III CR 142/63

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia S. Gross (sprawozdawca). Sędziowie: H. Dąbrowski, J. Krajewski.SentencjaSąd Najwyższy w sprawie z powództwa Rolniczego Zrzeszenia Spółdzielczego im. "10-lecia Polski Ludowej" w R. przeciwko Edmundowi R. o 23.000 zł, na skutek rewizji nadzwyczajnej Ministra Sprawiedliwości od wyroku Sądu Wojewódzkiego w Poznaniu z dnia 29 listopada 1963 r.,uchylił zaskarżony wyrok i sprawę przekazał Sądowi Wojewódzkiemu w Poznaniu w celu ponownego rozpoznania rewizji powoda.Uzasadnienie faktyczneSąd Wojewódzki w Poznaniu wyrokiem z dnia 29 listopada 1962 roku oddalił rewizję wniesioną przez adwokata Tomasza G., pełnomocnika procesowego powoda Rolniczego Zespołu Spółdzielczego im. "10-lecia Polski Ludowej" w R., od wyroku Sądu Powiatowego w Poznaniu oddalającego powództwo przeciwko Edmundowi R. Na rozprawę rewizyjną stawił się tylko pełnomocnik pozwanego oraz przedstawicielka Prokuratury Wojewódzkiej. Zawiadomienie strony powodowej o terminie tej rozprawy, zaadresowane: »Rolniczy Zespół Spółdzielczy im. "10-lecia Polski Ludowej". Radca Prawny adw. G. w R.« - doręczone zostało Rolniczej Spółdzielni Produkcyjnej I w R. Jak wynika z protokołu rozprawy rewizyjnej, Sąd Wojewódzki uznał zawiadomienie strony powodowej o jej terminie za prawidłowe.Powyższy wyrok Sądu Wojewódzkiego zaskarżył Minister Sprawiedliwości rewizją nadzwyczajną, w której zarzucając nieważność postępowania, wnosi o uchylenie wyroku Sądu Wojewódzkiego i przekazanie sprawy temu Sądowi w celu ponownego rozpoznania rewizji.Pełnomocnik pozwanego złożył odpowiedź na rewizję nadzwyczajną, w której, zwalczając podstawy tej rewizji, wnosił o jej oddalenie.Uzasadnienie prawneRozpoznając rewizję nadzwyczajną Sąd Najwyższy zważył, co następuje:Nie można się zgodzić z twierdzeniem pełnomocnika pozwanego, że radca prawny i pełnomocnik strony powodowej (adwokat G.), aby spowodować dokonywanie mu doręczeń poza siedzibą jego mocodawcy, powinien był wnosić o to w odrębnym piśmie procesowym. Wbrew bowiem takiemu twierdzeniu dostateczną informacją o prawidłowym adresie dla doręczeń była treść złożonego przez adwokata G. - stosownie do art. 81 k.p.c. - pełnomocnictwa, w którym określono pełnomocnika jako członka Zespołu Adwokackiego w S. Nadmienić przy tym należy, że wszelką wątpliwość co do tego, czy doręczanie powinno odbywać się w R., gdzie ma siedzibę strona powodowa, czy też w Ś., wyłączała wzmianka o tym, że ustanowiony pełnomocnik procesowy jest radcą prawnym Powiatowego Związku Spółdzielni Produkcyjnych w Ś., a nie Rolniczego Zespołu Spółdzielczego w R.Chybione są również dalsze wywody odpowiedzi pełnomocnika pozwanego na rewizję nadzwyczajną, oparte na treści orzeczenia Sądu Najwyższego z dnia 21 czerwca 1961 r. 3 CR 953/60. Orzeczenie to bowiem miało na uwadze sytuację, w której, wbrew art. 140 § 2 k.p.c., zawiadomienie o terminie rozprawy nastąpiło bezpośrednio do rąk strony z pominięciem jej ustanowionego i działającego w procesie pełnomocnika procesowego. W niniejszej zaś sprawie wezwanie na rozprawę rewizyjną, jak to wskazano wyżej, zaadresowane było - wbrew art. 160 pkt 1 k.p.c. - "Rolniczy Zespół Spółdzielczy im. 10-lecia Polski Ludowej, Radca prawny adw. G.", a potwierdzenie jego odbioru poświadczono pod pieczątką "Rolnicza Spółdzielnia Produkcyjna I w R.". W konsekwencji zatem tego rodzaju zawiadomienia nie można uznać za doręczone ani powodowemu Rolniczemu Zespołowi Spółdzielczemu w R., ani też jego pełnomocnikowi procesowemu.Niezawiadomienie strony i jej pełnomocnika o terminie rozprawy - jedynej, jaka miała miejsce w postępowaniu rewizyjnym - stanowi niewątpliwie tego rodzaju wadliwość postępowania, która pozbawia stronę możności obrony swych praw i usprawiedliwia zgłoszony w rewizji nadzwyczajnej zarzut nieważności postępowania (art. 371 § 1 pkt 2 i § 2 pkt 5 k.p.c.). Istota zaś tego rodzaju podstawy zaskarżenia polega na tym, że odnosi ona skutek i uzasadnia uchylenie zaskarżonego orzeczenia bez względu na to, czy i jaki wpływ wywarła ona na konkretne rozstrzygnięcie. Dlatego też nie mogły mieć znaczenia wywody odpowiedzi na rewizję nadzwyczajną zmierzające do wykazania, że brak udziału strony powodowej w rozprawie rewizyjnej nie wpłynął na wynik sprawy. Ubocznie tylko można nadmienić, że - stosownie do protokołu rozprawy - przedstawicielka Prokuratury Wojewódzkiej przyłączyła się do stanowiska pełnomocnika pozwanego, a nie do wniosków rewizyjnych powoda, jak to - zapewne z powodu nieścisłości w uzasadnieniu - podaje pełnomocnik pozwanego w odpowiedzi na rewizję nadzwyczajną. Z tych zasad rewizja nadzwyczajna zasługuje na uwzględnienie i dlatego Sąd Najwyższy na mocy art. 398 w związku z art. 384 k.p.c. orzekł jak w sentencji.