I SA/Gd 212/03

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Alicja Stępień, Sędziowie NSA Ewa Kwarcińska, Sławomir Kozik (spr.), Protokolant Agnieszka Zalewska, po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2004 r. na rozprawie sprawy ze skargi Dyrektora Izby Celnej na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie zwrotu tytułu wykonawczego oddala skargę Postanowieniem z dnia [...] organ egzekucyjny - Naczelnik Urzędu Skarbowego zwrócił tytuł wykonawczy z dnia [...], wystawiony przez wierzyciela - Izbę Celną wobec zobowiązanego M.F., ponieważ nie spełnia on wymogów określonych w przepisie art. 27 § 1 i 2 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (tekst jednolity Dz.U. z 2002 r. nr 110 poz. 968), gdyż nie zawiera odcisku pieczęci wierzyciela. Izba Celna w zażaleniu na powyższe postanowienie skierowanym do Dyrektora Izby Skarbowej wniosła o przyjęcie przedmiotowego tytułu wykonawczego do realizacji. Postanowieniem z dnia [...] Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie Naczelnika Urzędu Skarbowego z dnia [...] o zwrocie tytułu wykonawczego Nr [...] z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia wskazał, że organ egzekucyjny, stosownie do przepisów art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, winien z urzędu zbadać dopuszczalność egzekucji administracyjnej, a w tym m.in. czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 i 2 powołanej ustawy, umożliwiające prowadzenie tej egzekucji. Zaskarżonym postanowieniem Naczelnik Urzędu Skarbowego prawidłowo zwrócił przedmiotowy tytuł wykonawczy z dnia [...] ponieważ nie zawierał on odcisku pieczęci urzędowej wierzyciela (wymóg zawarty w art. 27 § l pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji). W rubryce 44 przedmiotowego tytułu wykonawczego znajduje się odcisk pieczęci urzędowej Urzędu Celnego, nie zaś wierzyciela, którym jest Izba Celna. W ocenie organu odwoławczego nie jest uzasadnione stanowisko wierzyciela zawarte w zażaleniu, iż w przypadku zmian organizacyjnych, jednostki organizacyjne mogą używać dotychczasowych pieczęci do czasu zastąpienia nowymi na mocy przepisu § 27 pkt l rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1955 r. w sprawie tablic i pieczęci urzędowych ( Dz.U. z 1955 r. Nr 47, poz. 316 ). Zdaniem organu II instancji ustawa z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych innych ustaw weszła w życie z dniem 1 maja 2002 r., a przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z 1955 r., są aktem prawnym niższego rzędu niż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, a zatem nie mogą one stanowić swoistego przepisu przejściowego dla formalnej poprawności dokumentu. W ocenie organu odwoławczego umieszczenie w rubryce 44 tytułu wykonawczego wystawionego dnia [...] pieczęci urzędowej Urzędu Celnego, a nie wierzyciela, nie spełnia wymogu art. 27 § l pkt 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, który stanowi, iż tytuł wykonawczy winien zawierać odcisk pieczęci urzędowej wierzyciela. Organ ten wskazał wyjaśniająco stronie – Izbie Celnej, iż zwrot tytułu wykonawczego nie oznacza niemożności wszczęcia postępowania egzekucyjnego na jego podstawie, a warunkiem jest jednak uzupełnienie braków formalnych - w tym przypadku odcisku pieczęci urzędowej wierzyciela. Dyrektor Izby Celnej w skardze na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej z dnia [...] wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz o zasądzenie od Dyrektora Izby Skarbowej na rzecz Dyrektora Izby Celnej kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący zarzucił temu postanowieniu obrazę przepisów prawa materialnego przez błędne zastosowanie art. 27 § l pkt. 7 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji poprzez przyjęcie, iż tytuł wykonawczy Nr [...] z dnia [...] został wadliwie opatrzony odciskiem pieczęci urzędowej przez wierzyciela oraz § 27 ust. 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1995 r. w sprawie tablic i pieczęci urzędowych w zw. z ustawą z dnia 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych innych ustaw "iż jest to akt niższego rzędu niż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji i nie może stanowić swoistego przepisu przejściowego dla formalnej poprawności dokumentu". W uzasadnieniu skargi wskazano, że zgodnie z pkt. 27 § 1 pkt. 7 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji tytuł wykonawczy dla swej ważności musi być opatrzony odciskiem pieczęci urzędowe. Kwestię narzędzi urzędowych reguluje dekret z dnia 7 grudnia 1955 r. o godle i bandach Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej oraz o pieczęciach państwowych (Dz.U. Nr 47 poz. 314 z późn.zm.) i wydana na podstawie art. 12 tegoż dekretu rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1955 r. w sprawie tablic i pieczęci urzędowych (Dz.U. Nr 47 poz. 316). W myśl art. 11 ust. 1 w/w