V CNP 55/11

Izba Cywilna2012-02-21

Skład orzekający: Lech Walentynowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, gdy strona miała możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie?
Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest niedopuszczalna, jeżeli strona miała obiektywną możliwość skorzystania ze środków prawnych, takich jak skarga kasacyjna, i z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie. W takiej sytuacji skarga ta stanowi próbę zastąpienia niedopuszczalnego środka prawnego.
Stan faktyczny
Powódka wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jej apelację od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego powództwo o uchylenie uchwały. Skarżąca zarzuciła obrazę przepisów Prawa spółdzielczego oraz błędy w ustaleniach faktycznych. Sąd Najwyższy zauważył, że skarżąca miała możliwość wniesienia skargi kasacyjnej, ale z niej nie skorzystała.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia oraz oddalił wniosek o zasądzenie kosztów postępowania skargowego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CNP 55/11 POSTANOWIENIE Dnia 21 lutego 2012 r. Sąd Najwyższy w składzie : SSN Lech Walentynowicz w sprawie ze skargi J. B.-S. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 12 listopada 2009 r., w sprawie z powództwa J. B.-S. przeciwko Spółdzielni Mieszkaniowej "G." w G. z udziałem interwenienta ubocznego Spółdzielni Mieszkaniowej "Gw." w G. o uchylenie uchwały, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 21 lutego 2012 r., 1.) odrzuca skargę; 2.) oddala wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej "Gw." w G. o zasądzenie kosztów postępowania skargowego. Uzasadnienie 2 Wyrokiem z dnia 12 listopada 2009 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację powódki od wyroku Sądu Okręgowego z dnia 6 kwietnia 2009 r. oddalającego powództwo w sprawie o uchylenie uchwały. J. B.-S. wniosła skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Apelacyjnego. Kwestionowanemu orzeczeniu oraz orzeczeniu Sądu I instancji zarzuciła obrazę przepisu art. 108 § 1 Prawa spółdzielczego, błędy w ustaleniach faktycznych i nieprawidłową ocenę całości zebranego materiału dowodowego. Wniosła o stwierdzenie niezgodności z prawem i uchylenie zaskarżonego wyroku oraz uwzględnienie żądań pozwu lub uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu oraz orzeczenie o kosztach postępowania. Ponadto skarżąca wniosła o dopuszczenie wskazanych przez siebie dowodów. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: W sprawie była możliwość wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu Apelacyjnego. Zgodnie z art. 4241 § 2 k.p.c., w sytuacji gdy strona nie skorzystała z przysługujących jej środków prawnych, dopuszczalność skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia uzależniona jest od łącznego spełnienia przesłanek: istnienia wyjątkowego wypadku oraz występowania kwalifikowanej niezgodności z prawem, wynikającej z naruszenia podstawowych zasad porządku prawnego lub konstytucyjnych wolności albo praw człowieka i obywatela. Pojęcie wyjątkowego wypadku, o którym jest mowa w art. 4241 § 2 k.p.c. obejmuje szczególne sytuacje polegające na tym, że strona z przyczyn niezawinionych i usprawiedliwiających jej zaniechanie nie mogła skorzystać ze zwykłych środków prawnych. Obowiązek ich wykazania obciąża stronę, która chce skorzystać z możliwości wniesienia skargi na podstawie art. 4241 § 2 k.p.c. (postanowienie Sądu Najwyższego z 24 lipca 2007 r., IV CNP 80/07, niepubl.). We wniesionej skardze nie zostały wykazane okoliczności pozwalające uznać, że w sprawie zachodzi wyjątkowy wypadek w rozumieniu art. 4241 § 2 k.p.c. 3 Skarżąca była reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, miała zatem możliwość skorzystania z przysługujących jej środków prawnych w postaci wniesienia skargi kasacyjnej. W istocie skarżąca zastępuje skargą o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia środek prawny, który przysługiwał jej od prawomocnego wyroku sądu drugiej instancji. Jeżeli strona miała obiektywną możliwość skorzystania z instancji odwoławczej i z tej możliwości nie skorzystała z przyczyn leżących po jej stronie, to skarga jest niedopuszczalna (art. 4248 § 2 k.p.c.). Następuje to zarówno przy świadomej rezygnacji z wniesienia środka odwoławczego, jak i przy zawinionej przez stronę niemożności skorzystania z takiego środka (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 stycznia 2008 r. V CNP 187/07; OSNC-ZD 2008/4/107). Należy także zwrócić uwagę, że kwestionując w skardze jednocześnie wyrok Sądu I instancji oraz formułując wniosek o uchylenie zaskarżonych wyroków i wnosząc o dopuszczenie dowodów, skarżąca wykazała się niezrozumieniem instytucji skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Wobec powyższego na podstawie art. 4248 § 2 k.p.c., Sąd Najwyższy odrzucił skargę. Oddalony został wniosek Spółdzielni Mieszkaniowej „Gw." w G. o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania skargowego, ponieważ odpowiedź na skargę została złożona po upływie terminu dwutygodniowego od jej doręczenia (art. 3987 § 1 k.p.c. w związku z art. 41412 k.p.c.).

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 108 § 1art. 4241 § 2 KPCart. 4248 § 2 KPCart. 3987 § 1 KPCart. 41412 KPC§ 1§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy