I SA 852/83
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1983-10-18
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca rozbiórkę budynku mieszkalnego, wydana na podstawie art. 47 prawa budowlanego, jest uzasadniona, jeśli istnieje ekspertyza techniczna wskazująca, że budynek nadaje się do zamieszkania po wykonaniu kapitalnego remontu?Ratio decidendi
Decyzja nakazująca rozbiórkę budynku mieszkalnego, wydana na podstawie art. 47 prawa budowlanego, nie jest uzasadniona, gdy istnieje ekspertyza techniczna kompetentnej jednostki wskazująca, że budynek nadaje się do zamieszkania po wykonaniu kapitalnego remontu. W takiej sytuacji nie zachodzą przesłanki do nakazania rozbiórki, a zaskarżona decyzja oraz decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego.Stan faktyczny
Kazimierz G. zaskarżył decyzję Wojewody Płockiego nakazującą rozbiórkę jego budynku mieszkalnego, który został uszkodzony w wyniku powodzi. Organy administracji uznały, że budynek nie nadaje się do remontu i powinien zostać rozebrany. Skarżący powołał się na ekspertyzę Naczelnej Organizacji Technicznej, która stwierdziła, że budynek nadaje się do zamieszkania po kapitalnym remoncie, i oświadczył o zamiarze stopniowego remontu.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Wojewody Płockiego oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P., zasądzono od Wojewody Płockiego na rzecz skarżącego kwotę 600 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny uznał zasadność skargi Kazimierza G. na decyzję Wojewody Płockiego z dnia 23 marca 1983 r. w przedmiocie nakazu rozbiórki budynku mieszkalnego i na podstawie art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 Kpa uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta P., a także - zgodnie z art. 208 Kpa - zasądził od Wojewody Płockiego kwotę złotych sześćset tytułem zwrotu kosztów postępowania na rzecz skarżącego.
Naczelna Organizacja Techniczna - oddział Wojewódzki w P. na zamówienie Prezydenta Miasta P. przeprowadziła analizę możliwości wykorzystania do celów mieszkalnych budynku znajdującego się w P. przy ul. K. nr 22, stanowiącego własność Kazimierza G. Wniosek ostateczny ekspertyzy znajdującej się w aktach brzmi: "budynek nadaje się do zamieszkania przez ludzi po wykonaniu kapitalnego remontu". W aktach znajduje się też notatka służbowa, spisana w Urzędzie Miejskim w P. w dniu 13 września 1982 r., z której wynika, że Kazimierz G. oświadczył, iż budynku nie będzie remontował ze względu na zły stan zdrowia i duże nakłady finansowe.
Prezydent Miasta P. decyzją nr GPO.8382/116/82 z dnia 29 grudnia 1982 r., wydaną na podstawie art. 47 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - prawo budowlane /Dz.U. nr 38 poz. 229 ze zm./, nakazał Kazimierzowi G. rozebranie wymienionego budynku mieszkalnego do dnia 30 stycznia 1983 r. W uzasadnieniu podano, że "na skutek powodzi budynek uległ zniszczeniu, zgodnie z oświadczeniem właściciela budynek nie nadaje się do remontu, w związku z tym powinien być rozebrany".
Wojewoda Płocki, po rozpatrzeniu sprawy w trybie odwoławczym, decyzją nr GAW/N/8382/7/83 z dnia 23 marca 1983 r. utrzymał decyzję organu I instancji w mocy, przesuwając termin wykonania rozbiórki budynku do dnia 30 czerwca 1983 r. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy uznał, że budynek mieszkalny przy ul. K. nr 22 w P. został opuszczony zarówno przez lokatorów, jak też właściciela. Opinia techniczna Naczelnej Organizacji Technicznej wprawdzie dopuszcza możliwość użytkowania budynku po wykonaniu remontu kapitalnego, jednakże nieprzystąpienie do remontu po powodzi spowodowało dalsze zniszczenie budynku. Organ odwoławczy wyraził pogląd, że wobec braku zainteresowania obiektem ze strony właściciela oraz postępującego zniszczenia budynku decyzja nakazująca rozbiórkę jest uzasadniona.
