I SA/Ka 3066/02

Dnia 28 stycznia 2004 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym : Przewodniczący : Sędzia NSA Eugeniusz Christ, Sędziowie NSA : Przemysław Dumana (spr.), Marek Kołaczek, Protokolant : Halina Modliszewska (st. referent), po rozpoznaniu w dniu 28 stycznia 2004 roku sprawy ze skargi A. M. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] roku nr [...] w przedmiocie określenia wysokości podatku od środków transportowych oddala skargę. Decyzją z dnia [...] roku, nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K., działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami), art. 1 ustawy z dnia 12 października 1994 roku o samorządowych kolegiach odwoławczych (Dz.U. z 2001 roku, nr 79, poz. 856 ) oraz § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 lutego 1999 roku w sprawie obszarów właściwości samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz.U. nr 13, poz. 115), utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy N. z dnia [...] roku, nr [...], którą organ ten określił A. M. wysokość zaległości w podatku od środków transportowych za 2002 rok w kwocie [...] złotych wraz z odsetkami liczonymi na dzień wydania decyzji wynoszącymi [...] złotych. W uzasadnieniu decyzji Kolegium wskazało, iż A. M. w 2002 roku był właścicielem samochodu marki “[...]", numer rejestracyjny [...] o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t. i na nim ciążył obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Podatnik, pomimo ciążącego na nim obowiązku, nie dokonał wpłaty należnego podatku, zatem organ pierwszej instancji wszczął postępowanie podatkowe i wspomnianą wyżej decyzją z dnia [...] roku określił mu zaległość w podatku od środków transportowych za 2002 rok wraz z odsetkami za zwłokę. W odwołaniu od tej decyzji podatnik wskazał, iż samochód marki “[...]" jest od dwóch lat niesprawnym i nieeksploatowanym przez niego pojazdem. Ponadto wyjaśnił, iż znajduje się w bardzo trudnej – znanej organowi pierwszej instancji – sytuacji materialnej i z tego powodu “nie jest w stanie ponieść żadnego podatkowego obciążenia". Odnosząc się do zarzutów podniesionych w odwołaniu Samorządowe Kolegium Odwoławcze w pierwszej kolejności wyjaśniło, iż podstawę prawną wymiaru i poboru podatku od środków transportowych stanowią przepisy ustawy z dnia 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. w Dz.U. z 2002 roku, nr 9, poz. 84 z późniejszymi zmianami) oraz Uchwały Rady Gminy N. z [...] roku, nr [...] w sprawie określenia podatku od środków transportowych na 2002 rok. Następnie wskazało, iż obowiązek podatkowy w tym podatku ciąży na właścicielach zarejestrowanych środków transportowych. Zgodnie z art. 11 ust. 1 i 4 powołanej wyżej ustawy podatnik podatku od środków transportowych obowiązany był z mocy prawa, bez wezwania organu podatkowego zapłacić należny za dany rok podatek w terminach określonych tymi przepisami. Natomiast w razie niewykonania ustawowego obowiązku, organ podatkowy pierwszej instancji opierając się na obowiązujących przepisach (art. 21 § 4 Ordynacji podatkowej) i danych wynikających z ewidencji pojazdów oraz ewidencji podatkowej – był zobowiązany do wydania decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej w podatku od środków transportowych wraz z odsetkami za zwłokę na dzień wydania decyzji. Decyzję tę A. M. zaskarżył do Naczelnego Sądu Administracyjnego. W uzasadnieniu w pełni podtrzymał argumentację zawartą wcześniej w odwołaniu. Dodatkowo podniósł, iż organ pierwszej instancji przed wydaniem decyzji nie wyznaczył mu trzydniowego terminu do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Odpowiadając na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe stanowisko organów podatkowych. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga nie jest zasadna, gdyż zaskarżona decyzja i utrzymana nią w mocy decyzja Wójta Gminy N. są zgodne z prawem. Skarga na powołaną wyżej decyzję została wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego, Ośrodka Zamiejscowego w Katowicach w czasie obowiązywania przepisów ustawy z dnia 11 maja 1995 roku o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz.U. nr 74, poz. 368 z późniejszymi zmianami). Należy jednak zauważyć, że cytowana wyżej ustawa straciła moc z dniem 1 stycznia 2004 roku, na podstawie art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1271 ze zm. w Dz.U. z 2002 roku, nr 240, poz. 2052). W myśl art. 85 ostatnio cytowanej ustawy, z dniem 1 stycznia 2004 roku utworzono w Warszawie i w miejscowościach, w których miały siedziby ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego, wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 25 lipca 2002 roku – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153, poz. 1259) oraz zniesiono ośrodki zamiejscowe Naczelnego Sądu Administracyjnego. Stosownie do art. 97 § 1 ustawy 30 sierpnia 2002 roku Przepisy wprowadzające ustawę – Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, sprawy, w których skargi zostały wniesione do Naczelnego Sądu Administracyjnego przed dniem 1 stycznia 2004 roku i postępowanie nie zostało zakończone, podlegają rozpoznaniu przez właściwe wojewódzkie sądy administracyjne na podstawie ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270). Na podstawie § 1 pkt 4 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 25 kwietnia 2003 roku w sprawie utworzenia wojewódzkich sądów administracyjnych oraz ustalenia ich siedzib i obszarów właściwości (Dz.U. nr 72, poz. 652), dla obszaru województwa śląskiego utworzony został Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach. Dokonując oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji należy w punkcie wyjścia przypomnieć, iż obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych, podobnie jak wszystkie inne obowiązki podatkowe, wynikają wyłącznie z przepisów ustaw. Art. 21 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 roku Ordynacja podatkowa (Dz.U. nr 137, poz. 926 z późniejszymi zmianami), mającej zastosowanie w niniejszej sprawie, rozróżnia dwa momenty powstania zobowiązań podatkowych, a mianowicie: powstanie zobowiązania z chwilą doręczenia decyzji ustalającej wysokość tego zobowiązania (art. 21 § 1 pkt 2 ustawy) oraz powstanie zobowiązania z chwilą zaistnienia okoliczności, z którymi przepis prawa łączy powstanie takiego zobowiązania, a przepis prawa nakłada obowiązek wykonania zobowiązania podatkowego bez uprzedniego doręczenia decyzji (art. 21 § 1 pkt 1 ustawy). W tym drugim przypadku, w razie niewykonania przez podatnika zobowiązania podatkowego, organ podatkowy wydaje decyzję, w której określa wysokość tego zobowiązania (art. 21 § 3 ustawy). Art. 9 ustawy z 12 stycznia 1991 roku o podatkach i opłatach lokalnych (t.j. w Dz. U. z 2002 roku, nr 9, poz. 84 z późniejszymi zmianami), w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku, określał na kim ciążył obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych jak też moment powstania i ustania tego obowiązku. Tak więc zgodnie z treścią ust. 1 wyżej wymienionego przepisu obowiązek podatkowy, w podatku od środków transportowych (z wyjątkiem nie znajdującym jednak zastosowania w niniejszej sprawie) ciążył na osobach fizycznych i osobach prawnych będących właścicielami środków transportowych, wymienionych w art. 8 ustawy. Zgodnie zaś treścią ust. 3 i 4 art. 9 powołanej wyżej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych obowiązek podatkowy w tym podatku powstawał od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został zarejestrowany, a w przypadku nabycia środka transportowego zarejestrowanego – od pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu, w którym środek transportowy został nabyty. Obowiązek ten ustawał natomiast z końcem miesiąca, w którym środek transportowy został na stałe wycofany z ruchu (wyrejestrowany) lub zbyty. Przytoczone wyżej regulacje oznaczały zatem, że obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych ciążył na podatniku dopóki nie nastąpiło zdarzenie, o którym mowa w art. 9 ust. 4 cyt. wyżej ustawy tj. dopóki środek transportowy nie został wyrejestrowany bądź zbyty przez dotychczasowego właściciela. Z kolei art. 11 ustawy określał terminy płatności podatku, a w ust. 4 jednoznacznie określał, że osoby zobowiązane uiszczały podatek bez wezwania na rachunek budżetu gminy. Powyższe przepisy przesądzały zatem o charakterze zobowiązania podatkowego w podatku od środków transportowych jako zobowiązania nie powstającego w drodze wydania decyzji, ale z chwilą zaistnienia okoliczności, rodzących ten obowiązek. Odnosząc zatem powyższe uwagi do okoliczności sprawy stwierdzić należy, iż bezspornym jest, że w okresie objętym decyzją pierwszoinstancyjną skarżący był właścicielem samochodu marki “[...]" o numerze rejestracyjnym [...] i dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 t. Samochód ten nie został w tym czasie wycofany z ruchu (wyrejestrowany) ani też zbyty. Okoliczności tych bowiem skarżący w żaden sposób nie wykazał. Stąd też organy podatkowe prawidłowo ustaliły, że ciążył na nim w 2002 roku obowiązek podatkowy w podatku od środków transportowych. Wniosek taki znajduje bowiem umocowanie w powołanych wyżej przepisach prawa, które w ustalonym stanie faktycznym zostały prawidłowo zastosowane. Natomiast podnoszone przez skarżącego argumenty dotyczące jego sytuacji materialnej nie mogły okazać się skuteczne w rozpatrywaniu skargi na decyzję wymiarową. Mogą one natomiast stanowić podstawę do ubiegania się o zastosowanie ulg podatkowych przewidzianych w przepisach powołanej wyżej ustawy – Ordynacja podatkowa. Jednakże wniosek w tym przedmiocie może zostać rozpoznany w innym (odrębnym) postępowaniu niż postępowanie w sprawie określenia wysokości zobowiązania podatkowego. Nie można również podzielić zarzutu skargi dotyczącego naruszenia art. 200 § 1 Ordynacji podatkowej. Odnosząc się do tej kwestii przypomnieć trzeba, że zgodnie z treścią powołanego wyżej przepisu (w brzmieniu obowiązującym w 2002 roku) – przed wydaniem decyzji organ podatkowy wyznacza stronie trzydniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego. Tak też było w rozpatrywanej sprawie. Pismem z dnia [...] 2002 roku, otrzymanym przez podatnika w tym samym dniu (co wynika ze zwrotnego poświadczenia odbioru znajdującego się w aktach sprawy) organ pierwszej instancji wyznaczył skarżącemu trzydniowy termin do wypowiedzenia się w sprawie zebranego materiału dowodowego (k. 2). Strona skarżąca skorzystała z prawa do wypowiedzenia się, składając w dniu [...] 2002 roku w Urzędzie Gminy N. pismo w tym zakresie (k.3). Reasumując stwierdzić więc należy, iż organ pierwszej instancji prawidłowo określił wysokość zaległości w podatku od środków transportowych za 2002 rok, a zastosowane stawki podatku zgodne są z uchwałą Rady Gminy N. z dnia [...] roku, nr [...] w sprawie określenia podatku od środków transportowych na 2002 rok, określonych w wysokości nie przekraczającej górnej, dopuszczalnej stawki podatkowej, wynikającej z powołanej wyżej ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. W sumie zatem wszystkie poczynione uwagi w pełni potwierdzają sformułowaną już wyżej ocenę, że zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Tylko zaś uzasadniony zarzut takiego naruszenia mógłby prowadzić do jej uchylenia. W tym stanie rzeczy Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 roku – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270).