III PZP 6/79

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN Z. Stypułkowska.Sędziowie SN: W. Formański (spraw.), E. Jachczyk.przy udziale Prokuratora Prokuratury Generalnej PRL: K. WojnarowiczSentencjaSąd Najwyższy - Izba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych po rozpoznaniu w dniu 22 sierpnia 1979 r. sprawy z wniosku E. K. przeciwko Wojewódzkiemu Przedsiębiorstwu Państwowej Komunikacji Samochodowej Oddział II w L. o zmianę treści protokółu powypadkowego i odszkodowanie na skutek odwołania wnioskodawcy od orzeczenia Zakładowej Komisji Rozjemczej przy PKS Oddział Osobowy w L. z dnia 27 lutego 1979 r., sygn. akt 2(...) i zagadnienia prawnego przekazanego przez Okręgowy Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie postanowieniem z dnia 27 czerwca 1979 r., sygn. akt P(...) do rozstrzygnięcia w trybie art. 66 ustawy z dnia 24 października 1974 r. o o.s.p. i u.s.p. przejąwszy sprawę do rozpoznania uchyla zaskarżono orzeczenia i przekazuje sprawę Zakładowej Komisji Rozjemczej przy pozwanym Przedsiębiorstwie do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie faktyczneWnioskodawca domagał się ustalenia, że w dniu 25 lipca 1978 r. uległ wypadkowi przy pracy w ten sposób, że w czasie przerwy regulaminowej przeznaczonej na śniadanie podczas wyrzucania okruchów chleba na dach uderzył ręką w poprzeczkę metalową bramy i doznał urazu palca, a nadto odszkodowania w wysokości 2.000 zł.Zarówno komisja powypadkowa, jak i Zakładowa Komisja Rozjemcza przy pozwanym Przedsiębiorstwie nie uznały zdarzenia tego za wypadek przy pracy, ponieważ czynność przy której wnioskodawca doznał urazu nie wynika z jego zakresu czynności w zakładzie pracy.Rozpoznając odwołanie wnioskodawcy, Okręgowy Sąd Pracy przedstawił Sądowi Najwyższemu do rozstrzygnięcia następujące zagadnienie prawne: "czy doznany przez pracownika w czasie przerwy śniadaniowej w zakładzie pracy uraz ręki na skutek wyrzucenia na zewnątrz okruchów chleba pozostałych od śniadania stanowi wypadek przy pracy w rozumieniu art. 6 ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych (Dz. U. Nr 20, poz. 105)?"W uzasadnieniu swych wątpliwości Okręgowy Sąd powołał się na to, że wprawdzie wyrzucanie dla ptaków pozostałych po śniadaniu okruchów chleba nie należało do zakresu obowiązków wnioskodawcy, jednakże czynność ta miała miejsce w czasie przerwy śniadaniowej i spowodowana była chęcią uprzątnięcia stołu po spożytym śniadaniu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy, przejąwszy sprawę do rozpoznania, zważył, co następuje:Uznanie zdarzenia za wypadek przy pracy w rozumieniu art. (...) ustawy z dnia 12 czerwca 1975 r. o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych należy od spełnienia się przesłanek wymienionych w tym przepisie i oceny okoliczności konkretnego wypadku. Okręgowy Sąd przyjmuje za niesporne, że w przypadku tym zachodzi nagłość zdarzenia, przyczyna zewnętrzna oraz związek czasowy z pracą, lecz czynność podjęta przez wnioskodawcę nie wynikała bezpośrednio z zakresu jego czynność w zakładzie pracy.Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem przerwę śniadaniową zalicza się do czasu pracy. Wypadek zdarzył się więc w czasie zaliczanym do pracy i na terenie zakładu pracy. Przerwa śniadaniowa jest przeznaczona na spożycie posiłku i wszystkie czynności podjęte w tym czasie przez pracownika, a pozostające w związku z posiłkiem, a więc jego przygotowanie, konsumpcja, uprzątnięcie miejsca po spożyciu posiłku - to czynności, które nie wykraczają poza cel, jakiemu służy przerwa śniadaniowa, pozostają więc w związku z chwilowym wypoczynkiem i regeneracja sił. Wypadek jakiemu uległ pracownik w czasie przerwy śniadaniowej i podczas czynności, które pozostają w związku z celem przerwy śniadaniowej, jest wypadkiem przy pracy, jeżeli nawet zdarzenie powodujące uszczerbek na zdrowiu zostało wywołane zachowaniem pracownika, wykazującego brak należytej ostrożności lub przezorności.Zbieżny z tym stanowiskiem jest pogląd Centralnej Rady Związków Zawodowych i przedstawiciela Prokuratora Generalnego PRL.Wychodząc z odmiennych założeń Komisja Rozjemcza nie poczyniła żadnych ustaleń, które pozwalałyby orzec co do istoty sprawy, Sąd Najwyższy przeto po przejęciu sprawy uchylił zaskarżone orzeczenie i przekazał sprawę tejże Komisji Rozjemczej przy pozwanym Przedsiębiorstwie do ponownego rozpoznania.