II SA/Po 3578/01

WyrokWSA w Poznaniu2001-12-20

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o stwierdzeniu nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy może zostać wydana na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 Kpa, jeśli organ wydał dwie decyzje o warunkach zabudowy z tej samej daty, ale różniące się terminem ważności?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że art. 156 § 1 pkt 3 Kpa nie może mieć zastosowania, gdy organ wydał dwie decyzje o warunkach zabudowy z tej samej daty, ale różniące się terminem ważności. Różnica w terminie ważności pozbawia decyzje cechy tożsamości sprawy, która jest niezbędna do stwierdzenia nieważności na tej podstawie. Ponadto, wadliwość postępowania, taka jak naruszenie przepisów o doręczeniu czy brak udziału stron, nie uzasadnia stwierdzenia nieważności na podstawie art. 156 § 1 pkt 3 Kpa, a jedynie potencjalnie na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa, pod warunkiem wykazania rażącego naruszenia prawa i skutecznego doręczenia obu decyzji.
Stan faktyczny
Magdalena i Wiktor S. uzyskali decyzję o warunkach zabudowy dla siedliska rolniczego. Burmistrz Gminy S. wydał dwie decyzje z tej samej daty (26 września 2000 r.), które różniły się terminem ważności (jedna do 31 grudnia 2000 r., druga do 31 grudnia 2001 r.). Samorządowe Kolegium Odwoławcze stwierdziło nieważność pierwszej decyzji organu pierwszej instancji, powołując się na wydanie dwóch decyzji w tej samej sprawie oraz naruszenie przepisów o doręczeniu. Skarżący zarzucili brak podstaw do stwierdzenia nieważności i nieprawidłowe zastosowanie przepisów Kpa. NSA uchylił decyzję Kolegium.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 10 września 2001 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 16 lipca 2001 r.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Magdaleny i Wiktora S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 10 września 2001 r. (...) w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji - uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w P. z dnia 16 lipca 2001 r. (...), (...). Burmistrz Gminy S. decyzją z dnia 26 września 2000 r. (...) na wniosek Magdaleny i Wiktora S. ustalił warunki zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie siedliska rolniczego w T. /działka nr 4/2 i 5/9/. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. decyzją z dnia 16 lipca 2001 r. na podstawie przepisów art. 10, art. 28, art. 61 par. 4, art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa stwierdziło nieważność decyzji organu pierwszej instancji z dnia 26 września 2000 r. (...). Stwierdzono, że w tej samej sprawie organ pierwszej instancji wydał drugą decyzję z tej samej daty i oznaczoną tym samym numerem. Obie decyzje różnią się jedynie terminem ich ważności. W przedmiotowej sprawie decyzja z 26 września 2000 r. tracąca swą ważność 31 grudnia 2001 r. dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, w którym to rozstrzygnięciu termin ważności upłynął 31 grudnia 2000 r. Sytuacja taka powoduje naruszenie przepisu art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa. Burmistrz Gminy S. naruszył też przepis art. 61 par. 4 Kpa. Decyzja doręczona została bowiem tylko zainteresowanemu. Pominięto zaś wszystkich współwłaścicieli sąsiednich nieruchomości, którzy powinni być stroną postępowania. Magdalena i Wiktor S. wnieśli o ponowne rozpatrzenie sprawy. Zarzucili brak podstaw do przyjęcia, iż w sprawie wydane zostały w tej samej dacie dwie decyzje. Decyzja z datą ważności "31 grudnia 2000 r." nie została bowiem doręczona zgodnie z wymogami art. 109 par. 1 Kpa. Przepis art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa dotyczy wydania decyzji w sprawie już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Kolegium zakłada zaś, natychmiastowe uprawomocnienie się decyzji określającej datę jej ważności na dzień 31 grudnia 2000 r. Wskazali skarżący, iż naruszenie przepisu art. 61 par. 4 Kpa nie mogło stanowić przesłanki stwierdzenia nieważności, gdyż nie było to rażące naruszenie prawa. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. zaskarżoną decyzją utrzymało w mocy decyzję organu drugiej instancji z dnia 26 lipca 2001 r. (...) stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Gminy S. z dnia 26 września 2000 r. (...). W uzasadnieniu podkreślono, że Kolegium nie wydało dwóch decyzji. Decyzje takie wydane zostały przez Burmistrza Gminy S. Wyjaśniono, że decyzja z datą ważności 31 grudnia 2000 r. nie została wycofana z akt sprawy i wraz z innymi dokumentami została przesłana do organu drugiej instancji. Podkreślono, że decyzja organu pierwszej instancji wydana została z naruszeniem przepisów art. 10, art. 28 i art. 61 par. 4 Kpa oraz art. 46 ust. 1 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym /Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139 ze zm./. Magdalena i Wiktor S. wnieśli skargę, domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonej decyzji oraz decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z 16 lipca 2001 r. Skarżący podali, iż 23 kwietnia 2001 r. doręczono im decyzję Kolegium z dnia 17 kwietnia 2001 r. (...) w przedmiocie umorzenia postępowania wszczętego z wniosku Starosty P. w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy S. z 26 września 2000 r. Kolegium umorzyło postępowanie, motywując to wygaśnięciem ważności decyzji Burmistrza z dnia 31 grudnia 2000 r. Na skutek błędnego pouczenia skarżący wnieśli skargę do Sądu Administracyjnego. Została ona oddalona z pouczeniem o możliwości złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Skarżący złożyli 31 lipca 2001 r. wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, lecz decyzja w tej sprawie nie została dotychczas rozpoznana mimo przywrócenia terminu. Odnosząc się do skargi na decyzję z 10 września 2001 r. skarżący podtrzymali zarzuty zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy podkreślając, iż doręczona im została jedynie decyzja z datą ważności na dzień 31 grudnia 2001 r. Skarżący podtrzymują też zarzut naruszenia przepisu art. 107 par. 3 Kpa. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Wskazano, iż Burmistrz Gminy S. w czasie ważności decyzji ustalającej warunki zabudowy i zagospodarowania terenu wydał drugie tożsame rozstrzygnięcie. W przedmiotowej sprawie decyzja tracąca swą ważność 31 grudnia 2001 r. dotyczyła sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną, w której termin jej ważności określono na dzień 31 grudnia 2000 r. /art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa/. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa wskazany przez organ administracyjny w zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji z dnia 16 lipca 2001 r. jako podstawę prawnomaterialna rozstrzygnięcia nie może mieć w sprawie zastosowania. Przepis ten stanowi, że organ administracyjny stwierdza nieważność decyzji, która dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną. Przesłanką tego przepisu jest więc nie tylko tożsamość sprawy rozstrzygniętej wieloma decyzjami, ale także przesłanka istnienia już - w dacie wydania kolejnego rozstrzygnięcia - decyzji ostatecznej załatwiającej tą samą sprawę co do jej istoty. Jeżeli organ administracyjny ustalił, że Burmistrz Gminy S. wydał dwie decyzje - adresowane do skarżących - o warunkach zabudowy i zagospodarowania dla inwestycji określonej jako realizacja siedliska rolniczego na działkach oznaczonych nr geod. 4/2 i 5/9 w T. w tym samym dniu /26 września 2000 r./, to jest oczywiste, że w tym dniu nie istniała decyzja ostateczna rozstrzygająca tą samą sprawę. Zastrzeżenie także musi budzić stwierdzenie organu administracyjnego o tożsamości sprawy rozstrzygniętej dwoma decyzjami w przypadku, gdy te decyzje określają odmiennie terminy ich ważności. Należy zwrócić uwagę, że data ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania jest zgodnie z przepisem art. 42 ust. 1 pkt 7 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /t.j. Dz.U. 1999 nr 15 poz. 139 ze zm./ istotnym elementem merytorycznego rozstrzygnięcia. Odmienne rozstrzygnięcie, co do terminu ważności decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania zawarte w decyzjach Burmistrza z dnia 26 września 2000 r. pozbawiają te decyzje cechy tożsamości sprawy, niezbędnej przy orzekaniu o stwierdzeniu nieważności decyzji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa. Błędne zastosowanie wyżej cyt. przepisu art. 42 ust. 1 pkt 7 nie może także podlegać sprostowaniu na podstawie art. 113 par. 1 Kpa. Przepis ten nie ma bowiem zastosowania do błędów istotnych, mających wpływ na wynik rozstrzygnięcia. Jeżeli chodzi o stwierdzenie przez Samorządowe Kolegium Odwoławcze w P. naruszenia przez Burmistrza Gminy S. przy wydaniu decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu przepisów art. 61 par. 4, art. 10 i art. 28 Kpa oraz art. 3 pkt 2 i art. 42 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, to wadliwość ta nie uzasadniała także stwierdzenia nieważności decyzji na podstawie art. 156 par. 1 pkt 3 Kpa. Stwierdzenie nieważności tej decyzji mogłoby nastąpić na podstawie art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa, ale jedynie w przypadku wykazania na tle konkretnych okoliczności faktycznych rażącego naruszenia wyżej wskazanych przepisów. Przepis art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa uzasadniałby stwierdzenie nieważności decyzji Burmistrza Gminy S. z dnia 26 września 2000 r. o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z powodu rażącego naruszenia przepisu art. 104 oraz art. 61 par. 1 i art. 63 Kpa przez wydanie dwóch decyzji na podstawie tego samego wniosku strony o wydanie decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu dla inwestycji polegającej na budowie siedliska rolniczego na działkach nr 4/2 i 5/9 położonych w T. Jednak w tym przypadku należałoby wykazać, że obie decyzje z dnia 26 września 2000 r. skutecznie zostały doręczone stronom /art. 109 i art. 110 Kpa/, a więc pozostają w obrocie prawnym, a tej okoliczności organ administracyjny w niniejszej sprawie nie wykazał. Ponadto należy zwrócić uwagę, że w sentencji decyzji z dnia 16 lipca 2001 r. określono błędną datę decyzji Burmistrza Gminy S. /16 września 2000 r. zamiast 26 września 2000 r./ oraz nie wskazano w tej sentencji szczegółowych jej elementów odróżniających ją od innej decyzji z tej samej daty i o tym samym numerze. W tym stanie rzeczy na podstawie art. 22 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 pkt 3 oraz art. 55 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło