II SA/Po 1822/00
WyrokWSA w Poznaniu2002-01-25
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja organu nadzoru budowlanego nakładająca obowiązek uzyskania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych i wykonania ekspertyzy stanu technicznego może zostać wydana bez wcześniejszego uzyskania opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków, w sytuacji gdy remontowany budynek znajduje się na obszarze objętym ochroną konserwatorską?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję, uznając, że organ nadzoru budowlanego naruszył przepisy postępowania administracyjnego. W sytuacji, gdy remontowany budynek znajduje się na obszarze objętym ochroną konserwatorską, przed wydaniem decyzji nakładającej obowiązki związane z doprowadzeniem robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskaniem pozwolenia na ich wznowienie, konieczne jest uzyskanie opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków. Brak takiej opinii przed wydaniem decyzji stanowi istotne naruszenie przepisów.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej Czesławie i Józefowi Cz. uzyskanie pozwolenia na wznowienie robót budowlanych remontu budynku gospodarczego oraz wykonanie ekspertyzy jego stanu technicznego. Remont prowadzono bez wymaganego pozwolenia, a budynek znajdował się na obszarze objętym ochroną konserwatorską. Właściciele sąsiedniej nieruchomości wnieśli odwołanie, podnosząc kwestie techniczne dotyczące remontowanego obiektu. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uchylił decyzję organu pierwszej instancji i nałożył nowe obowiązki. Skarżący Czesława i Józef Cz. w skardze do NSA zarzucili naruszenie przepisów dotyczących stron postępowania oraz terminu wykonania nałożonych obowiązków.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 7 lipca 2000 r. oraz poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. z dnia 19 czerwca 2000 r.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Czesławy i Józefa Cz. na decyzję (...) Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w P. z dnia 7 lipca 2000 r. (...) w przedmiocie: nakazania dokonania oceny stanu technicznego obiektu i nałożenie obowiązku uzyskania pozwolenia na wznowienie robót budowlanych - uchyla zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla powiatu P. z dnia 19 czerwca 2000 r. (...).
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla powiatu poznańskiego, decyzją z dnia 19 czerwca 2000 r., (...), na podstawie art. 51 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ nakazał Czesławie i Józefowi Cz. w terminie do dnia 15 lipca 2000 r. po uprzednim uzyskaniu pozytywnej opinii (...) Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków wystąpić do Starostwa Powiatowego w P. z wnioskiem o wydanie pozwolenia na remont budynku gospodarczego położonego w K. przy ulicy Ś. 16.
W uzasadnieniu decyzji podano, że remont XIX wiecznego budynku gospodarczego odbywał się bez wymaganego pozwolenia. W takiej sytuacji wydano postanowienie o wstrzymaniu robót i nakazano wykonanie zabezpieczeń przed wstępem osób postronnych do remontowanego budynku.
W odwołaniu od powyższej decyzji Piotr i Bronisław K. podali, że organ administracyjny nie zajął stanowiska w kwestii prętów zbrojeniowych, których końcówki przechodzona ich grunt, okapu dachu bez rynny oraz okna w ścianie budynku, który stoi w granicy działki.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w P., decyzją z dnia 7 lipca 2000 r., (...) na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa oraz art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane uchylił zaskarżoną decyzję i nakazał Czesławie i Józefowi Cz. wykonanie:
- ekspertyzy stanu technicznego budynku,
- oceny technicznej poprawności dotychczas wykonanych prac remontowych,
- projektu dokończenia remontu przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w terminie 30 dni od doręczenia decyzji i uzyskanie pozwolenia na wznowienie robót.
W uzasadnieniu decyzji podano, że należało uchylić zaskarżoną decyzję albowiem brak było podstaw do nałożenia obowiązku do wystąpienia do właściwego organu o uzyskanie pozwolenia na remont budynku. W sytuacji gdy organ stwierdził wykonywanie robót bez wymaganego pozwolenia, to w pierwszej kolejności miał obowiązek wydać decyzję nakazującą wykonanie konkretnych czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem. Wskazano również, że obowiązkowe jest uzyskanie opinii Konserwatora Zabytków z uwagi na to, że obszar na którym znajduje się budynek objęty jest ochroną konserwatorską.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Józef i Czesława Cz. wskazali, że Piotr i Bronisław K. nie mogą być stroną postępowania z uwagi na to, że nie został naruszony ich interes prawny i dlatego nie byli uprawnieni do wniesienia odwołania. W takiej sytuacji organ odwoławczy dopuścił się rażącego naruszenia przepisu art. 127 par. 1 Kpa albowiem winien stwierdzić niedopuszczalność odwołania.
Skarżący zarzucili również naruszenie przepisu art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego poprzez wyznaczenie terminu wykonania obowiązków oraz że wyznaczony termin jest za krótki.
Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, opierając się na argumentacji zawartej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Podkreślono, że Piotr i Bronisław K. są właścicielami sąsiedniej nieruchomości w granicy której stoi remontowany budynek i dlatego są stroną postępowania.
Wyznaczony termin 30-dniowy do wykonania obowiązków jest wystarczający i uzasadniony "koniecznością pilnego przywrócenia poprawnego stanu technicznego obiektu".
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Postępowanie w niniejszej sprawie zostało wszczęte na wniosek Piotra i Bronisława K., którzy są właścicielami sąsiedniej nieruchomości.
Właściciel nieruchomości graniczącej z nieruchomością na której wykonywane są roboty budowlane jest stroną postępowania z zakresu prawa budowlanego. Zatem zarzut naruszenia przepisu art. 28 Kpa, w myśl którego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie nie zasługuje na uwzględnienie.
Podstawę prawną rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie stanowi art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ w myśl którego przed upływem terminu o którym mowa w art. 50 ust. 4 właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskanie pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności.
Bezsporne w sprawie jest, że obszar na którym znajduje się budynek objęty jest ochroną konserwatorską.
W rozpoznawanej sprawie zostały zatem naruszone przepisy ustawy z dnia 10 lutego 1962 r. o ochronie dóbr kultury i o muzeach /Dz.U. nr 10 poz. 48/.
Budynek mający charakter zabytkowy objęty jest treścią art. 27 ust. 1 tej ustawy, który stanowi, że bez zezwolenia właściwego konserwatora zabytków nie wolno zabytków burzyć, niszczyć, przerabiać, odnawiać, rekonstruować, konserwować, zabudowywać, odbudowywać, zdobić, uzupełniać, rozkopywać ani dokonywać żadnych innych zmian.
W sprawie niniejszej w toku postępowania nie wypowiedział się Wojewódzki Konserwator Zabytków. Zatem przed wydaniem decyzji należało co do nałożonych obowiązków uzyskać opinię konserwatora zabytków.
Konserwator takie stanowisko zajął ale dopiero po zakończeniu postępowania administracyjnego.
Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, że zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego i dlatego należało orzec jak w sentencji na podstawie art. 22 ust. 2 pkt 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło