I SA/Po 326/02

Artykuł 114 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./ stwarza podstawę prawną tylko i wyłącznie do pociągnięcia do odpowiedzialności podatkowej jako osoby trzeciej dzierżawcy i użytkownika nieruchomości stanowiąc, że "dzierżawca /użytkownik/ nieruchomości odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z podatnikiem będącym właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub posiadaczem samoistnym nieruchomości za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań podatkowych, wynikających z opodatkowania nieruchomości, powstałych podczas trwania dzierżawy /użytkowania/". Treść art. 114 Ordynacji podatkowej nie daje jakichkolwiek podstaw prawnych do tego, by właściciela nieruchomości można było pociągnąć do odpowiedzialności podatkowej jako osobę trzecią za zaległości podatkowe dzierżawcy nieruchomości /podatnika/. Odpowiedzialność osób trzecich, uregulowana w ustawie z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa /Dz.U. nr 137 poz. 926 ze zm./, ma zawsze charakter posiłkowy. Jest ona instytucją wyjątkową. Mamy z nią do czynienia wtedy, gdy brak jest, z różnych powodów, podatnika ponoszącego osobistą odpowiedzialność za zaległość podatkową. Aby osoby trzecie ponosiły odpowiedzialność za zobowiązania podatkowe, niezbędne jest wydanie, przez odpowiednie organy, decyzji o tym orzekającej. Decyzja ta ma charakter konstytutywny. Możliwości wydania decyzji o odpowiedzialności osób trzecich są wymienione enumeratywnie wart. 110-117 Ordynacji podatkowej. Ze względu na wspomniany powyżej charakter przedmiotowej instytucji nie jest możliwe wydanie decyzji w stosunku do innych osób niż przewidzianych w przywołanych przepisach - nie miałaby ona podstawy prawnej. Niedopuszczalne jest też orzekanie o odpowiedzialności na podstawie wykładni systemowej czy celowościowej.