I SA/Gd 1507/00
WyrokWSA w Gdańsku2001-02-07
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odmowa umorzenia zaległości podatkowych przez organ podatkowy, oparta na uznaniu administracyjnym, jest legalna, jeśli organ prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, a wnioski są logiczne i zgodne z prawem?Ratio decidendi
Sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji o umorzeniu zaległości podatkowych polega na ocenie, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy, czy wnioski są logiczne i zgodne z prawem oraz czy mieszczą się w ustawowych granicach. W niniejszej sprawie organy podatkowe prawidłowo zebrały materiał dowodowy i wyciągnęły logiczne, merytorycznie uzasadnione wnioski, dlatego skarga została oddalona.Stan faktyczny
Jan S. złożył wniosek o umorzenie zaległości podatkowych z tytułu podatku od nieruchomości. Organ I instancji (Wójt Gminy P.) i organ II instancji (Samorządowe Kolegium Odwoławcze) odmówiły umorzenia, uznając, że sytuacja finansowa podatnika nie uzasadnia zastosowania ulgi. Skarżący podnosił, że nieruchomość nie przynosi dochodów i powinna zostać przekwalifikowana. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę jako nieuzasadnioną.Pełny tekst orzeczenia
Sądowa kontrola legalności uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy oraz czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne.
Zaskarżoną decyzją z dnia 6 czerwca 2000 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy P. z dnia 18 listopada 1999 roku odmawiającą Janowi S. umorzenia III i IV raty podatku od nieruchomości w kwocie 188,60 zł wraz z odsetkami za zwłokę.
W uzasadnieniu zaskarżonej decyzji Kolegium podało m.in., że na podstawie art. 67 par. 1 Ordynacji podatkowej w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym organ podatkowy, na wniosek podatnika, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe lub odsetki za zwłokę.
Przeprowadzone przez organ I instancji postępowanie wyjaśniające nie potwierdziło istnienia przesłanek uzasadniających podjęcie decyzji o umorzeniu zaległości. Jak wynika ze złożonego oświadczenia rodzina utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę podatnika - zaświadczeń o zarobkach nie przedstawiono. Podatnik zajmuje się wychowaniem trójki małoletnich dzieci pod nieobecność małżonki Mirosławy, która przebywa w Stanach Zjednoczonych, gdzie pracuje jako opiekunka. Zdaniem organu odwoławczego sytuacja podatnika nie wskazuje na występowanie nadzwyczajnych okoliczności uzasadniających zastosowanie ulg w postaci umorzenia zaległości podatkowych.
Potencjalne możliwości rodziny umożliwiają zarobkowanie, a tym samym uzyskiwanie dochodu i uregulowanie należności podatkowych.
Pobieranie podatków jest stanem obiektywnym, zależnym nie od woli podatnika, lecz wyłącznie od obowiązującego stanu prawa i odpowiedniego stanu faktycznego. Podawane przez stronę okoliczności nie mogą mieć wpływu na umorzenie zaległości. Naczelną zasadą prawa podatkowego jest równość i powszechność opodatkowania. Ulgi podatkowe stanowią, natomiast wyjątek od reguły, którą jest terminowe płacenie należnych podatków. Fakty podnoszone przez odwołującego się, nie mogą stanowić podstawy do zastosowania ulg w postaci umorzenia należności.
Przychylając się do wniosku strony organ podatkowy wielokrotnie odraczał terminy płatności podatku. Okoliczności będące rezultatem określonych decyzji podatnika - tj. wyjazd matki i pozostawienie pod opieką ojca trójki małoletnich dzieci - nie mogą stanowić podstawy do umorzenia zaległości podatkowych, taka bowiem decyzja pozostawałaby w kolizji z interesem publicznym. Jak wskazano wyżej, zasadą jest płacenie podatków, a przepis art. 67 Ordynacji podatkowej ma na celu chronić jedynie uzasadniony, ważny interes podatnika. Organy podatkowe, działając w ramach uznania administracyjnego, mogą uwzględnić wniosek podatnika w przypadku wystąpienia wyjątkowych okoliczności uzasadniających uszczuplenie należności budżetowych, tak by poprawić kondycję gospodarczą podatnika. W niniejszym przypadku organ odwoławczy nie dopatrzył się istnienia przesłanek uzasadniających umorzenie należności budżetowych.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Jan S. wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie mu przedmiotowych zaległości z tytułu podatku od nieruchomości.
Skarżący w szczególności wywodził, że nieruchomość o pow. 0,80 ha stanowią w istocie nieużytki w postaci bagna oraz wzgórza, w związku z czym nie osiąga on z tej nieruchomości żadnych korzyści finansowych.
W ocenie skarżącego przedmiotowa działka winna ulec przekwalifikowaniu na działkę rolniczą.
W odpowiedzi na skargę Samorządowego Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie wywodząc podobnie jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należało uznać za nieuzasadnioną.
Decyzje o umorzeniu zaległości podatkowych podejmowane przez organy podatkowe w trybie art. 67 par. 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ są typowymi decyzjami o uznaniowym charakterze.
Powyższe oznacza, że organ podatkowy po uprzednim zebraniu materiału dowodowego dokonuje jego oceny pod kątem zaistnienia przesłanek przewidzianych w cyt. art. 67 par. 1 Ordynacji podatkowej.
Ocena organu podatkowego co do tego, czy zachodzą powyższe przesłanki nie może być więc dowolna, lecz musi mieć oparcie w zgromadzonym materiale dowodowym i musi w sposób logiczny z niego wynikać.
Sądowa kontrola legalności tego rodzaju uznaniowych decyzji sprowadza się do oceny, czy organ podatkowy prawidłowo zgromadził materiał dowodowy oraz czy wyciągnięte wnioski w zakresie merytorycznym decyzji o odmowie umorzenia zaległości podatkowych mają swoje uzasadnienie w zebranym w sprawie materiale dowodowym, oraz czy dokonana ocena mieści się w ustawowych granicach, zaś wyciągnięte wnioski są logiczne i poprawne.
W konkretnych okolicznościach sprawy będącej przedmiotem rozstrzygnięcia - zdaniem Sądu - należało uznać, że organy podatkowe w sposób szczególnie staranny zebrały materiał dowodowy na okoliczność szeroko rozumianej sytuacji finansowej strony skarżącej, którą następnie poddały gruntownej i rzetelnej analizie wyciągając logicznie poprawne i merytorycznie uzasadnione wnioski.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny uznając, że wydanie zaskarżonej decyzji nastąpiło bez naruszenia prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę jako nieuzasadnioną oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło