienia wolności w sprawie, tj. tymczasowe aresztowania od 16 listopada 2016 r. godz. 20:55 do dnia 14 marca 2018 r. godz. 15:20, przy czym jeden dzień rzeczywistego pozbawienia wolności równa się jednemu dniowi kary pozbawienia wolności;
3 na podstawie art. 45 § 1 k.k. zasądził od niego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 6300 złotych tytułem przepadku równowartości korzyści majątkowej osiągniętej w wyniku popełnionego przestępstwa przypisanego mu w pkt I wyroku; na podstawie art. 70 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii z dnia 29 lipca 2005r. orzekł wobec G. Z. przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodu rzeczowego opisanego w wykazie dowodów rzeczowych nr (…) pod poz. 1 karta 473 akt, zarządzając jego zniszczenie; na podstawie art. 44 § 2 k.k. orzekł wobec G. Z. przepadek na rzecz Skarbu Państwa dowodów rzeczowych opisanych w wykazie dowodów rzeczowych nr (…) pod poz. 3,4,5 karta 678 akt, zarządzając ich zniszczenie; na podstawie art. 627 k.p.k., 633 k.p.k. i art. 2 ust. 1 pkt 5 i art. 3 ust. 1 ustawy o opłatach w sprawach karnych, zasądził od niego na rzecz Skarbu Państwa kwotę 2805 zł. i 52 gr. tytułem kosztów sądowych, w tym opłatę w kwocie 1600 zł. Od tego wyroku apelację złożył G. Z. . W swojej apelacji kwestionował poczynione przez Sąd I instancji ustalenia faktyczne. Zwłaszcza ocenę dowodu z jego wyjaśnień oraz dowodu z zeznań świadków, co doprowadziło do wydania niesłusznego wyroku skazującego. Po rozpoznaniu tej apelacji, Sąd Okręgowy w Z. wyrokiem z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt VII Ka (…), zaskarżony wyrok utrzymał w mocy. Adwokat Ł. M. – obrońca skazanego G. Z., złożył kasację od wyżej wymienionego wyroku Sądu Okręgowego w Z. . Zarzucił w niej rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, które miało istotny wpływ na treść wyroku, a to art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art. 410 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k. w zw. z art. 457 § 3 k.p.k., poprzez nierozważenie i nieustosunkowanie się przez Sąd Okręgowy w Z. do wszystkich zarzutów i wniosków apelacji, co miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, a nadto w uzasadnieniu kasacji postawił zarzut naruszenia przepisów art. 4 k.p.k., art. 5 § 2 k.p.k. oraz art. 7 k.p.k., poprzez zupełnie bezkrytyczne uznanie, że Sąd Rejonowy w Z. dokonał prawidłowej oceny materiału dowodowego, bez przekroczenia granic zasady swobodnej oceny
4 dowodów, i w sposób właściwy wykazał, iż G. Z. swoim działaniem wypełnił znamiona zarzucanych mu czynów, gdy tymczasem analiza całości materiału zebranego w sprawie nie pozwala na takie jednoznaczne i nie budzące żadnych wątpliwości ustalenia. W konkluzji wniósł, cyt. ,, o uchylenie zaskarżonego wyroku Sądu Okręgowego w Z. i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd I instancji. ” Zastępca Prokuratora Rejonowego w Z. w pisemnej odpowiedzi na kasację wniósł o oddalenie kasacji obrońcy skazanego G. Z. jako oczywiście bezzasadnej ( por. pismo Zastępcy Prokuratora Rejonowego w Z. z dnia 26 czerwca 2020 r. ). W piśmie z dnia 23 lipca 2020 r., skazany G. Z. nie zgodził się ze stanowiskiem przedstawionym w pisemnej odpowiedzi na kasację. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Kasacja jest oczywiście bezzasadna w rozumieniu art. 535 § 3 k.p.k. Autor kasacji przechodzi do porządku dziennego nad tym, że w polskiej procedurze karnej kasacja jest nadzwyczajnym środkiem zaskarżenia. Kasacja strony może być złożona jedynie od niektórych prawomocnych orzeczeń sądu odwoławczego i można w niej podnieść uchybienie o którym mowa w art. 439 k.p.k. lub inne rażące naruszenie przepisów prawa materialnego bądź procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na treść zapadłego orzeczenia sądu odwoławczego. Przyjmuje się, że w świetle treści art. 523 § 1 k.p.k. pojęcie ,, rażące naruszenie prawa ,” jako podstawa kasacji, ma znacznie węższy zakres niż przyczyny apelacyjne wskazane w art. 438 pkt 1 i 2 k.p.k. Podstawą kasacji nigdy nie może być zarzut ujęty w art. 438 pkt 3 k.p.k. Skoro tak, to w przypadku nietrafnego nazwania w kasacji wadliwości polegającej na przyjęciu za podstawę wyroku błędnych ustaleń faktycznych ,, naruszeniem prawa ,” nie uprawnia to Sądu Najwyższego, orzekającego przecież w postępowaniu kasacyjnym, do badania, pod pozorem rozpoznawania ,,zarzutu naruszenia prawa,” zasadności poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. Do tego zaś w istocie sprowadza się wywód kasacji obrońcy skazanego G. Z.. Przypomnieć należy, że w sporządzonej przez siebie apelacji G. Z. kwestionował ustalenia faktyczne
5 poczynione przez Sąd Rejonowy w Z.. Kwestie podniesione w jego apelacji miał na uwadze Sąd Okręgowy w Z., o czym świadczy treść punktu 3, sporządzonego na formularzu, pisemnego uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia10 grudnia 2019 r., sygn. akt VII Ka (…) Słusznie Sąd odwoławczy uznał, że w realiach sprawy Sąd I instancji oceniając, między innymi, dowody z wyjaśnień G. Z., wyjaśnień i zeznań (…), nie przekroczył granic zasady swobodnej oceny dowodów ujętej w art. 7 k.p.k. Z tego przepisu wynika, że wartościowanie ( ocena ) zgromadzonych dowodów, dla dokonania ustaleń faktycznych należy wyłącznie do sądu orzekającego, z zasady mającego z tymi dowodami bezpośredni kontakt, którego przekonanie opiera się na całokształcie okoliczności ujawnionych w toku rozprawy. Oczywiście ocena ta musi uwzględniać zasady logiki, wskazania wiedzy oraz doświadczenia życiowego. Nie można zatem zasadnie w realiach sprawy wywodzić, że Sąd Okręgowy w Z. naruszył przepisy art. 7 k.p.k., art. 433 § 2 k.p.k. w zw, z art. 457 § 3 k.p.k. Niezrozumiały jest postawiony w kasacji zarzut obrazy przepisów art. 437 § 1 i 2 k.p.k. w zw. z art.410 k.p.k. Po pierwsze przecież Sąd odwoławczy wydał orzeczenie o którym jest mowa w art. 437 k.p.k., a mianowicie po rozpoznaniu apelacji, wydał wyrok utrzymujący w mocy zaskarżony wyrok Sądu I instancji. Po drugie poza sporem jest, że jeżeli sąd odwoławczy przejmuje ustalenia sądu pierwszej instancji i utrzymuje w mocy zaskarżony wyrok, to nie może naruszyć art. 410 k.p.k. (por. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 22 stycznia 2017 r., sygn. akt V KK 289/17, Legalis). Przepis art. 410 k.p.k. może zostać naruszony wówczas gdy sąd czyni własne ustalenia faktyczne (por. np. wyroki Sadu Najwyższego: z dnia 25 lutego 2009 r., sygn. akt II KK 149/08, Legalis, z dnia 15 maja 2012 r., sygn. akt IV KK 398/11, Legalis). Odnosząc się zaś do zarzutów podniesionych przez obrońcę skazanego w uzasadnieniu kasacji. Jeśli chodzi o zarzut obrazy przez Sąd odwoławczy art. 4 k.p.k., to tzw. zasada obiektywizmu ujęta w tym przepisie, nie może stanowić samodzielnie podstawy zarzutu kasacyjnego ( por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 27 lipca 2000 r., sygn. akt IV KKN 532/99, Legalis ). Przepis art. 5 § 2 k.p.k. nie mógł zostać naruszony przez Sąd Okręgowy w Z. , albowiem z przebiegu postępowania przed tym Sądem nie wynika aby ten Sąd powziął wątpliwości i rozstrzygnął je na niekorzyść skazanego G. Z.. Pamiętać bowiem należy, że przedmiotem kategorycznego nakazu
6 wyrażonego w art. 5 § 2 k.p.k. nie są wątpliwości strony postępowania lecz organu procesowego. W orzecznictwie kasacyjnym Sądu Najwyższego, już od wielu lat, wskazuje się, że skoro przepis art. 5 § 2 k.p.k. dotyczy wątpliwości, jakie może powziąć sąd orzekający (nie zaś strona), to dopiero wówczas gdyby sąd je powziął, a nie rozstrzygnął ich na korzyść oskarżonego, to zasadny byłby zarzut kasacyjny naruszenia tego przepisu (por. np. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 20 kwietnia 2004 r., sygn. akt V KK 332/03, R – OSNKW 2004, poz. 751). Sąd Okręgowy w Z. nie przeprowadzał postępowania dowodowego, nie mógł zatem naruszyć przepisu art. 7 k.p.k. Natomiast Sąd ten, działający jako organ kontrolujący przebieg postępowania w sprawie G. Z., które toczyło się przed Sądem Rejonowym w Z., zbadał czy Sąd I instancji, oceniając zgromadzony materiał dowodowy uczynił to w granicach zasady swobodnej oceny dowodów, o której mowa w art. 7 k.p.k. Pamiętać przy tym trzeba, że kontrola apelacyjna trafności takiej oceny, nie może objąć tej sfery przekonania sędziowskiego, jaka wiąże się wyłącznie z bezpośredniością przesłuchania, a siłą rzeczy musi ograniczyć się do sprawdzenia, czy ocena ta nie wykazuje błędów natury faktycznej lub logicznej albo czy nie jest sprzeczna z doświadczeniem życiowym i wskazaniami wiedzy. Sąd Okręgowy w Z. trafnie, w realiach sprawy, uznał, że ocena dowodów dokonana przez Sąd Rejonowy w Z. (por. pisemne uzasadnienie wyroku tego Sądu z dnia 24 maja 2019 r., sygn. akt II K (…), str. 3 – 16 ), pozostaje pod ochroną przepisu art. 7 k.p.k. Kierując się przedstawionymi motywami Sąd Najwyższy, z mocy art. 535 § 3 k.p.k., rozstrzygnął jak w postanowieniu.
Powiązane orzeczenia
- V KK 98/23 2023-05-19Czy kasacja obrońcy skazanego, która w istocie powiela zarzuty apelacyjne i nie odnosi się do argumentacji sądu odwoławczego, może zostać uznana za skuteczne zaskarżenie orzeczenia sądu drugiej instancji?
- IV KK 95/19 2019-04-18Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzutach naruszenia przepisów postępowania i rażącej niewspółmierności kary, może stanowić podstawę do uchylenia orzeczenia sądu odwoławczego?
- II KK 134/14 2014-07-09Czy kasacja zarzucająca rażące naruszenie przepisów prawa procesnego, które miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku, może być podstawą do ponownego badania przez Sąd Najwyższy zasadności ustaleń faktycznych i oc…
- III KK 89/24 2024-12-12Czy kasacja obrońcy skazanego, zarzucająca rażące naruszenie prawa procesowego przez sąd odwoławczy, może skutecznie podważyć ustalenia faktyczne i ocenę dowodów dokonaną przez ten sąd, zwłaszcza gdy zarzuty te były już…
- I KK 167/22 2022-05-31Czy kasacja obrońców skazanego, zarzucająca rażące naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego, może być skutecznie wniesiona w sytuacji, gdy jej podstawą są w istocie błędy w ustaleniach faktycznych i ocenie…
Powołane przepisy
art. 56 ust.1art. 65 § 1 KKart. 56 ust. 1art. 12 § 1 KKart. 64 § 1 KKart. 56 ust. 3art. 62 ust. 1art. 85 § 1art. 86 § 1 KKart. 63 § 1 KKart. 45 § 1 KKart. 70 ust. 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026. · PDF źródłowy