I SA/Wr 2995/98

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 3 sierpnia 2001 r. sprawy ze skargi W. K. na postanowienie Izby Skarbowej w O. z dnia 23 listopada 1998 r. (...) w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania - uchyla zaskarżone postanowienie. Postanowieniem (...) z dnia 23 listopada 1998 r. Izba Skarbowa w O. pozostawiła wniesione przez skarżącego odwołanie bez rozpoznania. W uzasadnieniu swojego stanowiska podniosła, że zgodnie z art. 233 par. 2 pkt 1 Ordynacji podatkowej stronie służyło prawo do wniesienia odwołania w terminie 14 dni od dnia doręczenia decyzji organu I instancji. Decyzja ta została doręczona w dniu 29 września 1998 r., a więc termin złożenia odwołania upływał w dniu 13 października 1998 r. Tymczasem przedmiotowe odwołanie zostało złożone w urzędzie pocztowym w dniu 14 października 1998 r., uchybiono więc terminowi do jego wniesienia. W skardze na to postanowienie, domagając się jego uchylenia, skarżący zarzucił naruszenie art. 122 Ordynacji podatkowej, poprzez jego wydanie przy całkowitym braku rozpoznania sprawy. W uzasadnieniu skargi podniósł, że w toku prowadzonego przez organ I instancji postępowania był reprezentowany przez B. P., a w okresie późniejszym również przez W. P. Tymczasem decyzja organu I instancji została doręczona na jego adres domowy do rąk jego żony, która w dniu 1 października 1998 r. przekazała przesyłkę ustanowionemu w sprawie pełnomocnikowi, informując go, że doręczona została w dniu 30 września 1998 r. Takie doręczenie nie może zostać uznane za prawidłowe, gdyż zgodnie z art. 144 Ordynacji podatkowej pisma doręcza się stronie, a jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika - jej pełnomocnikowi. Znamienne jest przy tym, że przesyłka została zaadresowana na imię i adres pełnomocnika, a faktycznie została doręczona innej osobie i w innym zupełnie miejscu. W odpowiedzi na skargę Izba Skarbowa wniosła o jej oddalenie. Podniosła, że przedmiotowa decyzja została prawidłowo skierowana na ręce pełnomocnika strony i na jego adres. Nie może w tej sytuacji obciążać organów podatkowych fakt, że doręczyciel skierował korespondencję na adres podatnika i wydał ją osobie będącej dorosłym domownikiem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zakres kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego został określony treścią przepisu art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./, który to przepis stanowi, że "sąd sprawuje w zakresie swojej właściwości kontrolę pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej". Oznacza to, że tylko naruszenie, przy wydaniu zaskarżonej decyzji, powszechnie obowiązującego prawa skutkuje jej uchyleniem, czyli wyeliminowaniem z obrotu prawnego /art. 22 ust. 2 pkt 1 i 3 cytowanej ustawy/. Skarga jest w pełni uzasadniona. Pozostaje w sprawie poza sporem, że decyzję organu I instancji doręczono do rąk żony skarżącego w miejscu jej zamieszkania, chociaż była ona adresowana na nazwisko i adres pełnomocnika ustanowionego przez skarżącego. Zgodnie z art. 145 par. 2 Ordynacji podatkowej, jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi. Każde inne doręczenie, o ile powoduje dla strony ujemne skutki procesowe, jest niewłaściwe i nie może być uznane za skuteczne. Jest przy tym bez znaczenia co było przyczyną doręczenia przesyłki adresowanej na pełnomocnika strony na adres domowy strony i do rak dorosłego domownika. Organy podatkowe przy doręczaniu pism, w tym również decyzji, mogą posługiwać się pośrednictwem poczty /art. 144 Ordynacji podatkowej/. Nie oznacza to, że nieprawidłowe działanie doręczyciela, przy prawidłowym skierowaniu przesyłki przez organy, uwalnia je od obowiązku sprawdzenia prawidłowości doręczenia. W żaden sposób nie można podzielić stanowiska zaprezentowanego w zaskarżonym postanowieniu, że nie obciąża organów podatkowych /przyznany przez nie fakt/ nieprawidłowego działania doręczyciela. Mając na uwadze powyższe Sąd uznał, że organy nie w pełni ustaliły i rozważyły okoliczności faktyczne i prawne występujące w sprawie, a co się z tym wiąże podjęły zaskarżone postanowienie z uchybieniem zasad postępowania podatkowego i z tej przyczyny na podstawie art. 22 ust. 1 i 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym orzekł jak w sentencji wyroku.