Kazimierz G. zaskarżył tę decyzję do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Powołując się na opinię Naczelnej Organizacji Technicznej, skarżący oświadczał, że zamierza wykonać remont kapitalny budynku stopniowo. W ramach otrzymanego odszkodowania z Państwowego Zakładu Ubezpieczeń w wysokości 60.000 zł dokonał remontu jednego z pomieszczeń, a następnie zamierza wyremontować elewację budynku i sukcesywnie dalsze jego części. Oświadcza też, że ponieważ remont wiąże się z koniecznością posiadania środków finansowych, będzie on kontynuowany przez jego spadkobiercę - Wacława G. Skarżący podał, że bezpośrednio po powodzi nie interesował się remontem, ponieważ lokatorzy mieli wykonać remont swych mieszkań w ramach otrzymanych odszkodowań z Państwowego Zakładu Ubezpieczeń. Nie przystąpili oni jednak do remontu i otrzymali już inne mieszkania.
W odpowiedzi na skargę, udzielonej niezgodnie z przepisem art. 200 par. 3 Kpa przez Wojewódzkie Biuro Planowania Przestrzennego w P., ta jednostka organizacyjna nie znalazła przesłanek do jej uwzględnienia.
W toku rozprawy sądowej Kazimierz G. oświadczył, że już podjął prace remontowe w omawianym budynku. Zostały założone drzwi, a budynek został w całości otynkowany. Ponadto za otrzymane odszkodowanie /60.000 zł/ wyremontował pomieszczenie, w którym znajduje się sklep.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Jako podstawę prawną wydanych decyzji organy orzekające w sprawie powołały art. 47 prawa budowlanego. przepis ten stanowi, że jeżeli nie użytkowany, zniszczony lub nie wykończony obiekt budowlany nie nadaje się do remontu, odbudowy lub wykończenia, to terenowy organ administracji państwowej wezwie właściciela /zarządzającego/ do rozbiórki obiektu i uporządkowania terenu, określając terminy przystąpienia do tych robót i ich zakończenia. W rozpoznanej sprawie budynek mieszkalny w P. przy ul. K. nr 22, będący własnością Kazimierza G., uszkodzony w wyniku klęski powodzi, jaka nawiedziła P., został uznany przez Zespół Usług Technicznych Oddziału Wojewódzkiego Naczelnej Organizacji Technicznej w P. /a więc przez kompetentną jednostkę/ za nadający się do zamieszkania po wykonaniu kapitalnego remontu. W tym stanie rzeczy nie zachodzą przesłanki uzasadniające nakazanie na podstawie art. 47 prawa budowlanego rozbiórki budynku. Bez znaczenia w sprawie są zapisy notatki służbowej z dnia 13 września 1982 r., z której ma wynikać, że Kazimierz G. nie będzie remontował budynku. Gdyby właściciel budynku zamierzał go rozebrać, miał taką możliwość po uprzednim zgłoszeniu rozbiórki stosownie do art. 28 ust. 2 prawa budowlanego oraz par. 49 rozporządzenia Ministra Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska z dnia 20 lutego 1975 r. w sprawie nadzoru urbanistyczno-budowlanego /Dz.U. nr 8 poz. 48 ze zm./. Jeżeli z takiej możliwości nie skorzystał, to przymuszenie właściciela budynku do jego rozbiórki w trybie art. 47 prawa budowlanego, następuje w ramach uprawnień właściwego terenowego organu administracji państwowej do ochrony interesu społecznego, może mieć miejsce jedynie w razie występowania przesłanek, o których mowa w art. 47 z zachowaniem trybu określonego w par. 36 w związku z par. 57 ust. 2 cytowanego rozporządzenia. Skoro jednak z ekspertyzy technicznej fachowej jednostki Naczelnej Organizacji Technicznej wynika, że budynek nadaje się do remontu, nie zachodzi okoliczność uzasadniająca podjęcie postępowania zmierzającego do wezwania właściciela budynku do jego rozbiórki.
W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja, jak też decyzja organu I instancji, zostały wydane z naruszeniem prawa materialnego, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Stosownie do art. 207 par. 1 i 2 pkt 1 Kpa należało orzec, jak w sentencji.
O kosztach postępowania orzeczono zgodnie z art. 208 Kpa.
Powołane przepisy
art. 207art. 208 Kpart. 47 ustawyart. 200art. 47art. 28 ust. 2
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło