I SA 582/82
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1982-09-06
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o przekwaterowaniu do pomieszczenia zastępczego, wydana na podstawie art. 17 ust. 2 Prawa lokalowego, jest zgodna z prawem, jeśli pomieszczenie zastępcze zostało przydzielone na czas remontu, a nie na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, jak stanowi art. 40 ust. 2 Prawa lokalowego, oraz czy organ administracji prawidłowo ocenił podstawę prawną przekwaterowania, gdy pomieszczenie zagraża życiu i zdrowiu lokatorów?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzje o przekwaterowaniu, uznając, że zostały one wydane z naruszeniem prawa. Podstawą przekwaterowania powinno być zagrożenie życia i zdrowia lokatorów (art. 30 ust. 2 Prawa lokalowego), a nie konieczność remontu (art. 17 ust. 2 Prawa lokalowego). Ponadto, pomieszczenie zastępcze powinno być przydzielone na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy, zgodnie z art. 40 ust. 2 Prawa lokalowego, co nie zostało uwzględnione w zaskarżonych decyzjach.Stan faktyczny
Halina i Andrzej S. zostali przekwaterowani do pomieszczenia zastępczego decyzją Naczelnika Miasta G., a następnie decyzją Wojewody Suwalskiego, ze względu na konieczność remontu ich dotychczasowego lokalu. Skarżący podnosili, że ich obecne mieszkanie jest niezdatne do zamieszkania z powodu zanieczyszczenia chemicznego, co potwierdziła opinia Państwowego Zakładu Higieny Komunalnej. Skarżący kwestionowali zasadność przekwaterowania i jakość przydzielonego pomieszczenia zastępczego.Rozstrzygnięcie
Uchylenie zaskarżonej decyzji Wojewody Suwalskiego oraz poprzedzającej ją decyzji Naczelnika Miasta G. i zasądzenie od Wojewody Suwalskiego na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Haliny i Andrzeja małżonków S. na decyzję Wojewody Suwalskiego z dnia 9 marca 1982 r. w przedmiocie przekwaterowania do pomieszczenia zastępczego i na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Miasta G. z dnia 9 stycznia 1982 r., a także zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Wojewody Suwalskiego kwotę złotych sześćset tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżących.
Naczelnik Miasta G. decyzją z dnia 9 stycznia 1982 r. nr GT.8174/82 wydaną na podstawie art. 40 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe /Dz.U. nr 14 poz. 84/ przydzielił trzyosobowej rodzinie Haliny S. jako pomieszczenie zastępcze lokal nr 10 w budynku nr 19 przy ul. K. w G. na okres remontu zajmowanego dotychczas pokoju przy ul. D. i zobowiązał Przedsiębiorstwo Gospodarki Komunalnej i Mieszkaniowej do pokrycia kosztów przeprowadzki, a Halinę S. do powrotu na poprzednie miejsce zamieszkania po zakończeniu remontu. W motywach decyzji wskazano na konieczność wykonania remontu w pokoju zajmowanym przez rodzinę S.
Od decyzji tej odwołali się Halina i Andrzej małżonkowie S., podnosząc, że w 1977 r. przeprowadzony został remont budynku mieszkalnego przy ul. D. nr 14, podczas którego w ich mieszkaniu użyto do impregnacji drewnianych stropów i podłóg xylamitu, co spowodowało w tym pomieszczeniu ostry chemiczny zapach; dokonano zatem wymiany zaimpregnowanych elementów. W związku jednak z ponownym wyczuwalnym zapachem impregnatu, w czerwcu 1981 r. wnieśli skargę do Stacji Sanitarno-epidemiologicznej w G., w wyniku której Państwowy Zakład Higieny Komunalnej w Warszawie wydał opinię, że w mieszkaniu występuje nadmierne zanieczyszczenie powietrza związkami fenolowymi i formaldehydem, wobec czego nie nadaje się ono na pobyt ludzi i zachodzi konieczność wyeliminowania z niego źródeł tych zanieczyszczeń. W odwołaniu wyrazili obawę, czy dalszy remont przyniesie jakiś efekt. Ponadto stwierdzili, że pomieszczenie zastępcze jest znacznie gorsze od posiadanego lokalu, a oni przecież nie mogą ponosić konsekwencji błędnych decyzji i "spartaczonej" roboty.
