V KRN 436/72
PostanowienieIzba Cywilna1972-12-19
Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia J. Szamrej (sprawozdawca). Sędziowie: Z. Kubec, W. Żebrowski.Prokurator Prokuratury Generalnej: A. Strzałkowski.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 19 grudnia 1972 r. sprawy Józefa K., oskarżonego z art. 178 § 2, art. 181 § 1 i art. 156 § 2 k.k., z powodu rewizji nadzwyczajnej wniesionej przez Pierwszego Prezesa Sądu Najwyższego na niekorzyść oskarżonego od postanowienia Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 4 kwietnia 1972 r. i utrzymanego w mocy postanowienia Sądu Powiatowego dla m. st. Warszawy z dnia 15 marca 1972 r.postanowił uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać Sądowi Powiatowemu dla m. st. Warszawy do ponownego rozpatrzenia.Uzasadnienie faktyczneSąd Powiatowy dla m. st. Warszawy w sprawie z oskarżenia prywatnego Ireny D. przeciwko Józefowi K., oskarżonemu z art. 178 § 2, art. 181 § 1 i art. 156 § 2 k.k., po częściowym przeprowadzeniu postępowania dowodowego i również po przesłuchaniu oskarżycieli prywatnych na rozprawie głównej w dniu 24 lutego 1972 r. przerwał rozprawę do dnia 15 marca 1972 r., zawiadamiając o tym strony.Na przerwaną rozprawę w nowym terminie nie stawiła się oskarżycielka prywatna Irena D., natomiast stawił się jej pełnomocnik.Sąd Powiatowy dla m. st Warszawy na tejże rozprawie w dniu 15 marca 1972 r. ogłosił postanowienie o umorzeniu postępowania na podstawie art. 444 k.p.k. wobec niestawiennictwa oskarżycielki prywatnej, która została o terminie rozprawy przerwanej prawidłowo powiadomiona.Orzeczenie to, zaskarżone przez pełnomocnika oskarżycielki prywatnej, Sąd Wojewódzki dla m. st. Warszawy postanowieniem z dnia 4 kwietnia 1972 r. utrzymał w mocy.Od obu tych postanowień Pierwszy Prezes Sądu Najwyższego wniósł rewizję nadzwyczajną, zarzucając w niej obrazę art. 444 § 3 k.p.k., mającą wpływ na treść orzeczenia, przez umorzenie postępowania mimo braku postaw ku temu i wnosząc o uchylenie tych postanowień i przekazanie sprawy Sądowi Powiatowemu dla m. st. Warszawy do ponownego rozpoznania.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Powyższe postanowienia są niesłuszne, gdyż zapadły z obrazą art. 444 § 3 k.p.k.Zgodnie z wymienionym przepisem sąd umarza postępowanie, jeżeli oskarżyciel prywatny nie stawił się na rozprawę główną bez usprawiedliwionych powodów. Takie niestawienie się oskarżyciela prywatnego na rozprawę główną uważa się za odstąpienie od oskarżenia.Jeżeli natomiast oskarżyciel prywatny stawił się na rozprawę główną w chwili jej rozpoczęcia, lecz następnie był nieobecny w toku przewodu sądowego, to nieobecność jego nie powoduje w tym wypadku umorzenia postępowania. Nie powoduje również umorzenia postępowania niestawiennictwo oskarżyciela prywatnego na dalszy ciąg przerwanej rozprawy; jest to bowiem ta sama rozprawa, na której rozpoczęcie oskarżyciel prywatny się stawił.Umorzenie postępowania na podstawie przepisu art. 444 k.p.k. w niniejszej sprawie jest tym więcej niesłuszne, że w nowym terminie rozprawy przerwanej stawił się pełnomocnik oskarżycielki prywatnej, który oponował przeciwko wnioskowi obrońcy oskarżonego o umorzenie postępowania.Zaskarżone postanowienia niesłusznie więc pozbawiły obywatela ochrony sądowej.Z powyższych względów Sąd Najwyższy uznał, że rewizja nadzwyczajna jest zasadna, i dlatego orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.
Powołane przepisy
art. 178 § 2art. 181 § 1art. 156 § 2 KKart. 444 KPKart. 444 § 3 KPK§ 2§ 1§ 3
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.