Wp 5/72

PostanowienieIzba Wojskowa1972-07-04

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy nowe fakty lub dowody, które jedynie stwarzają przypuszczenie niewinności skazanego lub uzasadnione prawdopodobieństwo uniewinnienia, stanowią podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że dla wznowienia postępowania na podstawie art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. z powodu ujawnienia nowych faktów lub dowodów, wymagane jest, aby te nowe okoliczności nie tylko stwarzały przypuszczenie niewinności skazanego, ale stanowiły podstawę do graniczącego z pewnością wniosku o błędności wyroku. Brak jest podstaw do wznowienia, jeśli nowe fakty lub dowody nie mogą spowodować zmiany prawomocnego orzeczenia w sposób określony w tym przepisie.
Stan faktyczny
Obrońca Józefa Z., skazanego prawomocnie za przestępstwo polegające na dopuszczeniu do prowadzenia pojazdu wojskowego przez nietrzeźwego kierowcę, złożył wniosek o wznowienie postępowania. Twierdził, że dowód w postaci rozkazu wyjazdu, stanowiący podstawę faktyczną skazania, został wypełniony niezgodnie z zamierzeniem dowódcy lub sfałszowany, a skazany nie był już dysponentem pojazdu w dniu wypadku. Sąd Najwyższy rozpoznał ten wniosek.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy nie uwzględnił wniosku o wznowienie postępowania w sprawie Józefa Z.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia płk A. Porzecki. Sędziowie: płk W. Sieracki (sprawozdawca), ppłk C. Bakalarski.Prokurator Naczelnej Prokuratury Wojskowej: kpt. W. Kubala.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie Józefa Z., skazanego prawomocnie za przestępstwo określone w art. 327 § 1 i art. 146 k.k., po rozpoznaniu w dniu 4 lipca 1972 r. wniosku obrońcy o wznowienie w tej sprawie postępowania zakończonego wyrokiem Izby Wojskowej Sądu Najwyższego z dnia 30 kwietnia 1971 r., po wysłuchaniu prokuratora wnoszącego o nieuwzględnienie tego wniosku, na podstawie art. 592 k.p.k.nie uwzględnił wniosku o wznowienie postępowania w sprawie Józefa Z.Uzasadnienie faktyczne(...) Wyrokiem Sądu Pomorskiego Okręgu Wojskowego w Bydgoszczy z dnia 27 lutego 1971 r. Józef Z. został skazany za przestępstwo określone w art. 327 § 1 w zbiegu z art. 146 k.k. na karę 2 lat aresztu wojskowego z warunkowym zawieszeniem wykonania tej kary na okres próby wynoszący 2 lata oraz karę dodatkową obniżenia stopnia wojskowego za to, że w nocy w dniu z 4 na 5 lipca 1972 r. w N., będąc w służbie jako dysponent samochodu marki "Star 25", należącego do Wojskowego Ośrodka Szkolenia Operatorów i Mechaników Służby Inżynieryjno-Budowlanej w N., wprawił się w stan niezdolności do pełnienia obowiązków służbowych przez to, że spożył nadmierną ilość alkoholu, doprowadzając się do stanu nietrzeźwości, a ponadto wbrew szczególnemu obowiązkowi, wynikającemu głównie z rozdziału drugiego zarządzenia nr 25 Ministra Obrony Narodowej z dnia 18 kwietnia 1961 r. w sprawie przewozu osób i ładunków transportem samochodowym oraz o obowiązkach kierowców i użytkowników wojskowych pojazdów mechanicznych, dopuścił do prowadzenia wspomnianego pojazdu mechanicznego (w którym przebywało przeszło 20 osób) przez Stanisława P. znajdującego się w stanie nietrzeźwości.Powołany wyrok został utrzymany w mocy wyrokiem Sądu Najwyższego - Izba Wojskowa z dnia 30 kwietnia 1971 r.Obrońca skazanego złożył wniosek o wznowienie postępowania sądowego zakończonego prawomocnym orzeczeniem w sprawie Józefa Z. W uzasadnieniu tego wniosku wnioskodawca wywodzi, że "(...) rozkaz wyjazdu, stanowiący główny element podstawy faktycznej ukarania skazanego Józefa Z., został po wypadku wypełniony przez kogoś niezgodnie z zamierzeniem dowódcy jednostki wojskowej w najbardziej istotnym punkcie, względnie nawet sfałszowany w tej części tak, aby wynikało, że pełnienie obowiązków dysponenta przez skazanego Józefa Z. zostało tym rozkazem rozciągnięte na dramatyczny dzień wypadku, tj. na dzień 5 lipca 1970 r., podczas gdy skazany zgodnie z wolą dowódcy wyrażoną w oryginalnym brzmieniu przedmiotowego rozkazu zakończył pełnienie swej funkcji dysponenta z upływem dnia 4 lipca 1970 r." i że z okoliczności ujawnionych po uprawomocnieniu się wyroku w sprawie Józefa Z. wynika, iż "(...) w czasie wypadku, tj. rano dnia 5 lipca 1970 r., nie był on dysponentem pojazdu ani formalnie, ani faktycznie" (cyt. z wniosku obrońcy).Uzasadnienie prawnePo wysłuchaniu wiceprokuratora Naczelnej Prokuratury Wojskowej, wnoszącego o nieuwzględnienie wniosku obrońcy, Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Wniosek o wznowienie prawomocnie zakończonego postępowania sądowego w sprawie Józefa Z. nie zasługuje na uwzględnienie. Z treści złożonego wniosku wynika, że podstawą prawną wznowienia postępowania sądowego w tej sprawie powinien być - zdaniem wnioskodawcy - przepis art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. Wnioskodawca bowiem twierdzi, że skazany w dniu 5 lipca 1970 r. nie był już dysponentem samochodu wojskowego, a dowód w postaci tzw. rozkazu wyjazdu, stwierdzający odmienny stan rzeczy, "(...) został po wypadku wypełniony przez kogoś niezgodnie z zamierzeniem dowódcy jednostki wojskowej, względnie nawet sfałszowany w najbardziej istotnym punkcie" (cyt. z wniosku obrońcy). W związku z tym stwierdzić należy, że do wznowienia - na podstawie art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. - prawomocnie zakończonego postępowania sądowego z powodu ujawnienia nowych faktów lub dowodów nie znanych przedtem sądowi wymaga się, aby te nowe fakty lub dowody stwarzały nie tylko przypuszczenie ewentualnej niewinności skazanego, lecz stanowiły podstawę do graniczącego z pewnością wniosku o błędności wyroku lub co najmniej podstawę uzasadnionego prawdopodobieństwa albo uniewinnienia osoby skazanej po wznowieniu postępowania sądowego, albo też skazania jej za przestępstwo o łagodniejszej sankcji karnej. Przedstawiony pogląd wynika z istoty użytego w przepisie art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. sformułowania: "(...) nowe fakty lub dowody (...) wskazujące na to, że (...)". Jeżeli nowe fakty lub dowody nie mogą - w świetle innych dowodów przeprowadzonych w postępowaniu sądowym - spowodować zmiany prawomocnego orzeczenia w sposób w art. 474 § 1 pkt 2 lit. a k.p.k. określony, to w takiej sytuacji brak jest podstaw do wznowienia prawomocnie zakończonego postępowania sądowego na podstawie powołanego przepisu.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 327 § 1art. 146 KKart. 592 KPKart. 474 § 1 pkt 2§ 1§ 1 pkt 2

Źródło: Sąd Najwyższy, repozytorium https://repozytorium2.sn.pl, pozyskano 28.10.2026. Treść przetworzona przez legal-ai.pl (konwersja tekstu, podział na fragmenty, analiza AI, powiązania z innymi danymi); Sąd Najwyższy nie zatwierdza tych materiałów ani nie ponosi za nie odpowiedzialności.