II PZ 3/67

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1967-02-02

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy odpis wyroku z klauzulą stwierdzającą wydanie tytułu wykonawczego, ale nieposiadającą wymaganego przez prawo brzmienia, może stanowić podstawę do wszczęcia egzekucji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że odpis wyroku opatrzony jedynie stwierdzeniem o wydaniu tytułu wykonawczego, który nie zawiera wymaganej przez art. 783 § 1 k.p.c. klauzuli wykonalności, nie jest tytułem wykonawczym. Samo stwierdzenie "Tytuł wykonawczy wydano" nie nadaje mu takiego charakteru ani nie może zastąpić wymogów formalnych określonych w przepisach prawa procesowego cywilnego. W związku z tym zażalenie na postanowienie odrzucające takie pismo jako zaskarżające nieistniejącą czynność sądową jest bezzasadne.
Stan faktyczny
Sąd Wojewódzki odrzucił zażalenie pozwanej na wydanie tytułu wykonawczego, uznając, że wydany odpis wyroku z klauzulą stwierdzającą jego wykonalność nie jest tytułem wykonawczym. Pozwana wniosła zażalenie, twierdząc, że nawet jeśli klauzula nie ma przepisanego brzmienia, powinna być uznana za klauzulę wykonalności. Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie pozwanej na postanowienie Sądu Wojewódzkiego.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanej, uznając je za bezzasadne.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: Sędzia SN K. Marowski (spr.).Sędziowie SN: S. Graban, M. Wilewski.Protokolant: A. Kamińska.SentencjaSąd Najwyższy po rozpoznaniu w dniu 2 lutego 1967 r. na posiedzeniu niejawnym sprawy z powództwa Henryka K. przeciwko Kopalni Węgla Kamiennego "G." w G. na skutek zażalenia pozwanej na postanowienie Sądu Wojewódzkiego w K. z dnia 28 XI 1966 r. postanawia:oddalić zażalenie.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki odrzucił zaskarżonym postanowieniem zażalenie pozwanej Kopalni na wydanie tytułu wykonawczego, a w uzasadnieniu tego postanowienia stwierdził, że na żądanie powoda wydał mu odpis wyroku ze stwierdzeniem, iż orzeczenie to jest natychmiast wykonalne w części dotyczącej kwoty 9.000 zł, co do której orzeczono w wyroku rygor natychmiastowej wykonalności. Jednocześnie Sąd Wojewódzki wyjaśnił, że takie stwierdzenie nie jest klauzulą wykonalności, a wobec tego zażalenie pozwanej zaskarża nieistniejące postanowienie.Pozwana Kopalnia od tego postanowienia Sądu Wojewódzkiego wniosła zażalenie, domagając się jego uchylenia. W uzasadnieniu zażalenia skarżąca zarzuca, że klauzula zamieszczona na wypisie "wyroku" nie "tylko stwierdza prawomocność (zapewne wykonalność), ale ponadto mówi o wydaniu tytułu wykonawczego ("Tytuł wykonawczy wydano") i zdaniem skarżącego, jakkolwiek nie ma ona (klauzula) przepisanego dla klauzuli wykonalności brzmienia, musi być uznana za klauzulę wykonalności.Zażalenie jest nieuzasadnione.W myśl art. 783 § 1 k.p.c. klauzula wykonalności powinna zawierać stwierdzenie, że tytuł uprawnia do egzekucji. Przepis ten upoważnia Ministra Sprawiedliwości do ustalenia brzmienia takiej klauzuli w drodze rozporządzenia. Rozporządzenie takie nie zostało jeszcze wydane, ale obowiązuje nie uchylony Regulamin objęty rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z 9 września 1953 r. W myśl § 79 tego Regulaminu klauzula wykonalności winna zawierać słowa: "Sąd poleca i rozkazuje wszystkim urzędom oraz osobom, których to dotyczyć może, aby postanowienia tytułu niniejszego wykonały oraz, gdy o to prawnie wezwane będą, udzieliły pomocy". Skarżąca przyznaje, że takie słowa nie zostały użyte ani też nie twierdzi, by w treści zaświadczenia zamieszczono słowa, że tytuł uprawnia do egzekucji. Słusznie więc stwierdził Sąd Wojewódzki że zaświadczenie to nie jest tytułem wykonawczym, a wydany odpis wyroku wraz z zaświadczeniem stanowi tylko tytuł egzekucyjny. Nie zmienia tego nawet umieszczenie słów: "Tytuł wykonawczy wydano", gdyż i przez dodanie tych słów tytuł nie stanie się wykonawczym i nie może stanowić podstawy do wszczęcia egzekucji, ponieważ w myśl art. 797 k.p.c. do wniosku o wszczęcie egzekucji należy dołączyć tytułu wykonawczy, a tytuł tego nie może zastąpić stwierdzenie, że tytuł został wydany. Na wszczęcie egzekucji przez komornika na podstawie takiego tytułu egzekucyjnego, który nie jest zaopatrzony odpowiednią klauzulą wykonalności, służy skarga (art. 767 k.p.c.).Ponieważ wydany powodowi tytuł jest istotnie tylko tytułem egzekucyjnym, a nie spełnia warunków tytułu wykonawczego określonych w art. 783 § 1 k.p.c., należy uznać za słuszne stanowisko Sądu Wojewódzkiego, że zażalenie zaskarża nieistniejącą czynność sądową.Nie zachodzi też twierdzenie przez skarżącą naruszenie przepisu art. 1062 k.p.c., ponieważ przepis ten mówi tylko o tym, że wierzyciel przedsiębiorstwa państwowego może przeprowadzić egzekucję z rachunku bankowego wówczas, gdy dłużnik nie uiści należności w ciągu miesiąca od daty złożenia tytułu egzekucyjnego, a nie o tym, kiedy sąd uprawniony jest do wydania klauzuli wykonalności.Niewłaściwe sformułowanie zaświadczenia na tytule egzekucyjnym, jeżeli istotnie ma miejsce, nie może być zmienione w drodze nadzoru istniejącego, ponieważ przepisy k.p.c. nie przewidują zażalenia na sformułowanie zaświadczenia o prawomocności względnie wykonalności.Z tych powodów w myśl art. 387 i 397 k.p.c. oddalono zażalenie.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 783 § 1 KPCart. 797 KPCart. 767 KPCart. 1062 KPCart. 387§ 1§ 79

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.