II CR 488/64

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia W. Bryl (sprawozdawca).Sędziowie: J. Ignatowicz, J. Simon.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Spółdzielni Pracy i Hodowców Zwierząt Futerkowych "H" w Ł. przeciwko Mieczysławowi G. i Zdzisławie B. o 46.666 zł, na skutek rewizji powoda od wyroku Sądu Wojewódzkiego dla m. Łodzi w Łodzi z dnia 30 września 1963 r.,uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo i orzekającej o kosztach procesu; powództwo o zapłatę kwoty 34.490 zł z odsetkami przekazał Sądowi Wojewódzkiemu dla m. Łodzi do rozpoznania.Uzasadnienie faktycznePaństwowe Biuro Notarialne w Łodzi nakazem zapłaty poleciło pozwanym, aby w terminie 3 dni zapłacili solidarnie powódce 46.666 zł z 8% od 9.V.1960 r. i koszty procesu w kwocie 1.541 zł 50 gr. Przeciwko temu nakazowi wnieśli pozwani zarzuty. Po wniesieniu zarzutów powódka pismem z dnia 3.II.1962 r. rozszerzyła powództwo o dalszą kwotą 34.490 zł.Sąd Wojewódzki dla m. Łodzi wyrokiem z dnia 30.IX.1963 r. C 396/60 utrzymał wymieniony wyżej nakaz zapłaty w mocy, oddalając powództwo z rozszerzonym żądaniem zapłaty 34.490 zł, jako nie objętym postępowaniem nakazowym.Od wyroku Sądu Wojewódzkiego w części oddalającej powództwo i orzekającej o kosztach procesu wniosła powódka rewizję, którą oparła na podstawach z art. 371 § 1 pkt 4 d. k.p.c., a w szczególności na naruszeniu art. 457 i 202 d. k.p.c.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy zważył, co następuje:W sporze wyłoniła się zasadnicza kwestia, czy powód może w postępowaniu nakazowym z weksla rozszerzyć powództwo po wniesieniu zarzutów przez pozwanych po wydaniu przez sąd nakazu.Sąd Najwyższy przyjmuje w tym względzie, że w postępowaniu nakazowym niedopuszczalne jest rozszerzenie powództwa po wniesieniu przez pozwanych zarzutów. Przedmiotem bowiem postępowania wywołanego wniesieniem zarzutów przeciwko nakazowi zapłaty jest rozpoznanie słuszności tych zarzutów w stosunku do roszczenia objętego nakazem zapłaty i sąd w myśl art. 461 d. k.p.c., po przeprowadzeniu rozprawy, orzeka wyrokiem, że nakaz bądź utrzymuje w mocy, bądź uchyla go w całości lub w części, i w tym zakresie żądanie powoda oddala. Z treści więc tego przepisu wynika, że sąd w wyroku końcowym orzeka wyłącznie o tym roszczeniu, które było przedmiotem nakazu zapłaty. Nie może mieć miejsca w tym postępowaniu rozstrzyganie o nowych roszczeniach powoda, natomiast można i należy rozstrzygnąć jedynie zarzuty strony pozwanej wniesione przeciwko wydanemu nakazowi zapłaty. Tylko bowiem te roszczenia, które stanowiły przedmiot wydania nakazu zapłaty zostały nakazem objęte, mogą być przedmiotem dalszego postępowania i ponownego rozstrzygnięcia. W razie wystąpienia powoda po wniesieniu zarzutów w postępowaniu nakazowym z nowym roszczeniem sąd powinien potraktować takie żądanie jako odrębną sprawę i rozpoznać ją w zwykłym trybie, natomiast nie może roszczenia z tego powodu oddalić i narażać powoda na zarzut sprawy osądzonej.W tych warunkach Sądu Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części oddalającej powództwo o zapłatę kwoty 34.340 zł z % i sprawę w tym zakresie przekazał Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania (art. 384 d.k.p.c.).Z przytoczonych wyżej względów Sąd Najwyższy nie podziela odmiennego poglądu prawnego wyrażonego w wyroku SN z 9.IV.1962 r. 4 CR 751/61.