Wojewoda Suwalski, decyzją nr GT.III-8174/10/82 z dnia 5 marca 1982 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję z uwagi na konieczność przeprowadzenia remontu pomieszczenia zajmowanego przez małżonków S. Uznał przy tym, że przydzielenie pomieszczenia zastępczego, składającego się z pokoju i kuchni z ogólnej powierzchni 30,30 m2, w tym powierzchni mieszkalnej 19,60 m2, jest zgodne z art. 17 ust. 2 ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r. - Prawo lokalowe i odpowiada warunkom określonym w art. 7 ust. 1 tej ustawy. W przypadku dalszej nieprzydatności lokalu do zamieszkiwania, terenowy organ administracji I instancji obowiązany będzie do przydzielenia rodzinie S. lokalu zamiennego, odpowiadającego warunkom art. 6 prawa lokalowego.
Halina i Andrzej S. wnieśli skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego, wskazując, że decyzje dotyczące przekwaterowania ich do pomieszczenia zastępczego są krzywdzące.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda Suwalski wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji, z tym że jednocześnie wskazał, iż Urząd Miejski w G. nie dysponuje lokalami zamiennymi, a przydział pomieszczenia zastępczego nastąpił wyłącznie na czas remontu, co jest zgodne z art. 17 ust. 2 prawa lokalowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Izba zamieszkała przez skarżących nie nadaje się na pobyt ludzi na skutek nadmiernego zanieczyszczenia powietrza związkami fenolowymi oraz formaldehydem, co wynika z opinii Państwowego Zakładu Higieny Komunalnej w Warszawie. Opinia ta dotyczy zagrożenia życia i czyni zadość przepisom o państwowym nadzorze budowlanym, a mianowicie przepisom art. 43, 46 i 5 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./, dotyczącym utrzymania obiektu budowlanego w stanie chroniącym przed powstaniem zagrożenia bezpieczeństwa ludzi.
Ustalenie to stanowi w konsekwencji podstawę do wydania decyzji o przekwaterowaniu opartej na art. 30 ust. 2 prawa lokalowego, a nie na podstawie art. 17 ust. 2 prawa lokalowego, jak to wadliwie przyjęto w zaskarżonej decyzji.
W świetle art. 40 ust. 2 prawa lokalowego terenowy organ administracji państwowej wydaje decyzje o przekwaterowaniu najemców o lokalu zamiennego, a w razie braku takiego lokalu - do pomieszczenia zastępczego na czas nie dłuższy niż 6 miesięcy.
W niniejszej sprawie przydzielono skarżącym pomieszczenie zastępcze na okres remontu zajmowanej przez nich izby. Tak określony czas korzystania z pomieszczenia zastępczego stanowi naruszenie powołanego przepisu prawa, w szczególności, gdy uwzględnić, że niedopuszczalne jest przydzielenie pomszczenia zastępczego na czas dłuższy niż 6 miesięcy, a organ administracji państwowej, wydający decyzję o przekwaterowaniu, obowiązany jest zawrzeć w niej tego rodzaju gwarancję dla najemcy.
Usunięcie stanu zagrożenia w omawianym przypadku nie jest proste, gdyż konieczne jest najpierw wyszukanie źródeł zanieczyszczenia powietrza, a następni ich wyeliminowanie. W tej sytuacji powrót najemców do poprzedniego lokalu w okresie 6 miesięcy może nasuwać wątpliwości, zwłaszcza że dotychczasowy remont, zmierzający do usunięcia źródła zanieczyszczeń powietrza, okazał się bezskuteczny. Ewentualności takiej nie dostrzegły organy administracji państwowej I i II instancji, o czym świadczy fakt, że w motywacjach decyzji brak jest rozważań na temat przydziału skarżącym lokalu zamiennego. Dopiero w odpowiedzi na skargę powołano się na brak lokali zamiennych na terenie G., choć jednocześnie wskazano na możliwość lub konieczność przydziału takiego lokalu w zależności od tego, jak skuteczny okaże się ponowny remont w izbie zajmowanej dotychczas przez rodzinę S.
Naczelny Sąd Administracyjny, mając na uwadze przedstawiony stan sprawy, wynikający z naruszenia prawa w stopniu istotnym dla wyniku sprawy, stosownie do art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 i 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję Naczelnika Miasta G. Orzeczenie o kosztach znajduje podstawę w art. 208 Kpa.
Powołane przepisy
art. 207art. 208 Kpart. 40 ust. 1 ustawyart. 17 ust. 2 ustawyart. 7 ust. 1art. 6art. 17 ust. 2art. 43art. 30 ust. 2art. 40 ust. 2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło