II PZ 5/66

PostanowienieIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1966-04-02

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy sąd drugiej instancji prawidłowo rozpoznał zażalenie na orzeczenie o kosztach procesu, uwzględniając zasady rozliczenia kosztów przy współuczestnictwie pozwolonych i uwzględniając wszystkie należne koszty, w tym wpis od pozwu i wynagrodzenie biegłego?
Ratio decidendi
Samo odesłanie do przepisu prawnego normującego zwrot kosztów procesu nie zastępuje prawidłowego uzasadnienia rozstrzygnięcia o kosztach. W sprawie, w której jest kilku pozwanych, wysokość podlegających zwrotowi kosztów procesu zależna jest od tego, w jakim stosunku każdy z nich uległ w procesie w stosunku do dochodzonego roszczenia i w jakim stopniu względem pozwanych strona powodowa uległa w sporze. Rozliczenie to powinno być dokonane indywidualnie, może zaś być dokonane grupowo tylko w razie połączenia węzłem solidarności członków danej grupy. Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części oddalającej wniosek o przyznanie zwrotu kosztów procesu od pozwanych F., P., B., i R. i przekazał w tym zakresie sprawę Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania z uwagi na niewyjaśnienie, czy wpis uiszczono, co stanowiło uchybienie art. 100 k.p.c.
Stan faktyczny
Powodowe Przedsiębiorstwo dochodziło od ośmiu pozwanych solidarnie kwoty ponad 158 tys. zł. Sąd Wojewódzki zasądził od pozwanych częściowo kwoty, a także zasądził od nich solidarnie zwrot kosztów procesu w kwocie 2.000 zł. Powód w zażaleniu domagał się podwyższenia kosztów, wskazując na nieuwzględnienie wydatków na biegłego i wpisu od pozwu. Sąd Najwyższy uchylił postanowienie o kosztach w stosunku do części pozwanych z powodu niewłaściwego rozliczenia i braku wyjaśnienia wszystkich istotnych okoliczności.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżone postanowienie w części oddalającej wniosek o przyznanie zwrotu kosztów procesu od pozwanych F., P., B., i R. i przekazał w tym zakresie sprawę Sądowi Wojewódzkiemu do ponownego rozpoznania; oddalił zażalenie w stosunku do pozwanego Jana N.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia M. Piekarski (sprawozdawca). Sędziowie: S. Rejman, M. Wilewski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Przedsiębiorstwa Zmechanizowanych Robót Kolejowych w K. przeciwko Mieczysławowi F., Witoldowi B., Kazimierzowi P., Kazimierzowi R. i Janowi N. o odszkodowanie, na skutek zażalenia powodowego Przedsiębiorstwa na orzeczenie o kosztach procesu zawarte w wyroku Sądu Wojewódzkiego w Krakowie z dnia 27 maja 1965 r.,uchylił zaskarżone postanowienie w części oddalającej wniosek o przyznanie zwrotu kosztów procesu od pozwanych: F., P., B., i T. i przekazał w tym zakresie sprawę Sądowi Wojewódzkiemu w Krakowie do ponownego rozpoznania; oddalił zażalenie w stosunku do pozwanego Jana N.Uzasadnienie faktycznePowodowe Przedsiębiorstwo dochodziło zasądzenia od ośmiu pozwanych solidarnie kwoty 158.641,20 zł.Sąd Wojewódzki zasądził z tej kwoty:1)od pozwanego Mieczysława F. kwotę 1.271,45 zł2)od Kazimierza P. 987,05 zł3)od Witolda B. 13.577,95 zł4)od Mieczysława F., Kazimierza P. i Kazimierza R. solidarnie kwotę 61.053,79 zł5)od Mieczysława F., Kazimierza P., Witolda B. i Jana N. solidarnie kwotę 81.750,96 zł,a nadto zasądził solidarnie od tychże pozwanych na rzecz powodowego Przedsiębiorstwa 2.000 zł tytułem zwrotu kosztów procesu.Rozstrzygnięcie o kosztach Sąd Wojewódzki uzasadnił jedynie w ten sposób, że powołał się na przepis art. 98 k.p.c.W zażaleniu na orzeczenie o kosztach powodowe Przedsiębiorstwo wniosło o podwyższenie ich z 2.000 zł do 13.145 zł i twierdziło, że Sąd Wojewódzki nie wziął pod uwagę wydatków na biegłego i uiszczonego wypisu stosunkowego od pozwu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:Samo odesłanie do przepisu prawnego normującego zwrot kosztów procesu nie zastępuje prawidłowego uzasadnienia rozstrzygnięcia o kosztach. W sprawie, w której jest kilku pozwanych, wysokość podlegających zwrotowi kosztów procesu zależna jest od tego, w jakim stosunku każdy z nich uległ w procesie w stosunku do dochodzonego roszczenia i w jakim stopniu względem pozwanych strona powodowa uległa w sporze. Rozliczenie to zatem powinno być dokonane indywidualnie, może zaś być dokonane grupowo tylko w razie połączenia węzłem solidarności członków danej grupy.W zaskarżonym postanowieniu o kosztach Sąd Wojewódzki nie miał tych zasad na uwadze, chociaż inaczej należało rozliczyć pozwanego N., który przegrał proces tylko w 12%, a inaczej pozwanych R. czy B., którzy ulegli w procesie odpowiednio w 38% czy 40% i wreszcie odmiennie w stosunku do pozwanych F. i P., od których zasądzono po około 91% dochodzonych od nich roszczeń.Ponadto dla prawidłowego rozstrzygnięcia o kosztach w sprawie niniejszej konieczne było wyjaśnienie, czy i w jakiej kwocie powodowe Przedsiębiorstwo uiściło wpis stosunkowy od pozwu. Ustalenie tej okoliczności powinno nastąpić przy pomocy dowodów księgowych przechowywanych w kasie Sądu Wojewódzkiego, gdyż dowodu uiszczenia wpisu nie ma w aktach sprawy. W razie nieuregulowania tej należności wpis będzie podlegał ściągnięciu z urzędu od powodowego Przedsiębiorstwa i tym samym wejdzie - jako jeden ze składników - do sumy kosztów należnych od pozwanych przy uwzględnieniu zarazem stosunku, jaki zachodzi pomiędzy uwzględnionymi a oddalonymi częściami roszczeń.Odnosi się to do pozwanych F., P., B., i R. i dlatego względem nich Sąd Najwyższy zażalenie uwzględnił wskutek niewyjaśnienia - z uchybieniem art. 100 k.p.c. - czy wpis uiszczono.Zażalenie to jednak w stosunku do pozwanego N. jest oczywiście nieuzasadnione. Pozwany ten bowiem uległ w procesie tylko w 12%, a wyłożył 2.000 zł zaliczki na biegłego (dowód wpłaty nr 741381 naklejony na pierwszej stronie) i co najmniej 1.000 zł na taryfowe wynagrodzenie adwokata. Gdyby więc nawet powodowe Przedsiębiorstwo istotnie wyłożyło 7.123,50 zł wpisu i uiściło na biegłego 5.040 zł oraz zapłaciło adwokatowi tytułem wynagrodzenia około 2.000 zł, to i w tym wypadku nic się nie należy Przedsiębiorstwu od pozwanego N.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy na podstawie art. 394 § 1 pkt 9 i art. 397 § 2 w związku z art. 387 i 388 § 1 k.p.c. orzekł jak w sentencji postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 98 KPCart. 100 KPCart. 394 § 1 pkt 9art. 397 § 2art. 387§ 1 pkt 9§ 2§ 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 13.07.2026.