I SA/Łd 261/97

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny1999-02-09

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postępowanie w sprawie zaniechania ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych staje się bezprzedmiotowe po zakończeniu roku podatkowego, w którym miały być pobierane zaliczki?
Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie zaniechania ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych staje się bezprzedmiotowe po zakończeniu roku podatkowego, w którym miały być pobierane zaliczki, zwłaszcza gdy płatnik pobrał już te zaliczki. W takiej sytuacji organ podatkowy powinien umorzyć postępowanie na podstawie art. 105 § 1 Kpa.
Stan faktyczny
Podatnik zwrócił się z prośbą o zaniechanie ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w roku 1996 z tytułu dochodów rentowych. Urząd Skarbowy odmówił, a Izba Skarbowa uchyliła tę decyzję i umorzyła postępowanie, uznając sprawę za bezprzedmiotową, ponieważ Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego pobrała już zaliczki. Podatnik wniósł skargę do NSA, domagając się uchylenia decyzji Izby Skarbowej.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji (co oznaczało utrzymanie w mocy decyzji Izby Skarbowej o umorzeniu postępowania).

Pełny tekst orzeczenia

Po zakończeniu roku podatkowego postępowanie w sprawie zaniechania ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych staje się bezprzedmiotowe. W dniu 17 października 1996 r. Eugeniusz K. zwrócił się z prośbą o zaniechanie ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w roku 1996 z tytułu dochodów uzyskiwanych ze świadczenia rentowego. Decyzją z dnia 18 listopada 1996 r. Urząd Skarbowy w G. odmówił podatnikowi zaniechania ustalania i poboru zaliczek. Od decyzji tej skarżący złożył odwołanie. W uzasadnieniu opisał swoją trudną sytuację życiową. Decyzją z dnia 31 stycznia 1997 r. Izba Skarbowa w P. uchyliła decyzję organu pierwszej instancji i umorzyła postępowanie. W uzasadnieniu stwierdzono, że Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w P. z wypłaconego świadczenia podatnika pobrała zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1996, a zatem zobowiązanie podatkowe wygasło i sprawa zaniechania poboru zaliczek w 1996 r. stała się bezprzedmiotowa. W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji powołując się na argumenty podane w odwołaniu. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa w P. wniosła o jej oddalenie podtrzymując swoje stanowisko zajęte w zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 19 grudnia 1980 r. o zobowiązaniach podatkowych /t.j. Dz.U. 1993 nr 108 poz. 486 ze zm./, organy podatkowe mogą zaniechać w całości lub części ustalania zobowiązań podatkowych i poboru podatków, w stosunku do poszczególnych podatników, zwłaszcza gdy pobranie podatku mogłoby zagrozić zdolności gospodarczej zakładu lub egzystencji podatnika. Zaniechanie poboru podatku możliwe jest wyłącznie w odniesieniu do tych zobowiązań podatkowych, których termin płatności jeszcze nie upłynął. Organ pierwszej instancji odmówił skarżącemu zaniechania ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w roku 1996. Ponieważ skarżący złożył stosowny wniosek dopiero 17 października 1996 r., decyzję wydano 18 listopada 1996. W dniu 25 listopada 1996 r. skarżący złożył odwołanie. W trakcie postępowania podatkowego, płatnik podatku - Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego w P. pobrała zaliczki na podatek dochodowy od osób fizycznych za rok 1996. Zgodnie z art. 26 ustawy o zobowiązaniach podatkowych, zobowiązanie podatkowe wygasa przez zapłatę podatku, a zatem kwestia zaniechania zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych w roku 1996 stała się bezprzedmiotowa. Należy również podkreślić, że w trakcie postępowania odwoławczego zakończył się rok podatkowy. Po zakończeniu roku podatkowego postępowanie w sprawie zaniechania ustalania i poboru zaliczek na podatek dochodowy od osób fizycznych staje się bezprzedmiotowe i zgodnie z art. 105 par. 1 Kpa organ wydaje decyzję o umorzeniu postępowania /por. wyrok NSA z dnia 17 sierpnia 1994 r. SA/Kr 539/94 - POP 1996 nr 4 poz. 129/. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzekł jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło