II CR 193/72
WyrokIzba Cywilna1972-07-21
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu sądu zagranicznego w sprawie o alimenty może zostać oddalony z powodu częściowego wygaśnięcia zobowiązania, które miało miejsce po wydaniu orzeczenia?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że zgodnie z umową między PRL a Ludową Republiką Bułgarii o pomocy prawnej, do nadania orzeczeniu sądu zagranicznego klauzuli wykonalności stosuje się przepisy państwa, na którego obszarze ma być prowadzona egzekucja, a także polski kodeks postępowania cywilnego. W postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności dłużnik nie może podnosić zarzutu częściowego wygaśnięcia zobowiązania, gdyż okoliczność ta może być badana jedynie w ramach powództwa przeciwegzekucyjnego.Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki nadał klauzulę wykonalności orzeczeniu sądu bułgarskiego zasądzającemu alimenty od Jana H. na rzecz małoletniego syna Ernesta H. Jan H. wniósł zażalenie, powołując się na częściowe uregulowanie należności. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na skutek zażalenia.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Wojewódzkiego o nadaniu klauzuli wykonalności orzeczeniu sądu zagranicznego.Pełny tekst orzeczenia
Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia R. Czarnecki (sprawozdawca). Sędziowie: E. Mielcarek, K. Olejniczak.SentencjaSąd Najwyższy, po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym sprawy z wniosku Deny H., działającej w imieniu i na rzecz małoletniego Ernesta H., z udziałem Jana H. o nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu sądu zagranicznego na skutek zażalenia uczestnika postępowania na postanowienie Sądu Wojewódzkiego dla m. st. Warszawy z dnia 13 grudnia 1971 r.,oddalił zażalenie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki nadał klauzulę wykonalności orzeczeniu Sądu Okręgowego w Burgas (Bułgaria), zasądzającemu - począwszy od dnia 29.III.1968 r. - alimenty od Jana H., zamieszkałego w Polsce, na rzecz jego małoletniego syna Ernesta H., zamieszkałego w Bułgarii.W zażaleniu na to postanowienie Jan H. powołuje się na uregulowanie części należności.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Postanowienia art. 57, 58 i 60 ust. 3 umowy między Polską Rzecząpospolitą Ludową a Ludową Republiką Bułgarii o pomocy prawnej i stosunkach prawnych w sprawach cywilnych, rodzinnych i karnych (Dz. U. z 1963 r. Nr 17, poz. 88) określają przesłanki uwzględnienia wniosku o nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu w sprawie majątkowej, a zatem między innymi w sprawie o alimenty. Poza tym art. 60 ust. 1 cyt. umowy stanowi, że do nadania takiemu orzeczeniu klauzuli wykonalności, do dalszego postępowania egzekucyjnego oraz do środków prawnych w zakresie obrony przeciwko egzekucji stosuje się przepisy tego państwa, na którego obszarze ma być prowadzona egzekucja, a ponadto - że również właściwość rzeczową i miejscową określają przepisy wymienionego państwa. Wynika z tego, że do wykonywania orzeczenia w sprawie o alimenty stosuje się przepisy polskiego kodeksu postępowania cywilnego, przy czym dla sprawy właściwy jest polski sąd czy też polski komornik. Według wymienionych przepisów, przed sądem, który orzeka w przedmiocie nadania orzeczeniu klauzuli wykonalności, dłużnik nie może wnosić o nienadanie klauzuli wykazując, że tymczasem zobowiązanie wygasło. W świetle więc postanowień cyt. wyżej umowy oraz przepisów polskiego kodeksu postępowania cywilnego nadanie klauzuli wykonalności orzeczeniu w sprawie o alimenty następuje pomimo zgłoszenia dowodu co do tego, że tymczasem zobowiązanie w części wygasło. Wykazanie wymienionej okoliczności może nastąpić dopiero w wyniku uwzględnienia powództwa przeciwegzekucyjnego przewidzianego w art. 840 § 1 pkt 2 k.p.c.Na tle tego, co przedstawiono, spod kontroli Sądu Wojewódzkiego usuwała się kwestia, czy zobowiązanie alimentacyjne Jana H. w części wygasło, wobec czego bezprzedmiotowy był argument tego Sądu oparty na wyroku karnym Sądu bułgarskiego.W przytoczonym stanie rzeczy orzeczono jak w sentencji.
Powiązane orzeczenia
- IV CZ 146/79 1979-12-27Czy sąd wojewódzki, nadając klauzulę wykonalności orzeczeniu sądu zagranicznego zasądzającemu alimenty, powinien najpierw orzec o wykonalności tego orzeczenia, a następnie nadać mu klauzulę wykonalności, czy też samo nad…
- IV CZ 176/81 1982-05-01Czy ugoda sądowa dotycząca alimentów zawarta w procesie rozwodowym przed sądem zagranicznym, na wypadek prawomocnego rozwiązania małżeństwa, może uzyskać klauzulę wykonalności w Polsce, jeśli wyrok rozwodowy sądu zagrani…
- II CZ 118/68 1968-06-26Czy orzeczenie sądu zagranicznego zasądzające alimenty w wysokości ułamka zarobków, zamiast konkretnej kwoty pieniężnej, może być uznane za sprzeczne z podstawowymi zasadami porządku prawnego PRL, a tym samym odmówione w…
- III CZP 85/13 2013-12-04Czy dopuszczalne jest nadanie klauzuli wykonalności aktowi notarialnemu, w którym dłużnik złożył oświadczenie o poddaniu się egzekucji świadczeń alimentacyjnych?
- I CZ 130/80 1980-10-24Czy postanowienie sądu stwierdzające niewykonalność zagranicznego orzeczenia alimentacyjnego, wydane bez prawidłowego pouczenia strony zamieszkałej za granicą o sposobie doręczeń, jest nieważne z powodu naruszenia przepi…
Powołane przepisy
art. 57art. 60 ust. 1art. 840 § 1 pkt 2 KPC§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.