II SA/Gd 2129/00
WyrokWSA w Gdańsku2003-11-27
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy roboty budowlane polegające na rozbiórce wypełnienia ścian słupowo-ryglowych i podłóg w celu ich wymiany, a także prace przygotowawcze do wykonania nowego układu pomieszczeń w powiększonym obrysie, stanowią remont obiektu budowlanego nie wymagający pozwolenia na budowę, czy też roboty budowlane wymagające pozwolenia na budowę?Ratio decidendi
Sąd uznał, że roboty polegające na rozbiórce podłóg w celu ich wymiany oraz usunięciu wypełnienia ścian słupowo-ryglowych, mające na celu powiększenie istniejącego mieszkania, nie są bieżącą konserwacją, lecz remontem lub robotami budowlanymi wymagającymi pozwolenia na budowę. Skoro skarżący nie uzyskał wymaganego pozwolenia ani nie dokonał zgłoszenia, organy administracji zasadnie wszczęły postępowanie w trybie art. 50 i 51 Prawa budowlanego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej doprowadzenie robót budowlanych wykonanych na poddaszu budynku do stanu zgodnego z prawem. Skarżący przeprowadził prace rozbiórkowe i przygotowawcze, twierdząc, że są to prace konserwacyjne. Organy administracji uznały, że prace te wymagają pozwolenia na budowę lub zgłoszenia, a ich brak stanowi naruszenie prawa. Skarżący kwestionował charakter prac oraz konieczność uzgodnień z konserwatorem zabytków.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Marka L.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny po rozpoznaniu sprawy ze skargi Marka L. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. z dnia 26 lipca 2000 r. (...) w przedmiocie nakazu doprowadzenia robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem - oddala skargę.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. decyzją z dnia 29 maja 2000 r. (...), działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w zw. z ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /Dz.U. nr 89 poz. 414 ze zm./, nakazał Markowi L. wykonanie określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych na poddaszu budynku nr 13 przy ul. R. w K. robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Powyższą decyzją nakazano stronie dokonanie inwentaryzacji budowlanej stanu istniejącego kondygnacji poddasza oraz elewacji budynku wraz z projektem ewentualnych zmian i przeróbek oraz uzgodnienie ww. dokumentacji z (...) Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków w G.
W decyzji wskazano, że wymaganą dokumentację należy złożyć w terminie do dnia 30 lipca 2000 r. wraz z wnioskiem o wydanie pozwolenia na dokończenie robót.
Uzasadniając decyzję organ I instancji wskazał, że w dniu 12 kwietnia do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. wpłynęło pismo w sprawie samowolnego wykonania robót rozbiórkowych pomieszczeń mieszkalnych na poddaszu budynku zlokalizowanego w K., ul. R. 13. W związku z tym faktem organ wszczął postępowanie administracyjne, o czym zawiadomił wszystkie zainteresowane strony. Zgodnie z zawiadomieniem czynności dowodowe zostały przeprowadzone w dniu 21 kwietnia 2000 r. Podczas dowodu ustalono, że na poddaszu przedmiotowego budynku zostały przeprowadzone roboty rozbiórkowe istniejących ścian i podłóg w sposób niezgodny z zasadami prowadzenia tego rodzaju robót.
W związku z powyższym faktem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 ustawy prawo budowlane nakazał wstrzymać prowadzenie robót budowlanych. Na powyższe postanowienie zostało złożone zażalenie do Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w G. W dniu 23 maja 2000 r. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem (...) utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie nie znajdując podstaw prawnych do jego zmiany lub uchylenia.
Biorąc powyższe pod uwagę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. orzekł jak w sentencji decyzji.
W odwołaniu od powyższej decyzji Marek L. zakwestionował prawidłowość zastosowania art. 51 ust. 1 pkt 2 prawa budowlanego, gdyż wykonywane przez niego prace nie mają charakteru prac budowlanych, a jedynie mają na celu zabezpieczenie substancji budynku i pomieszczeń w nim znajdujących się. Prace takie jak wymiana spróchniałych podłóg drewnianych oraz odnowienie ścian działowych, w przekonaniu odwołującego, są jedynie bieżącą konserwacją i nie wymagają uzyskania pozwolenia na budowę. Odwołujący zarzucił ponadto, że brak było podstaw prawnych do żądania uzgodnienia dokumentacji z (...) Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, gdyż kwestie remontów wewnątrz mieszkań nie wpływają w żaden sposób na strukturę budynku i jego wygląd zewnętrzny. Strona twierdziła również, że wykonywane prace nie powodują zagrożenia bezpieczeństwa i życia ludzi a spękania na suficie lokatorów niższej kondygnacji są normalnym następstwem wymiany podłóg przy uwzględnieniu, że strop rozdzielający obie kondygnacje jest drewniany.
Rozpatrując odwołanie inwestora Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w G. decyzją z dnia 26 lipca 2000 r. (...), działając na podstawie art. 138 par. 1 pkt 2 Kpa, art. 51 ust. 1 pkt 2, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 ustawy Prawo budowlane, uchylił w całości decyzję organu I instancji i nakazał Markowi L. wykonanie inwentaryzacji budowlanej zrealizowanych samowolnie robót budowlanych zrealizowanych na poddaszu budynku nr 13 położonego przy ul. R. w K. oraz projektu dokończenia robót budowlanych, w przypadku naruszenia elementów zewnętrznych budynku, wykonanie projektu elewacji uzgodnionego z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków.
Ww. dokumentację wraz z wnioskiem o wydanie decyzji o pozwoleniu na wznowienie robót budowlanych organ nakazał złożyć inwestorowi w terminie do dnia 30 września 2000 r.
Uzasadniając decyzję organ II instancji wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K., postanowieniem (...) z dnia 21.04.2000 r.
wstrzymał roboty budowlane prowadzone na poddaszu budynku nr 13 przy ul. R. w K. bez wymaganego prawem zgłoszenia.
Następnie kontynuując rozpoczęty tryb postępowania na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy Prawo budowlane wydał decyzję (...) z dnia 29.05.2000 r., którą nałożył na Marka L. obowiązek wykonania określonych w niej czynności, w celu doprowadzenia wykonywanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem.
Badając przedmiotową sprawę w trybie odwoławczym - organ II instancji stwierdził co następuje:
W mieszkaniu mieszczącym się na poddaszu ww. budynku dokonano rozbiórki wypełnienia ścian słupowo-ryglowych, rozbiórki podłóg, a ponadto trwają prace przygotowawcze do wykonania nowego układu pomieszczeń w powiększonym obrysie.
Na skutek prowadzonych robót, w lokalu mieszkalnym położonym niżej nastąpiły liczne pęknięcia ścian, oraz naruszone zostały elementy konstrukcyjne parteru i piętra budynku. W ocenie organu nie ulega wątpliwości, iż prace powyższe mające na celu rozbudowę przedmiotowego mieszkania wymagały uzyskania pozwolenia na budowę /art. 28 ustawy/. Zaistniały stan spowodował naruszenie ww. przepisów prawa budowlanego, co w konsekwencji spowodowało wszczęcie przez organ I instancji procedury przewidzianej w przepisach art. 50 i art. 51 prawa budowlanego.
Zgodnie z treścią art. 51 ust. 1 pkt 2 ww. ustawy Prawa budowlanego w przypadku wstrzymania robót budowlanych - właściwy organ uznając możliwość dokończenia rozpoczętych robót budowlanych wydaje decyzję, w której określa czynności jakie należy wykonać w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie, określając jednocześnie termin wykonania tych czynności.
Warunkiem uzyskania pozwolenia na wznowienie robót jest wykonanie przez inwestora nałożonego obowiązku.
Z uwagi na niewłaściwe orzeczenie zaskarżonej decyzji - organ II instancji uchylił tę decyzję w całości i mając pełny materiał dowodowy orzekł jak w osnowie.
Odnosząc się do treści odwołania organ II instancji wyjaśnia, że zgodnie z art. 29 ust. 2 pkt 1 prawa budowlanego wykonanie robót polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych, z wyjątkiem obiektów zabytkowych, jeżeli nie obejmuje zmiany lub wymiany elementów konstrukcyjnych obiektu nie wymaga pozwolenia na budowę lecz prace takie inwestor ma obowiązek zgłosić do organu administracji architektoniczno-budowlanej, a takiego zgłoszenia inwestor nie dokonał.
Jednakże zacytowany powyżej zakres robót budowlanych mający na celu powiększenie istniejącego mieszkania wymagał uzyskania przez inwestora stosownego pozwolenia na budowę.
Ponadto organ odwoławczy wyjaśnił, że ulica Rynek w K. znajduje się w kwartale miasta podlegającego szczególnej ochronie konserwatorskiej, a zatem wszelkie czynności związane ze zmianą elewacji omawianego budynku wymagają zgody służb konserwatorskich.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Marek L. ponowił zarzuty zawarte w odwołaniu od decyzji organu I instancji a ponadto zakwestionował ustalenie organu, że prowadzone prace mają na celu powiększenie mieszkania.
