I GZ 69/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia F. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 30 września 2025 r. sygn. akt III SA/GI 131/25 w zakresie odrzucenia skargi F. w K. na czynność Prezydenta Miasta Katowice w przedmiocie wstrzymanie wypłaty dotacji oświatowej za okres od września do listopada 2024 r. postanawia: oddalić zażalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej: WSA lub Sąd I instancji) postanowieniem z 30 września 2025 r., sygn. akt III SA/Gl 131/25 odrzucił skargę F. w K. (dalej: skarżąca) na czynność Prezydenta Miasta Katowice w przedmiocie wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej za okres od września do listopada 2024 r. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, że termin do wniesienia skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego na brak dokonania wypłaty biegł: za miesiąc wrzesień - od 30 września 2024 r., za miesiąc październik - od 31 października 2024 r., za miesiąc listopad - od 30 listopada 2024 r. Zatem wniesienie skargi z [...] stycznia 2025 r. na czynność wstrzymania wypłaty dotacji za okres od września do listopada 2024 r. należało uznać za wniesioną z uchybieniem ustawowego terminu. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1. art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne przyjęcie, że w niniejszej sprawie istnieją podstawy do odrzucenia skargi złożonej przez skarżącą; 2. art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez jego zastosowanie, podczas gdy nie było ku temu podstaw. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach skarg na inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego, postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw. Stosownie zaś do art. 47 ustawy z 27 października 2017 r. o finansowaniu zadań oświatowych (Dz. U. z 2024 r., poz. 754 ze zm.; dalej: u.f.z.o.) czynności podejmowane przez organ dotujący, o którym mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, w celu ustalenia wysokości lub przekazania dotacji, o których mowa w art. 15-21, art. 25, art. 26, art. 28-32 i art. 40-41a, stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Z powyższego przepisu nie wynika jakiekolwiek ograniczenie kategorii czynności, które podlegają tej regulacji. Przepis posługuje się sformułowaniem "czynności podejmowane (...) w celu ustalenia wysokości i przekazania dotacji" i pod tym pojęciem należy rozumieć m.in. obliczenie kwoty dotacji, zlecenie jej przelewu czy też wstrzymanie lub odmowa wypłacenia dotacji, w tym danej części dotacji. Mając na względzie powyższe, należy stwierdzić, że art. 47 u.f.z.o. nie stanowi, iż czynnościami o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. są wyłącznie te, które realizowane są na podstawie przepisów w nim enumeratywnie wymienionych. Przepis ten w ogóle nie odnosi się do rodzajów czynności, poprzez ich określenie w poszczególnych artykułach ustawy o finansowaniu zadań oświatowych. Zatem nie można doszukiwać się braku wymienienia czynności z art. 34 u.f.z.o. w art. 47 u.f.z.o. jako podstawy do wyłączenia kognicji sądów administracyjnych w tym przypadku. Co więcej, gdyby przyjąć, że tylko czynność określona w konkretnym artykule ustawy o finansowaniu zadań oświatowych jest czynnością o jakiej mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a, a więc może być przedmiotem skargi, przepis art. 47 u.f.z.o. określający te czynności w sposób ogólny były faktycznie zbiorem pustym. Z pewnością nie to było zamierzeniem ustawodawcy (v.: wyrok NSA z 19 marca 2021 r., sygn. akt I GSK 1713/20; dostępny na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Skoro czynnością podlegającą zaskarżeniu do sądu administracyjnego jest przyznanie dotacji, to w zakres działań organu z tym związanych, wchodzi ustalenie jej wysokości oraz przekazanie dotacji na rachunek bankowy beneficjenta. W związku z powyższym brak jest podstaw do kwestionowania tego, że czynności polegające na ustaleniu wysokości i przekazaniu dotacji, w tym wstrzymaniu wypłaty danej części dotacji stanowią czynności z zakresu administracji publicznej, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., i jako takie poddane są kognicji sądów administracyjnych. Jak słusznie wskazał Sąd I instancji, ustalenie wysokości dotacji i zlecenie przelewu środków, czy - jak mamy do czynienia w niniejszej sprawie - wstrzymanie/odmowa wypłaty dotacji poprzedzone są przez sekwencję operacji myślowych, obliczeń rachunkowych lub powzięcie innych informacji wpływających na wypłatę dotacji, które jednak pozostają z istoty rzeczy sferą niedostępną dla beneficjenta. Finalizacja i zarazem uzewnętrznienie tych działań odbywa się dopiero z chwilą zlecenia przelewu i pojawienia się środków na rachunku uprawnionego albo zaniechania danej wypłaty środków w przewidzianym do tego terminie. W ten sposób wykonywany jest przez administrację przewidziany przepisem ustawy obowiązek udzielenia beneficjentowi środków. Sens przewidzianej w art. 47 u.f.z.o. sądowej kontroli sprowadza się przecież do weryfikacji zgodności z prawem realizowania tego obowiązku przez administrację, a zatem tego, czy i jaka kwota dotacji i komu została udzielona. Przechodząc do rozważań odnośnie terminowości zaskarżenia wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej za okres od września do listopada 2024 r., należy wskazać, że pismem z 12 września 2024 r. organ poinformował skarżącą o wstrzymaniu wypłaty dotacji za wskazany okres w związku z prowadzonym postępowaniem administracyjnym przez Ministra Finansów. Zatem od tego momentu skarżąca powzięła informację odnośnie wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej. Jak trafnie zauważył Sąd I instancji, 30-dniowy termin na wniesienie skargi na brak dokonania wypłaty dotacji: za wrzesień 2024 r. biegł od 30 września 2024 r.; za październik 2024 r. biegł od 31 października 2024 r.; za listopad 2024 r. biegł od 30 listopada 2024 r. Tymczasem skarżąca wniosła skargę w dniu [...] stycznia 2025 r. na czynność wstrzymania wypłaty dotacji oświatowej za okres od września do listopada 2024 r. Zgodnie z art. 53 § 2 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie przewiduje środków zaskarżenia w sprawie będącej przedmiotem skargi, skargę na akty lub czynności, o których mowa w art. 3 § 2 pkt 4 (a taką czynnością jest w rozpoznawanej sprawie czynność wstrzymania wypłaty), wnosi się w terminie 30 dni od dnia, w którym skarżący dowiedział się o wydaniu aktu lub podjęciu innej czynności. Z kolei art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. zobowiązuje Sąd do odrzucenia skargi wniesionej po upływie terminu do jej wniesienia. Wyjątek od tej zasady wprowadza przepis art. 53 § 2 zdanie drugie, zgodnie z którym sąd, po wniesieniu skargi, może uznać, że uchybienie tego terminu nastąpiło bez winy skarżącego i rozpoznać skargę – taka sytuacja jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. W związku z powyższym brak jest podstaw, by w rozpoznawanej sprawie przyjąć inny termin rozpoczęcia biegu terminu do wniesienia skargi za poszczególny miesiąc niż ten, który stwierdził Sąd I instancji. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.