dekretu pieczęcią urzędową jest metalowa, tłoczona pieczęć okrągła zawierająca pośrodku wizerunek orła ustalony dla godła a w toku napis odpowiadający nazwie jednostki organizacyjnej uprawnionej do używania pieczęci urzędowej. Zdaniem skarżącego w myśl § 27 ust. 1 tego rozporządzenia jednostki organizacyjne uprawnione do używania m.in. pieczęci z godłem upoważnione są do posługiwania się dotychczasowymi do czasu zastąpienia ich nowymi wskutek m.in. zmian organizacyjnych. Skarżący wskazał ponadto, że na podstawie art. 5 ust. 2 i art. 6 ust. 1 i art. 9 ustawy z 20 marca 2002 r. o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U. Nr 41 poz. 365) z dniem 1 maja 2002 r. organem egzekucyjnym stał się Dyrektor Izby Celnej. Tym samym zdaniem strony skarżącej z dniem 1 maja 2002 r. Dyrektor Izby Celnej jest upoważniony do posługiwania się dotychczasową pieczęcią urzędową zniesionego organu administracji celnej jakim był Dyrektor Urzędu Celnego. Strona wskazała ponadto na okoliczności dalszej reorganizacji w administracji celnej co spowodowało, że Ministerstwo Finansów wstrzymało zamówienie do Mennicy Państwowej wyrobu nowych pieczęci urzędowych dla Izb Celnych i Urzędów Celnych. Dyrektor Izby Celnej podniósł również, iż zgodnie z art. 38 w/w ustawy o przekształceniach w administracji celnej pieczęcie, zamknięcia celne oraz stemple stosowane dotychczas przy wykonywaniu kontroli celnej zachowały ważność do czasu określenia wzorów na podstawie art. 6 § 6 kodeksu celnego (Dz.U. Nr 75 poz. 802 z późn.zm.). Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko i wniósł o oddalenie skargi. Zgodnie z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271 z późn.zm.) sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 r. i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie przepisów ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga Dyrektor Izby Celnej nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem zaskarżone postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej nie narusza prawa. Prawidłowe było stanowisko Dyrektora Izby Skarbowej, że organ egzekucyjny, stosownie do przepisów art. 29 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, winien z urzędu zbadać dopuszczalność egzekucji administracyjnej, a w tym m.in. czy tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 i 2 powołanej ustawy, umożliwiające prowadzenie tej egzekucji. Słusznie w niniejszej sprawie Dyrektor Izby Skarbowej stwierdził, że zasadnie Naczelnik Urzędu Skarbowego zwrócił przedmiotowy tytuł wykonawczy z dnia [...] ponieważ nie zawierał on odcisku pieczęci urzędowej wierzyciela, co wynika z art. 27 § l pkt 7 w/w ustawy. Wierzycielem jest bowiem Dyrektor Izby Celnej, a nie zlikwidowany organ Dyrektor Urzędu Celnego, zatem przedmiotowy tytuł wykonawczy należało opatrzyć pieczęcią Dyrektora Izby Celnej. W ocenie Sądu brak jest jakichkolwiek podstaw do przyjęcia poglądu zaprezentowanego w skardze przez Dyrektora Izby Celnej, że czasowo może się on posługiwać pieczęcią Dyrektor Urzędu Celnego w celu opatrzenia nią tytułów wykonawczych. Wskazać należy, iż żaden przepis prawa nie dozwala na takie postępowanie. W szczególności podstawą do opatrzenia tytułu wykonawczego wystawionego przez Dyrektora Izby Celnej pieczęcią Dyrektora Urzędu Celnego nie może być art. 38 w/w ustawy o przekształceniach w administracji celnej oraz o zmianie niektórych ustaw, gdyż dotyczy on tylko i wyłącznie pieczęcie, zamknięć celnych oraz stempli stosowanych przy wykonywaniu kontroli celnej. Potwierdza takie stanowisko sama treść art. 6 § 1 i § 6 kodeksu celnego (dotyczącego tylko i wyłącznie czynności kontroli celnej), do którego odwołuje się art. 38 w/w ustawy o przekształceniach w administracji celnej. Nie może być również podstawą do zaakceptowania stanowiska skarżącego, przepis § 27 pkt l rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 7 grudnia 1955 r. w sprawie tablic i pieczęci urzędowych i to nie tylko z tego względu, że zawarty jest w akcie prawnym niższego rzędu niż ustawa o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, lecz przede wszystkim z tej przyczyny, iż przepis ten tylko i wyłącznie normował kwestię posługiwania się pieczęciami z godłem Rzeczypospolitej Polskiej przez jednostki organizacyjne uprawnione do używania zgodnie z nowymi wówczas (rok 1955) przepisami nowych pieczęci z godłem Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej. Należy wskazać jedynie na marginesie, iż sam ten przepis dozwalał na dalsze posługiwanie się "starymi pieczęciami", tylko do czasu, "gdy zajdzie konieczność zastąpienia ich nowymi wskutek (...) zmian organizacyjnych. Nie budzi natomiast wątpliwości, iż konieczność posługiwania się pieczęcią przez Dyrektora Izby Celnej powstała właśnie wskutek zmian organizacyjnych. Z tych też względów na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), skargę należało oddalić.