I SA 247/00
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2001-03-30
Skład orzekający: Janina Antosiewicz, Izabella Kulig-Maciszewska, Irena Kamińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do gruntu, na którym znajdują się pracownicze ogrody działkowe istniejące od 1955 roku, może zostać uwzględniony, jeśli plan zagospodarowania przestrzennego przewiduje ochronę systemu przyrodniczego miasta?Ratio decidendi
Organy administracji prawidłowo uznały, że brak jest przesłanek do uwzględnienia wniosku o przyznanie prawa użytkowania wieczystego, ponieważ istnienie pracowniczych ogrodów działkowych, które są urządzeniami użyteczności publicznej i istnieją od 1955 roku, jest sprzeczne z przeznaczeniem gruntu określonym w planie zagospodarowania przestrzennego jako obszar ochrony systemu przyrodniczego miasta. Likwidacja takich ogrodów jest możliwa tylko w wyjątkowych przypadkach i za zgodą Polskiego Związku Działkowców, czego w tej sprawie nie stwierdzono.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku E. L. i E. S. o przyznanie prawa użytkowania wieczystego do nieruchomości "K.", zajętej pod pracownicze ogrody działkowe. Organy administracji odmówiły przyznania tego prawa, powołując się na sprzeczność z planem zagospodarowania przestrzennego, który przewidywał ochronę systemu przyrodniczego. Skarżące podnosiły, że wniosek został złożony w terminie, a korzystanie z gruntu jest zgodne z jego przeznaczeniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Dnia 30 marca 2001r.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie,
w składzie następującym:
Przewodniczący sędzia NSA - Janina Antosiewicz
Sędziowie NSA - Izabella Kulig-Maciszewska
SO Irena Kamińska (spr.)
Protokolant Ewa Dral
po rozpoznaniu w dniu 30 marca 2001r.
sprawy ze skarg E. L. i E. S.
na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia […] Nr […]
w przedmiocie odmowy przyznania prawa użytkowania wieczystego na nieruchomości
oddala skargę
UZASADNIENIE
Zaskarżoną decyzją z dnia […] Nr […] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie na podstawie art. 132 § 1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 1980r. Nr 9, poz.26) w zw. z art.7 ust.2 dekretu z 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz.279) po rozpatrzeniu odwołania E. L. i innych od decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z dnia […] Nr […] odmawiającej poprzednim właścicielom przyznania prawa użytkowania wieczystego nieruchomości "K." obejmującej działki Nr […] utrzymało zaskarżoną decyzję w mocy.
Prezydent m.st. Warszawy decyzją z dnia […] Nr […] na podstawie art.19 ust.l i la ustawy z dnia 25 marca 1994r. o ustroju miasta stołecznego Warszawy (Dz.U. Nr 48, poz.195 z późn. zm.) art.7 ust.l, 2 i 3 dekretu z dnia 26 października o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz.U. Nr 50 poz.270) oraz art.104 Kodeksu postępowania administracyjnego po rozpatrzeniu wniosku z dnia 25 maja1990r. złożonego przez adwokata w imieniu dawnych właścicieli hipotecznych A. i E. małż. L. o ustanowienie prawa własności, czasowej (obecnie użytkowania wieczystego do działek Nr […] pochodzących z nieruchomości pod nazwą "K."
- odmówił E. L. ustanowienia prawa użytkowania wieczystego do działek Nr […] o pow. […], Nr […] o pow. […] oraz Nr […] o pow. […] zajętych pod pracownicze ogrody działkowe,
- odmówił E. L., E. S. oraz A. L. ustanowienia prawa użytkowania wieczystego działki Nr […] o pow. […] zajętej pod pracownicze ogródki działkowe.
Organ administracyjny pierwszej instancji ustalił, że aktami notarialnymi z dnia […] o numerach: Rep. […] B. R. sprzedał działki Nr […] o powierzchni […] m2 wchodzącej w skład nieruchomości "K." A Działy I, II, III, IV, V T. i J. małżonkom K. w częściach równych niepodzielnie oraz na tych samych zasadach sprzedał małżonkom K. działkę Nr […] wchodzącą w skład w/w nieruchomości - aktem notarialnym z dnia […] Nr […]. Natomiast działka Nr […] wchodząca w skład nieruchomości "K." została sprzedana przez B. R. aktem notarialnym z dnia […] Rep. Nr […] E. z K. L.
Małżonkowie A. i E. L. nabyli od B. R. aktem notarialnym z dnia […] Rep.Nr […] działkę Nr […] o powierzchni […] m2 wchodzącą w skład nieruchomości "K.".
Spadek po J. i T. małż. K, nabyła w całości córka E. L., co zostało stwierdzone postanowieniem Sądu Rejonowego dla Warszawy-Pragi z dnia 27.09.90r. w sprawie TNs 367/90. Postanowieniem z dnia 23 marca 1977r. Sąd Rejonowy dla W-wy Pragi stwierdził, że prawa do spadku po zmarłym A. L. nabyli żona E. L. oraz dzieci E. S. i A. L., każdy po 1/3 części spadku.
Z dniem 21 listopada 1945r. tj, z dniem wejścia w życie dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na- obszarze m.st.Warszawy (Dz.U. Nr 10, poz.279) przedmiotowa nieruchomość, na podstawie art.2 dekretu przeszła na własność Gminy a późniącej Skarbu Państwa. Z dniem 27 maja 1990r. grunt ten Stał się własnością Gminy Warszawa-Mokotów, natomiast zgodnie z art. 36. ust. l. ustawy z dnia 25 marca 1994r. o ustroju miasta stołecznego W-wy (Dz.U. N r 48, poz.195) grunt przedmiotowej nieruchomości stał się własnością Gminy Centrum.
Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem ogólnym zagospodarowana miasta W- wy, zatwierdzonym Uchwałą Nr XXXV/199/92 Rady Miasta Stołecznego Warszawy z dnia 28 września 1992r. nieruchomość "K." znajduje się w obszarze o funkcjach ochrony systemu przyrodniczego miasta. Działki Nr […] wchodzące w jej skład stanowią obecnie część działki Nr […] położonej przy ul. N. […] w obrębie […] i znajdują się we władaniu Wojewódzkiego Zarządu Pracowniczych Ogrodów Działkowych.
We władaniu Woj.Zarz.Prac.Ogr.Działk. znajduje się także działka Nr […] stanowiąca obecnie część działki ewidencyjnej Nr […] w obrębie […] położonej przy ul. B. Tereny te przeszły we władanie Polskiego Związku Działkowców i zostały zarejestrowane w rejestrze Krajowej Rady Polskiego Związku Działkowców jako pracownicze ogrody działkowe na mocy ustawy z dnia 6 maja 198lr. o pracowniczych ogrodach działkowych (Dz.U. z 1981r. Nr 12, poz.58 ze zm.).
Kompleks ogrodów położony przy ul. W. i B. założony został w 1955r. i istnieje do chwili obecnej.
W dniu 25 maja 1949r. pełnomocnik działający w imieniu małż. K. i L. złożył stosowny wniosek w trybie art. 7 ust.l dekretu z 26 października 1945r. o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu. Wniosek ten do daty wydania decyzji z dnia […] nie został rozpoznany. Prezydent m.st.Warszawy uzasadniając odmową ustanowienia prawa użytkowania wieczystego po rozpoznaniu wniosku powołał się na art.2 ust.2 ustawy z 6 maja 1981r., który stanowi, iż prasownicze ogrody działkowe są urządzeniami użyteczności publicznej.
Stosownie do art. 7 ust. 2 dekretu z 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st.Warszawy (Dz.U. Nr 50, poz.279 ze zm.) gmina uwzględni wniosek jeżeli korzystanie z gruntu przez dotychczasowego właściciela da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania.
W tej sytuacji organ I instancji uznał, że działki Nr […] wchodzące w skład nieruchomości "K" nie spełniają warunków określonych w art.7 ust. 2 dekretu.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze wskazaną wcześniej decyzją z dnia […] po rozpoznaniu odwołania skarżących utrzymało w mocy decyzją Prezydenta m.st.Warszawy w mocy, podzielając zawartą w uzasadnieniu decyzji argumentacją.
Skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. złożyły E. L. i E. L. wnosząc o jej uchylenie.
Skarżące wskazywały, że wniosek o przyznanie własności czasowej złożony został w terminie określonym w art.7 ust.l dekretu z 26 października 1945r. Przeznaczenie gruntu da się zdaniem skarżących pogodzić z korzystaniem z niego przez właścicieli wobec czego zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem art.7 ust. dekretu.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie zajmując stanowisko jak w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sąd administracyjny sprawuje kontrolę zaskarżonych decyzji pod względem ich zgodności z prawem. Nie ocenia natomiast prawa obowiązującego w dacie wydania decyzji pod kątem jego słuszności i poprawności moralnej. Jest niewątpliwe zarówno dla skarżących jak i organów administracji, rozpatrujących sprawę, że skoro wniosek o przyznanie własności czasowej został złożony w terminie wskazanym w art.7 ust.l dekretu z dnia 26 października 1945r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m.st.Warszawy (Dz.U. z 1945r. Nr 50 poz.279) to podstawą orzekania powinny być przepisy tego dekretu.
Art.7 ust.2 dekretu stanowił, że gmina uwzględni wniosek jeżeli korzystanie z gruntu da się pogodzić z przeznaczeniem gruntu według planu zabudowania.
Zgodnie z obowiązującym miejscowym planem ogólnym zagospodarowania przestrzennego m.st.Warszawy nieruchomość "K.” znajduje się w obszarze o funkcjach ochrony systemu przyrodniczego miasta i zgodnie z tymi funkcjami są na niej usytuowane pracownicze ogrody działkowe. Art.7 ust.2 dekretu należy w tej sytuacji interpretować przy uwzględnieniu przepisów ustawy z 6 maja 1981r. o pracowniczych ogrodach działkowych (Dz.U. z 1996r. Nr 85, poz.390), Ogrody działkowe na spornej nieruchomości istnieją od 1955r., a więc ponad 10 lat. Stosownie do art.33 ustawy, uznaje się je za ogrody stałe w rozumieniu ustawy. Pracownicze ogrody działkowe jak stanowi art.2 u st.2 ustawy są urządzeniami użyteczności publicznej.
Ich likwidacja zgodnie z art.20 ust.l ustawy może nastąpić w wyjątkowych wypadkach, uzasadnionych szczególnymi potrzebami gospodarczymi lub społecznymi, za zgodą Polskiego Związku Działkowców. W omawianej sprawie takie szczególne potrzeby nie zachodzą.
Wszytkie te okoliczności powodują, iż organy administracji trafnie uznały, iż brak jest przesłanek będących podstawą uwzględnienia wniosków wskazanych w art.7 ust.2 dekretu z 26.10.1945r.
Zaskarżona decyzja oraz poprzedzająca ją decyzja organu administracyjnego I instancji zostały wobec tego wydane bez naruszenia prawa.
Mając to na uwadze sąd w oparciu o przepis art.27 ust.l ustawy o NSA orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 29.10.2026. · Źródło