W odpowiedzi na skargę wniesiono o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji uznając argument strony, że nie wykonywała robót mających na celu powiększenie mieszkania na poddaszu. Wskazano przy tym, że w sprawie nie prowadzono postępowania administracyjnego w trybie art. 71 ust. 3 prawa budowlanego lecz w trybie art. 50 i 51 ustawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa materialnego, ani też norm procesowych w stopniu, który miałby jakikolwiek wpływ na wynik sprawy /art. 21 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym - Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm. - w zw. z art. 22 ust. 1 i 3 tej ustawy/.
Postępowanie administracyjne w niniejszej sprawie prowadzone było w trybie art. 50 i art. 51 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane /t.j. Dz.U. 2000 nr 106 poz. 1126 ze zm./.
Zgodnie z art. 50 ust. 1 pkt 1 tej ustawy w przypadkach innych niż określone w art. 48 właściwy organ wstrzymuje postanowieniem prowadzenie robót budowlanych wykonywanych bez wymaganego pozwolenia albo zgłoszenia.
Stosownie zaś do treści art. 51 ust. 1 pkt 2 przed upływem 2 miesięcy od dnia doręczenia stronie ww. postanowienia właściwy organ wydaje decyzję nakładającą obowiązek wykonania określonych czynności, w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem i uzyskania pozwolenia na ich wznowienie oraz określającą termin wykonania tych czynności.
Przepis art. 50 ustawy odnosi się do robót budowlanych nie będących budową. Zgodnie z treścią art. 3 pkt 6 i 7 ustawy są to prace polegające na montażu, remoncie lub rozbiórce obiektu budowlanego.
Zgodnie z art. 3 pkt 8 ustawy remontem jest wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a nie stanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym.
Bieżącą konserwacją są drobne prace budowlane mające na celu zmniejszenie szybkości zużycia obiektu budowlanego lub jego elementów oraz zapewnienie możliwości ich użytkowania zgodnie z przeznaczeniem.
Zasadą powszechnie obowiązującą w prawie budowlanym jest obowiązek uzyskania ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę /art. 28 ustawy/ przed rozpoczęciem robót budowlanych. Jednakże część budowli i robót budowlanych została zwolniona z tego obowiązku, przy czym ustawodawca zastrzegł sobie, w przypadku niektórych budowli i robót budowlanych, wymienionych w zamkniętym katalogu art. 29 prawa budowlanego, możliwość ich kontroli, nakładając na inwestora inny obowiązek - zgłoszenia zamiaru ich realizacji właściwemu organowi /art. 30 ustawy/.
W rozpoznawanej sprawie organ zasadnie uznał, że zakres wykonanych przez inwestora robót m.in. rozbiórka podłóg w celu ich wymiany i usunięcie wypełnienia ścian słupowo-ryglowych potwierdził fakt wykonywania remontu istniejącego mieszkania a nie bieżącej konserwacji.
Stosownie zaś do treści art. 29 ust. 2 pkt 1 pozwolenia na budowę nie wymaga wykonanie robót budowlanych polegających na remoncie istniejących obiektów budowlanych, z wyjątkiem obiektów zabytkowych, jeżeli nie obejmuje on zmiany lub wymiany elementów konstrukcyjnych obiektu i instalacji gazowych albo zabezpieczenia przed wpływami eksploatacji górniczej lub powodzią, a także nie wpływa na zmianę wyglądu w odniesieniu do otaczającej zabudowy na terenie miast.
Wystąpienie chociaż jednej z wymienionych powyżej przesłanek ma ten skutek, że inwestor będzie musiał przed rozpoczęciem remontu uzyskać pozwolenie na budowę.
W pozostałych wypadkach ustawodawca w art. 30 ust. 1 pkt 1 ustawy wprowadził wymóg dokonania zgłoszenia zamiaru wykonania prac remontowych.
Skarżący takiego zgłoszenia nie dokonał i w związku z powyższym organ administracji zasadnie wszczął postępowanie administracyjne w trybie art. 50 i art. 51 ustawy Prawo budowlane mające na celu doprowadzenie robót do stanu zgodnego z prawem.
Ponadto wskazać należy skarżącemu, że przepis art. 50 ust. 1 cyt. wyżej ustawy przewiduje trzy odrębne przyczyny uzasadniające wstrzymanie robót budowlanych.
Jedną z nich jest prowadzenie robót bez wymaganego pozwolenia albo zgłoszenia, a zatem podnoszona w odwołaniu i w skardze okoliczność, że wykonywane prace nie powodują zagrożenia życia i bezpieczeństwa ludzi nie mogła mieć wpływu na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.
Z tych wszystkich względów Sąd, nie znajdując podstaw do uznania zasadności skargi, na mocy art. 27 ust. 1 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ skargę Marka L. oddalił.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło