II SA/Kr 557/98

skargę oddala w sprawie ze skargi Gminy (...) na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności części uchwały Rady Gminy (...) sprawie ustalenia szczegółowych zasad utrzymania czystości na terenie Gminy. Rada Gminy w K. podjęła w dniu 30 grudnia 1997 r. Uchwałę (...) w sprawie ustalenia szczegółowych zasad utrzymania czystości na terenie Gminy. Wydano ją na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie terytorialnym /Dz.U. 1996 nr 13 poz. 74 ze zm./ oraz art. 4 ustawy z dnia 13 września 1996 r. o utrzymaniu czystości i porządku w gminach /Dz.U. nr 132 poz. 622/, "po konsultacji z Inspektorem Sanitarnym". Uchwała ta zawiera załącznik określający "szczegółowe zasady utrzymania czystości i porządku na terenie Gminy (...)". Wśród nich znajduje się przepis, na podstawie którego "deratyzacja na terenach nieruchomości i zlokalizowanych na nich obiektów, które należą do osób prawnych, osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą, właścicieli domów jednorodzinnych, urzędów organów administracyjnych, zakładów opieki zdrowotnej i opieki społecznej, szkól i placówek oświatowych i kulturalno-oświatowych, przeprowadzana jest przez ich właścicieli raz lub dwa razy w roku." /par. 6 ust. 1 i ust. 2/. Ten właśnie fragment uchwały zakwestionował Wojewoda N., który rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia 9 lutego 1998 r. (...), stwierdził nieważność par. 6 ust. 2 cyt. załącznika. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Wojewoda stwierdził, że zakwestionowany fragment uchwały jest sprzeczny z art. 3 i z art. 5 cyt. ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach. Przepisy tej ustawy zawierają wyczerpujący katalog obowiązków właścicieli nieruchomości, nie obejmujący deratyzacji /art. 5/. Z drugiej strony art. 3 ustawy obciąża gminę obowiązkiem utrzymania porządku i czystości. Stąd, zdaniem Wojewody, obowiązek deratyzacji ciąży właśnie na gminie. Na cyt. rozstrzygnięcie nadzorcze skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego skierowała w dniu 10 marca 1998 r. Gmina W. Zarzucono Wojewodzie błędną wykładnię przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach i wniesiono o uchylenie zaskarżonego rozstrzygnięcia. Gmina wywodzi, że sformułowanie: "tworzenie warunków niezbędnych do utrzymania czystości i porządku" należy rozumieć jako kompetencję gminy do wydawania przepisów gminnych określających sposób realizacji obowiązków wynikających z ustawy. Dodano również, że art. 5 ustawy rozkłada ciężar obowiązków w sensie terytorialnym. Tam, gdzie nie ma zobowiązanego właściciela, dzierżawcy, użytkownika bądź zarządcy, obowiązki utrzymania czystości i porządku przechodzą na gminę. Wynika to zdaniem skarżących, z art. 5 ust. 4 cyt. ustawy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda N. wniósł o jej oddalenie powtarzając swoją poprzednią argumentację. Wojewoda dodał, że skoro poprzednie przepisy nakładały obowiązki, o jakich mowa na właścicieli nieruchomości, a teraz nie ma takiego unormowania, oznacza to, że obowiązki te przeszły na gminę. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Wykładnia przepisów ustawy o utrzymaniu czystości i porządku w gminach, dokonana przez skarżącą Gminę, nie jest prawidłowa. Przede wszystkim skarżący błędnie interpretują treść art. 3 tej ustawy, który nie zawiera upoważnienia do wydawania przepisów gminnych, o jakim mowa w art. 40 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym. Takiego upoważnienia, które powinno mieć wyraźnie, jednoznaczne brzmienie, nie można wyinterpretowywać ze zwrotu: "(...) zapewniają (...), tworzą warunki do (...)" Zapewnianie i tworzenie warunków polega na stosowaniu form organizatorskich, niewładczych a nie może polegać na wydawaniu przepisów prawa. Jednocześnie skarżący nie wyciągają prawidłowych wniosków z brzmienia art. 5 cyt. ustawy. Nie dostrzegają oni, że określony w tym przepisie katalog obowiązków właścicieli nieruchomości ma charakter zamknięty. Oznacza to, że tylko ustawodawca może katalog ten zmieniać albo rozszerzać. Skoro przepis, o jakim mowa, nie wymienia deratyzacji, obciążanie tym obowiązkiem właścicieli nieruchomości jest sprzeczne z ustawą. W opisanej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że istniały prawne przesłanki dla stwierdzenia nieważności omawianego fragmentu Uchwały Rady Gminy. Stwierdzając tę nieważność Wojewoda N. działał zatem zgodnie z prawem. Z tego względu Sąd oddalił skargę na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.