II SA/Ka 1506/99

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2001-05-09

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wykonanie obiektu budowlanego przed upływem 30-dniowego terminu na wniesienie sprzeciwu przez organ, po dokonaniu zgłoszenia budowy, stanowi samowolę budowlaną podlegającą nakazowi rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego, nawet jeśli obiekt ten jest tymczasowy?
Ratio decidendi
Wykonanie obiektu budowlanego przed upływem 30 dni od daty zgłoszenia, w sytuacji gdy organ nie wniósł sprzeciwu, stanowi samowolę budowlaną. Tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 5a Prawa budowlanego, wymaga zgłoszenia, a jego wykonanie przed upływem terminu do wniesienia sprzeciwu obliguje organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Obiekt tymczasowy stanowiący eksponat wystawowy (art. 29 ust. 1 pkt 5) nie wymaga pozwolenia ani zgłoszenia i nie podlega art. 48 Prawa budowlanego, jednakże wykonany przez skarżącą obiekt nie spełniał tych kryteriów.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła nakazu rozbiórki obiektu budowlanego wybudowanego przez Irenę K. na działce w R. Organ I instancji stwierdził, że obiekt został wybudowany przed upływem 30 dni od zgłoszenia budowy, co stanowi samowolę budowlaną. Dodatkowo, usytuowanie obiektu było sprzeczne z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Inwestorka podniosła, że obiekt jest tymczasowy i nie wymaga pozwolenia budowlanego, a zgłoszenie nie spełniało wymogów formalnych. Organ II instancji utrzymał w mocy nakaz rozbiórki. Skarżąca wniosła skargę do NSA, podtrzymując swoje argumenty.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Ireny K. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia 8 lipca 1999 r. (...) w przedmiocie nakazu rozbiórki - oddala skargę. Wójt Gminy B. decyzją (...) z dnia 7 lipca 1998 r., na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ nakazał Irenie K. rozbiórkę obiektu budowlanego wybudowanego na działce (...) w R. w terminie do 30 września 1998 r. W uzasadnieniu organ podał, że Irena K. pismem z dnia 6 maja 1998 r. zgłosiła rozpoczęcie budowy domu gospodarczego na działce (...). W trakcie oględzin w dniu 29 maja 1998 r. ustalono jednak, że zgłoszony do budowy obiekt został już wybudowany. Ponieważ rozpoczęcie robót nastąpiło przed upływem terminu 30 dni w czasie których organ mógł złożyć sprzeciw to wzniesiony obiekt stanowi samowolę podlegającą likwidacji na podstawie art. 48 Prawa budowlanego. Niezależnie od powyższych przyczyn nakazu rozbiórki organ stwierdził także, sprzeczność usytuowania obiektu z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, który teren przeznacza pod uprawy rolne, a zrealizowany obiekt nie jest związany z produkcją rolną i nie uzupełnia zabudowy zagrodowej. W odwołaniu inwestorka podniosła, że wykonany przez nią obiekt jest obiektem tymczasowym /art. 3 pkt 5/ nie związanym z gruntem na którego budowę nie było wymagane pozwolenie budowlane /art. 29 ust. 5a/. Nadto wskazywała, że jej zgłoszenie nie odpowiadało wymogom art. 30a ust. 1 co obligowało organ do wezwania o uzupełnienie zgłoszenia, a nie orzekania rozbiórki. W końcowej części odwołania podała, że wzniesiony obiekt jest jej niezbędny celem uzyskania możliwości zatrzymania się w nim w związku z projektowanymi robotami budowlanymi na działce. Śląski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zaskarżoną decyzją z dnia 8 lipca 1999 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji w części dotyczącej rozbiórki, a uchylił w części wyznaczającej termin rozbiórki obiektu. W uzasadnieniu podał, że wobec wykonania obiektu o wymiarach 4,0 x 5,0 m przed upływem 30 dni od dnia zgłoszenia nakaz rozbiórki uzasadnia art. 48 Prawa budowlanego. W skardze inwestorka podtrzymała swoje argumenty z odwołania podnosząc, że wykonany przez nią obiekt jest obiektem tymczasowym /art. 3 ust. 5/, a nie obiektom budowlanym, a tymczasowy obiekt nie wymaga pozwolenia. Nadto wskazała, że art. 48 Prawa budowlanego odnosi się do budowy, którą należy rozumieć w sposób wskazany w art. 3 pkt 6 tego prawa. Organ wniósł o oddalenie skargi z przyczyn podanych w decyzji ostatecznej, a nadto odwołał się do definicji obiektu tymczasowego oraz regulacji zawartych w art. 29 ust. 1 pkt 5 i 5a. Na rozprawie skarżąca podtrzymała skargę i wyjaśniła, że sporny obiekt osadzony jest na legarach ułożonych na wkopanych w ziemię płytach betonowych "bloczkach", a ściany i dach zostały wykonane z desek. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Stosownie do art. 28 Prawa budowlanego z dnia 7 lipca 1994 r. /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Artykuł 29 zawiera zamknięty katalog budów i robót budowlanych zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Wśród tych budów znajduje się tymczasowy obiekt budowlany, stanowiący wyłącznie eksponat wystawowy, bez pełnienia funkcji użytkowych, usytuowany na terenach przeznaczonych na ten cel /art. 29 ust. 1 pkt 5/ oraz tymczasowy obiekt budowlany nie połączony trwale z gruntem i przewidziany do rozbiórki lub przeniesienia w inne miejsce w terminie określonym w zgłoszeniu (...) art. 29 ust. 1 pkt 5a. Budowa tymczasowych obiektów budowlanych o których mowa w art. 29 ust. 1 pkt 5a wymaga zgłoszenia /art. 30 ust. 1/. Zgłoszenie powinno odpowiadać wymogom art. 30 ust. 1a i należy go dokonać przed rozpoczęciem robót budowlanych /budowy/. Do wykonania robót budowlanych można przystąpić, jeżeli w terminie 30 dni od dnia doręczenia zgłoszenia właściwy organ nie wniesie sprzeciwu. Wykonanie obiektu przed upływem 30 dni od zgłoszenia stanowi samowolę budowlaną. Zgłoszenie wszczyna bowiem postępowanie administracyjne, jest bowiem kończone swoistą, milczącą zgodą organu na zamierzoną inwestycję, polegającą na nie skorzystaniu w terminie 30 dni z prawa wniesienia sprzeciwu. Zgoda ta ma więc miejsce dopiero po upływie wskazanych 30 dni od zgłoszenia. Wykonanie obiektu budowlanego przed upływem terminu 30 dni, jako stanowiące samowolę budowlaną, podlega likwidacji przy zastosowaniu art. 48 Prawa budowlanego. Natomiast istotnie obiekt tymczasowy o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 5 nie wymaga ani pozwolenia ani zgłoszenia. Nie ma więc do niego zastosowania art. 48 Prawa budowlanego. Jednakże obiekt wykonany przez inwestorkę w sposób oczywisty nie jest obiektem o którym mowa w art. 29 ust. 1 pkt 5, a więc obiektem stanowiącym eksponat wystawowy, bez funkcji użytkowych i usytuowany na przeznaczonym na ten cel terenie. Z akt sprawy wynika, że skarżąca przed upływem 30 dni od zgłoszenia wykonała obiekt nie połączony trwale z gruntem, o konstrukcji drewnianej, składający się z 3 izb i ganku. Jest więc to tymczasowy obiekt budowlany, o którym mowa w art. 3 pkt 5. Budowa tego obiektu wymagała zgłoszenia /art. 30 ust. 1 pkt 1/, a wobec wykonania obiektu przed upływem 30 dni od daty zgłoszenia organu obu instancji zasadnie nakazały rozbiórkę spornego obiektu. Artykuł 48 Prawa budowlanego znajduje w niniejszej sprawie pełne zastosowanie bowiem inwestorka przed upływem wymaganego prawem okresu wykonała obiekt budowlany, obiekt tymczasowy jest bowiem obiektem budowlanym, a wykonanie obiektu budowlanego mieści się w pojęciu budowy /ust. 3 pkt 6/. Bez znaczenia jest fakt, że dokonane przez inwestorkę zgłoszenie nie odpowiadało wymogom prawa, skoro organ nie udzielił milczącej zgody na budowę i stwierdził przed upływem 30 dni wykonanie obiektu. Wykonanie obiektu /budowa/ obciążonego obowiązkiem zgłoszenia /art. 30 ust. 1 pkt 1 Prawa budowlanego/ przed terminem, o którym mowa w art. 30 ust. 2 tego Prawa, czyni bezprzedmiotowym nakładanie w drodze postanowienia obowiązku uzupełnienia zgłoszenia /art. 30 ust. 1a/ i obliguje organ nadzoru budowlanego do nakazania rozbiórki tego obiektu /art. 48 Prawa budowlanego/. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 27 ust. 1 w zw. z art. 21 ustawy o NSA z dnia 11 maja 1995 r. /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ oddalił skargę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło