II SA/Kr 1991/98
WyrokWSA w Krakowie2002-01-16
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja administracyjna nakazująca usunięcie nieprawidłowości w lokalu może określać termin wykonania robót budowlanych, a jeśli nie, to jakie są konsekwencje prawne takiego działania?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził, że przepisy Prawa budowlanego z 1994 r. (w szczególności art. 66) nie pozwalają na określenie terminu wykonania robót budowlanych jako elementu orzeczenia w decyzji nakazującej usunięcie nieprawidłowości. Określenie terminu w decyzji było zatem wydane bez podstawy prawnej, co skutkowało stwierdzeniem nieważności decyzji w tym zakresie. Sąd uchylił również pozostałe części decyzji, wskazując na brak wyjaśnienia związku między wadami lokalu a stanem technicznym całego budynku oraz na cywilnoprawny charakter obowiązku utrzymania lokalu w należytym stanie.Stan faktyczny
Ł.M., jako zarządca budynku, został decyzją Prezydenta Miasta K. zobowiązany do usunięcia nieprawidłowości w lokalu nr 2, w tym wykonania izolacji, odgrzybienia ścian i wymiany kanalizacji, w terminie do 30 września 1998 r. Wojewoda K. decyzją z 3 sierpnia 1998 r. przedłużył termin wykonania robót do 30 października 1998 r., utrzymując pozostałe nakazy. Ł.M. złożył skargę do NSA, podnosząc, że wykonanie robót wymaga wykwaterowania lokatorów i że nie posiada środków na remont. NSA rozpoznał sprawę, stwierdzając nieważność decyzji w części dotyczącej terminu wykonania robót oraz uchylając pozostałe części decyzji.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji Wojewody K. oraz utrzymanej nią w mocy decyzji Prezydenta Miasta K. w zakresie, w którym określono termin wykonania robót budowlanych. W pozostałym zakresie uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Ł.M. na decyzję Wojewody K. z dnia 3 sierpnia 1998 r. (...) w przedmiocie usunięcia nieprawidłowości w lokalu - stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji jak i utrzymanej nią w mocy decyzji organu pierwszej instancji w zakresie w którym określono termin wykonania robót budowlanych; w pozostałym zakresie uchyla zaskarżoną decyzję jak i utrzymaną nią w mocy decyzję organu pierwszej instancji; (...).
Decyzją (...) z dnia 22 kwietnia 1998 r. (...) Prezydent Miasta K. działając na podstawie art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm. - obecnie tekst jednolity - Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 - zwanej dalej Prawem budowlanym z 1994 r./, nakazał Ł.M. jako zarządcy budynku położonego w K. przy ul. S., usunięcie nieprawidłowości w lokalu nr 2, określonych w ekspertyzie mykologicznej przez:
- wykonanie przepony izolacyjnej murów konstrukcyjnych pod mieszkaniem, pod stropami piwnic lub wykonanie izolacji poziomej i pionowej murów,
- odgrzybienie ścian i podłóg w lokalu,
- wymianę kanalizacji opadowej budynku i sprawdzenie szczelności kanalizacji w terminie do dnia 30 września 1998 r.
Odwołanie Ł.M. zostało uwzględnione o tyle, że decyzją z dnia 3 sierpnia 1998 r. /znak: (...)/ Wojewoda K. określony termin wykonania robót ustalił na dzień 30 października 1998 r., utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję w pozostałej części. W uzasadnieniu decyzji, odnosząc się do zarzutu odwołania, iż nakazanych robót nie można wykonać, bez wykwaterowania lokatora, podniesiono, że nakazane roboty nie wymagają wykwaterowania mieszkańców. Obowiązek opróżnienia w całości lub części budynku określony został w art. 68 Prawa budowlanego z 1994 r., a w przedmiotowym przypadku nie zachodzi sytuacja bezpośrednio zagrażająca zawalaniem się budynku.
Skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego na powyższą decyzję złożył Ł.M. i zarzucając jej naruszenie prawa wniósł o jej uchylenie. W uzasadnieniu podniósł, że z opinii biegłych na których opiera się decyzja organu, wynika, że aby przeprowadzić remont w sposób nakazany w decyzji należy wykwaterować lokatorów. Ponadto podniósł, że nie ma środków ani na powyższy remont, ani na wykwaterowanie lokatorów. Już wykonane remonty dachu, kominów i instalacji gazowej spowodowały zadłużenie.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda K. wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skargę należy uznać za uzasadnioną acz nie z powodów w niej wywiedzionych. Zgodnie z art. 51 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, Sąd nie jest związany granicami skargi, co pozwala Sądowi na ocenę sprawy w szerszym zakresie niż wynika to z zarzutów skargi. Po pierwsze należy zwrócić uwagę, że część decyzji - zakreślająca termin usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości, została wydana bez podstawy prawnej. Powołany w decyzji art. 66 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, uprawniający organ do nakazania decyzją usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości kontrolowanego obiektu budowlanego, nie pozwala na określenie terminu, w którym nakazane prace podlegałyby wykonaniu, jako elementu orzeczenia. Nie można tego uznać za przeoczenie ustawodawcy, gdyż na przykład już w następnym artykule /art. 67 ust. 1/ wprowadził on możliwość ustalania terminu wykonania robót w decyzji. W normalnych warunkach /to jest bez rygoru natychmiastowej wykonalności/ decyzja podlega wykonaniu przez adresata z chwilą, gdy stanie się ostateczna.
W świetle powyższego należało uznać, że decyzje organów I i II instancji są dotknięte wadą wymienioną w art. 156 par. 1 pkt 2 Kpa w częściach określających termin wykonania robót budowlanych, co spowodowało, że Sąd na podstawie art. 22 ust. 3 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym stwierdził ich nieważność we wskazanym zakresie. Po drugie, art. 61 i art. 66 Prawa Budowlanego z 1994 r. odnoszą się do obiektów budowlanych, a nie lokali znajdujących się w tych obiektach. Generalnie więc nakazy określone w art. 66 tego prawa mogą dotyczyć usunięcia nieprawidłowości samego obiektu, co w konkretnym przypadku nie wyklucza nałożenia obowiązku wykonania określonych robót również w lokalu lub lokalach. Chodzi tu jednak o takie roboty, które mają na celu utrzymanie w należytym stanie obiektu budowlanego jako całości.
Zaskarżona decyzja jak i utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji, nie wyjaśniają kwestii, w jaki sposób występujące w lokalu nr 2 wady odnoszą się do stanu technicznego całego budynku.
Na marginesie należy zauważyć, że kwestie najmu lokali mieszkalnych oparte są o stosunki cywilnoprawne - i stan lokalu oraz obowiązek jego utrzymania w należytym stanie należy do sfery prawa cywilnego a nie administracyjnego /art. 662 par. 1 Kc/.
Nie mniej jednak, skoro nie wyjaśnione zostało, jaki wpływ ma stan techniczny lokalu nr 2 na całość obiektu budowlanego na mocy art. 22 ust. 1 i ust. 2 pkt 3 oraz art. 29 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym orzeczono jak w pkt II wyroku. O kosztach orzeczono na podstawie art. 55 ust. 1 co dopiero powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło