I SA 1422/82

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1983-02-16

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji publicznej prawidłowo przeprowadził postępowanie dowodowe w sprawie cofnięcia przydziału lokalu mieszkalnego, uwzględniając żądania strony dotyczące przeprowadzenia dowodów mających znaczenie dla sprawy?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił decyzję o cofnięciu przydziału lokalu mieszkalnego z uwagi na istotne naruszenie przepisów postępowania administracyjnego. Organ nie zebrał wystarczającego materiału dowodowego, nie przesłuchał wskazanych przez strony świadków, a także nieprawidłowo ocenił wartość dowodową pisma Milicji Obywatelskiej. Naruszenia te miały wpływ na wynik sprawy, co uzasadnia uchylenie decyzji na podstawie art. 207 § 2 pkt 3 Kpa.
Stan faktyczny
Stanisław B. zaskarżył decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy o cofnięciu mu przydziału lokalu mieszkalnego. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję organu I instancji, stwierdzając niezamieszkiwanie skarżącego w lokalu i jego podnajmowanie od 1979 r. Skarżący podniósł, że jego nieobecność była spowodowana opieką nad dziećmi i chorobą byłej żony, a podnajem miał charakter krótkotrwały. Wskazał również na nieprzesłuchanie świadków, którzy mogliby potwierdzić jego wersję wydarzeń.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy oraz zasądzono od Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Stanisława B. na decyzję Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 17 maja 1982 r. w przedmiocie cofnięcia przydziału lokalu i na podstawie art. 207 par. 2 pkt 3 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję, a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Prezydenta Miasta St. Warszawy kwotę złotych sześćset tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego. Decyzją z dnia 17 maja 1982 r. nr L.II.565/354/82, wydaną z upoważnienia Prezydenta Miasta Stołecznego Warszawy, utrzymano w mocy decyzję Naczelnika Dzielnicy w Warszawie z dnia 6 marca 1982 r. nr L.6.I.XVI/8174/10/82.BS. o cofnięciu Stanisławowi B. uprawnień do zajmowania lokalu mieszkalnego nr 7 w domu nr 29 przy ul. N. w Warszawie. W uzasadnieniu decyzji organu II instancji stwierdzono, że w toku "przeprowadzonego postępowania odwoławczego został potwierdzony fakt niezamieszkiwania Stanisława B. w lokalu i podnajmowania go od 1979 r. na rzecz osób trzecich". Na tej podstawie uznano, że spełnione zostały przesłanki określone w art. 43 prawa lokalowego, który stanowił prawną podstawę decyzji o cofnięciu przydziału. Decyzję organu odwoławczego zaskarżył Stanisław B. do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W skardze podał m.in., że jego okresowa nieobecność w spornym lokalu została spowodowana konieczności zapewnienia opieki byłej żonie /rozwód został orzeczony w 1972 r./, a zwłaszcza ich dwóm małoletnim córkom w czasie pobytu byłej żony w szpitalu. W tym czasie pozwolił zamieszkać w spornym lokalu rodzinie Kazimierza D., co jednak miało mieć charakter krótkotrwały. Wskazał, że w toku postępowania administracyjnego powoływał się na świadków, którzy mogliby potwierdzić podawane przez niego okoliczności, świadkowie ci jednak nie zostali przesłuchani. W odpowiedzi na skargę ograniczono się do powtórzenia stwierdzeń zawartych w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Organ I instancji swoją decyzję o cofnięciu Stanisławowi B. uprawnień do spornego lokalu oparł jedynie na treści pisma Komendy Dzielnicowej Milicji Obywatelskiej /bez daty i numeru/. Ustalenia zaś podane w tym piśmie oparte zostały - jak wynika z jego treści - na "wyniku kontroli w mieszkaniu nr 7 przy ul. N. nr 29", a więc - jak można sądzić, - na wyjaśnieniach podanych przez małżonków D. Dla oceny wartości dowodowej tego pisma nie jest bez znaczenia, że nie zostało ono opatrzone żadnym podpisem, przy czym ta okoliczność nie została zauważona zarówno przez organ I, jak i II instancji. Mimo sprzecznych twierdzeń stron, tj. Stanisława B. i Kazimierza D., podawanych w toku postępowania wyjaśniającego, nie zebrano żadnego materiału dowodowego. Nie wyjaśniono okoliczności podawanych przez skarżącego, jakoby jego krótkotrwały pobyt w lokalu byłej żony był spowodowany jej chorobą, jak też okoliczności wskazywanych przez Kazimierza D., który twierdzi, że skarżący już od kilku lat wynajmuje sporny lokal, wobec czego nie jest on pierwszym podnajemcą zamieszkującym w tym lokalu. Każda ze stron wskazywała osoby, które mogłyby świadczyć o prawdziwości ich twierdzeń, lecz osoby te nie zostały wezwane na rozprawę i nie przesłuchano ich. W rozprawie, jak wynika z jej protokołu, wzięli udział tylko Kazimierz D. i Stanisław B. i każdy z nich złożył wyjaśnienia zasadniczo różniące się. W tych okolicznościach rozprawa nie mogła spełnić swego zadania. Tak prowadzone postępowanie administracyjne narusza w sposób istotny przepis art. 7, art. 8 i art. 11 Kpa, a także przepisy art. 77 par. 1, art. 78 par. 1 i art. 107 par. 3 tego kodeksu. W szczególności podkreślić należy, że stosownie do art. 78 par. 1 Kpa organ administracji państwowej ma obowiązek uwzględnić żądanie strony dotyczące przeprowadzenia dowodu, jeżeli przedmiotem dowodu jest okoliczność mająca znaczenie dla sprawy. Ten warunek spełniało zarówno żądanie Stanisława B., jak i żądanie Kazimierza D. W sprawach o cofnięcie przydziału mieszkania na podstawie art. 43 prawa lokalowego, przy znanych trudnościach mieszkaniowych, konieczne jest zebranie materiału dowodowego ze szczególną starannością. przepis ten daje podstawę do cofnięcia przydziału tylko w wypadkach w nim wskazanych, przy czym przy podejmowaniu takiej decyzji organ jest obowiązany udowodnić /przy zastosowaniu przepisów art. 75-88 Kpa/, że faktycznie spełnione zostały warunki tego artykułu, a także - ze względu na jego fakultatywne sformułowanie - wskazać przesłanki, którymi kierował się, korzystając z uprawnienia do cofnięcia przydziału. Nie każde bowiem spełnienie warunków z art. 43 prawa lokalowego musi pociągać za sobą decyzję o cofnięciu przydziału, a więc ma tu szczególne znaczenie art. 7 Kpa, nakazujący uwzględnienie przy załatwianiu sprawy interesu społecznego i słusznego interesu obywateli. Naruszenie cytowanych przepisów postępowania administracyjnego w sprawie lokalu nr 7 w domu nr 29 przy ul. N. w Warszawie miało istotny wpływ na wynik sprawy i stosownie do art. 207 par. 2 pkt 3 Kpa stanowiło podstawę do uchylenia zaskarżonej decyzji. Rozpatrując sprawę ponownie, organ odwoławczy jest obowiązany zgodnie z art. 209 Kpa uwzględnić ocenę prawną wyrażoną w orzeczeniu sądu i zebrać materiał dowodowy wymagany obowiązującymi przepisami. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 208 Kpa.

Powołane przepisy

art. 207art. 208 Kpart. 43art. 7art. 8art. 11 Kpart. 77art. 78art. 107art. 75art. 7 Kpart. 209 Kp

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło