II SA/Lu 971/00

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu w dniu 3 grudnia 2001 r. sprawy ze skargi Jana P. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w L. z dnia 10 lipca 2000 r. (...) w przedmiocie nakazania rozbiórki budowli - oddala skargę. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. decyzją (...) z dnia 10 lipca 2000 r. wydaną na podstawie art. 138 par. 1 Kpa po rozpatrzeniu odwołania Jana P., utrzymał decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w T. L. z dnia 25 maja 2000 r., (...) nakazującej Janowi P. rozbiórkę samowolnie zrealizowanego zbiornika wodnego o powierzchni około 180 m2 oraz przywrócenie terenu do stanu pierwotnego. Z ustaleń w sprawie wynika, że Jan P. jesienią 1999 r. wykonał na swojej działce położonej w B. przy ul. C. 62 zbiornik wodny /staw/ o wymiarach ok. 21,00 m x 10,00 m z odprowadzeniem i poborem wody z rzeki K. Inwestor nie dopełnił obowiązku zgłoszenia zamiaru wykonania stawu w organie administracji architektoniczno-budowlanej. Organ I instancji działając w oparciu o art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ nakazał inwestorowi rozbiórkę ww. urządzenia melioracyjnego. Od powyższej decyzji odwołał się Jan P., który wnosił o uchylenie decyzji PINB podnosząc, że zbiornik wodny wykonał na własnej działce za zgodą sąsiadów celem uporządkowania podmokłego terenu. W ocenie skarżącego zakres wykonanych przez niego robót nie wymaga pozwolenia na budowę. Rozpoznając odwołanie Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w L. podzielił ustalenia i wniosku zaskarżonej decyzji. Stwierdził, że wykonane przez Jana P. urządzenie melioracyjne /staw/ należy do melioracji wodnych szczegółowych, zaś w świetle z art. 30 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, prowadzenie robót budowlanych polegających na wykonaniu i remoncie urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, poza obszarami parków narodowych, rezerwatów przyrody i parków krajobrazowych oraz ich otulin, wymaga zgłoszenia do właściwego organu. Konsekwencją wykonania przedmiotowego stawu bez wymaganego prawem zgłoszenia jest obowiązek nakazania przez organ nadzoru budowlanego rozbiórki /zasypania/ stawu na podstawie art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. W przypadku spełnienia przesłanek art. 48 jego stosowanie jest obligatoryjne i nie zależy od uznania organu administracji, stąd ani konieczność zmeliorowania posesji ani nieznajomość prawa przez inwestora nie stanowią okoliczności wykluczających nakazanie rozbiórki obiektu. Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożył Jan P., który wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji jako krzywdzącej go. Skarżący podnosił, iż wykonany przez niego mały zbiornik wody poprawił estetykę terenu i pozytywnie oddziałowuje na sąsiednie grunty pozbawiając je nadmiaru wilgoci. Zbiornik wykonany na działce przyzagrodowej nie był zaliczony do melioracji wodnych szczegółowych przez uprawniony do tego Wojewódzki Zarząd Melioracji Urządzeń Wodnych w L., a zatem na jego realizację nie jest - zdaniem skarżącego - wymagane zgłoszenie budowlane, a jedynie pozwolenia przewidziane w ustawie prawo wodne. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wnosił o jej oddalenie. Odpowiadając na zarzuty skarżącego wyjaśnił, że zgodnie z treścią art. 3 pkt 1 lit. "b" ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane, przez obiekt budowlany rozumie się między innymi budowlę stanowiącą całość techniczno-użytkową wraz z instalacjami i urządzeniami. Pkt 3 cytowanego przepisu wymienia zaś wśród budowli między innymi budowle ziemne i zbiorniki wodne. W związku z powyższym zbiornik wodny zrealizowany przez skarżącego jest obiektem budowlanym i stosuje się do niego przepisy ustawy Prawo budowlane. Odnosząc się do zarzutu, że w niniejszej sprawie powinny być zastosowane tylko przepisy ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ wyjaśniono, że istotnie w myśl art. 49 ust. 1 Prawa wodnego, właściciel gruntu może dla zaspokojenia potrzeb własnych i gospodarstwa domowego oraz gospodarstwa rolnego korzystać bez pozwolenia wodnoprawnego z wody stanowiącej jego własność oraz z wody podziemnej znajdującej się na jego gruncie i w związku z tym wykonanie zbiornika wodnego na własnym gruncie bez piętrzenia i poboru wody z rzeki nie wymaga pozwolenia wodnoprawnego. Nie można jednak mylić pozwolenia wodnoprawnego wydanego na podstawie przepisów Prawa wodnego z pozwolenie na budowę bądź zgłoszeniem wymaganym przepisami prawa budowlanego. Skarżący kwestionuje zakwalifikowanie spornego zbiornika do urządzeń melioracji wodnych szczegółowych, do których należą zgodnie z art. 90 ust. 4 pkt 2 między innymi stawy rybne. Gdyby nawet argument ten uznać za słuszny /podczas prowadzonego postępowania nie udowodniono, że sporny zbiornik został wybudowany z przeznaczeniem do hodowli ryb/, to jednak powyższy fakt nie może mieć żadnego wpływu na rozstrzygnięcie merytorycznie w niniejszej sprawie. Niezależnie od tego jaką funkcję będzie pełnił wybudowany przez skarżącego zbiornik wodny /obiekt małej architektury czy urządzenie melioracyjne/, to w każdym z tych przypadków obowiązkiem inwestora było dokonanie zgłoszenia zgodnie z art. 30 ust. 1 prawa budowlanego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Bezsporne jest, że inwestor przystępując do budowy zbiornika wodnego nie posiadał wymaganego prawem pozwolenia na budowę takiego obiektu wydanego przez uprawniony organ administracji. Obowiązek taki wynika z art. 28 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ który stanowi, że roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 i art. 30. Budowla, jaką jest zbiornik nie należy do obiektów budowlanych wyłączonych od obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę bądź zgłoszenia właściwemu organowi, a zatem organ administracji stwierdziwszy fakt samowolnej budowy miał obowiązek nakazać jej rozbiórkę, bowiem obowiązek taki wynika z art. 48 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane. Wyrażony w skardze pogląd, że udzielona przez organ administracji informacja o zbędności pozwolenia wodnoprawnego na budowę zbiornika sadzawki - bez pouczenia o konieczności uzyskania pozwolenia na budowę nie nadaje jego działaniu cech samowoli nie jest trafny. Wyrażony w skardze pogląd, że zbiornik wodny nie należący do melioracji wodnych szczegółowych nie podlega przepisom prawa budowlanego, a jedynie prawa wodnego jest błędny i nie znajduje uzasadnienia w powołanych wyżej przepisach prawa budowlanego stanowiących podstawę zaskarżonej decyzji. Pozwolenie wodnoprawne o jakim mowa z art. 20 ust. 1 ustawy z dnia 24 października 1974 r. - Prawo wodne /Dz.U. nr 38 poz. 230 ze zm./ określa zasady korzystania z wód wykraczające poza korzystanie powszechne lub zwykłe oraz warunki wykonywania urządzeń wodnych, jest to swego rodzaju opinia niezbędna przy wydaniu pozwolenia na budowę, w której uprawniony organ wypowiada się co do szczególnych wymagań związanych z potrzebą ochrony terenów bądź rodzaju działalności objętych ustawą Prawo wodne. Takie uzgodnienie jest jednym z elementów jakie organ nadzoru budowlanego rozważa przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę, a które są szczegółowo określone w art. 32-35 ustawy Prawo budowlane. W sprawie niniejszej takie pozwolenie wodnoprawne było zbędne, natomiast realizacja inwestycji podlegała rygorom prawa budowlanego. Przepisy ustawy Prawo budowlane obligujące organ administracji do nakazania rozbiórki obiektu zrealizowanego bez wymaganego prawem pozwolenia są szczególnie restrykcyjne z woli ustawodawcy, co oznacza, że organ nie może uwzględnić jakichkolwiek innych okoliczności takich jak celowość inwestycji, czy mylne przekonanie, a nawet błędne pouczenie inwestora co do potrzeby uzyskania decyzji o pozwoleniu na budowę, bez znaczenia w takim przypadku są także wysokość szkody związanej z rozbiórką obiektu oraz poczucie krzywdy inwestora. Przedmiotowa decyzja o nakazie rozbiórki obiektu jest bowiem wynikiem działania samego inwestora, który swoim zachowaniem naruszył prawo. Z tych względów i na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ orzeczono jak w sentencji.