I KR 267/75

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Szamrej (sprawozdawca). Sędziowie: S. Mirski, Z. Neumann.Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Strzałkowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 14 stycznia 1976 r. między innymi sprawy Henryka G., oskarżonego z art. 88 § 2 w związku z art. 25 § 1 pkt 3, art. 47 § 1 i art. 70 § 2 u.k.s. oraz art. 241 § 3 k.k., i Adama W., oskarżonego z art. 70 § 2 oraz art. 86 § 1 w związku z art. 25 § 1 pkt 3 u.k.s., z powodu rewizji wniesionych przez prokuratora i oskarżonych Henryka G. i Adama W. od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla Województwa Warszawskiego w Warszawie z dnia 7 kwietnia 1975 r. zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonych Henryka G. i Adama W. w ten sposób, że poprawił kwalifikacje prawne czynów im przypisanych - pierwszemu w ramach zarzutu opisanego w pkt II, a drugiemu w ramach zarzutu opisanego w pkt X aktu oskarżenia - z art. 70 § 2 u.k.s. na art. 47 § 1 w związku z art. 70 § 2 u.k.s. (...). Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki dla województwa warszawskiego w Warszawie wyrokiem z dnia 7 kwietnia 1975 r. skazał między innymi:1) Henryka G. na podstawie art. 88 § 2 w związku z art. 25 § 1 pkt 3, art. 26 § 1 pkt 2 i art. 26 § 2 u.k.s. na karę 2 lat pozbawienia wolności, darowaną w całości na podstawie art. 1 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o amnestii (Dz. U. Nr 27, poz. 159), 400.000 zł grzywny z zamianą - w razie nieuiszczenia w terminie - na 3 lata zastępczej kary pozbawienia wolności, i konfiskaty części mienia w postaci samochodu marki "Fiat 125" oraz 14 złotych bransolet - kółek za czyn przypisany w ramach zarzutu opisanego w pkt I aktu oskarżenia (uszczuplenie należności podatkowych w kwocie co najmniej 5.000.000 zł), a mianowicie za to, że w okresie od stycznia 1971 r. do grudnia 1972 r. w R., działając wspólnie z Florianem K., jako współwłaściciel zakładu wyrobu pocztówek dźwiękowych, opłacający podatki na zasadach ogólnych, naraził Skarb Państwa na uszczuplenie należnego od firmy podatku obrotowego oraz należnych od niego podatków dochodowego i wyrównawczego w łącznej kwocie około 2.300.000 zł przez podanie Wydziałowi Finansowemu Urzędu Powiatowego w G. w rocznych zeznaniach o osiągniętym obrocie i dochodzie danych niezgodnych z rzeczywistością, opartych na nierzetelnie prowadzonych księgach podatkowych, w których nie zaksięgował wszystkich transakcji zakupu materiałów i sprzedaży wyrobów gotowych;2) tegoż Henryka G. na podstawie art. 70 § 2 i art. 70 § 3 pkt 2 u.k.s. na karę 3 lat pozbawienia wolności, 150.000 zł grzywny i przepadku na rzecz Skarbu Państwa wartości dewizowych w postaci: piętnastu sztabek złota próby "0999" o łącznej wadze 1,5 kg, dziewiętnastu sztuk monet - dukatów austro-węgierskich z 1915 r. i 400 dolarów USA w banknotach 100-dolarowych za to, że w latach 1971-1973 w W. i G. bez wymaganego zezwolenia nabywał zagraniczne środki płatnicze oraz złoto nie stanowiące wyrobu użytkowego o łącznej wartości 362.867 zł w ten sposób, iż kupił od Adama W. 10 sztabek złota, od Franciszka S. 19 złotych monet - dukatów austro-węgierskich, od Włodzimierza O. - 1.000 dolarów USA i od Floriana K. - 400 dolarów USA oraz działając wspólnie z Genowefą G. kupił od Marty i Adama W. 5 sztabek złota (czyn przypisany w ramach zarzutu opisanego w pkt II aktu oskarżenia);3) tegoż Henryka G. na podstawie art. 241 § 3 i art. 36 § 3 k.k. na karę 2 lat pozbawienia wolności i 15.000 zł grzywny, z zamianą - w razie nieuiszczenia w terminie - na 100 dni zastępczej kary pozbawienia wolności, za to, że w lutym 1970 r. w R. udzielił korzyści majątkowej w kwocie 40.000 zł inspektorom Wojewódzkiego Inspektoratu Kontrolno-Rewizyjnego w R. Jerzemu K. i Mieczysławowi M., w zamian za nieujawnienie stwierdzonego w toku kontroli faktu sprzedania poza ewidencją podatkową wyprodukowanych przez niego pocztówek dźwiękowych (czyn przypisany w ramach zarzutu opisanego w pkt III aktu oskarżenia) i na podstawie art. 28 § 1 u.k.s. wymierzył oskarżonemu Henrykowi G. łączną karę 4 lat pozbawienia wolności z zaliczeniem na jej poczet okresu tymczasowego aresztowania od dnia 9 maja 1973 r. i konfiskaty części wyżej wskazanego mienia, przy czym ustalił, że zastępcza kara za wszystkie grzywny wynosi 3 lata (...);4) Adam W. na podstawie art. 70 § 2 u.k.s. na karę 2 lat i 6 miesięcy pozbawienia wolności oraz 100.000 zł grzywny, z zamianą - w razie nieuiszczenia w terminie - na zastępczą karę pozbawienia wolności, przyjmując jeden dzień tej kary za równoważny 150 zł grzywny, za to, że w drugiej połowie 1971 r. działając sam sprzedał Henrykowi G. 10 sztabek złota oraz działając wspólnie z Martą W. sprzedał Henrykowi i Genowefie G. 5 sztabek złota łącznej wartości 269.730 zł (czyn przypisany w ramach zarzutu opisanego w pkt X aktu oskarżenia);5) tegoż Adama W. na podstawie art. 86 § 1 i art. 88 § 1 w związku z art. 25 § 1 pkt 3 i art. 5 u.k.s., wymierzając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 25 § 1 pkt 3 i art. 26 § 1 pkt 1 u.k.s. karę 1 roku pozbawienia wolności, darowaną na podstawie przepisu art. 1 ust. 1 pkt 1 wymienionej już ustawy z dnia 18 lipca 1974 r. o amnestii, i 80.000 zł grzywny, z zamianą - w razie nieuszczenia w terminie - na zastępczą karę pozbawienia wolności, przyjmując jeden dzień tej kary za równoważny 150 zł grzywny, za to, że w okresie od lipca 1971 r. do końca lipca 1972 r. w W. wbrew obowiązkowi wynikającemu z przepisu art. 65 dekretu z dnia 16 maja 1946 r. o postępowaniu podatkowym (Dz. U. z 1963 r. Nr 12, poz. 67) nie wziął udziału w postępowaniu podatkowym przez to, że nie ujawnił organowi finansowemu administracji państwowej swojej działalności handlowej prowadzonej w różnych miejscowościach województw R., K., W. i B. na własny rachunek, a polegającej na sprzedaży Henrykowi G. i Florianowi K. folii winidurowej oraz wyrobów firmy Henryka G. i Floriana K., a także firmy Waldemara S., narażając Skarb Państwa na uszczuplenie należności podatkowych w kwocie nie mniejszej niż 140.000 zł (czyn przypisany w ramach zarzutu opisanego w pkt XI aktu oskarżenia).Od tego wyroku wnieśli rewizje prokurator i oskarżeni Henryk G. i Adam W.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:(...) Z urzędu należy stwierdzić, że zarówno kwalifikacja prawna omawianego czynu, przypisanego oskarżonemu Adamowi W. w ramach zarzutu opisanego w pkt X aktu oskarżenia, jak i kwalifikacja prawna czynu przypisanego oskarżonemu Henrykowi G. w ramach zarzutu opisanego w pkt II aktu oskarżenia, nie jest pełna. Wymienione bowiem czyny wyczerpują znamiona przestępstwa przewidzianego w art. 47 § 1 w związku z art. 70 § 2 u.k.s., a nie - jak to błędnie przyjął Sąd Wojewódzki - znamiona przestępstwa przewidzianego w art. 70 § 2 u.k.s. Ten ostatni przepis nadaje kwalifikowaną postać przestępstwom dewizowym określonym w art. 47 § 1, art. 48 § 1, art. 51 i 54 § 1 u.k.s. ze względu na różne okoliczności i - występując samodzielnie - nie wskazuje na rodzaj przestępstwa dewizowego typu podstawowego. Dlatego właściwe zakwalifikowanie przestępstwa dewizowego, które wyczerpuje znamiona określone w art. 70 § 2 u.k.s., wymaga powołania nie tylko tego przepisu, ale również i jednego z wymienionych wyżej przepisów, które określają podstawowe typy przestępstw dewizowych.Mając to na względzie i stwierdzając, że błędny jest pogląd Sądu Wojewódzkiego, który streszcza się w zdaniu, że: (...) przepis art. 70 § 2 u.k.s. jest przepisem specjalnym w stosunku do art. 47 § 1 u.k.s., Sąd Najwyższy zmienił zaskarżony wyrok w części dotyczącej oskarżonych Henryka G. i Adama W. w ten sposób, że poprawił kwalifikacje prawne czynów im przypisanych - pierwszemu w ramach zarzutu opisanego w pkt II, a drugiemu w ramach zarzutu opisanego w pkt X aktu oskarżenia - z art. 70 § 2 u.k.s. na art. 47 § 1 w związku z art. 70 § 2 u.k.s. (...).