II SA/Kr 1894/98

WyrokWSA w Krakowie2002-10-03

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może wydać decyzję o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli inwestor nie posiada pozwolenia na budowę na te roboty?
Ratio decidendi
Organ administracji nie może wydać decyzji o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości w celu wykonania robót budowlanych, jeśli inwestor nie posiada wymaganego pozwolenia na budowę. Przepis art. 47 Prawa budowlanego dotyczy jedynie prac i robót budowlanych podlegających regulacji tej ustawy, które wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Wydanie takiej decyzji bez uprzedniego uzyskania pozwolenia na budowę lub dokonania zgłoszenia byłoby bezprawne i akceptowałoby samowolę budowlaną.
Stan faktyczny
Maria R. uzyskała decyzję Kierownika Urzędu Rejonowego zezwalającą na wejście na sąsiednią nieruchomość Marii Ł. w celu wykonania robót budowlanych polegających na ociepleniu ściany budynku. Maria Ł. wniosła odwołanie, podnosząc, że prace spowodują przesunięcie granicy działki i przemakanie jej podwórka. Wojewoda N. uchylił decyzję organu I instancji, stwierdzając brak podstaw do wydania zezwolenia, ponieważ inwestorka nie posiadała pozwolenia na budowę. Maria R. wniosła skargę do NSA, argumentując, że prace są remontowe i nie wymagają pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Skargę oddalono.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Marii R. na decyzję Wojewody N. z dnia 28 lipca 1998 r. (...) w przedmiocie niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości - skargę oddala. Decyzją Kierownika Urzędu Rejonowego w N.-T. z dnia 25.05.1998 r. (...), wydaną na podstawie art. 47 ust. 2 w związku z art. 84 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./ oraz art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego /t.j. Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26 ze zm./ orzeczono o niezbędności wejścia na sąsiednią działkę, będącą własnością Marii Ł. w N.-T. ul. D. 47, w celu wykonania przez Marię R. robót budowlanych, polegających na ociepleniu ściany zewnętrznej /szczytowej/ od strony zachodniej /pierwsze piętro/ budynku położonego w N.-T. przy ul. S. 12a, zgodnie z analizą techniczną i projektem budowlanym opracowanym przez mgr inż. Witolda P. W decyzji tej organ I instancji określił warunki wejścia na teren wymienionej działki wskazując szerokość i długość pasa gruntu koniecznego do zajęcia dla potrzeb robót oraz oznaczył datą czas ich trwania. W uzasadnieniu decyzji organ I instancji podał, że ze względu na brak zgody Marii Ł., inwestor wystąpił z wnioskiem o wydanie pozwolenia na wejście na teren sąsiedniej nieruchomości, w celu wykonania zamierzonych robót i wniosek ten należało uznać za uzasadniony. Od tej decyzji odwołanie do Wojewody N. wniosła Maria Ł. W odwołaniu podkreśliła, że nie wyraża zgody na wejście na teren swojej nieruchomości, gdyż zamierzone prace budowlane spowodują przesunięcie granicy działki, a co za tym idzie, utratę jej części. Ponadto planowane prace spowodują spływanie wody na jej podwórko i przemakanie bramy wjazdowej do sieni. Po rozpatrzeniu odwołania Wojewoda N., powołując się na przepis art. 138 par. 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego /t.j. Dz.U. 1980 nr 9 poz. 26 ze zm./, wydał decyzję z dnia 28.07.1998 r. (...), którą uchylił zaskarżoną decyzję organu I instancji w całości i orzekł "o braku podstaw do wydania decyzji stwierdzającej niezbędność wejścia na teren posesji" Marii Ł. W uzasadnieniu wydanej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że roboty budowlane polegające na dociepleniu ścian zewnętrznych to roboty modernizacyjne, które zgodnie z art. 29 Prawa budowlanego wymagają pozwolenia na budowę. Maria R. nie otrzymała decyzji o pozwoleniu na budowę, a zatem wydawanie decyzji stwierdzającej niezbędność wejścia na teren sąsiedniej posesji celem wykonania robót, na które inwestor nie posiada pozwolenia na budowę, jest bezprawne. Taka decyzja akceptuje popełnienie samowoli budowlanej. Na powyższą decyzję Wojewody N. z dnia 28.07.1998 r. skargę do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła Maria R. Domagała się uchylenia zaskarżonej decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Podkreślała, że zachodnia część jej budynku mieszkalnego usytuowana jest w granicy z działką Marii Ł. Budynek ten wymaga wykonania niezbędnych prac remontowych polegających na ociepleniu ściany szczytowej od zachodu, do czego niezbędne jest wejście na teren sąsiedniej posesji, której właścicielem jest Maria Ł. Zdaniem skarżącej planowane prace nie naruszają konstrukcji budynku, lecz są jedynie robotami remontowymi, a w związku z tym nie jest wymagane do ich wykonania uzyskanie decyzji o pozwoleniu na budowę. Organ odwoławczy w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Podtrzymał w całości swoje dotychczasowe stanowisko i argumentację powoływaną w jego uzasadnieniu. Rozpoznając skargę Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie jest uzasadniona. Zgodnie z art. 47 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./, jeżeli do wykonywania prac przygotowawczych lub robót budowlanych jest niezbędne wejście na teren sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości, inwestor jest obowiązany przed rozpoczęciem robót uzyskać zgodę właściciela sąsiedniej nieruchomości, budynku lub lokalu /najemcy/ na wejście oraz uzgodnić z nim przewidywany sposób, zakres i terminy korzystania z tych obiektów, a także ewentualną rekompensatę z tego tytułu. W razie nieuzgodnienia tych warunków, właściwy organ - na wniosek inwestora - w terminie 14 dni od dnia złożenia wniosku, rozstrzyga w drodze decyzji, o niezbędności wejścia do sąsiedniego budynku, lokalu lub na teren sąsiedniej nieruchomości. W przypadku uznania zasadności wniosku inwestora właściwy organ określa jednocześnie granice niezbędnej potrzeby oraz warunki korzystania z sąsiedniego budynku, lokalu lub nieruchomości. Z uwagi na fakt, iż wyżej przytoczona regulacja prawna zamieszczona jest w ustawie - Prawo budowlane, uznać należy, że odnosi się ona do kwestii regulowanych tą ustawą. Zakres zaś stosowania - Prawa budowlanego określony jest w art. 1 tejże ustawy i odpowiada pojęciu ściśle rozumianego prawa budowlanego, jako zespołu przepisów prawnych regulujących proces budowlany. Z tego względu przez prace przygotowawcze lub roboty budowlane, o których jest mowa w tym przepisie /art. 47 ust. 1 i 2/ należy rozumieć tylko takie prace lub roboty, które podlegają regulacji Prawa budowlanego. Chodzi tu zatem przede wszystkim o te prace lub roboty budowlane, które wymagają pozwolenia na budowę lub, które podlegają obowiązkowi zgłoszenia właściwemu organowi. Wydając zaś decyzję na podstawie art. 47 ust. 2 wymienionej ustawy o niezbędności wejścia na teren sąsiedniej nieruchomości, organ administracji określić winien między innymi warunki korzystania z tej nieruchomości. Rozstrzygnięcie w tym zakresie może zaś nastąpić w oparciu o treść decyzji o pozwoleniu na budowę czy też w oparciu o wyniki postępowania w sprawie zgłoszenia zamiaru wykonania określonych robót budowlanych. Jeżeli zaś chodzi o prace przygotowawcze, to mogą one w ogóle wykonywane być tylko na terenie objętym pozwoleniem na budowę lub zgłoszeniem. Jednoznacznie o tym stanowi przepis art. 41 ust. 3 - Prawa budowlanego. Powyższe uwagi prowadzą do wniosku, że zezwolenie na wejście na sąsiednią nieruchomość, niezbędne do wykonania prac przygotowawczych lub robót budowlanych, przewidziane art. 47 ust. 2 - Prawa budowlanego dotyczy jedynie tych prac przygotowawczych lub robót budowlanych, które regulowane są przepisami - Prawa budowlanego, wymagającymi pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. Zezwolenie takie może być wydane po uprzednim uzyskaniu pozwolenia na budowę lub po dokonaniu zgłoszenia zamiaru wykonania określonych robót. W tej sytuacji uznać należało, że zaskarżona decyzja, odmawiająca wydania żądanego zezwolenia wobec braku pozwolenia na budowę nie narusza prawa. Skargę zatem jako nieuzasadnioną należało oddalić na podstawie przepisu art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło